Postanowienie XXV C 836.110

--- STRONA 1 --- Na 1>@¢iI*IW W*"‘>‘ F “""‘ 6‘?“.i§‘?fi§1fé§ gigfiezm. do ininrmauii pl1Di%G’£_1'1§I 9% FL ‘7 §|P_‘??‘. mmie a[fi1i1fi|$ {3U12\FZ1“4 W ‘ R =.:1n@|n1 2. . prggkfiaiwantu ms w mrrmfi .<1P=@W1‘*“”1 n k Syg . 3 YXXV C 8361'“)  0,“ Ew]5kU J40 if WYROK .......  a res wm 5 dam W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIIEJ 0 kg Y Dnia 14 grudnia 2010 roku _ Sqd Okrggowy W Warszawie Wydzial XXV Cywilny w skiradziez Przewodniczqcyz SSO Janina Dqbrowiecka Protokolantz Agata Niemczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dnin 14 grudnia 2010 roku W Warszawie sprawy 2 powédztwa D.W.  przeciwko Skarbowi Pafistwa Dyrektorowi Aresztu éledczego w /.../ zastrgpowanego przez Prokuratoriag Generalnq Skarbu Palistwa 0 zadoééuczynienie I. Powédztwo oddala; II. Nie _0bciqZa powoda D.W. obowiqzkiem zwrotu kosztéw zastqpstwa procesowego na rzecz Skarbu Pafistwa Prokuratorii Generalnej Skarbu Panstwa. Sygn. akt XXV C 836.110   Uzasadnienie Pozwem z dnia 09 Iipca 2010 foku powéd D.W. wniés’; 0 zasqdzenie 0d pozwanego Skarbu Panslwa  Dyrektora Aresztu glcdczego w /.../ kwoty 200.000,00 2% tytuh=:m zadoééuczynienia wraz z ustawowymi odsctkami od dnia ziozenia pozwu do dnia zaphaty oraz zasqdzenie kosztéw procesu. Powéd podniésli, 2e przebywajqc W Z§ /..J nie zapewniono mu naleiytych warunkéw bytowych tj." przeluclnicnie cel, brak dostqpu do éwiezego powietrza poprzez niedzia%ajqca_ wentylacjag, brak ciepiej Wody, brak pragclu. Podniesiono, Zejakoéé jedzeniajest zh1 i nie spflnia norm wagowych, a shlzba zdrowia nie spemia swej roli dla jakiej z0sta’ra powolana. W odpowiedzi na pozew Skarb Pafistwa reprezentowany przez Dyrektora Aresztu §ledczeg0 W /...,=’ zastqpowany przez Prokuratorie Generalna Skarbu Panstwa wni6s% 0 oddalenie powédztwa W ca%0§ci oraz zasqdzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztéw postgpowania, W tym kosztéw zastrgpstwa procesowego na rzecz SP  Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa  wed%ug norm przepisanych. Sqd ustalil i zwaiyi, co nastgpuje: ' Na poczqtku rozwaiafi naleiy podnieéé, ii wypiata zadoééuczynienia pieniqznego W oparciu 0 art. 23 i 24 k.c. w zw. z art. 448 k.c. jest uzaleiniona od obowiqzku udowodnienia przez powoda istnienia dziaiania lub zanicchania sprawcy krzywdy niemajajkowej, istnienia tejze krzywdy xvynikajqcej 2 naruszenia przez pozwanego dobra osobistego powoda, zwiqzku przyczynowego miqdzy krzywdz; niemajqtkowq a dziaianiem lub zaniechaniem sprawcy krzywdy niemaj qtkowej, jak réwniez winy sprawcy. Powéd nie wykazalr Zadnej 2 przeshnek warunkujapych przyznanie mu zadoééuczynienia. Naleiy ponadto podkreélié, Ze 0 Zqdana przez powoda wysokoéé zadosiéuczynienia pozostaje bez Zadnego zwiqzku 2 doznana przez niego krzywdq. Powéd nie udowodnié w Zaden sposéb", ii w rezultacie dziaflafi pozwanego doznal jakiegokolwiek uszczerbku. Naleiy zauwazyé, Ze wskazanie jakie dobro osobiste zostaio naruszone i ustalenie --- STRONA 2 --- postaci krzywdy jest kl_uczoWe dla rozwaiania roszczenia 0 zadoééuczynienie (tak np. Sqd Najwyzszy \V'Wy1'.Ol(Ll z dnia 12 Iipca 2002 r., sygn. akt V CKN 1095f00). W przedmiotowej sprawiue nie moze byé mowy o naruszeniu dobr osobistych powoda przez jakiekolwiek dzia1ania pozwanego. Zqdajqcy zadoééuczynienia pienioinego powinien Wykazaé, Ze naruszenie jego dobr osobistych by1o bezprawne. Odregbne uksztakowanie obowiqzku dowodowego W odniesieniu do bezprawnoéci nie zostaio boWiem powtérzone W art. 448 k.c. ani me Wynika z zasad ogélnych. Jest zaé zasadq, Ze uregulowania 0 charakterze szczegolnym, a taki charakter ma ujecie, przesianek W art. 24 1<.c., nie powinny byé Wyk1adane rozszerzajapo (tak: Jan B1eszyns1<i [w. j Glosa do wyroku Saadu Najwyzszego z dnia 27 lutego 2003 r., sygn. akt IV CKN. Z uwagi na niejednoznaczne wskazanie przez powoda podstawy prawnej jego roszczefi, wskazaé_ \ nalezy i2 nie ma takze podstawy do zasqdzenia powodowi odszkodowaniaw oparciu 0 art. '7? ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 417' k.c.» Zgodnie z przepisami art. 417 i n. k.c., regulujqcymi kwestiq odpowiedzialnosici oclszkodowawczej Skarbu Panstwa z tytu1u czynéw niedozwolonych, odpowiedzialnoéé Skarbu Panstwa uzalezniona jest od xvystapienia szkody wyrzqdzonej przez niezgodne 2 prawem dzia1anie lub zaniechanie przy (wykonywaniu W1adzy publioznej oraz adekwatnego zwiqzku przyczynowego pomiqdzy zachowaniem siq; (dziadaniem bqdi zaniechanicm) organu Wladzy publioznej a poWsta1q szkodq. Ciqzar udowodnienia powyzszych okoiicznoéci obciaga zgodnie z art. 6 11.0. powoda, zaé ich niewykazanie decyduje 0 bezpodstawnoéci poWodztWa. W ocenie Sqdu powod W Zaden sposob nie tyiko nie Wykaza1, ale nio uprawdopodobnil domniemanej szkody, jej Wysokoéci, ani tyrn bardziej nie wskazal normalnego zwiqzku przyozynowego pomiqdzy zdarzeniami sprawczyrni a hipotetycznq szkodaf Powod ograniczy1 sir; do ogolnikowego przytoczenia okolicznoéoi poWo1yWanych W innych analogicznych sprawach, nie W}’1(3Zl.lj8,§3 W Zaden sposob, i2 W rezultacie ich Wystqpienia dozna1 jakiegokolwiek uszczerbku. Odnoszqc siq do podniesionego przez powoda twierdzenia 0 przoludnieniu cal, W ktorych powod przebyWa1, strona pozwana Wskazaia i2 W Areszcio §ledczy1'n W 1...} mogio okresowo W},’STQpOWB.0 przekroczenie normy 3 ml najednq osobq, okreélonej W art. 110 k.k.W. Tym niemniej postegpowaniu Dyrektora Aresztu $1:adczego W 1...! W obliczu przeludnienia Wfw jednostki nie mozna postawié zarzutu bezprawnoéci. W myél art. 248 § l k.k.W., obowiqzujqcego do dnia 5 grudnia 2009 r., W szozegélnie uzasadnionych Wypadkach dyrektor zakhadu karnego lub aresztu éledczego mdglr umieécié osadzonych, na czas okreélony, W Warunkach, W ktorych powierzchnia W celi najednq osobq wynosila mniej niz 3 mg. Szczegfiflowe Warunki postopowania W takich przypadkaoh okreélzdo rozporzacdz/snie Ministra Sprawiedliwoéci 2 dnia 26 sierpnia 2003 r. W sprawie trybu postopowania w1aéciwych organow W Wypadku, gdy Iiczba osadzonych W zaldadach karnych i aresztach éledczych przekroczy W skali kraju ogélnq pojemnoéé tych za.k1ad6W (Dz. U. Nr 152, péz. I497), a nastegpnie  rozporzqdzenie Ministra Sprawiedliwoéci z dnia 19 kwietnia 2006 r. W sprawie trybu postzgpowania w%a~:Zciw}/ch organow W wypadku, gdy liczba osadzonych W zak1adach karnych lub aresztach éledczych przekroczy W skali krqju ogolnay pojemnoéé tych zakladéw (Dz. U. (Nr 65, péz. 459). Od dnia 6 grudnia 2009 r. w przedmiotowym zakresie obowiqzuje rozporzqdzenie Ministra Sprawiedliwosici z dnia 25 listopada 2009r. W sprawie trybu postqpowania w1aéciwych organow w wypadku, gdy Iiczba osadzonych W zaldadach karnych lub aresztach éledczych przekroczy W skali kraju ogélnq pojemno§é tychzak1adéw(D2. U. Nr 202 poz j 1564). Postqpowanie pozwanego Wobec powoda zawsze pozostawab W zgodzie z oboWia_wjqg:ymip1zspisan1i. O pojawiajaccymsiq przaludnieniu informowano sodziego penitencjamego fwyciagi ze sprawozdania z wizytacji dolqczone do odpowiedzi na pozewz’ Dyrektornie moire ponosié odpowiedzialnoéci 2a problem nadmiemego a osadzonych W IBIQCI1 wigiennych, przy czyin dyrektor jednostki penitencj arnej nie ma ego wplywil na liczbq l<ie1"oWanych do niego oséb ktérym orzoozono kz11¢ pozbawienia Wolnoéci, nie ma rowniez uprawniefi do odmowy przyjgcia osadzonego, kierowanego do jego jednostki, 2 uwagi na brak miejsc zakwaterowania W jednostce zgodnie z jej przéznaczeniem "i pojemnoéoia, .  --- STRONA 3 --- W mysl stanowiska Wyrazonego W analogicznych sprawaoh przez sgdy powszechne i Sqd Najwyzszy, zapewnienie przez Panstwo godziwych Warunkow odbywania kary pozbawienia Wolnosoi jest, jednym z podstawowych Wymagafi demokratyoznego panstwa prawnego, jednakze osadzenie skazanego W oeli W Warunkach, W ktorych powierzehnia na jedna; osobe Wynosiia mniej niZ 3 m. kW., przy speinieniu przesianek okreélonych W art. 248 § 1 k.k.W., jest zgodne z prawern (Said Najwyzszy W Wyroku z dnia 2 paidziernika 200?‘ r., sygn. akt II CSK 269f07, postanowienie Sqdu Najwyiszego z dnia 10 grudnia 2008 r., sygn. akt III CSK 251008 . Trybunai Praw Cziowieka W Strasburgu nie Wskazai konkretnej normy powierzehni, ktorej przekroczenie oznaczaioby automatyoznie naruszenie art. 3 Europejskiej Konwenoji o Oehronie Praw Cziowieka i Podstawowych Wolnosci. Przeciwnie, z jego orzecznictwa wynika, ze powierzchnia oeli przysiugujqca osadzonemu nie jest samoistnq i Wystarczajqcq przeslankq oceny, czy. doszio do naruszenia praw zagwarantowanyoh W. Konwencji J (orzeozenie z 6 marca 2001 r., Dougoz przeoiwko Grecji). Przy ustaianiu, czy Warunki pobytu W zakiadzie przekraczajq zakres dolegliwosci uzasadniajqcych stwierdzenie, Ze nastqpiio naruszenie art. 3 Konwencji, Trybunai posiuguje sie kryterium tzw. kumulatywnej oceny zaistniaiyoh Warunkow. Polega ono na kompleksowej ocenie wszelkich aspektow Warunkow oraz rygorow pobytu, takich jak m.in.: powierzchnia celi, liczba osob W oeli, Warunki sanitarne, mozliwoéé zapewnienia minimum prywatnosci, ilosé ezasu spedzanego poza ceiao rnozliwoéé pracy, ozas i ozestotliwosé zajeé sportowych i rekreacyjnych, Wick, pied osadzonyoh, ich dobor i Wieie innyoh okolioznoéci, ktoryoh lista jest otwarta. Zastosowanie tego kryterium ma to znaczenie, Ze braki i nieprawidiowosoi W jednej z Wymienionych okolicznosoi, jezeli sq ,,Z1‘Bk01T1p8l1SOWEl.l".l6" pewn},/mi udogodnieniami W zakresie innych, nié muszq powodowaé oceny negatywnej i stwierdzenia naruszenia praw cziowieka. Poza tym zarzut niewiasciwego traktowania rnusi zostao poparty odpowiednimi dowodami. W Wyroku Z dnia 19 kwietnia 2001 1'. (Peers przeciwko Greoji, 23524195) Europejski Trybunai Praw Cziowieka Wskazai, Ze dokonujags oeeny, czy kara lub traktowanie jest ,,poniZajqoe" W rozurnieniu art. 3 Konwenoji, naleiy Wziqé pod uwage, ozy W zamierzeniu ma poniiyé i upokorzyé danaL osobe oraz ozy, W odniesieniu do nastepstw, Wywarlo negatywny Wpiyw na. jej osobowosé W sposob sprzeczny z art. 3". Na ten sarn element Europejski Trybunai Praw Cziowieka zwrocii uwage W Wyrokach z dnia. 6 kwietnia 2000 r. (Labita przeciwko Wiochom, 26772i'95) i z dnia 26 paidziernika 2000 r. (Kudia przeciwko Polsce, 30210196). Trybunai uznai traktowanie za ,,nieludzkie", gdy m.in. jest ono dokonywane z premedytaojq, stosowane przez "i Wiele godzin, ma charakter ciqg1y i prowadzi do bqdi to faktycznego obrazenia ciaia, bqdé te2 do dotkliwego cierpienia fizyoznego i psychicznego ofiar. Trybunai uznaje traktowanie za ,,poniZajqce", gdy ma ono na oeiu Wywoianie W ofiaraoh poczucie strachu, cierpienia i nizszoéci, prowadzi do ponizania oraz depreojonowania ich. Trybunal regularnie podkreéla, Ze zaistniale cierpienie oraz ponizanie musi W kazdym Wypadku Wykraozaé daleko poza niezbedny element dolegliwoéci, ktory zwiqzany jest z danym rodzajem uzasadnionego prawnie traktowania, bqdé karania. Dokonujap Wykiadni art. 3 Konwencji Trybunal Wielokrotnie stwierdzai, 2e cierpienie i upokorzenie muszq W kazdym razie przekraczaé nieunikniony element cierpienia wpisanego W pozbawienie Wolnoéci aby stanowiiy naruszenie tego przepisu (np.: orzeczenie z dnia 29 kwietnia 2003 r., nr 38812/97) Powod Wystepujap z roszozeniem o zadoséuczynienie jest rowniez zobowiqzany Wykazaé, i2 wskutek przeludnienia eel, W ktorych przebywai, doznai okreslonego uszczerbku. Nalezy W tym miejscu podkreslié, i2 panujqcy W zaidadach karnych dyskomfort jest elementem odbywania kary pozbawienia Wolnoéci, z ktorym powod powinien sie iiezyé popeiiiiajap przestepstwo, a istniej qce przeludnienie W celach W sposob jaskrawy nie Wykracza poza granice, ktore mogiyby stanowié o naruszeniu godnoéoi powoda (tak Sacd Okrqgowy W» Warszawie W Wyroku z dnia 23 lutego 2009 r., sygn. akt I C 330108). Postepowanie przez pozwanego W obliczdprzekroczenia pojemnoéci zgkiadow karnyoh W okresie osadzenia powoda zgodnie 2 procedure; okfesionq W art. 248 § 1 k.k.W., jak rowniei W "Rozporzqdzeniu Ministra Sprawiedliwosoi z dnia 19 kwietnia 2006 r. W sprawie trybu --- STRONA 4 --- postepowania Wiaseiwyeh organow W Wypadku, gdy liozba osadzonyeh W zakiadaeh karnyoh lub aresztach éiedozyeh przekroezy W skali kraju ogolnq pojemnosé tyoh zakiadow (Dz. U. Nr 65, poz. 459) nalezy ocenie jako zgodne z prawem. Nadto, z uwagi na powoianie sie przez powoda na normy europejskie podnieéé nalezy, iz W europejskiej przestrzeni prawnej nie funkojonuje pojecie standardow europejskich W zakresie Wykonywania kary pozbawienia Wolnoéoi, a zwiaszeza brak jest écisiego i Wiqzapego okreélenia norm powierzehni majaicych przypadaé na kazdego osadzonego. Warunki odbywania kary, normy poWierzc‘r1ni, wyzywienia itp. okresiajq przepisy krajowe, przy ozyrn Unia Europejska nie narzuca pafistwom czionkowskim ujednolieenia normy powierzchni celi przypadajqcej na skazanego. Takze Europejski komitet pI‘ZE!C1\\’(IiZi€;1'iE11'1iEl torturom oraz nieludzkiemu lub ponizajqcemu traktowaniu albo karaniu.(CPT) jedynie zaleca, a nie narzuca podejrnowanie okreslonych krokéw ~ r ' ‘ Odnoszee sie do zarzutu wyiqozania prqdu pozwany Wyjasnii, 2e zgodnie z Zarzqdzeniem Wewnetrznym nr 212009 Dyrektora Aresztu §1edczego W /.../ W sprawie porzqdku Wewnetrznego W Areszcie §1edczym W f...>’ oraz Oddziale 1 Zewnetrznym W I.../’ We Wszystkie dni tygodnia W godzinie 0.30 5.30, a takze W dni powszednie W godzinie od 9.0013.00 nastepuje Wyiqczanie napiecia W gniazdach wtykowych umozliwiajapych pobor energii elektryoznej. W pozostalym ozasie osadzeni majq zapewniony staiy dopiyw prqdu i mogq korzystae z urzatdzen elektryeznych. ' Ustosunkowujap sie zas do zarzutu braku ciepiej Wody wskazuje iz zgodnie 2 § 30 ust. 3 Rozporzqdzenia Ministra Sprawiedliwoéci z dnia 25 sierpnia 2003r. W sprawie regulaminu organizeoyjno  porzqdkowego Wykonywania kary pozbawienia Wolnosoi, jednostki penitenojarne set zobowiqzane do zapewnienia osadzonym co najmniej raz W tygodniu ciepiej kqpieli. Z obowiagku tego Areszt §1edczy W f...f sie W}/Wi£1_ZI.lj6, co zostaio wyraznie przyznane W pozwie. Nie ma natomiast przepisow zobowiqzujapych jednostki penitenojame do zapewnienia osadzonym staiego dostepu do ciepiej biezqeej Wody W eelaeh mieszkalnyoh. Osoby osadzone W tym areszcie sq zywione zgodnie 2 Rozporzztdzeniem Ministra Sprawiedliwosei z dnia 2 Wrzesnia 2003 roku W sprawie okreélenia Wartosci dziennej normy Wyzywienia oraz rodzaju diet Wydawanych osobom osadzonym W zakiadaoh karnyeh i aresztaeh siedczych (Dz. U. Nr 167 poz. 1633 z pozn. zm.)._ Zachowana jest Wartosé dziennej normy Wyzywienia oraz prooentowa zawartosé skiadnikow odzywezych, obejmujetoa Wartosé dziennq, a takze Wysokosé stawek dziennych norm Wyzywienia oraz diet. Podozas sporzqdzania kazdej potrawy zaehowywany jest odpowiedni proces teohnologiozny, eo Wyklucza podanie posiiku niezgodnego z obowiqzujagzymi Wymogami W zakresie jego temperatury, konsystencji i jakoéoi. Ze Wszystkieh przygotowanyoh potraw Wohodzapych W sk1ad kazdego posiiku pobierane sq proby do celow .sanitarno  epidemioiogicznyeh, zgodnie z Rozporzedzcniem Ministra Zdrowia z dnia 16 kwietnia 2004 roku W sprawie pobierania i przechowywania probek zywnosci przez zaklady zywienia zbiorowego typu zamkniqtego (Dz. U. Nr 84, poz. 795 z 2004 roku), oraz smakowe, W eelu kontroli Wartosci smakowych potraw 1 ich jakosci pod Wzgledem zdrowotnym. Przedstawiona powyzej argumentacja jest zdaniem Sqdu Wystarczajapa dojrozstrzygniecia niniejszej sprawy. Nadto Sqd zauwaza, ze wobec nie uzupeinienia brakow formalnych pisma z dnia 04.10.2010 r. W przedmiocie wniosku powoda o p1‘ZESi1.lCi1flIl16 W eharakterze éwiadkow wskazanych tam osob1’k.61f, do ktorego powod zostai zobowiezany W dniu 18.10.2010 r. pod rygorem zwrotu pisma /k. 667  pismo to nie Wywiera zadnych skutkow W niniej szym postepowaniu. ' " 1\/Iajacc na uwadze powyzszej przytoczone okolicznosci, ktore W ocenie Sqdu Wskazujzt na brak zasadniezych podstaw odpowiedzialnosci pozwanego Wobec powoda skutkuje ocldaleniem powodztwa W ealoéci. O kosztach proeesu Said orzeki na zasadzie art. 102 kpo.