Wyrok zla 1 c 1243/08

--- STRONA 1 --- s. Sygn. 81¢ I c 1243/0s ' WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia I5 kwietnia 2009 r. Sqd Okrqgowy w Gdafisku I Wydzial Cywilny W sldadziez Przewodniczqcy : del SSR Weronika Klawonn Protokolant : st. sekr. sqd. Magdalena Florian po rozpoznaniu W dniu 15 kwietnia 2009 r. W Gdafisku sprawy z powodztwa przeciwko Skarbowi Pafistwa  Aresztowi giedgzemu w Zakladowi Karnemu w_, Aresztowi Sledczemu w_ o zapIatQ I. oddala powédztwo, II. zasqdza 0d Pozwanego _na'rzecz powoda Skarbu Pafistwa Aresztu Sledczego W Zakladu Kamego w — Aresztu Sledczego W —<W0t<g 3.600 2}. (trzy tysiqce szeééset) tytuiem zwrotu kosztéw zastegpstwa procesowego, III. ' kosztami sqdowymi, od obowiqzku uiszczenia ktfnych zwolniony by} powéd, obciqza Skarb Pafistwa Sqd Okrqgowy W Gdar'1sku. '7 ,1¢=""""’*j‘°‘=@~ iy‘ »>*‘"" ,. _ _ ,#"’1s 9%‘ Na z2.§y,:,=;;g;;__%.3 M\=~.,1,=:=.v,. _, G! » /’ <:>;>»M:”»:=~*\ z " . rm mg ~, 1’ jig‘ ,4»I 8 z 0w~’r~%@;~; i Q’; X ' I ma W K »@~““ .»§_~.H , . _ , 6,103“ 5' 5,‘____; fig,,¢N,_A_ ‘ ___ Y _ fin» gr > :r't "‘ = ‘=1 I ' ' ~‘»...~':_:..f. 5 J‘@=“:?_‘ "H"' .= \=. ‘*3’§§7‘}»5"»§?*\§§1%*s§'¢=‘q 5% if “ ' ’ '¢*»='*~&?<~“‘“%@r‘ »w ~ —.@,1;¢., e In . —~_  . “ '¢,~y,¥,\ :1‘ <:J’ Hg‘=\ J 5‘ .~.=' '1. »~ 5.; J + n “~'~~r'*““ <5 ;.=‘ '*~\~. £3 F‘: 5 §i~~*;;, ‘it,\"' **m,_."i~J's E‘: _‘w="‘ 8. sygn. zla 1 c 1243/08 " WYROK W "IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 kwietnia 2009 r. Sąd Okręgowy W Gdańsku I Wydział Cywilny W składzie: Przewodniczący : del SSR Weronika Klawonn Protokolant : st. sekr. sąd. Magdalena Florian po rozpoznaniu W dniu 15 kwietnia 2009 r. W Gdańsku sprawy z powodztwa przeciwko S-karbowi Państwa - Aresztowi giedczemu W Zakładowi Karnemu w_, Aresztowi Sledczernu W- o zapłatę I. oddala powództwo, II. zasądza od pozwanego _narzecz powoda Skarbu Państwa Aresztu Sledczego W Zakładu Karnego W _ Aresztu Śledczego W _(Wong 3.600 zł. (trzy tysiące sześćset) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, III. ` kosztami sądowymi, od obowiązku uiszczenia których zwolniony był powód, obciąża Skarb Państwa Sąd Okręgowy W Gdańsku. 'Ű ,.‹='“""'*Ĺ`°'=‹¬ ¬âş ' ››'-*""' ,_ _ _ ,'f'°'«¿ ĘŁwā“,f?"\„ Na m¬¿¿'-,:„=ş;ę;z__ä.›¿- -,„,«,a=~.,-1-„=:¬.v.. _, C; ~ / <:››:.--¬.~:'f`›':›'«**-. z “ , rw ae -'~, »" ;fg „«<› 1. 8 z ow~=i¬-¬{'@m . śššfř \\ ' I mi W Í „@~“^' .af ¬ i _ . Cflgƒ ;I š,`___ā fiši-,ç„,_Å_ ` _.-__ ¬ _ Fm» Li- s ±-'s "' ' "= I ' ' "~›..~..':.:.„: 5 .“f='=:1_' ".."r .-= »=. 'iñł-ā,i?i›Ê"»Šłi`§Ê.%*sâ'@='¬ »fu SĹ " ` " 1‹*z='*~t:"«-~“.=¬±@:« ~¬~'='- ~ ~¬‹‹›,f¿„.„ ti ±„ _ ¬_ - . 4, '¿..;',&,` af ‹:.'‹f r„.‹`-=\ J' 'f .'.=' '¬‹. z' 5.; ir *Ą A ~‹«~¬..„_-'~'*„ Q _‹,_4 "ł.\._ Ęƒ. _ř".' ,Ê ¿`Ą¬‹‹&¿¿ <":_,.'r `*w›,_.fĹ~f« ā1¦_`¿‹"="' --- STRONA 2 --- I C'1243l08_ g ‘ Uzasadnienie I. Stanowiska stronv V ’ l Powéd “pozwem skierowanym przeciwko Skarbowi Pafistwa Aresztowi $’led:czemu w Aresztowi Sledczemu w _ oraz ZaI<1adowI' Kamemu w —domaga1 sis; zasqdzenia Ana swojq rzecz kwoty 100000 21. tytuiem zadoééuczynienia za porfizajape, niehumanitame i uwlaczajqcc godnoéci cziowieka traktowanie podczas odbywania kaly pozbawienia wolnoéci. Uzasadniajqc tak okreélone Zqdanie powod wskazal, ze od 9 wrzeénia 2000 r. odbywa karq pozbawienia wolnoslci. Przebywa W zaldadach karnych w celach, W ktérych panuje nadmieme przeludnienie Taka sytuacj a, zdaniem powoda, jest sprzeczna z normami ratyfikowanej przez Polsko Europcjskiej Konwencji Praw Czlowieka. Zarowno Konwencja jak i przepisy prawa kraj owego zawarte .w szczegolnoéci w Konstytucji naldadajq na. wladzc pub1iczne_oboWiqzek ZElp6WI1IE1I1I& osobom osadzonym godziwych i hmnanitamych wanmkow odbywania kazy pozbawienia wolnoéci oraz poszanowania ich wolnoéci. Przetrzymyrwanie wiqinia W przeludnionej celi stanowi przej aw ponizaj agzego traktowania i naruszenie jcgo godnoéci. Nie jest bynajmniej elementem kary pozbawienia wolnoéci, z ktorym pozwany powinien siq Iiczyé popehliajap przcstqpstwo. W kolejnych pismach procesowych powéd _precyz11ja5: swoje stanowisko poinformowai, ze W Areszcie $1:zdczym w _ przebywai W okresic od dnia 9 wrzeénia 2000 r. domarca 2001 r., W A1eszcie $ledczym w_— od marca 2001 1'. do lipca 2001 r., a od tego czasu do chwili obecncj przebywa w Zaldadzie Kamym w _ W Areszcie §1edczym W powéd przebywal W zaniedbanych i przeludnionych celach. W Zakladzie Karnym w_m'e bylo mozliwoéci dowolnego przemieszczania sig. W oelach wymieniono okna dopiero w 2008 r. Przcdtem okna byly Iaieszczelne i przepuszczaly cieplo. P1zez kapiki toaletowe przcchodzq zagrzybiaie my, zaé ./' muszle klozetowe sq zanieczyszczone osadem kamiennym  trudnym do usuniqcia z uwagi na niedostatecznq iloéé érodkow czystoéci ‘(1_ czyécik na miesiqc). Zdaniem powoda niezadowalajqcy jest takze stan przydzielancj osadzonym odziézy oraz rqcznikow i bielizny. Zdarzajq siq rzeczy' podarte Iub Iatane. W celach nie ma linek do suszenia pfarda. Administracja Zakladu nie zgadza sic; na ich rozwieszenie;  . ‘m. 1 I C-'1243f'08_ Ê ' Uzasadnienie I. Stanowiska strony V V I Powód “pozwem skierowanym przeciwko Skatbowi Panstwa Aresztowi Śledczemu w Aresztowi Śledczemu w _ oraz Zakładowi` Karnemu w _domagał się zasądzenia na swoją rzecz kwoty 100000 zł. tytułem zadośćuczynienia za poniżające, niehuinanitame i uwłaczające godności człowieka traktowanie podczas odbywania kary pozbawienia wolności. Uzasadniając tak określone żądanie powód wskazał, że od 9 września 2000 r. odbywa karę pozbawienia wolności. Przebywa w zakładach karnych w celach, W których panuje nadmieme przeludnienie Taka sytuacja, zdaniem powoda, jest sprzeczna z normami ratyfikowanej przez Polskę Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Zarówno Konwencja jak i przepisy prawa kraj owego zawarte .w szczególności w Konstytucji nakładają na władze publiczne _obowiązek zapewniarlia osobom osadzonym godziwych i hmnanitamych warunków odbywania kary pozbawienia wolności oraz poszanowania ich wolności. Przetrzyrnywaine więżnia w przeludnionej celi stanowi przej aw poniżaj ącego traktowania i naruszenie jego godności. Nie jest bynajnmiej elementem kary pozbawienia wolności, z którym pozwany powinien się liczyć popełniając przestępstwo. W kolejnych pismach procesowych powód _precyzując swoje stanowisko poinformował, ze w Areszcie Śledczym w _ przebywał w okresie od dnia 9 września 2000 r. domarca 2001 r., W Areszcie Śledczyrn w_- od marca 2001 r. do lipca 2001 r., a od' tego czasu do chwili obecnej przebywa W Zakładzie Karnyrn w _ W Areszeie Śledczym W powód przebywał w zaniedbanych i przeludnionych celach. W Zakładzie Karnym w_m`e było możiiwości dowolnego przemieszczania się. W celach wymieniono okna dopiero w 2008 r. Przedtem okna byly nieszezelne i przepuszczały ciepło. Przez kąciki toaletowe przechodzą zagrzybiałe my, zaś ./' muszle kiozetowe są zanieczyszczone osadem kamiennym -›~ trudnym do usunięcia z uwagi na niedostateczną ilość środków czystości `(1_ czyścik na miesiąc). Zdaniem powoda niezadowalający jest także stan przydzielanej osadzonym odzieży oraz ręczników i bielizny. Zdarzają się rzeczy" podarte lub łatane. W celach nie ma linek do suszenia prania. Administracja Zakładu nie zgadza się na ich rozwieszenie; - . *-×. 1 --- STRONA 3 --- Odpowiedi na pozcw ziozyiy poszczegolne jednostki'0rga1'1izacyjne Skarbu Paristwa, z _ktorycI1 diziaialnoéciat Wiq_Z6 siQ roszczenie powoda Pozwanyi Skarb Pafistwa Areszt‘ §ledczy W _ Wniosi o oddalenie powé_"d_ZtW&_.'"'f‘___Uzwa;sa'C1i2iajia;cv'::T$\é§4Ejj'e ' "c>'1<re'§1i¥ d61'<1'adnie. okoiicinbéci rriogqcyoh uza;e,ac1niaé 0 IA%‘§=§z¢i@. Sledczym W . . _;  __ __ . ., _ . . . . . 5 ; y . _ _»‘ _~~_~—_';;__'€vni?qJ}2qI:€;:€~#:)?;ff ,___ _=_.lr._.... . , i  . " _ __ w =; . V 1 1~ »i=,'$iI '.' '>=  . ',» '.'=  '».NE,;*:"! ..; ,, .;:';t '"jg: ..'.:=">3 '1 >'l':'_;,;.'..' ,».,\:.1§=',__.',~._ ~= ._¢.~ <¢_=__'~2=¢ I:=~_‘__'I,; ‘ 4, . — ; .I '1 v I _g_ _ . II,~,.‘ ;_= I Ia I 310 ._, I _  ;...:=   »,'  ».;~',‘_'.»'» :"'.",,' ' »»;.:»; »"T1"? ,, "___ _; "'1 " ~_;'.~;'.‘_~I;j_,'$‘»‘I?’,i";‘':I:f'i f.‘;Ifl»i§§? . '< '.Iv’ . ,II7' 3:‘ = I‘ V  ‘ I  . 5 . "przedawnienza»rosz,czen1az»=;»;,;¢»';¢...»=;:»:;15».gi; ' 3'. . ... .'__ '.'.,j'.'L. "I . ,2 :7}. .1. ,J;I$j;.7I, ,_mH»:..;> .~.;;=u _»>»L'.',"'q_;'.'_.ii» I‘ ;*;=,""“‘;'"’=“~2i$'5' 1"; 4:11:14”; :%"_._=.._ I» » ,=== ,='=»»—.;,:».;.. ..—.» — »  ~ __ '~ »:, .._;;i: — w =I—.I ~— I._——v» III II~I—— ‘P" ‘—' ~ »_~=,, '. .>» ‘fly_g,~f;_\;?$ _ ~{',»_ .; ,. ._.. g...,.., ,,_ I, 4. ELI i |. I I  1‘ P°ZW@“>fi5'K”3*§i?fi$“"? ¢~¥§#%£§1@d¢Zy Pr°°@§W@ Z» 1 A1esziu nie Wynikalo bowiem, ze powéd kiedykolwiek przebywai W tej jednostce. Na 110 rawic.wdniu_15_kwi'e111ia 2009 OdJ1i@=Si0Il0 . ax iz¢daWnicni.a.roszcz¢fi. I I’ozWa11'y Skatb ia1diI'1d“Kan1i I I iy odpowiedzi na pozew domagal sir; oddalenia powodztwa (k. 26 i nast). Powohljqc siq na dyspozycjq art. 442 [1] kc pozwany podniosl zarzut przedawnienia roszczenia powoda. Pozwany przyznai, Ze okresowo powod przebywal W Warunlcach nie zapewnizijegcych mu nlizlimalnej powierzclmi mieszkalnej (tj. 3 m2). Podkresilii jednak, Ze cele, W ktorych powod odbywal karo pozbawienia wolnoéci Wyposazone byly zgodnie iz normami okreélonymi Roz orzqdzeniami Ministra , P Sprawiedliwoéci z dnia 17 paitidziemika 2003 r." W sprawie Warunlcow bytowych osob ' I osadzonych W zakiadach karxjych i aresztach éledczych. Sprzqt speinial Wymagania techniczne i by} W dobrym sta11i%:. Z uwagi na IJI'flk_III1i6jSC& nie ma mozliwoéci doposazenia cel W sprzqt w poszczegolnych celach byly oddzielone od pozostalej czgéci albo albo kotarq. Osadzony korzystai z kqpieli pod IJIYSZHICGIII W (3 0°C) raz WIyg0d1‘1I11. Pozwanemu zosiaiy zapewnioné érodki Iczystoéci do utrzymania hig"ie11yi>sobistej  zgodnie z powoianyrn Rozporzqdzeniem Ministra Pozwany Skarb W wskazai ponadto, Ze u powoda rozpoznano pxzewleldq niewyilolnoéé Zylnq koficzyn dolnych pod postaciq zespolu pozazakrzepowego i Zylakéw koficzyny dolnej, CEAP III oraz slcrécenie koziczyny dolnej prawej od urodzenia 0 3 cm. Po!w6d by} _hospita1izowa.ny W Oddziale Obserwacji SqdoWo Psycixianycznej W Lodzi W 2001. Przebywal W Izbie Chorych. z powodu zapalenja 23/I powierzchmowych konczyny dome} praweg. W grudmu 2007 r. wystqpfla u powoda zakrzepica zyly udowej p0Wi6I‘Z_|§I']JlIOW6j i podko1a.nowej.' Powod by} konsultowany pr_zez lekarza chirurga, wykonano badaémie dopplerowskie ukiadu Zylnego korlczyny dolnej prawej, 2 . . ~,» », »  . . ' .,.» . ,:.:.,.‘.;..  A “Q“b“"r:=S!:T. .~~'.A.'. ~.rt’ =" ' '4"—v.—  .I| , .     »" ' ~  » ' ' ‘ ’ " I ~..‘.. ;»....,.~__..‘. 4. ,.,,; #., ' ....,_ 1qt>'._';.\_,_iL,_.. . . _T ._ _;._»H 1,“ :.r—;_ :.. ~ L ¢~__:’ 1;; ::;'%==;i‘L** =£‘*“,¢~£13;.5:=a¢¢=r.,"‘“@»*£k~3 "'BE2 I':i,§I,l“"+%   ~ —* Odpowiedz' na pozew złożyły poszczególne jednostki" organizacyjne Skarbu Panstwa, z których działalnością wiąże się roszczenie' powoda Pozwany¿ Skarb Państwa Areszt' Śledczy w _ wniósł o oddalenie pewó_-dz:twà_."-`f=___Uzasa'drnąjĹąe.".§§wöjie ' "c1<±e'ś1ił' d61'<ł'adnie. @_1<‹›iieznŁ›ś_ei mogących uzaisadriiać 0 `.e%f.ssat=i@. Sledßzym W _ _ _¿- - ._ ._ _ ., _ . . . . _ 'V ł' y .- _ -_'I ._¬~_‹-,'--;;__'äv›‹ř¿a¿'¿¶|:şi_-íĘ:)?¿-:_- ,___ _=_ł,._.... _ . Ś -I .. ' _ ._ '. =-: . V :' ›'=~-. -›-:=¿,'„`i›I -'.~' -'>= - . ',›-' -'.'› -. '›.'±i2Ę›,;¬:"! ..; ~',, .‹-.txt '›'j,Ę.' .'.".:=-'z' -'z ›'›L':'-_;_;.›..'.,›.,~1.1§›=',_rą.._-~'=.g--': ‹ę'-_=.__'~›=-,F ‹-:='_'-,_'-‹„-; ` e'-„ .- ' ; '..¿ 'fa Y 'z _;_ '_ -_ ‹‹_~‹¦.‹ ;_¬ ‹ fr .' 31.- .,,' . '_ ' ¿...¦= . - ›_' - ›.;›Í`¬.›'› -:"."„' ' '›;.:›; ="-T'›"* ._ "_„, _'_""I " ~_;'.~;'.'-_~Iaj_¬'~7`›`Ê*,f"¿"':‹:Í'i .'.“š‹fl›iÅłI¿Ÿ _ '< '.'.;" .- -„Í” Ÿf' = Ä « ' ' ' - _ 'ş .- '-przedawn1en:;a=.›rosz,ezen1a:›=ą›;,;=›';....a-:›:;1ę›.-,±_¿ ' :fx . ... .',_ '.'.,j'.'L. “Í .- ¿, ¦'›':_ .'›. „:LĘ$,",~iĹ., ,-__„„„:..;> .-.ław ›_›='›L".','='¬_¿'.'›_.;św Ĺ' ;'¿=,”""';'-"“=„‹2Ĺ$'ř' _JJ .¿_¿;¿.,¿¿ łä"_._=.._ ~ -› ›,=¬¬ ,¬'=››-.¿,,'›.;›.›. ..-.› ---- › " ~ __ " »:, „zçff f -w =‹--'.‹ "_ ‹._----fz ¬¬ W" 'F"- *¬ " ››'_'~=›_. ›. .››- „ş'}¬-_ş,~f;_w;?$ _ ››{-,-,›_ .p ,. ._.. ¦`..-..,..., „_ „_ r. -¿'.‹ ¿ |. ‹ ‹ -- 1. Pszwařfśififräłßfißwa Area Slßdsa Pr°°ß§Me Z 2 Aresztu nie wynikało bowiem, że powód kiedykolwiek przebywał w tej jednostce. Na 1:0 ravrie.wdniu,15_kwie111ia 2009 odniesiono _ ar rzedawrneni.a.roszc=.Łf=.ń.. ,, Pozwany Skarb źaläad"Kan1i I _ y odpowiedzi na pozew domagał się oddalenia powództwa (k. 26 i nast). Powołując się na dyspozycję art. 442 [1] kc pozwany podniósł zarzut przedawnienia roszczenia powoda. Pozwany przyznał, ze okresowo powód przebywał w warunkach nie zapewniających mu nlinimalnej powierzchni mieszkalnej (tj. 3 1112). Podkreślił jednak, że cele, w których powód odbywał karę pozbawienia wolności wyposażone były zgodnie iz normami określonymi Roz orządzeniarni Ministra , P Sprawiedliwości z dnia 17 paźtídziemika 2003 r." w sprawie warunków bytowych osób ` I osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych. Sprzęt spełniał wymagania techniczne i był W dobrym staniř. Z uwagi na brak miejsca nie ma możliwości doposażenia cel w sprzęt w poszczególnych celach były oddzielone od pozostałej części albo albo kotarą. Osadzony korzystał z kąpieli pod prysznicem w (3 Š°C) raz w tygodniu. Pozwanemu zostały zapewnione środki czystości do utrzymania higieny bsobistej - zgodnie z powołanym Rozporządzeniem Ministra Pozwany Skarb w -wskazał ponadto, że u powoda rozpoznano przewleldą niewyiiolność żylną kończyn dolnych pod postacią zespołu pozazakrzepowego i żylaków kończyny dolnej, CEAP III oraz skrócenie kończyny dolnej prawej od urodzenia o 3 cm. Pciwód był _hospitalizowany w Oddziale Obserwacji Sądowo- Psychiatiycznej w Łodzi w 2001. Przebywał W Izbie Chorych. z powodu zapalenia żył powierzchniowych konczyny dplnej prawej. W grudniu 2007 r. wystąpiła u powoda zakrzepica żyły udowej pow¬ierz_i:hniowej i podkolanowej; Powód był konsultowany przez lekarza chirurga, wykonano badąnie dopplerowskie układu żylnego kończyny dolnej prawej, 2 . . ~.› ›-. › ' . .-- ' .,-.› . ,:.:.,.,-_-;.. " . ...~~z›-¬.-==;=;r- .'~'~'.-.4.'.- --»_-ft' =" ' '-¬"'-".- ' .ii .- . -- - - '- ›"' ' ›› ' › ' ' ' > " Ą ~..^.. -.¿„....,.~__.._. 4.' ,¬,z ¬:.,- ' ..-..¬. 1.4--›'._'¿.`_-,_,¿,.-_.'-. .- .r ._T ._ --_T--._»-'--ß' ¬.--- -':.-r-¦..- i.'.' ~ _L »tj ~¿,;:, :::'*~„z=¬'í`L¬ sf-`“'*"',=„'r?`°ř",-.gr-zaa±=f‹„”“`““2'*.í„~¿› ›'-się ~':i„f¬,l“'*+Š - - -¬ -*~¬ --- STRONA 4 --- powderdzajqce rozpoznanie. Powod byi rowniez konsultowany clwukrotnie przez chirurga Aresztu §I<=:_dczego W Bydgoszczy. Jest pod stalq opickq Iekarskqi korzysta z porad intornisty. Pozwany gzwmécii uwagq rowniez na okolicznoéé, Ze powéd W czasic osadzenia nie skarzyi siq Wychowawcom na warunki socjalnobytowe panujqce W Zakladzie Kamym. Talc wigc nalezy przyj qé, Ze dzialanja pozwanego nie ograniczaly Zadnych praw powoda. II. Ustalenia faktyczne  2» P0wod—est pozbawiony woinoéci 0 1999 r. D0 am 27 Iipca 2000 r. 'przebywa& W Zakladzic Karnym W _, skqd zostal zwolniony. Od dnia. 11 wrzeénia 2000 1'. przebywai W Areszcie §1edczym W zaé od marca 2001 r. » W Areszcie §1edcZym W zwiqzlm 2 toczqcgnn siq Aprzeciwko pozwanemu p0StQpOWB.1'1iBm kamym. Wobec orzeozenia kary pozbawienia Wolnoéci od lipca 2001 r. jest osadzony W Zaldadzie Kamym W A ' . ' (okolicznozici niespome, v1'a'e.' ofiwiadczeniepowoda zcrwarte w pI'§mf€ procesowym z dnfa I 7 czerwca 2008 r. (Ia 7), 0§wz'adczenie pozwanego Skarbu Parisrwa Zakiadu Karnego w G." 27, 0.s'"wiadczem'e pozwcmego Skarbu Parislwa Areszru Sledczego w 21), zeznanie p0w0da—sZuchaneg0 w charakrerze strony k. I fifv.)  W okresie od chiia I stycznia 2005 r. powéd ~ przebywai W calach Wieloosobowych — zasadniczo przeznaczonych na pobyi siedmiu osob. Okrcsowo W celach tych, 2 powodu panujqcego W Zakiadzie Karnym w  oraz W jednostkach pcnitcncj arnych na. obszarze caiego kraju przeludnienia, osadzonych byio osiém, a Wyjagckowo nawet dziewiqé oséb. Wéwczas na jednego skazanego przypadalo odpowiednio 2,67 Iub 2,71 m2, WZg1QdD16 2,41m2 powierzchni mieszkalnej. Lqcznie W okresie od 29 maja 2005 do dnia 6 sierpnia 2008 r. powod przebywai W Wanmkach nie zapewniajapych inu dostqpu do minimalnej» powierzcbni mieszkalnej ponad 720 dni. Olcresy przebywania w celi przeludnionej byiy przerywane ok_resami przebywania W celi SP6/IIJ.I.3.j3cC6j noimy powicrzchniowe. Naj dhxzszy okres przebywania w celi przeludnionej wynosil 86 dni. (Dowdd: Hiszoria rozmieszczenia w 48 — 49) A Od dam 29 maja 2005 r. do am 31 mélja 2006 r..p_0Wc'>d — byl osadzony W celi nr 215a. Pomieszczenie to_mi_a1o wydzielony muIowany_kqcik sanitarny; W3/posazonc byio W nastqpujapy sprzgtz Iézko 8szt., Wklad do lozka 8.521., std} Wiqzienny 3 potwierdzające rozpoznanie. Powód był również konsultowany dwukrotnie przez chirurga Aresztu Śledczego w Bydgoszczy. Jest pod stałą opieką lekarskąi korzysta z porad internisty. Pozwany pimócił uwagę również na okoliczność, że powód w czasie osadzenia nie skarżył się wychowawcom na warunki socjalne-bytowe panujące w Zakładzie Karnym. Tak więc należy przyjąć, że działania pozwanego nie ograniczały zadnych praw powoda. H. Ustalenia faktyczne '- 'a P0waa_jeS± pszbavaony wotnaazi 0 1999 r. D0 ania 27 iipez. 2000 r. "przebywał w Zakładzie Karnym W _, skąd został zwolniony. Od dnia ll września 2000 r. przebywał w Areszcie Śledczym W zaś od marca 2001 r. ~ w Areszcie Śledczym w związku z toczącym się przeciwko pozwanemu postępowaniem karnym. Wobec orzeczenia kary pozbawienia wolności od lipca 2001 r. jest osadzony w Zakładzie Kamyrn w- A ` _ ' (okoliczności niesporne, vz`a'e.' ośwz'adczem'e`powoda zawarte w piśmie procesowym z dn-ia I 7 czerwca 2008 r. (k. 7), oświadczenie pozwanego Skarbu .Państwa Zakładu Karnego w -rr 27, oświadczenie pozwanego Skarbu Państwa Aresztu Śledczego w 21), zeznanie powoda_słuchanego w charakterze strony lc. 1311›.) - W okresie od dnia l stycznia 2005 r. powód Ü przebywał w calach wieloosobowych - zasadniczo przeznaczonych na pobyt siedmiu osób. Okresowe w celach tych, z powodu panującego w Zakładzie Karnym w _ oraz w jednostkach penitencj arnych na obszarze całego kraju przeludnienia, osadzonych było osiem, a wyjątkowo nawet dziewięć osób. Wówczas na jednego skazanego przypadało odpowiednio 2,67 lub 2,71 m2, względnie 2,41m2 powierzchni mieszkalnej. Łącznie W okresie od 29 maja 2005 do dnia 6 sierpnia 2008 r. powód przebywał W warunkach nie zapewniających mu dostępu do minimalnej» powierzchni mieszkalnej ponad 720 dni. Okresy przebywania w celi przeludnionej były przerywane okresami przebywania w celi spełniającej normy powierzchniowe. Naj dłuższy okres przebywania W celi przeludnionej wynosił 86 dni. (Dowóa'.' Historia rozmieszczenia w 48 - 49) A od ana 29 maja 2005 z. as ania 31 maja 2006 r._p‹›w¿›a _ był osadzony w celi nr 215a. Pomieszczenie to miało wydzielony murowanykącik sanitarny; Wyposażone było w następujący sprzęt: łóżko 8szt., wkład do łóżka 8 .szt., stół więzienny 3 --- STRONA 5 --- du'zy 2 szt., szafka Wiozienna duia 2 szt.I, tdboret Wiozienny 8 szt, poika pod telewizor 1 szt., wieszaic 2 szt., polka na przybory toaletowe 1 szt., lustro 1 szt., miednica plastikowa 2 s'zt., _ wiadro plastikovge na émieci 1 sz1;., szczotka zmiotka i szufelka  1 komplet, szczotka Od dnia 1 czerwca 2006 r. do dnia 13 maja 2007 r._po.W_o]d prze_§;yWg1._W_co1i nr 0327. _ _   ,’._  . '_m:=_,_.,;<.:vcv:;;v@,=.v= 1.; fig‘; ‘.v'f,_\_ ;.;:;:v.;____ :'_w.‘,;:<,,{=,3__.‘_".§=;?‘_" <"'“ <"'t'==*&."3‘7;;§;Y"§'Y§wA""'i.‘=.."‘*n§T5<:‘j§Ji:.\;¢5"fi.3réf__,.’wu:1‘ ' ,,_ '=. 9'; > ;;.=_1:. .,_ Ponu6SZCZ61116':='E0:¥:1I1IK510<.2’VVY,I .1 dzlelvony;1mmawanfia_ .94?» ' ' I .»:2 '=T',"'~»+:=';;',1=,~;" =..»,’~ ;,'=":"*'<?=+»1 ' .l=1‘>:~.="e='~.'Z‘.?I,‘;.m<2.: ~ 1:»»»»»,»>.=='1»1:;.w¢"9M:;;w>'1'»' '»":' '..l=Y=';== »nasiQpuj’a;ojk.';»IYéjiriiétiI”’1'oi1Eo7’’8$z’fI',»"W1§1§id:~dofIo:zl§Et‘jj‘$‘Iiduiy ‘sza_fl<.*ei 'vvi§ziom1a 2%tobioret Wigizienny; pad; iaodi tolévvizioiri 1 wieszak 2“ sz't., ' polka na przybory toaletowe 1 szt., lustro 1 szt., miednica piastikowa 2 szt., Wiadro plastikowe na émieci 1 szt., szczotka zmiotka i szufeika  1 komplet, szczotka Idozetowa 1 SZt. " ' Od dnia 14 maja 2007 r. do chvvili obecnej powod przebywa W celi nr 252. Pomieszczenie to ma wydzielony imurowany kqcik sanitamy. Wyposazone jést W nastqpujqcy sprzqt: Iozko 8szt., wkiad do Ioilca 8 szt., stol Wiqgzienny duzy 2 szt., szaflaa WIQZICHHH duza 2 szt., taboret WIQZICBHY 8 szt., polka pod telewizor 1 szt., Wieszak 2 szt., polka na przybory toaletowo 1 szt., Iustro 1 szt, miednica plastikowa 2 szt., Wiadro plastikowe na érnieci 1 sz‘c., szczotka ZI1'110tk3.ISZL1f6]_.k.&  1 komplet, szczotka Idozetowa 1 szt. (Dowods Historia rozmieszczenia k. 48 — 49, zeznania §wiadka__k. 96, zeznania fiwiadka 95  96, zeznaniai powoda _ Sfuchanego w charakrerze strony lc I311») ' ,. . Srodki czystoéci siuzqce do mycia umywalki i toalety sq przydzielane raz W miesiqcu. Na celq przypada jeden ozyécik na miesiag: — ten sam do umywalki i toalcty. Powod zgkaszai adrninistracji Zakladu Kamego, Ze ta iloéo jest nievvystarczajqca dla utrzymania czystoéci. Odmowiono jednak przydzielenia dodatkowych érodkow, powoluj dc siq na normy wynjkaj ape z odpowiednich przepisow. (Dowéd: Zeznania p0w0da_sluchaneg0 w chaiakterze strony k. 131v.) I i , ~ Powod nie zglaszai wychowawcy uwag co do warunkow powierzchniowych zaj mowanej przez niego celi oraz jakoéci otrzymywanych zmian odziezy, czy bielizny. (Dowod: Zeznania §wz'aa'ka~fi 95;. I I Dyrcktor Zakladu Kamego W na biezagso infonnowal Sqd Okrggowy w Gdafisku Sqld Pellitellcjamy o pmiujqoej W Zakladzie Kamym sytuacji przeludnienia i A duzy 2 szt., szafka wiezierma duża 2 szt., taboret więzienny 8 szt., półka pod telewizor 1 szt., wieszak 2 szt., półka na przybory toaletowe 1 szt., lustro I szt., miedníca plastikowa 2 szt., _ wiadro plastikovtje na śmieci 1 szt., szczotka zmiotka i szufelka - I komplet, szczotka Od dnia 1 czerwca 2006 r. do dnia 13 maja 2007 r..po.w_ód prze_bywał._w_celi nr 0327. _ _ ' - ,,._ - -. '_H¿=_,_.¿¿„v:v:¿;v§-,=.'-1' 2.; ¿,;¿;'. 1' .j,_~_ =.¿=¿¿_.¿____ :'_.'.'-_;:<¿,{=_5__-.'_".§-=;?¬_-" .-'‹"-“- -'-".'f'=¬f°$."'„ÍĹ¿;§;Í"'§'YÊwA`*"l.`=..--"¬flxfŠ¬f<±*j§J¿f.\;&Š~"'Ê.5F¿}_._,."mĽ--zl' ' ,';_. `-=. -';;;= = ;-;.=_'.¦. .-'_- Ponueszczemeatozfzmxałavr.-w}'.. .. dż1eI'onx-;±~mLwaW&11§L2‹-_ .aßff ' ' I .›.›;= '=T'."‹+:=';';.f=,~:-' -±..›,'¬ ;,'=›':"›".'‹7'=+›~± ' .;=:`:=~.=-'‹-=~.':*.T1.';.-›="fez '- ;.'='›'››'¬›.›".='›'”'1›""I1-:WWfi'¬-t=t';'«t›'›*?'1'››' "":' '..›š=f=';== ›nas±ępuj'ą¿zýf;;fś1±ržĘf±f"'ł';5ž'1¿'Ęai'-'8şzt:',›"{=v1;łăd¿~d¿,fłöž1§tt‹1jĄs<żaužy *szafka wiezierma 2*taboret więzienny półka pod telewizor. 1 wieszak 2" szt., " półka na przybory toaletowe 1 szt., lustro 1 szt., miednica plastikowa 2 szt., wiadro plastikowe na śmieci 1 szt., szczotka zmiotka i szufelka - 1 komplet, szczotka klozetowa 1 SZĽ. ' ` Od dnia 14 maja 2007 r. do chwili obecnej powód przebywa w celi nr 252. 'Pomieszczenie to ma wydzielony »murowany kącik sanitarny. Wyposażone jest W następujący sprzęt: łóżko 8szt., wkład do łózka 8 szt., stół więzienny duży 2 szt., szaflca Więzienna duża 2 szt., taboret więzienny 8 szt., półka pod telewizor 1 szt., wieszak 2 szt., półka na przybory toaletowe 1 szt., lustro 1 szt., miednica plastikowa 2 szt., wiadro plastikowe na śmieci 1 szt., szczotka zmiotka i szufelka - 1 komplet, szczotka klozetowa 1 szt. (Dowód: Historia rozmieszczenia k. 48 - 49, zeznania šwiadkagk. 96, zeznania śwz`adka 95 -¬ 96, zeznania powoda Ń słuchanego w charakterze strony lc 1311›) " ,. _ Srodki czystości służące do mycia umywalki i toalety są przydzíelane raz w miesiącu. Na celę przypada jeden czyścik na miesiąc -ten sam do umywalki i toalety. Powód zgłaszał administracji Zakładu Karnego, że ta ilość jest níewystarczająca dla utrzymania czystości. Odmówiono jednak przydzielenia dodatkowych środków, powołując się na normy wynjkaj ące z odpowiednich przepisów. (Dowód: Zeznanía powoda_słuchanego w charakterze strony lz. 1311›.) 2 1 . › Powód nie zgłaszał wychowawcy uwag co do warunków powierzchniowych zaj mowanej przez niego celi oraz jakości otrzymywanych zmian odzieży, czy bielizny. (newsa zeznania swfaafkamfi 95;. 1 2 Dyrektor Zakładu Karnego W -na bieżąco- infonnował Sąd Okręgowy w Gdańsku Sąd Pßllítellcjarny o panującej W Zakładzie Karnym sytuacji przeludnienia i 1 --- STRONA 6 --- konieloznosei umieszczaiiia osadzonych W Warunkach, W ktorych powierzchnia 11a jednq osobe Wynosi nmiej jak 31112. Kolejne pisma Wjwsylane by} od Wrzesnia 2006 r. co trzy miesizice. (Dowod: fisma Dziaiu Ewidencji ZK w—k. 35 — 43) Powod _podob11ie jak imii osadzeni, ‘korzystal ze spacerow przez jednq godzine W ciqgu dnia. Z uwagi na kiopoty z chodzeniem rzadko uczeszczal do éwieflicy. Powod korzystai z kqpieli W cieplej Wodzie — zgodnie z regulamiiiem raz W tygodniu. Powod W zwiqzlm z zakrzepioq Zyly udowej ii podkolanowej przebyi stosowne leczenie. Pozostaje pod opiekqlekarska, . (Dowdd: zeznarzia éwiadka  96, zeznania éwiadka _ ic. 95 — 96, zeznania powoda — sluchanego w charakterze srrony k. 131v. 111. Ocena dowodow. Powyiszych ustaleii falctj/ez:11ych_Sa£d dokonal. W oparciu o zasady gromadzenia i oceny dowodow okreslone W Rozdziale I Dziahi III tytulu VI Ksiegi Pierwszej czcgsci pierwszej kodeksu postepowania cywiinego (ari. 227 i nast. kpc). ' Said na Wniosek pozwanego Skarbu Pafistwa Zakladu Karnego W _ przeprowadzii dowod z przesiuchana w charakterze swiadkow funkcj onariuszy Zakiadu Kamego _ i_ Said uznai zeznania obu tych sWiadl£o'W za W peini wia1'yg_odr1e. Byli oni dobrze Z0fI8IIt0W£l11i W Warunkach panujqcych W Zaldadzie Karnym. W szczegoinoéci §wiadek_jako Wychowawca powoda posiadai Wiedze co do 'tego, W jakich ceiach powod przebywai i czy W pelni W'yk01‘ZYSTYW3.i przyshlgujqce mu uprawnienia. Fakt przeludnienia eel zajmowanych przez powoda zostal przyznany przez strone ipozwanat. Oicresy, W ktorych powod‘przebyWa1 w warunlcach nie zapewniaj apych minimaliiej powierzchni mieszkalnej, said ustalil na podstawie przedstawionej przez pozwaiiego ewidencji  Historii rozmieszczenia. Said przeprowadzit dowod z przeshichania stron  z ograniczeniem do przeshichania powoda. Zdaniem Sqdu zeznania powoda dotyczqce Waruiikow, W jakich przebyvirai sq Wiarygodne. Zeznania te nie byiy szczegolnie iiacechowane 6II1OCj0I1EI]ILI6, zas powod raczej nie starai sie przedstawio swej sytuaeji W gorszym éwietle niz jest ona W rzeczywistosci. 5 konieczności umieszczania osadzonych W warunkach, w których powierzchnia na jedną osobę wynosi mniej jak 31112. Kolejne pisma wysyłane był od września 2006 r. co trzy miesiące. (Dowód: Pisma Działu Ewidencji ZK w_k. 35 - 43) Powód _podobnie jak inni osadzeni, korzystał ze spacerów przez jedną godzinę W ciągu dnia. Z uwagi na kłopoty z chodzeniem rzadko uczęszczał do świetlicy. Powód korzystał z kąpieli w ciepłej wodzie - zgodnie z regulaminem raz w tygodniu. Powód w związku z zakrzepicą żyły udowej ,i podkolanowej przebył stosowne leczenie. Pozostaje pod opieką lekarską. . (Dowód: zeznania świadka _Ł 96, zeznania świadka _ lc. 95 - 96, zeznania powoda _ słuchanego w charakterze strony k. ÍŜÍV. 111. Ocena dowodów. Powyższych ustaleń faktycznych _Sąd dokonał. W oparciu o zasady gromadzenia i oceny dowodów określone w Rozdziale I Działu III tytułu VI Księgi Pierwszej części pierwszej kodeksu postępowania cywilnego (art. 227 i nast. kpc). ' Sąd na wniosek pozwanego Skarbu Państwa Zakładu Karnego w _ przeprowadził dowód z przesłuchana w charakterze świadków funkcjonariuszy Zakładu Karnego _ Š- Sąd uznał zeznania obu tych świadków za w pełni wiarygodne. Byli oni dobrze zorientowani W warunkach panujących W Zakładzie Karnym. W szczególności Świadek_jako wychowawca powoda posiadał wiedze co _do "tego, w jakich celach powód przebywał i czy w pełni wykorzystywał przysługujące mu uprawnienia. Fakt przeludnienía cel zajmowanych przez powoda został przyznany przez stronę pozwaną. Okresy, W których powódflprzebywał w warunkach nie zapewniających minimalnej powierzchni mieszkalnej, sąd ustalił na podstawie przedstawionej przez pozwanego ewidencji- Historii rozmieszczenia. Sąd przeprowadził dowód z przesłuchania stron - z ograniczeniem do przesłuchania powoda. Zdaniem Sądu zeznania powoda dotyczące warunków, W jakich przebywał są wiarygodne. Zeznania te nie były szczególnie nacechowane emocjonalnie, zaś powód raczej nie starał się przedstawić swej sytuacji w gorszym świetle niż jest ona w rzeczywistości. 5 --- STRONA 7 --- IV. Iiodstawa prawna Wyroku. , . R   P0wod_1omagaga4: sie zadosouczynienia W kwocie 100000 21. W mmzku Z niehwwdwmyni i 9W199Z9i9I=>"’91‘%d~'@1_$1¢?i 99d99$¢is?199W@¥1iIsm P°1@gais°YmPa . __  ' .‘_._ .,;.,..' I ‘ .;I';11I='.,;' ‘¥I,=., ._'_ . I 1 v I ';._,‘;___; §eg.» . ;.__. ,_._’._(__ Pdw6.1a3:%Piiisiq,» »jé'dy1iie»§»W' sposéb'*'"_ogéh;y¢;@ms}j_:p;osten<:;:yvie11ia<¢,1I;a§?_fi1§g§§Zag}¢J'"I przez, P91"S1<Q BumpeJSl<4eJ"K°nWencJ1 PIaW»CzIDw1@i§3.i _. ' . I rosjzcfzehie? 1joWodéi A ‘iZhadosoL'1czym' A menilizl za naruszenie dobr osobistych przez osadzenie W zaldadzie karnym W wanmkach naiuszajapych godnoéo cziowieka. Podstawe prawnq taldego Zqdania stanowi art. 24 i art.448 kc. Uprzedzaj ap dalsze rozwazania co do podstawy prawnej Wyroku, podkreslio nalezy, 2e roszczenie przyznania zadosouczynienia za naruszenie dobra osobistego stanowi swego rodzaju roszezenie odszkodowaweze, lctorego podstawzg jest czyn niedozwolony. Zgodnie z art. 442 1§ 1 kc roszezeriie o naprawienie szkody Wyrzqdzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upiywem trzech lat od dnia, W ktorym poszkodowany dowiedziai sie o szkodzie i o osobie obowiaczanej do jej naprawienia. Jednakze termin ten nie moze byo dhizszy niz 10 lat od dnia, W ktorym nastqpilo zdarzenie VVYWOh1j3,§8 szkode. _ Pozwany Skarb Pafisfwa W odpowiedzi na pozew podniosi zarzut przedawnienia co do roszczefi wyifilcajqeych ze zdarzefi majqcych miej see W okresie poprzedzajagsyrn trzy lata od dnia wniesienia pozwu W niziiej szej sprawie. ' I W ocenie 'Sa¢du zarzut ow" jest skuteczny. W istoeie powod 0 samego poezagcku odbywania kaiy pozbawienia wolnosci zdawal sobie sprawe z tego, 2e przebywa W celach nie zapewniajaccj/ch przewidzianej przepisalni ' kkw minimalnej powierzcimi mieszkalnej. Oczywistym byio, ze za taki stan rzeczy odpowiedzialnoso odszkodowawczei mote ponosio jedynie Skarb Pdfistwa. Powodj _nie zgimai jednak zadnych roszezefi zvviqzanyeh z Warunkami ojdbywania kary pozbawienia woinosci. Pozew ziozyl dopiero w dniu 29 majaj2008 1'. Zdaniem Sqdu Zqdanie zadoééoczynjenia za krzywde Wy\vo1anq przebywaniem W celach przeludnionyeh do dnja 28 maja 2005 r. ulegio pizedaWnje1iiu.' Tak Wiec Said zasadniczo Weryfikowal Warunki, Wjakich przebywai powod po dniu 28 maja 2005 r. 6 IV. Podstawa prawna wyroku. „ _ R z - P0wód_1omagaýąc się zadośćuczynienia W kwocie 100000 zł. W wißalw 2 Hißhwfmffifamvni 1 uwłaßzfliaßvw ladelsisi sßfłfißśsi salsswafiiism P°1°gfiią°VmF?fi .- __ - ' _'_.„ -_-,-;-.,..-' ' „ .;"¿'1'=',,;"1',e.,. ._'_ _ V ¬ 1 ' ';._,_z-___; §e-'gz _ ¿._¬. ,_.-_J__„_ Pdwö_łał±F.Ż››się,› ›fiedynie›±-›w' sposób'-*¬„ogóhąýş-şffiafipjos±ane:yYi<ę1fi«a‹‹_-,-<_±ranř_fš:Içg1§Żag}e1<<"_ przez, Polska Europ-BJ-S1<4eJ'K°nWe›n°J1 PIaW›CZł°w191Šąfl __ ' . I rosjzozcnie? powoda A lúzhadośćuczym' A menila za naruszenie dóbr osobistych przez osadzenie W zakładzie karnym W warunkach naruszających godność człowieka. Podstawę prawną takiego żądania stanowi art. 24 i art.448 kc. Uprzedzaj ąc dalsze rozważania co do podstawy prawnej wyroku, podkreślić należy, że roszczenie przyznania zadośćuczynienia za naruszenie dobra osobistego stanowi swego rodzaju roszczenie odszkodowawcze, którego podstawą jest czyn niedozwolony. Zgodnie z art. 442 1§ 1 kc roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynern niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, W którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże termin ten nie' może być dłuższy niz 10 -lat od dnia, W którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. _ Pozwany Skarb Państwa w odpowiedzi na pozew podniósł zarzut przedawnienia co do roszczeń wynikających ze zdarzeń mających miejsce W okresie poprzedzającym trzy lata od dnia wniesienia pozwu W niniejszej sprawie. ` I W ocenie "Sądu zarzut ów jest skuteczny. W istocie powód o samego początku odbywania kary pozbawienia wolności zdawał sobie sprawę z tego, że przebywa W celach nie zapewniających przewidzianej przepisami ' kkw minimalnej powierzchni mieszkalnej. Oczywistym było, że za taki stan rzeczy odpowiedzialność odszkodowawczą może ponosić jedynie skarb Pe;ae1we__Pewed_aie zgłeszei jednak zeenyeh reezezeń związanych z warunkami odbywania kary pozbawienia wolności. Pozew złożył dopiero W dniu 29 majaj2008 r. Zdaniem Sądu żądanie zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną przebywaniem W celach przeiudnionych do dnia 28 maja 2005 r. uległo przedawnieniu; Tak -więc Sąd zasadniczo weryfikował Warunki, wjakich przebywał powód po dniu 28 maja 2005 r. 6 --- STRONA 8 --- . Zgodnie z art. 24 kc ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrozone cudzym dziaianiem, moze Zadao zaniechania tego dziaiania, chyba Zenie jest one bezprawne. W razie dokonanego naruszenia mote; on takie Zadaé, aieby osoba ktora dopusciia sie naruszenia, dopeiniia czyxinosci potrzebnych do usuniecia jego skutkow, W szczegolnoéci ziozyia oswiadczenie odpowiedniej tresci i W odpowiedniej formic. Na zasadach przewidzianych W kodeksie moze on roWnieZ Zadao zadoéouczynienia pienieznego lub zaplaty odpowiedriiej sumy pienieznej na Wskazany cel spo1ecz’n’y.’ 0 » ' I Natomiast W myél» art. 448 kc W razie naruszenia dobra osobistego sad moze przyznao temu, czyje dob'ro OS0biS‘i8jZOS1;E1iO’7J1a1'1.ISZ0IiBi0dpOWi6dI)i8c sume tytuiem zadoséuczynienia pienieznego za doznana krzywde. _ Powoiany art. 24 kc nie Wymaga dla odpowiedzialnosci Winy sprawcy. Co wiecej — przewiduje doinniemanie bezprawnosci jego dzialania. To Z koiei sprawia, 2e to pozwanego obciaga obowiazek udowodnienia tego, ze dzialai zgodnie 2 prawem i nie naruszyi dobra osobistego powoda. (talc SN w wyroku z dnia 28 lutego 2007 r. w sprawie VCSK 431/06 OSNC 2008/I/I3, LEX255593) ' Tak Wiec na powodzie spoczywai jedynie ciezar udowodnienia tego, Ze odbywai kare pozbawienia Wolnosci W celach przeludnionych, Wzglednie W nieodpowiednich Wanmkach _bytowych. Przesianliwyiaczajace odpowiedzialnoso tj. dziaianie zgodne 2 prawem oraz brak I‘IElI'llSZ6I11B. dobra osobistego 1ioWinien by} udowodnio pozwany Skarb Paiistwa. _ Jak ustalono W toku niniejszego postepowania powodflokresowo odbywal kare pozbawienia Woinosci W celach nie zapewniajacych minimalnej powierzchni mieszkalnej na jednego skazanego. Okolicznoso ta zostaia przez strone pozwana przyznana. Powod Inatomiast nie Wykazai, aby przebywaniu W celi towarzyszyly inns nieodpowiednie dla stanu pozinawienia Wolnoéci W rarnach represji karnej Wanmki. Z zebranego W sprawie materialu dowodowego nie wynika, aby powod zostal pozbawiony mozliwosci zaspokojenia swoich podstawowych potrzeb. W szczegolnosci za dostateczne naleiy uznao Wyposazenie eel W niezbedue sprzety. Kaciki sanitarne byty oddzielone od pozostalej czeéci celi (mmem lub kotarq) co zapewniaio odosobnienie podczas czynnosci defekacji. Powod mogl korzystao z cotygodniowych kapieli W cieplej wodzie oraz z codziennych spacerow. Pozostawal pod staia opieka Iekarska. Przeprowadzone postepowanie dowodowe, W tym takze dowod z przesiuchania powoda W charakterze strony, nie potwierdzilo stanowiska powoda co do ziego stany przydzielanej odziezy, bieliziiy, czy recznikow. Warunki bytowe, W jakich przebywai naleiy zatem uznao za odpowiednie dla odbywania kary pozbawienia Wolnosci  '? _ Zgodnie z art. 24 kc ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba żenie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia rnoże¿ on także żądać, ażeby osoba która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, W szczególności złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i W odpowiedniej forrnie. Na zasadach przewidzianych W kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny' " › ` ‹ Natomiast W myśl art. 448 kc W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste "żostałofnarilsżoneodpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznana krzywdę. _ Powołany art. 24 kc nie wymaga dla odpowiedzialności winy sprawcy. Co więcej - przewiduje domniemanie bezprawności jego działania. To Z kolei sprawia, że to pozwanego obciąża obowiązek udowodnienia tego, że działał zgodnie z prawem i nie naruszył dobra osobistego powoda. (tak SN w wyroku z dnia 28 lutego 2007 r. w sprawie VCSK 431/06 OSNC 2008/I/13, LEX255593) ' Tak więc na powodzie spoczywał jedynie ciężar udowodnienia tego, że odbywał karę pozbawienia wolności W celach przeludnionych, względnie W nieodpowiednich Warunkach _-bytowych. Przesłankiyvyłączające odpowiedzialność tj. działanie zgodne z prawem oraz brak naruszenia dobra osobistego - powinien był udowodnić pozwany Skarb Państwa. _ .Tak ustalono W toku niniejszego postępowania powódgokresowo odbywał karę pozbawienia Wolności W celach 11ie zapewniających rniriirriałnej powierzchni mieszkalnej na j_edr1ego skazanego. Okoliczność ta została przez stronę pozwaną przyznana. -Powód 'natomiast nie wykazał, aby przebywaniu W celi towarzyszyły inne nieodpowiednie dla stanu pozbawienia wolności W ramach represji karnej Wartmki. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby powód został pozbawiony możliwości zaspokojenia swoich podstawowych potrzeb. W szczególności za dostateczzne należy _uznać wyposazenie ceł W niezbędne sprzęty. Kącikí sanitarne były oddzielone od pozostałej części celi (mmem lub kotarą) co zapewniało odosobnienie podczas czynności defekacji. Powód mógł korzystać z cotygodniowych kąpieli W ciepłej wodzie oraz z codziennych spacerów. Pozostawał pod stałą opieką lekarską. Przeprowadzone postępowanie dowodowe, W tym także dowód z przesłuchania powoda W charakterze strony, nie potwierdziło stanowiska powoda co do złego stany przydzielanej odzieży, bielizny, czy ręczników. Warunki bytowe, W jakich przebywał należy zatem uznać za odpowiednie dla odbywania kary pozbawienia wolności . 'F --- STRONA 9 --- Zdaniem Sqdu pozwany Skarb Paifistwa Zaldad Kamy W flw niniejszym postsgpowaniu wykazal, Ze dzialanie polegajqce na okresowym osadzeniu powoda W celach p1'Z61L1dl1iO1"1Y_C]f1 naie mialo charakteru bezprawnego i jako takie nie naruszylo dobra osobistego powoda — j ego, godnoéci. Zgodnie z art. 30 Konstytucji RZeczyp0§pq_1it§:j__ __I’|(l)_1_s_1§_1'fi<v=,_:i___‘}}{_Z3’T__<_'»f_‘j1§Pna._ i..I1i§Zb§’Wa1n3 _ _ I ' . _ " %';?=:; "_"'I~'.:~'~,~'i"'~":'::';L5‘¢ '?;;?i{‘”}“"‘j7‘:1f;‘{Y'7‘l"“:‘“*?:;€£7:§§‘?;"::;‘1;:_j:“L7‘}fi“‘l?'5j" ‘Q ,‘ "  % % Pub}1°mY°h="»R¢a1?'3?°3@1629, QbQW"1'@=Zl<*11¢Sit r¢@11ZL1@¢. .V J j ., :, ; 5 »= » : ,»~,~_., ;__;_; , 2,3 : ’? H111“; 3‘ ‘~ =¢1*.;,<.::';;..}“;..“¢;v_~.'4r~;1: ,1‘==.“;<t >  1 ‘:,‘ » ~ <  ‘ ‘ ‘   . swé vf¢ml’<<=i= ’r¢Pr¢is§jné;'?I¢1i"Wy1@bnYvv€'Ifi¢iiési11§4é‘;I Prvwa Zfé. 0' . ~ ' ' ' Ogrflliibzfiilia pfaw cz1ow1ek'a ijego g0dnoéc1flWA vnqkszym stopmu, "n12 Jest to mezbqdne dla zamierzonego celu represji. ' _ pozbawienia wolnoéci wynika réwniez z norm prawa miqdzynarodowego, ktérym podlega Rzeczpospolita Polska. W myél art. 10 ust.1 ratyflcowanego przez Polskq  Miqdzynarodowego Paktu Praw Osobistych i Publicznych z dnia 19 grudilia 1966 r. (Dz..U. z  1977 r., N1" 38, poz. 167 i 169) kazda osoba pozbawiona wolnoéci begdzie tralctowana W ' sposéb humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godnoéci czlowieka. Ponadto art. 3 Europejskiej Konwencji P1aw Czkowieka Poqstawowych Wolnoéci z dnia 4 grudnia 1950 r. ratyfikowanej przez Polskg w 1993 1'. (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm) stanowi, Ze nikt nie moze byé podclany torturom, and xaieludzkiemu lub porfizajqcemu traktowaniu lub karaniu. Oznacza to nahazenie na wiadzq publicznq ob0Wia_zku zapewnienia osobom ' _ osadzonym w zakladach karnych godziwych i humanitamych wanulkéw odbywania kary pozbawienia wolnoéci, nie namszajqcych godnoéci ludzkiej. ' ' Kwestia warunkéw odbywania kary pozbawienia wolnoéci, w tym takze problem zatloozonych eel, byia przedmiotem orzecznictwa Europej skiego Trybunahl Praw Czowieka. Np. ‘W sprawie nr 28524/95 W orzeczeniu z dnia 19 kwietnia 2001 r. Trybunal uznal, Ze przebywanie w zatloczonej celi, z 1'li80dp0Wi8dJJj.8,_ wentylacjq, 0UN3flE{tO318TQ oraz brakiem mozliwoéci uczesmiczenia W zajqciach resocjalizacyjnych powoduje wzrost uczucia przygnqbienia i moze byé uznane ponizajqce traktowanie wiqiniéw ' w rozumieniu art. 3 Konwencji.  A _ Tak wingo nalezy stwierdzié, Ze odbywanie kary pozbawienia wolnoéci w _ przcludnionych celach przy braku zapewnienia odpowiednich dla sytuacji_ karnego pozbawienia wolnoéci warunkéw bytowych mote  sfanovvié przejaw ponizajqcego traktqwania i W konselcwencji prowadzié Ado naruszenia dobra osobistcgo — godlioéci czlowieka. T  . 8 Zdaniem Sądu pozwany Skarb Państwa Zakład Karny W gw niniejszym postępowaniu wykazał, że działanie polegające na okresowym osadzeniu powoda W celach przeiudnionych nāie miało charakteru bezprawnego i jako takie nie naruszyło dobra osobistego powoda - j ego, godności. Zgodnie z art. 30 Konstytucji Rz`eczypospo_1itej__ ___Í'_ois1§_i_e_i___1}{ZYT_ŚÊÊ1§Êmą._ i..Ił_ięZb§'Wa1n3 _ _ _ -' .- _ " ="¿?'›:; "„*~':.z:_=,.'¿'‹'-"="¿';gz]'fjff‹§"=}'‹"_jf‹2›1;.5»'11'-"¦‹=‹¬ý:;f¿å=;jgą‹?§_',:;‹,Q_:Ł-‹1fi'Ę=fi"‹_*'f;'‹','; ,_ " ' z a Pubł1°mY°h›~z.zzR=a11aßiß›=±‹==a› obovfißaeifißt f==@112a=„.. 3 j .„ :,- ›, , z-'› : ,-›~,~_.,' ;_-_¿_; , '.,.Ż .' *P ‹'=‹'1"ƒ¬' '~ ‹z‹:¬.¿-„‹-.::';;..}“';..‹'f;t'_‹‹.'¿r‹‹ş¿: „1.-‹.=.“;‹r.'~-- .. 1 ‹:„ ‹ .‹ ‹- - ‹ ' ‹ - - . Swé .fLfi1l'<‹=j'= 'rfiprśísýjnéś'fI"°h"WY1§ónifW?'1üs¿íśsi11a1śi;Ĺ Pfswa Zić. 0' .. .. ` ' ` ograniczenia přäw człowieka ii]ego^godnośc1Ĺw. większym stopniu, 'niż Jest to ruezbędne dla zamierzonego celu represji. ' _ pozbawienia wolności wynika również z norm prawa międzynarodowego, ktorym podlega Rzeczpospolita Polska. W myśl art. 10 ust.1 ratyflcowanego przez Polskę - Międzynarodowego Paktu Praw Osobistych i Publicznych z dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz.U. z - 1977 1*., Nr 38, poz. 167 i 169) każda osoba pozbawiona wolności będzie traktowana w " sposób humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godności człowieka. Ponadto art. 3 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka Podstawowych Wo].n_.oś'ci z dnia 4 grudnia 1950 r. ratyfikowanej przez Polskę W 1993 r. (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm) stanowi, że nikt nie może być poddany torturom, ani nieludzkiernu lub ponizającemu traktowaniu lub karaniu. Oznacza to nałożenie na władzę publiczną obowiązku zapewnienia osobom ' _ osadzonym w zakładach karnych godziwych i humanitarnych warun.kćw_ odbywania kary pozbawienia wolności, nie naruszających godności ludzkiej. ' '- Kwestia warunków odbywania kary pozbawienia wolności, w tym także problem zatłoczonych cel, była przedmiotem orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Czowieka. Np. 'w sprawie nr 28524/95 W orzeczeniu z dnia 19 kwietnia 2001 r. Trybunał uznał, że przebywanie W zatłoczonej celi, z nieodpowiednią wentylacja, otwartą toaletą oraz brakiem możliwości uczestniczenia W zajęciach resocjalizacyjnych powoduje wzrost uczucia przygnębíenia í może być uznane poniżające traktowanie więźniów -' W rozumieniu art. 3 Konwencji. ' A _ Tak więc należy stwierdzić, że odbywanie kary pozbawienia wolności w _ przeludnionych celach przy braku zapewnienia odpowiednich dla sytuacji karnego pozbawienia wolności _warunków bytowych może -stanowić przejaw poniżającego traktowania i w konsekwencji prowadzić- .do naruszenia dobra osobistego - godności człowieka. Ű . . 8 --- STRONA 10 --- . Przesqdzenie odpowiedziainoéci odszkodowawczcj pozwancgo Skarbu Pafistwa wymaga ustalenjia bezprawnoéci jego dziahnia i to zarévmo W kontekécie nonn prawa kraj owego, jaki i przytoczonych regulacji 0 charakterze ponadpafistwowym. _  <>¢=li uzn2i<:':.'Zei»i bezprawne »—* sp1’"ze’<:'z’;1i’E§l"»'1§'W*"iiiliifi *f§J"i¥Ei1Tdp6jsk1éj Koliwencji Praw Cztowieka 'i Podstawowych Wolnoéci» , poWirn;o»,ondT€jsii5|gt‘1a‘é‘mi11imah1y"stopiefi dolegliwoéci. Ocen_._~a ' ,  ~_.=~~~ .‘. . ,_ , , ", .. . .  ‘ ‘tego stopnia’ jest’ffe1’atyv§'»n21;i."LiZél'62hibhaTbd5W§ZéI1dch* 6k"ci1i'cz11oéci ~"in'.i11“.5 d1u'g0é'é' ‘okresu przebywimia W przeludnionej celi, nastqpstwa psychiczne, czy fizyczne. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, czy dziaianie bylo zamierzone ~ nakierowane na upokorzenie osadzonego, czy tei zostalo uwarunkowane obiektywnymi, ktérybh nie dale siq przezwyciqiyé. Qvor. wyrok Europejsldego Trybunahz Praw Cziowieka z dnia 4 Zurego 2003 w sprawie 50901/99)  W ocenis Sqdu caloksztalt okolicznosici towarzyszqcych przebywaniu p0woda_ gar przeludnionej celi nie pozwala na przyj QO16, Zc dzialanic pozwancgo miaito charalctcr nieludzkiego, czy p0nizaja§eg0_karaz1ia. W istocie powéd spqdzil w celi, W ktérej powierzchnia I11iGSZk&1113 nie przekraczala 3 1112 _na jednego osadzoncgo ponad 720 dni. Taka sytuacja nie miala jednak na celu ponizenia, czy tez upokorzenia osadzonego. Wynikaia z obiektywnych warunkéw spowodowanych Wiqkszq od pojemnoéci jednostki penitencjamej liczby skazanych. Wartq przy tym podkreélié, Ze Dyrektor Zaldadu Karnego nie maze odméwié p1'Z_YjQCi& slcazanego skierowanego do“ podlegajapcj mu jcdndstlai. Z kolei odstqpierfié od vvykonfiwalfia jui orzeczonych kar pozbawienia wolnoéci mogtoby doprowadzié do istotnej deprccjacji prawomocnych orzeczefi segdowych, a takie zniweczyé funkcjq prewencyjnq kary, przez przekreélenie zasady jej nieuchronnoéci. Poza tym powéd nie powolywal sic; na jakiekolwiek okoliczrnoéci, 2 ktérych vv'ym'.ka.ioby, 2e przebywanie W celach 0 niedostatecznej powierzchni mieszkalnej samo przez siq; powodowalo w nirn uczucie przygnqbienia, obnizenie nastroju, czy poczucia wiasnej Wartoéci. Nie wskazywal na jakiekolwiek z tym zwiqzane zmiany w jego psychice. Zwracal jedynie uwagq na pewien dyskomfort. ' ' ' Z zebra11eg0'w sprawie materiahi dowodowego nie wynika w" zadcn sposéb, ze dfllegliwoéci W postaci zdkrzepicy Zyhlej 1nia1yja1dk01wiek_zvviagek z przebywaluielri przez powoda w przeludnidnej celi. ’_ _ ' . 9 _ Przesądzenie odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego Skarbu Państwa wymaga ustaleniša bezprawności jego działania i to zarówno W kontekście nonn prawa kraj owego, jaki iprzytoczonych regulacji o charakterze ponadpaństwowym. _ - 061-i uznać..~za›í~ bezprawne »~* sprze'cznëlŰ;zŸaiitł-ffŠ'“fiłEt1ropejskiej Konwencji Praw Człowieka 'i Podstawowych Wolności» -, powirnio›,ondÊčisiä„gnąó<mir1imal11yt“stopień dolegliwości. Ocena ' , ~ ,_-.'~~-~ _‹. -. ,_ , , ", .. . . '- -' -tego 'stopnia jest frelśatywnagí." użal'eżn;iojnaŸ.o`dŠwŠźel1dch':' okoliczności ~"in'.-inąf -'dłu`goś`ć` 'okresu' przebywania w przeludnionej celi, następstwa psychiczne, czy fizyczne. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, czy działanie było zamierzone -¬ nakierowane na upokorzenie osadzonego, czy też zostało uwarunkowane obiektywnymi, których nie dało się przezwyciężyć. Qnor. wyrok Enropejsldego Trybunału Praw Człowieka z dnia 4 lutego 2003 w sprawie 5090]/99) - W ocenie Sądu całokształt okoliczności towarzyszących przebywaniu powoda- Ęw przeludnionej celi nie pozwala na przyjęcie, ze działanie pozwanego miało charakter nieludzkiego, czy ponizającegokarania. W istocie powód spędził w celi, w której powierzchnia rnieszkalna nie przekraczała 3 m2 _na jednego osadzonego ponad 720 dni. Taka sytuacja nie miała jednak na celu poniżenia, czy też upokorzenia osadzonego. Wynikała z obiektywnych warunków spowodowanych większą od pojemności jednostki penitencjarnej liczby skazanych. Warto przy tym podkreślić, że Dyrektor Zakładu Karnego nie może odmówić przyjęcia skazanego skierowanego do podlegającej mu jednostki. Z kolei odstąpienie od wykonywania juz orzeczonych kar pozbawienia wolności mogłoby doprowadzić do istotnej deprecjacji prawornocnych orzeczeń sądowych, a także zniweczyć funkcję prewencyjną kary, przez przekreślenie zasady jej nieuchronności. Poza tym powód nie powoływał się na jakiekolwiek okoliczności, z których Wynikałoby, że przebywanie w celach 0 niedostatecznej powierzchni mieszkalnej samo przez się powodowało W nim uczucie przygnębienía, obniżenie nastroju, czy poczucia własnej wartości. Nie wskazywał na jakiekolwiek z tym związane zmiany w jego psychice. Zwracał jedynie uwagę na pewien dyskomfort. ` ' " Z zebranego 'W sprawie materiału dowodowego nie wynika w' żaden sposób, że dolegliwości w postaci zakrzepicy żyhiej miały jakikolwiekzwiązek z przebywaniem przez powoda w przeludnionej celi. 9 _ _ ` . 9 --- STRONA 11 --- W tej sytuacji w ocenie sadu nie mozna przyjaé, ze okresowe osadzenie powoda przeludnionyeh celach stanowilo nieludzkie, czy porlizajace traktowanie W rozumieniu powolanych przepisow prawa miedzynarodowego.  Sad ocenial kwestie bezprawnoéci dzialania pozwanego W kontekécie norm prawa krajowego  w szczegoh10éQi_dQty0ZqGyCh odbyymia kaly p0baxvi¢_1141a_w9lg.1Q.§g_.i. ._ ._ . .  ' .2 .'=1;,¢:_2I~_§,;_~vy',>'v_ ;: , '=;'<»1»_ :51:_,»:;~';;,;.‘;._;."_'~;,~:__~;_._:~_ ,__‘.<'—'.;~§:iL§§~;i"7".'=;_1_" <1;j=_;:,;;_:=?g§;J;g§gz''=°_' ' ."1Z‘=__ “ _ ‘=...5.";~=»,,_, :,;.._.j;,;;_.__..j_;__._ '   ..  _ 0 Kwam $*§?‘rF?FY1.?5l?"..‘?‘?...., ¢ 0. ._."YIF3¥%%"+’?.%.‘? ?"°S°¥. 411 e2'i2;ae.¢os¢>a.¢;.ep.¢¢ezyp‘¢2sp@11t@j Polskiej. 2 A Zgodnie 2 art. 40 Konstytucji nikt nie moze byé poddany torturom ani okrutnemu, nieludzkiemu Iub »ponii:aja¢cemu traktowaniu i karaniu. Zakazuje sie stosowania kar cielesnych. Natomiast art. 41 ust.4 Konstytucji stanowi, 2e kazdy pozbawiony wolnoéci . powinien by traktowany W sposob humanitamy, a pozbawienie lub og'1'a.niczenie wolnoéci moze nastapié tylko na zasadach i W trybie okreélonych w ustawie (art. 41 ust. 1 Konstytucji) Zasady odbywania kary pozbawienia wolnoéci okreéla art. 110 kodeksu kamego wykonawczego. Stanowi on, Ze powierzchnia w celi II1i6SZl(81116j, przypadajaca na jednego skazanego Wynosi nie nmiej njz 3 m2. Cele wyposaza sie w odpowiedni sprzet lcwaterunkowy zapewniajacy skaza:1en1u'osobne miejsce do spanja, odpowiednie wanmki higieny, dostateczny dop%yw powietrz i odpowiednia do pory roku temperature, wecliug norm okreélonych dla powierzchni mieszlcalnych, a takze oéwietienie odpowiednie do czytaniai Wykonywania pracy. _ Zgodnie z art. 248 § 1 kkw w szczegolnie uzasadnionych wypadkaeh dyrektor zakladu karnego lub aresztu éledczego rnoze umieécié osadzonych na czas okreélonych W wanmkach, w ktoryoh powierzchnia w celi na jedna osobe wynosi mnjej jak 3m2. O takim mnieszczeniu nalezy bezzwkooznie zawiadomié sedziego penitencj arnego. _ Ostatni z powolanych przepiséw wyrokiem Trybunalu Konstytucyjnego z clnia 26 maja 2008 r. W sprawie Sk 25/07 uz.many zostal za niezgodny z art. 40, art. 41 ust. 4 i art. 2 Konstyt1.1oji Rzeczypospolitej Po‘1skiej..Utratq; mocy obowiazujacej odroozono na okres 18 miesiecy od dnia opublikowania wyroku TK W Dzienniku Ustaw. Jak wynika z uzasadnienia wyroku TK decyzja o odroczeniu utraty mocy obovviagujacej art. 248 § I k.k.w. jest spowodowana nie tyle potrzeba dokonania zmian w przepisach prawnych, ile koniecznoécia podjecia wielu dziaftafi natury organizacyjnej, w celu Wyeliminowania przeludnienia W zaldadach karnych. Pozadana Wydaje sie rowniez zmiana polityki kamej w kierunku szerszego wykorzystywania nieizolacyjnych érodkéw kamych. Oznacza to, 2e do dnia 6 grudnia 2009 1'. uznany a niekonstytucyjny przepis powinien bye stosowany jako pozo'stajacy w pofzqdlgl pjaWnym_ . ' 10 W tej sytuacji w ocenie sądu nie można przyjąć, ze okresowe osadzenie powoda przeludnionych celach stanowiło nieludzkie, czy ponizające traktowanie w rozumieniu powołanych przepisów prawa międzynarodowego. - Sąd oceniał kwestię bezprawności działania pozwanego W kontekście norm prawa krajowego ~. w szczegóhiośęiimtyczących odbyxżmía kanf p0bavYie_11ia_w9l¿}s.§gi.- ._ __ _ _ - ' .V .'="',z„ç_±I~.'_1',,'.~;'."-,>j_ ;a¬ ,. '=;'‹›S»-_ ;ez-__›-z:~';;,;.'¿._ę.'_'¬',_~z__~¿_._L~_ _-_-_'g-.‹'-zşęg:§5¬';±'ż".'=-;_-" ‹¬-:ją:,;¿,.'-=?ä¿;,;g§ş:'-'=°_' ' .`”15`=__ ` _ -“=.-.-.J-,";¬=›„-,-_-, -:.;.._.Ę;=:¿_¬'_'_..j_;__._ -' - - .. - . _ Kwas St_?F1nYY1.a2sa_f11?a..a, fi za __,\'*:íf.śiëf°+1ř&E.=í+f f“°S°1__ 411 rz'i2¿¿caia¿›as¿±npaserzşsszspsiifsj Polskiej. j A Zgodnie z art. 40 Konstytucji nikt nie może być poddany torturom ani okrutnemu, nieludzkiemu lub poniżająccmu traktowania i- karaniu. Zakazuje się stosowania kar cielesnych. Natomiast art. 41 ust.4 Konstytucji stanowi, że każdy pozbawiony wolności . powinien by traktowany W sposób humanitarny, a pozbawienie lub ograniczenie wolności może nastąpić tylko na zasadach i W trybie określonych W ustawie (art. 41 ust. 1 Konstytucji) Zasady odbywania kary pozbawienia wolności określa" art. 110 kodeksu karnego wykonawczego. Stanowi on, że powierzchnia W celi rnieszkahiej, przypadająca na jednego skazanego wynosi nie mniej niż 3 m2. Cele wyposaża się w odpowiedni sprzęt kwaterunkowy zapewniający skazanemu' osobne miejsce do spania, odpowiednie warunki higieny, dostateczny dopływ powietrz i odpowiednią do pory roku temperatLn'ę, według norm określonych dla powierzchni rnieszlcainych, a także oświetlenie odpowiednie do czytania-i wykonywania pracy. _ Zgodnie z art. 248 § 1 kkw W szczególnie uzasadnionych wypadkach dyrektor zakładu karnego lub aresztu Śledczego może umieścić osadzonych na czas określonych W warunkach, W których powierzchnia W celi na jedną osobę .wynosi mniej jak 3m2. O takim umieszczeniu należy bezzwłocznie zawiadomić sędziego penitencj amego. _ Ostatni z powołanych przepisów wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z -dnia 26 maja 2008 r. W sprawie Sk 25/07 uznany został za niezgodny z art. 40, art. 41 ust. 4 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Po'1skiej.„Utratę mocy obowiązującej odroczono na okres 18 miesięcy od dnia opublikowania wyroku TK W Dzienniku Ustaw. Jak wynika z uzasadnienia wyroku TK decyzja o odroczeniu utraty mocy obowiązującej art. 248 § I k.k.w. jest spowodowana nie tyle potrzebą dokonania zmian W przepisach prawnych, ile koniecznością podjęcia wielu działań natury organizacyjnej, w celu wyeliminowania przeludnienia W zakładach karnych. Pożądana wydaje się również -zmiana polityki karnej w kierunku szerszego wykorzystywania nieizolacyjnych środków karnych. Oznacza to, że do dnia 6 grudnia 2009 r. uznany a niekonstytucyjny przepis powinien być stosowany jako pozostający W porządiçu prawnym _ l 10 --- STRONA 12 --- Na1e_2y zatem przyjaé,' Ze dziaianie pozwanego polegajace na okresowym umieszozeniu powoda W celi  nie spelniajaccj Wymagaé okreélonych W art. 110 kkw pozostawaio  zgqldne z normami pozytywnego ti jako takie nie moze zostaé uznane za bezprawne. Osadzenie powoda W celi przeludnionej nie mailo na celu jego upokorzenia, leez zwiazane bylo obiektywnymi trudnoéciami Iokalowymi polskich wieziefi. Problem ten 4 0  zebrany’W ,s’pr’awieJfiiatefial dof\X_?6*d6‘W§"4'j‘4edo.oii1at:zo.ie'Wskazuje na to, Ze na skutek osadzenia powoda w,ceIiprzeludn;idnej<§1iie doszlo‘ do naruszenia jego dobra osobistego — god.t1o’§ci. W istociepfzebywalaie:]1a‘nieWie11<iej"poWi'er2.ohifi' duzej liczby osbb mote powodowaé doééistotny dyskomfort, czy tez prowadzié do zachowazi agresywnych. Powod nie uskarzai sie bynajmniej na poczucie przygnebienia,_ czy zmnjejszenie poczueia Wlasnej Wartoéci. Istotne dla oceny samopoczucia powoda jest zdaniem Sadu takze to, Ze dopiero po blisko oémiu 1atach_ pozbawienia wolnoéoi (takie W Waruukach przeludnienia) powod Wystapii o z'adoéc':uczynie1iie za doznanq krzywde. Oznacza to, ze przez szereg lat istniej acej 'syt11acji nie odbierat subiektywnie jako upokarzaj ape}. Podkreélié nalezy, Ze juz Wsamo pozbawienie Wolnoéci, ktore jest przeciez érodldem riepresji kamej, Wpisuje sie pewne cierpienie. Przyznanie zadosléuozynienia za naruszenie dobra osobistego uzasadniaé moze jedynie cierpienie przelcraczajace istotnie miare normalnej dolegliwosici 'wynikajacej z pozbawienia wolnoéci. Powod na taki stan rzeczy nie Wskazywal. Co Wiecej  2 zebranego W sprawie materialu dowodoWego Wynika, Ze osadzenie w wamnkach ptzeludnienia nie objawiato sie u powoda poczuciem przygnebienia, czy ponizenia. By} on osoba przystosowana do dlugotrwatej izolacji. Pemit nawet funkcje sta;rszego' celi. Cieszyl sie szaounkiem wspéiosadzonych oraz pewnym zaufaniem ftuulccjonariuszy. Uznajac zatem, ze Wprawdzie powéd _przebywa% okresowo, W celach przeludnionych, to sytuacja taka nie stanowita bezprawnego dzialania pozwanego Skarbu PE11"1StW3.’(i to zarowno W kontekécie regulacji krajowych, jak i miedzynarodowych) i nie doprowadzila do namszenia dobra osobistego powoda tj. jego godnoéci. Brak zatem podstaw dla przyznania zadoééuczynienia na podstawie art. 448 kc. W 2W. art. 24 k_c. , co skutkuje oddaleniem powodztwa. ‘ _ _ 11 Należy - zatem przyjąć,' że działanie pozwanego polegające na .okresowym Lunieszczeniu powoda W celi - nie spełniającej wymagać określonych W art. 110 kkw pozostawało- zgądne z normami pozytywnego «i jako takie nie może zostać uznane za bezprawne. Osadzenie powoda W celi przeludnionej nie maiło na celu jego upokorzenia, lecz związane było obíektywnymi trudnościami iokalowymi polskich więzień. Problem ten ‹ t - zebrany'-w _spr'awie-Jńiateriał dof\ž¿_`žöfddlwý'lĄ'jl,ednoziiaczaie' wskazuje nato, że na skutek osadzenía powoda wceii- przeludnąidnej Ĺnie doszło“ do- naruszenia jego dobra osobistego - godności. W istociejpizebywaiuieÍnaniewieikíej "powi'erzćhni dużej liczby osób może powodować dośćistotny dyskomfort, czy też prowadzić do zachowań agresywnych. Powód nie uskarżał się bynajmniej na poczucie przygnębienia,_ czy zmniejszenie poczucia własnej wartości. Istotne dla oceny samopoczucia powoda jest zdaniem Sądu także to, że dopiero po blisko ośmiu latach pozbawienia wolności (także W warunkach przeludnienia) powód wystąpił o zadośćuczynienie za doznaną krzywdę. Oznacza to, ze przez szereg lat istniej ącej 'sytuacji nie odbierał subiektywnie jako upokarzaj ącej. Podkreślić należy., ze już. w_samo pozbawienie wolności, które jest przeciez środkiem 'represji kamej, wpisuje się pewne cierpienie. Przyznanie zadośćuczynienia za naruszenie dobra osobistego uzasadniać może jedynie cierpienie przekraczające istotnie miarę normalnej dolegliwości 'wynikającej z pozbawienia wolności. Powód na taki stan rzeczy nie wskazywał. Co więcej - z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że osadzenie w warunkach przeludnienia nie objawiało się u powoda poczuciem przygnębíenia, czy poniżenia. Był on osobą przystosowana do długotrwałej izolacji. Pełnił nawet funkcje starszego' celi. Cieszył się szacunkiem współosadzonych oraz pewnym zaufaniem funkcjonariuszy. Uznając zatem, że wprawdzie powód Üprzebywał okresowo, w celach przeludnionych, to sytuacja taka nie stanowiła bezprawnego działania pozwanego Skarbu Państwa(i to zarówno w kontekście regulacji krajowych, jak i międzynarodowych) i nie doprowadziła do naruszenia dobra osobistego powoda tj. jego godności. Brak zatem podstaw dla przyznania zadośćuczynienia na podstawie art. 448 kc. W zw. art. 24 kc. , co skutkuje oddaleniem powództwa. ` _ _ 11 --- STRONA 13 --- I V. Koszty procesuf O kosztaqh postepowania Sad orzekt zgodnie z zasada odpowiedzialnosci za Wynik procesu wyrazona W art. 98 kpc, W myslvktorego strona przegrywajaca sprawe obowiazana jest zwrocié przeciwnikowi na jego Zadanie koszty xliezbegilgggio ce1o_Wego_.doehodze11ia praw V ~ t __ t 0 44 M _ W ‘ 4 4 4‘ _ Powodnskierowalflswoje zagianie przeciwko Skarbowi Pafistwa. W jego imieniu» ezyxmosci procesowej podejmowaly organy trzech jednostek (tj. Aresztu $1edozeg0. W _, Aresztu §ledezeg0 W_0raz Zakladu Karnego W _), z ktorych dzialalnoscia Wiazaifo sie dochodzone przez powoda roszczenie. W ocenie Sadu pomiedzy poszczegolnymi jednostkami Skarbu Pafistwa nie zachodzi przypadek wspotuczestnictwa. Dlatego tez Sad przyznal wynagrodzenie nalezne jednemu radoy prawnemu — zgodnie 2 zasada; kosztow celowych Wynflcaj aca z art. 98 § 2 kpc.  \ ' Eazgodnoao2 on/ginatem 5' \"x"§;§‘ ~ '?'F .5 ‘“‘ fa ct .t. I H 5%‘?/{ac}. .w"'f‘\1“? Na oryginaio vutaéciwy podpta » " "4 1;. a ' ?QF~200gi/ \ “T545” w JCS a.s’, ma" ... 5 1.1; t Q Sta;=a;~y Eek» ;:~:r2t‘c.edu_ Motwrfm Urbar  t gn:'».=..wr'c'£ ... .. é ' K 4r:n>~|n.'fl""‘ .“Te a. fa‘ ‘v3§“.n" I <E ts?/attttttt/t. “'11b ‘|’~”',0."J 3.,5'.»‘"“.~»e.~. ..,§_“ I F =12 I V. Koszty- procesu] O kosztaąh postępowania Sąd orzekł zgodnie z zasadą odpowiedzialności za Wynik procesu wyrażoną w art. 98 kpc, W myśiktórego strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty nix'-`_;`z1>_ę5Ŝl11_1ç=¿_.,_¿_'._iç› ceiowego _.dochodzenia praw V Ą Ą ĄĄ Ą _Ą .Ą ĄĄ _ .Ą Ą Ą Ą .Ą Ą Powódnskierowałwswoje żądanie przeciwko Skarbowi Państwa. W jego imieniu» czynności procesowej podejmowały organy trzech jednostek (tj. Aresztu Śledczego» W _ Aresztu Śledczego W_oraz Zakładu Karnego W -), z których działalnością wiązało się dochodzone przez powoda roszczenie. W ocenie Sądu pomiędzy poszczególnymi jednostkami Skarbu Państwa nie zachodzi przypadek współuczestnictwa. Dlatego też Sąd przyznał wynagrodzenie należne jednemu radcy prawnemu - zgodnie z zasadą kosztów celowych Wynikaj ącą z art. 98 § 2 kpc. - \ I' Za-zgodność-2 oryginałem Ê' \"x\'§'Šş` ¬ #2* .Š `*“ 'je- cw ia J 1 Ÿ'ş'ř:'”'~=.=':*`.Í}`._ .ø"'ř"1-¬-\i`- Na orygi-naie właściwy podpia » ' 'ffi 1;. a ' i7Ć1Ÿ‹›2ÜĆÊ/ \ ›'“ff`›'*ś"“ ..,„ „(3 o.-są ma.. .'.. 5 1,-¬; i Š. Siwfaşfly Eok ;ar;2:ā',--ądu Morifƒm Urba' - Ł g'n:".=.,'m"c'z -¬.. ..- Š ß 5. ~'=n›~|‹.'fl"" .»f“"Íż‹ f. žv' `ê`“f I 1-E fêš/a=..Ŝ§`~g..%f. “AlF `ř~”'„¬'.-"'- `¬›.._¿„.¿'„"'“-.~„„.¬› "‹~..„`_Ą I F =l2