Postanowienie XXV c 1600109 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 grudnia 2010 roku pmlslfawica qstawy

--- STRONA 1 --- Sygn. akt XXV c 1600109 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 grudnia 2010 roku pmlslfawica qstawy z dnia 6.09.2001 r. 0 dogtapie Sad O10qgowy W Warszawie XXV Wydziai Cywilny do miorrnaql pubhcznai Dz. U. 112 puz.1198z pain. 2.. _ _ ' przcakrizano lnfcrmaclfi publiczna w formie W Skhdzle "?19t‘?P11JE1°Ym dokumentu lub w iurmie przetwarzune] Przewodniozqcy SSR (de1.) Tomasz Gal M Protokolantt prot. said. staz. Monika Kairnierczak (ad 1111'?Eériigiskg wnio cy Q po I‘OZpOZI'1fi1'111.1 na rozprawie w dniu 28 grudnia 2010 roku w Warszawie 5"; sprawy z powodztwa R.P. fires wnwskvdawcv przeoiwko Skarbowi Pafisiwa — Dyrektorowi Aresztu §ledczego /.../ w W. _ 0 zapiate; ’ orzekaz 1. oddala powédztwo,  2. zasqdza od R.P. na rzecz Skarbu Pafistwa — Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafisrwa kwotq, 3.600 21 (trzy tysiqce szeééset ziotych) tytuiem zwrotu kosztéw zastzgpstwa proccsowego. Sygn. akt XXV C 1600f09 UZASADNIENIE Powéd R.P. w pozwie z dnia 10 listopada 2009 1'. skierowanym przeciwko pozwanernu Skarbowi Pafistwa reprezentowanemu przez Dyrektora Aresztu §1cclc:zego 1...! w W. wniési 0 zasqdzenie na rzecz powoda ed pozwanego tyllflem zadoééuczynienia kwoty 180.000 z} (sto osiemdziesiqt tysiqacy ziotych) z odsetkanii ustawowymi od dnia wydania wyroku do dnizi zapiaty. Ponadto powéd wniési 0 zwolnienie od kosztéw sqdowych i 0 zasqdzenie od pozwanego kosztéw procesil. ' W uzasadnieniu powécl wskazai, ii Zqdana kwota stanowi naleinoéé 2 tytuhl krzywdy niematerialnej doznanej przez powoda, wskazuj qcjako podstaweg prawnq przepis art. 77 ust. 1 konstytucji w zwiqzku Z art. 41 T kc. Powéd zaznaczyi, it jest osoba pozbawionq wolnoéoi 0d dnia 2 sierpnia 2006 r., a p0zwanyjes1; zobowiqzany do zapewnienia powodowi minimalnych Warunkéw bytowych, odpowiadajqcych standardorn europejskim, a tyniczasem powéd przebywzfl w areszcie éledczym W przeludnionej celi iiieposiadajqcej naiezytego wyposaienia, zostal pozbawiony d0st@pu do aktéw prawnych oraz Warunkéw pozwalajqcych na utrzymanie higieny osobistej, ponadto by1 przedmiotowo traktowany przez funkcjonariuszy Siuiby Wiepziennej, nie miai takie odpowiedniej opieki lekarskiej. W zwiqzku z tym, zdaniem powoda, W okresie izolacji zostai poddany niezgodnemu z prawem nieludzkiemu, poniiajqcemu traktowaniu wynikajqcemu z niezapewnienia humanitamych warunkéw izolacji. Powéd powoiai sin; w tym zakresie na przepis art. 91 § 1 konstytucji RP oraz europejska, konwencjeg 0 ochronie praw cziowieka i, podstawowych praw wolnoéci oraz zaznaczyl, iz nie moze ponosié konsekwencji niewlaéciwej polityki pafistwa w sferze wiqziennictwa. Jednoczeénie powéd wskazah ii W Areszcie filedczym ;’...r' przebywai W okresie od dnia 2.08.2006 r. do dnia 18.02.2002 r. oraz od dnia 13.05.2008 r. do dnia 4.06.2008 r. (k. 3 — 6). W piémie z dnia 3 grudiiia 2009 1'. powéd zioiyl wixiosek 0 ustanowienie pe1n0m0cnika z urzqdu (k. 9). Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2009 r. Said zv_v01ni1 powoda ozqéciowo Qd kosztéw sqdowych, a rnianowicie od opiaty sqdowej oci pozwu ponad kwotq: 1.000 z} (k. 13). Postanowieniem z tego samego dnia S2;d oddalil wnibsek powoda 0 ustanowienie peinomocnika z urzqdu (k. 15). Postanowieniem z clnia 13 Iutego 2010'r. Szgdzmienil postanowienie z dnia 21 grudnia 2009 r. w ten sposéb, i2 zwolnik powoda od kosztéw sqdowych w zakresie opiaty sqdowej od pozwu w daloéci (k.32). I Pozwany Skarb Pafistwa w pi:Smie z dnia 25 czerwca 2010 r. stanowiqcym odpowiedé. na pozew wniési 0 oddalenie powc'>dztwa i 0 zasagilzenie k0s_zt6w procesu od powoda. _ W uzasadnieniu pozwany wskazai, iz rqszczenie powoda jest niezasadne i nieudowodnione. Pozwany poclniés1, ii powéd nie Wykazai _i nie udowodnil swoich wvierdzefi na temat warunkéw pobytu powoda W Areszcie --- STRONA 2 --- éledozym f...;’ . Pozwany zaznaczyi, ii zgodnie z art. 6 kc oiezar udowodnienia okolioznoéoi podniesionyeh W pozwio spoozywa na powodzie. W ooonie pozwanego twierdzenia powoda sa goiosiowne. Przepis art. 77' ust. 1 konstytuoji nie moie stanowié samodzielnej podstawy powodztwa, natomiast zaohowanie sie pozwanego nie naruszaho przepisu art. 110 § 2 kkw ani art. 248 § 1 kkw. Osadzenie W oeli 0 powierzohni mniej szej nii 3 m 2 przypadajaoej na jednego skazanego nie nosilo znamion bezprawnoéei. Zgodnie bowiem 2 art. 248 § 1 kkw W szozegolnio uzasadnionyoh Wypadkaoh dyrektor zaldadu karnego mote umieécié osadzonyoh na ozas okreélony W Warunkach W ktéryoh powierzchnia celi na jedna osobe Wynosi mniej nii 3 1T1 2. Pozwany podkreélii, i2 dziakanie adrniliistraoji penitencjarnej W stosunku do osadzonego mieéciio sie W ramaoh Wyznaczonyoh przez obowiazujaoy porzadek praWny, a sedzia penitencj amy d0konyWa%0k1esowych ogiedzin pomieszczefi aresztu. Ponadto W ooenie pozWaii'ego'z_ac1ioWa_1f1'iefunkojonariuszy publicznych nie byio bezprawne. Cele mieszkalne, W ktérych przebywal powéd znajdowaly Sielw dobrym stanio toohnicznym i byiy wyposaione W sprzet kwaterunkowy zgodnie z rozporzadzeniem Ministra Sprawiedliwoéci z dnia 17.10.2003 1'. W sprawie Warunkéw bytowych oséb osadzonych W zakiadaohkarnyi/ch»’i’ areézrtiacii éledczych. Powéd miai zapewnione odrebne miejsce do spania i odpowiednie waruiiki higieny. Pozyvany zaznaczyl takze, i2 pozwany podczas pobytu W Areszcie §1edczym /.../ by} traktowany W sposob lduinanitamy z poszanowaniem praw i godnoéci osobistej, miai mozliwoéé korzystania z oodziennego spaoeru, udziahi W zajeciach kulturalno — oéwiatowych, sportowych, utrzymywania wiezi z osobami bliskimi, moiiiwoéé korzystania z biblioteki, W tym 2 codziennej prasy. Administraoja przedmiotowej jednostki peiiitelmjamej udostepnia takze na Wniosek zainteresowanego teksty aktéw prawnych, jednakze powod takiego Wniosku nie zioiyl. Dodatkowo pozwany WSRHZG1, iz roszczenie powocla jest takze sprzeczne z zasadami Wspéizyoia spolecznego, albowiom powéd razaoo naruszajao porzadek prawny powinien sis; liozyé z kara pozbawienia Wolnoéoi i Wszystkimi dolegliwoéoiami Z tej kary piynacymi (k. 53 — 57). Powod podtrzymal sWoje stanowisko W piémie z dnia 10 paidziernika 2010 r., Wskazujac dodatkowo jako podstawe Zadania przepisy arl:.24 kc i art. 448 kc (k. 69 — 74). ' Strony podtrzyinaiy stanowiska W sprawie na rozprawie W dniu 28 grudnia 2010 r. (R. 106). Na podstawie przedstawionego rnateriaiu dowodowego, a mianowicie na podstawie czeéciowo przeshlchania powoda R.P. (k. 94  95) Sad ustalil nastepujacy stan faktyczny: R.P. przebywai W charakterze osoby tymczasowo aresztowanej lub osadzonej W Areszoio Qledozym 1....’ W W. W nastepujaoych okresach czasu: od dnia 26 rnaja 2003 1'. do dnia 21 styoznia 2005 r., od dnia 10 listopada 2005 r. do dnia 28 kwietnia 2006 r., od dnia 2 sierpnia 2006 1'. do dnia 18 lutego 2007 r. i ponownie od dnia 13 maja 2008 1'. do dnia 4 ozerwoa 2003 r. (k. 23). Podezas Wyzej Wymienionogo pobytu zosta} umiejsoowiony W celach nieprzeludnionyoh, W ktéryoh powierzchnia na jedna osobe osadzona Wynosiia nie mniej niz 3 m 2. Powod miai dostep do aktow prawnych oraz Warunkow pozwalajacyoh na utrzymanie higieny osobistej, nie by1 przedmiotowo tralctowany przez funkoj onariuszy Sluiby Wieziennej, mial takze zapewniona odpowiednia opieke Iekarska. Warunki pobytu R.P. W celaoh byly godziwe. R.P. przebywal W celach Wyposaionych W sprzet zapewniajacy aresztowanemu osobne miejsoe do spania, odpowiednie Warunki higieny, dostateczzny dopiyw powietrza, odpowiednia temperature i oéwietlenie. Podczas pobytu powocla W przedmiotowym areszoie éiedczym nie nastapiio naruszenie jego godnosioi lub innyoh dobr osobistych. Areszt Sledczy L...’ , W ktérym przebyWa1 powod podlegai regulamyrn kontrolom sedziego penitencjarnego i kontrole te nie stwierdzily uchybiefi W funkojonowaniu jednostki. Warunki przebywania w areszcie éledczym byly dobre, albowiem Wszystkie cele sa skanalizowane, posiadaja Wygrodzone kaciki sanitame zapewniajaoe osadzonym duia, doze intymnoéci. D0 kaidej celi doprowadzona jest Woda bieiaca. W celach jest kompletne wyposazenie i sa W nich zamontowane kratki grawitaoyjne, ktére zapevmiaja Wymiane powietrza i gwarantnja jego parametry dostosowane do funkcji tych pomieszozefi. Dodatkowo okna zapewniaja dop1yW §Wiat%a dziennego i moiliwoéé Wietrzenia oel. Powéd miai moiliwoéé korzystania 2 odbiornikéw radiowych i telewizyjnyoh, jak réwniei z regulamych kapieli. Na terenie tego aresztu éledozego funkoj onowaly takie radjoWeze1 i biblioteka. _ R.P. podczas pobytu W przedmiotowym areszcie éledczyrn nie zgiaszai Zadnych skarg i proéb. Sad da1Wiare zeznaniom powoda jedynie cztgéciowo, a mianowioio W zalgresie odnoszaoym sie do okifesu W jakim powéd przebywai W Areszoie Sledczym .’...;' . Natomiast W pozostaiej czeéoi Sad uzna} zeznania powoda za niewialygodne. Reiacja przedstawiona przez powoda odnoénie Wamnkéwv pobytu W przedrniotowym areszoie éledozyrn oraz sposobu traktowania powoda przez funkcjonariuszy S%uZby Wieziennej nie moie zostaé uznana za odpowiadajaoa rzeczywisteinu stanowi _rzeczy, albowiem jest ogolnikowa, W istooie zeznania powoda sprowadzaja sie do twierdzefi o nioprawidiowym traktowaniu powoda i 0 nieodpowiednioh Warunkach pobytu W areszcie --- STRONA 3 --- sledozym. Zdaniem Sadu uwzgledniajao Wielosé zarzutow postawionych przez powoda stronie pozwanej oraz diugosé i Wielokrotnosé pobytow powoda W tym areszcie sledczym relacja przedstawiona powinna byé bardzo szozegoiowa i preoyzyjne okreslaé kiedy i gdzie konkretnie wystapily nieprawidiowosoi Wskazane przez powoda, a takze kiody, gdzie i przez kogo powéd byi traktowany W niehumanitarny sposob. Dodatkowo naleiy podniesé, ii reiaeja powoda We Wskazanym zakresie nie znajduje potwierdzenia W zadnyrn innym dowodzie. Naleiy podkreslié, ii powéd jest osoba bezposrednio zainteresowana wynikiem niniej szej sprawy, a dowod z przeshiohania strony jest C10W0d6ITl szczegoinym, uzupeiniajaoym. W przypadku przedmiotowej sprawy reiacja powoda nie rnoie zostaé uznana za Wiarygodny i przekonywujaoy dowod, a tym samym nie mote stanowié podstawy do dokonania ustalefl faktyoznyoh W zakresie W jakim okolioznosci faktyczne maja oharakter sporny. Nie bez znaozenia jest takie okoiicznosé, i2 powéd W okresie pobytu W Areszoie 8ledczym f...! nie zgiaszai administraoji tej jednostki penitencjarnej zadnych skarg ani tei prosb odnosnie Warunkow pobytu. Taki stan rzeczy prowadzi do Wniosku, i2 W istocie 1eiacja przedstawiona przez powoda na temat niehumanitarnyoh Warunkow pobytu W areszcie nie odpowiada prawdzie. Naleiy przyj ad, ii gdyby stan rzeozy przedstawiai sie tak jak podai to powod to jut W okresie przebywania powoda w danym areszcie podjaiby on stosowne czynnoéci celem zmiany tego stanu rzeczy lub tei W przypadku braku odpowiedniej reakoji administracji aresztu juz Wéwczas Wystapiiby na droge sadowa, jak bowiem Wyn ika to z tresci pism formuiowanych przez powoda dysponuje on odpowiednia Wiedza prawna W tym zakresie. Sad zwaiyl, co nastepuje: W ocenie Sadu powédztwo nie zashiguje na uwzglednienie i podlega oddaleniu. W przedmiotowej sprawie zasadniozym zagadnieniem jest ooena prawna przedstawionego stanu faktycznego, W szczegolnosoi kwestia odpowiedzialnosoi odszkodowawczej pozwanego Wobec powoda. Sad uznai, ii pozwany Skarb Pafistwa nie ponosi Wobeo powoda odpowiedzialnosé odszkodowawczej. Pozwany ma raoje Wskazuj ac, iz roszczenie powoda jest niezasadne i nieudowodnione.  Dla ustalenia istnienia odpowiedzialnoéci odszkodowawczej jednego podmiotu Wobec drugiego podmiotu istotne jest ustalenie czy zostaiy zrealizowane Wszystkie przesianki odpowiedzialnosoi odszkodowawczej pozwanego Wobeo powoda, do ktorych naleiaz zdarzenie, z ktoiym system prawny wiaze obowiqzek naprawienia szkody, szkoda i zwiazek przyozyaowy pomiedzy tym zdarzeniem a szkoda. Zdaniem Sadu przeprowadzone postepowanie wykazaio, iz W ogole nie miaio miejsoa zdarzenie, z ktorym system prawny Wiaie obowiazek naprawienia szkody. W tym miejsou nalezy podniesé, it powod Wskazai, ii domaga sie zaplaty kwoty 180.000 2.1 z tytulu krzywdy niematerialnej doznanej przez powoda na. skutek osadzenia W przeludnionej celi, W iiieodpowiediiioh Warunkach i na skutek niehuinanitarnego traktowania, Wskazujao jako podstawe prawna przepis art. 77 ust. 1 konstytucji W zwiazku z art. 417' kc, 24 kc i art. 448 ko. Zdaniem powoda odbywanie przez niego kary pozbawienia WO11"l0§C1 W takioh Warunkach doprowadzilo do naruszenia dobra osobistego jakimjest godnosé oziowieka. Ostatecznie powod spreoyzowai swojo stanowisko W pismie procesowym 2 dnia 10 paidziernika 2010 1'. Wskazujac, i2 Zadanio pozwu dotyczy nastepujaoych okresow pobytu W areszcie sledczymz od dnia 26 rnaja 2003 r. do dnia 21 stycznia 2005 r., od dnia 10 listopada 2005 r. do dnia 28 kwietnia 2006 r., od dnia 2 sierpnia 2006 r. do dnia 18 lutego 2007 1'. i ponownie od dnia 13 rnaja 2008 r. do dnia 4 czerwoa 2008 roku. Powéd podai, i2. W tych okresach doznai braku poszanowaiiia godnosei ludzkiej oraz braku intymnosci osobistej (k. 73). _ ' W ooenie Sadu brak jest podstaw do przyjecia, ii ozynnosoi podejmowane przez funkcjonariuszy Skarbu Pafistwa W stosunku do osoby powoda jako osoby tymozasowo aresztowanej i odbywajacej kare pozbawienia Wolnosoi W Areszoie élodczym /.../’ byiy podejmowane W sposob zgodny z obowiazujacymi przepisami prawa, W tym W szczegolnosci przepisami kodeksu karnego Wykonawozego. Przede Wszystkim naleiy podniesé, iz powéd nie Wykazai i nie udowodnii, iZ doszlo do ozynu bezprawnego W odniesieniu do osoby powoda oraz Ze poniési jakakolwiek szkode niemajatkowa. Zgodnie 2 przepisem art. 6 kc to na powodzie spoozywal obowiqzek udowodnienia przedstawionych twierdzefi W sytuacji gdy strona pozwana im zaprzeczyia. Powéd zaniechai inicjatywy dowodowej, W szczegolnoéci nie zgtosii ani jednego swiadka, ktory mégiby ewentualnie potwierdzié twierdzenia powoda, co Wiecej sam powéd W pismie z dnia 1? stycznia 2010 r. Wskazal, iz nie bedzie zgiaszai W niniejszej sprawie swiadkow. W konsekwenoji powod nie wykazak, it przebywai W przeludnionych oelach, nieposiadaiacycli nalezytego wyposazenia, Zezostai pozbawiony dostepu do aktéw prawnyoh oraz Warunkow pozwaiajacych na utrzymanie higieny osobistej, Ze byi przedmiotowo traktowany przez funkcjonariuszy Siuiby Wieziennej, Ze nie miai odpowiedniej opioki lekarskiej. W zwiazku z tym trudno jest uznaé, ii powod W okresie izoiacji zostai poddany niezgodnemu .z prawem nieludzkiemu, ponizajacemu traktowaniu Wynikaj aceinu 2 niezapewnienia humanitarnyoh Warunkéw pobytu W areszeie sledczym. Przedstawiona argumentaojajest wystarczajaca do rozpoznania niniejszej sprawy. Niezaleznie od povvyiszego nalezy podniesé, ii nawet gdyby zaistniaia taka sytuaoja, W ktorej powod W okresie pobytu W Areszcie §1ed'czym i’...r’ zostaiby umieszczony W oeli o powierzchni _13 4 15 I1‘! 2 z piecioma innymi osobami, to i tak brak byloby podstaw do uwzglednienia Zadania powoda. Ma raoje pozwany, ii przepis art. 7? ust. 1 konstytucji z uwagi na jego ogolny oharakter nie mote stariowié samodzielnej podstawy Zadnego powodztwa. Poglad ten znajduje potwierdzenie W utrwalonym orzeozniotwie Trybunaiu Konstytucyjnego ( Wyrok Z 04.12.2001 r., SK 18100, OTK ZU 812001, poz. 256; wyrok z 03.03.2004 r., SK'29r’03, opubl. OTK ZU 3.12004, poz. 17) oraz Sadu Najwyiszego (Wyrok z 09.09.2003 r.). Natomiast, W ocenie --- STRONA 4 --- Sadu, zaohowanio sie pozwanego nie naruszaioby przepisu art. 110 § 2 kkw ani art. 248 § 1 kkw naWet gdyby niniejsze postepowanie Wykazaio, i2 poW6d zostal osadzony w oeiaoh o powierzohni mniejszej nii 3 In 2 na jedna osobe. Osadzenie powoda W oelaoh 0 powierzohni mniejszej niz 3 m 2 przypadajaoej na jednego skazanego i tak nie nosiioby bowiem znamion bezprawnosoi. Zgodnie z art. 248 § 1 kkw W szozegolnie uzasadnionyoh Wypadkaoh dyrektor zakiadu karnego mote umiescié osadzonych na ozas okreslony W Warunkaoh W ktoryoh powierzchnia oeli na jedna osobe wynosi nmiej niz 3 m 2. Szczegéiowe warunki postepowania W takioh przypadkaoh okresla rozporzadzenie Ministra Sprawiediiwosci z dnia 19.04.2006 r. W sprawie trybu postepowania Wlasciwyoh organow W Wypadku gdy liczba osadzonych W Zaklfadaoh karnych przekroozy W skali kraju ogoina pojerrinosé tyoh zakladéw. Naleiy zatem podkreslié, ii takie ewentualne dziaianie administracji penitencjarnej W stosunku do osadzonego powoda miesciioby sio W ramach Wyznaczonych przez obowiazujacy porzadek praWny. Przedstawione stanowisko znajduje potwierdzenie W orzeczniotwie Sadu Najwyzszego ( wyrok z 02.10.2002 _r., II CSK 269107’, OSNC ZD 2008/3/75; postanowienio z 10.12.2008 r., III CSK 25 W08, nie publ.) ' Jednoczesnie trzeba zaznaczyé, iZ W tym zakresie dla ooeny roszczenia powoda, nie miaiby znaczenia Wyrok Trybunahl Konstytucyjnego 2 dnia 26.05.2008 r. Wydany W sprawie o sygn. akt SK 25/07, albowiem Trybunai ten Wprawdzie stwierdzii niezgodnosé przepisu art. 248 § 1 kkw z konstytucja Rzeczypospoiitej Polskiej, ale zarazem W punkoie drugim Wyroku orzekl, 2e przepis art. 248 § 1 kkw traci rnoc obowiazujaca z uplywem 18 miesiecy od dnia ogioszenia Wyroku W Dzienniku Ustaw. W zwiazku z tym, Ze Wyrok ten zostai opuhlikowany W dniu 05 czerwca 2008 r. W Dzienniku Ustaw Nr 96, poz. 620 to przepis art. 248 § 1 kkw utracii moo obowiazujaoa dopiero W dniu 06 grudnia 2009 rokn. Nie uiega Watpliwosci, it Wyrok TI}/bunahl Konstytuoyjnego Z dnia 26 maja 2008 r. ma oharakter prospektywny, ozy]i W}/Wohlje skutki wyiacznie na przysziosé, a mianowicie od dnia 06 grudnia 2009 roku. Wskazana powyiej kwestia dotyczy probiemu skutecznoéci orzeozefi Trybunatu Konstytuoyjnego. Zagadnienie to sprowadza sie W istocie do tego czy przepis ustawy uznany przez Trybuiiai Konstytuoyjny 2a niezgodny 2 konstytuoja moéze byé zastosowany do stanu faktycznego istniojacego W okresie poprzedzajacym Wejsoie W zyoie stosownego orzeczenia Trybunatu Konstytucyjnego. Przepisy konstytucji z 1997 r. ani ustawy z dnia 01.08.1997’ r. 0 Trybunale Konstytucyjnym nie rozstrzygaja Wprost Wspornnianego zagadnienia. Przepis art. 190 ust. 3 konstytuoji okreéia jedynie, ii. orzeczenie Trybunaiu Konstytuoyjnego Wohodzi W Zyoie 2 dniern ogioszenia, jednak Trybunal ten mote okreslié inny termin utraty mocy obowiazujaoej aktu normatywnego. Na tie tej reguiacji W orzeozniotwie i doktrynie uksztattowaiy sie trzy zasadnioze stanowiska W przedmiooie skuteoznosoi ex tune ( Wsteoz) lub ex nunc ( od teraz) orzeozefi Trybunalu Konstytucyj nego. Pierwsze Z nioh przyjrnuj e, ii skoro orzeozenie Trybunalu Konstylucyjnego powoduje utrate rnocy obowiazujaoej aktu normatywnego na przysziosé to do momonlu ogloszenia orzeozenia akt ten ma pelna moo obowiazujaca, i poWinien byé bez Zadnych zastrzeiefz stosowany przez sady do stanow faktyoznych powstalych przed ogioszeniem orzeozenia. Drugie stanowisko przyjmuje, ii. orzeozenie Trybunahl Konstytuojjnogo jedynie stwierdza istnienie sprzeoznosoi aktu normatywnego z konstytuoja, a Wobeo tego Tiybunat nie powinien legalizowaé takiego aktu normatywnego do ozasu ogioszenia orzeczenia lub do innej W‘}’Z.113.CZ01'16j daty. Trzecie z Wystepujacych ujeé sprowadza sie natorniast do uznariia, ii Wprawdzie akt normatywny traoi moc obowiazujaca jedynie na przysziosé, ozyli Ze jego moo obowiazujaoa rozoiaga sio na starry faktyczne powstaire przed ogioszeniem orzeczeriia, ale 2. uwagi na zawarte W tym orzeczeniu autorytatywne stwierdzenie, Ze akt ten pozostaje W sprzecznoéci 2 aktem prawnym wyzszego rzedu to nie. powinien byé stosowany do okreslonego stanu faktyoznego W konkretnej sprawie. Zdaniem Sadu orzeczenie Trybunaiu Konstytucyjnego uznajace okreéiony przepis za niezgodny z konstytuoja jest, mimo swego konstytutywnego oharakteru, co do zasady skuteczne ex tune, ozyli od dnia Wejsoia W iycie przepisu. Od przedstawionej zasady Wystepuja jednak trzy istotne Wyjatki. Pierwszy zostai okreslony W art. 190 ust. 3 konstytucji, zgodnie z ktoiym T13/bunai Konstytuoyjny moie okreélié inny termin utraty mocy obowiazuj aoej aktu normatywnego, przy czym termin ten nie moie przekroczyé osiemnastu miesiecy W odniesieniu do aktu normatywnego rangi ustawowej. W tym przypadku orzeczenie Trybunahi Konstytucyjnego jest skuteczne ex nunc od dnia okreslonego W orzeczeniu. Przedstawione stanowisko znajduje potwierdzenie W uzasadnieniu Trybunatu Konstytucyjnego do Wyroku z dnia 12.01.2000 r., P 11/98, Dz. U. Nr 3, poz. 46, OTK 2000/1/'3). Drugi wyjatek sprowadza sie do przyjecia, iz Trybunal Konstytucyjny zgodnie z reguia, a maiori ad minus, rnoie okresilié utrate mocy obowiazujacej przepisu ustawy na dziefi ogioszenia orzeczenia w Dzienniku Ustaw, wyiaozajao tym samym moo Wsteczna orzeezenia. Takie rozwiazanie zostaio przyjete przoz Trybunai Konstytuoyjny m. in. W wyroku z dnia 31.01.2001 r., P 4199 (Dz. U. Nr 11, poz. 91, OTK 2001/1/5). Trzeoi wyjatek dotyozy sytuaoji, gdy przepis uznany za niezgodny z konstytucja 2 199? r. by} zgodny 2. poprzednio obowiazujacymi przepisarni konstyluoyjnymi, Wéwczas orzeczenie Trybunaiujest skuteczne nie od dnia Wejécia W Zyoie, ale od dnia Wejsioia W Zyoie konstytuoji Z 1997 roku. Ten przypadek potwierdza pogiad wyrazony przez Trybunai Konstytuoyjny W Wyroku z dnia 04.12.2001 r., SK 18100 ( Dz. U. Nr 145, poz. 1683, OTK 2001/8/256).  Odnoszao poczynione powyzej rozwaiania do rea1ioW~niniejsz.ej sprawy naleiy podkreslié, ii znajdujew niej zastosowanie pierwszy ze Wskazanych powyzej Wyjatkow od zasady skutecznosoi orzeozenia Trybunalu Konstjmloyjnego ex tune. W rezultaoie dla ooeny roszczenia powoda, nawet gdyby powod udowodnit, iz przebywaia W przeludnionej celi, czyli oeii o powierzchni nmiej szej niZ 3 rn 2' na jedria osobe, nie ma zatern znaozenia Wyrok T13/bunaiu Konstytuoyjnego _z dnia 26.05.2008 r. Wydany W spraWie 0 sygn. akt SK 25r’07, alboWiern Trybunal ten Wprawdzie stwierdziit niezgodnosé przepisu art. 248 § 1 kkw z. konstytuoja --- STRONA 5 --- Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r., ale zarazein W punkcie drugim \V}’1'D1(Ll orzeki, Ze przepis art. 248 § 1 kkw traoi moo obowiazujaoa 2 upiywem 18 miesieoy od dnia ogloszenia wyroku W Dzienniku Ustaw. Jak uprzednio zostalo to Wskazane Trybunat Konstytucyjny by} uprawniony do zastosowania takiego rozwiazania zgodnie 2; przepisem art. 190 ust. 3 konstytuoji. W zwiazku 2 tym, Ze Wyrok ten zostai opublikowany W dniu 05 czerwca 2008 r. W Dzienniku Ustaw Nr 96, poz. 620 to przepis art. 248 § 1 kkw utracil moo obowiazujaca, dopiero W dniu 06 grudnia 2009 roku. W konsekwenoji nie ulega Watpliwosci, it wyrok Trybunahi Konstytucyjnego z dnia 26 maja 2008 r. Wyjatkowo Wywoiuje skutki ex tune, ozyli wywohxje skutki Wytaoznie na przyszioso, a mianowioie od dnia 06 grudnia 2009 roku. Przedstawione stanowisko znajduje dodatkowe potwierdzenie W ugruntowanym orzeczniotwie Sadu Najwyzszego ( uohwaia z 07.12.2007 r., III CZP 125107, Lex nr 322105, postanowienie Z 16.04.2008 r., I CZ 29/08, Biuletyn SN 2008/W9). Przywilej natychmiastowej skutecznosci Wyiej Wymienionego Wyroku Trybunai Konstytuoyjny przyznat jedynie Wnoszaoemu skarge konstytucyjna W konkretnej sprawie 0 sygn. akt SK 25.107. W sytuaoji gdy powod Wystapil z Zadaniem zaplaty za okres pobytu W areszoie sledozym do dnia 4 czerwca 2008 r. (R. 73) brak jest tym bardziej podstaw do uznania, iz do tego dnia dziaiania podjete przez funkcjonariuszy Skarbu Pafistwa W zakresie Warunkow osadzenia powoda w areszcie sledczym nie byly zgodne z obowiazujacyrni przepisami prawa. Niezaleinie od stwierdzenia przez Sad braku podstaw do przyjecia bezprawnego zaohowania sie pozwanego, ozyli braku zasadniozej przesianki odpowiedzialnosci deliktowej naleiy zaznaczyé, ii zdaniem Sadu nawet gdyby byto tak, i2 powod zostaiby osadzony W areszoie siedczym W celi o powierzohni mniej szej niz .3 m 2 na jednego osadzonego ( czego powod nie wykazai W sprawie) to i tak nie oznaozaioby to automatyoznie, ii miaio miejsoe naruszenie godnosoi i intymnosoi powoda. W tym zakresie nalezy podnicsé, iz takie przepisy obowiazuj ace W Unii Europejskiej nie nakiadaja na pafistwa ozionkowskie, W tym przypadku na R2/eczpospolita, Poiska, ujednolioenia normy powierzchni celi przypadajacej na jednego skazanego. Trybunai Praw Cziowieka W Strasburgu takfze nie Wskazal 1<onl<.retnej norrny powierzchni, ktorej przekroczenio oznaozaioby automatycznie naruszenie art. 3 Europejskiej Konwencji o oohronie praW oziowieka i podstawowych Wolnosoi. Przeciwnie, 2 orzeoznictwa tego Trybunaiu Wynika, 2e powierzohnia celi przysiugujaca osadzonemu nie jest samoistna i wystarczajaoa, przestanka, ooeny czy doszio do naruszenia praW zagwarantowanych przez te Konwenoje (orzeozenie z 06.03.2001 r. Dougoz przeoiwko Greoji). A Zdaniern Sadu przy ustaleniu czy Warunki pobytu W areszoie sledczym przekraozaja zakros doiegliwoéci uzasadniajacyoh stwierdzenie, Ze nastapiio naruszenie art. 3 oytowanej Konwenoji, W szczegolnosoi ozy doszio do naruszenia dobr osobistyoh osoby osadzonej, naieiy posiuzyé sie kryterium kumuiatywnej ooeny zaistniaiyoh Warunkow, ozyli dokonaé kompleksowej ooeny Warunkow pobytu W miejsou odosobnienia. W niniejszej sprawie jest sporne ozy powod przebywai W celi W Warunkach o powierzolmi mniej szej niz 3 m 2 na jednego osadzonego, ale zdaniem Sadu nawet gdyby tak byio to nie oznaozaioby to automatyoznie, ii; doszio do naruszenia dobr osobistyoh powoda. Powyisze oznaoza, Ze powod musiaiby Wykazaé takie, i2 ewentuaine niezaohowanie tej normy W zakresie Wieikosci powierzohni doprowadziio do naruszoniajego godnosci lub innyoh dobr osobistyoh. Powod nie udoW_odni1 takze i tej okolicznosoi. Naleiy podkreslié, i2 Areszt éledozy r'...f , W ktorym przebywai powod podlegai regularnym kontroiom sedziego penitencjarnego i kontrole te nie stwierdzily uohybiefi W funkcjonowaniu jednostki. Warunki odbywania kaiy pozbawienia Wolnosci byiy dobre, albowiem Wszystkie cele sa skanalizowane, posiadaja Wygrodzone kaciki sanitarne zapewniajaoe osadzonym duia doze intymnosoi. Do kaidej celi doprowadzona jest Woda bieiaca. W oeiach jest kompletne wyposazenie i “sat W nioh zamontowane kratki grawitaoyjne, ktore zapewniaja Wymiane powietrza i gwarantuja jego parametry dostosowane do funkoji tych pornieszczofi. Dodatkowo okna zapewniaja dopiyw éwiatia dziennego i rnoiiiwosé Wietrzenia cel. Osadzeni maja mozliwosé. korzystania z odbiornikow radiowych i telewizyjnych, jak roWnie2 z regularnyoh kapieli. Na terenie tego zakiadu karnego funkcjonuje takze radioWeze1 i bibiioteka. W szczegolnosoi wymaga podkreslenia, iz powod podczas pobytu W przedmiotowym zakladzie karnym nie zgiaszal zadnych skarg i prosb. W ooenie Sadu W takim stanie rzeczy nalezy uznaé, iz powoda W Areszcie 8ledczym f...:’ dotknety dolegliwosci, ktore nie wykraczaja poza normalny zakres wynikajacy z istoty érodka zapobiegawczego W postaci tymozasowego aresztowania lub kary pozbawienia wolnoéci. Majac na. uwadze powyzsze, zdaniem Sada, brak jest podstaw do czynienia funkcjonariuszom pafistwowym jako osobom dokonujacym czynnosci W ramach wymiaru sprawiedliwosoi W imieniu pafistwa polskiego, zarzutu naruszenia prawa W stosunku do powoda R.P. . . Majac na uwadze powyisze Sad uznal, it brak jest podstaw do przypisania odpowiedzialnosci odszkodowawozej pozwanemu Skarbowi Pafistwa za dziaiania jego funkcjonariuszy _— pracownikow wymiaru sprawiedliwosoi na etapie egzekucji kary. Zachowanie sie funkojonariuszy Skarbu Pafistwa nie bylo bezprawne. Stosownie do dokonanej przez Sad powyzej oceny, it zachowanie funkojonariuszy Skarbu Pafistwa przy Wykonywaniu powierzonych im ozynnosei nie stanowiio deliktu cywilnego nalezy uznaé, it pozwany nie ponosi Wobeo powoda odpowiedzialnosé odszkodoWaWczej deliktowej. W ooenie Sadu funkojonariusze Skarbu Pafistwa dziaiali W sposob zgodny z prawem. W konsekwencji brak jest podstaw dozastosowania W sprawie przepisu art. 417 ko. Brak jest réWniez jakichkolwiek podstaw do przypisania pozwanemu odpowiedzialnosci za naruszenie dobr osobistyoh poWoda. Przeprowadzone postepowanie nie Wykazalro, aby godnosé powoda lub jakiekolwiek inne dobra osobiste doznaiy uszogerbku na skutek czynnosci podejmoWanych W stosunku do powoda przez --- STRONA 6 --- funkcjoiiariuszy Skarbu Pafistwa. W ocenie Sadu brak jest podstaw do zastosowania W niniejszej spraWie przepisu art. 445 i448 kc. Majac na uwadze powyisze Sad orzeki jak W punkcie pierwszym sentencji Wyroku, uznajac ii powod nie Wykaza1 i hie udowodnii spe/lnienia sie Zadnej z wskazanych pow}/Zej przesianek odpowiedzialnosci odszkodowawczej. Brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjecia, 2e czynnosoi podejmowane przez funkcjonariuszy Skarbu Pafistwa Wobec poWoda doprowadziiy do zdarzenia, z ktoiym system prawny Wiaie obowiazek naprawienia szkody albo Ze spowodowaly u powoda szkode majatkowa W mieniu lub tez szkode majatkowa, albo niernajatkowa na osobie powoda. W konsekwencji Zadanie zapiaty z tytuiu z tytuhl krzywdy niernaterialnej, ktére naiezy odczytaé jako Zadanie zadoséuczynienia (szkoda niemajatkowa) nie zashlguje na uwzglednienie. Przedstawione przez powoda ogolne twierdzenia W przedmiocie naruszenia jego godnosci i intymnosci nie zostaiy W ogole udowodnione, a stosownie do tresci art. 6 kc cieiar dowodu spoczywai W tyrn zakresie na powodzie jako na podmiocie Wywodzaoym skutki prawne Z przedstawionych twierdzefi. Powod wystepuj ac z roszczeniem odszkodowawczym o charakterze deliktowym, rnimo spoczywaj acego na nim stosownie do tresci art. 6 kc obowiazku udowodnienia roszczenia, nie wykazai i nie udowodnit, it spehiiia sie choéby jedna z przesianek tej odpowiedziainosci. Zdaniem Sadu zachowanie pozwanego nie by1o bezprawne, nie zostaia udowodniona przez powoda szkoda, ani tym bardziej powod nie Wykazai zwiazku przyczynowego pomiedzy zachowaniem sie pozwanego a ewentualna szkoda. Naleiy podkreslié, i2 W obowiazujacym stanie prawnym, przy dominujacej w prooesie oywilnym zasadzie kontrady1<to:'yjno§ci Sad orzekajzpcy nie jest odpowiedzialny za W"y11il< postepowania dowodowego, ktorego dysponentem sa strony. Przewidziana W art. 232 kpc moiliwosé przeprowadzenia dowodu niewskazanego przez strcny nie jest obecnie obowiazkiem, lecz uprawnieniem Sadu, z ktérego powinien on korzystaé jedynie W sytuacjach procesowych o szczegolnym, Wyjatkowym charakterze. DziaianieSadu 2 urzedu z naruszeniem tej zasady mote bowiem prowadzic do naruszenia prawa do bezstronnego Sadu i odpowiadajacego mu obowiaczku przestrzegariia zasady rownego traktowania stron (art. 32 ust. 1 i art. 45 ust. 1 konstytucji ). Tylko zatem W zupehiie szczegolnych przypadkaoh Sad moie dopuscic dowod z urzedu. Zdaniem Sadu taki szczegolny przypadek nie zachodzi W niniej szej spraWie. Natomiast Sad nie podzielii pogladu strony pozwanej, ii roszczenie powoda co do zasady pozostaje W sprzecznosci z zasadami Wspoiiycia spotecznego. Sam fakt odbywania kary pozbawienia Wolnosci lub tymczasowego aresztowania nie oznacza, iZ dana osoba nie powinna iniec zapewnionych odpowiednich, humanitarnych Warunkow pobytu. Dolegliwosci pobytu W jednostce penitencjarnej nie powinny Wykraczaé ponadto co jest zwiazane z dana kara lub srodkiem zapobiegawczym. Gdyby powod faktycznie zostat naraiony na przebywanie W nieludzkich Warunkach W areszcie sledczym i by!‘ W poniiajacy sposob tralctowany przez funkcjonariuszy Siuiby Wieziennej to byiy uprawniony do dochodzenia swych praW na drodze sadowej, Wystapienie z roszczeniern nie mogioby zostaé potraktowanejako naduzycie praWa podmiotowego. Sad rozstrzygnal o kosztach procesu na podstaWie art. 98 § 1 i 3 kpc oraz na podstawie § 2, § 6 pkt 6 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28.09.2002 r. W sprawie oplat za czynnosci radcoW prawnych oraz. ponoszenia przez Skarb Paristwa kosztéw pomocyprawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego Z urzedu W zwiazku z art. 11 ust. '3 ustawy z dnia 08.07.2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa W brzmieniu nadanyrn przez. art. 1 pkt 8 ustawy Z dnia 19.03.2009 r. o zmianie ustawy o Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa. Sad zastosowai zasade odpowiedzialnosci za Wynik procesu, ktory powod przegrai caiosci. W ocenie Sadu trudna sytuacja finansowa powoda nie stanowi okolicznoéci uzasadniajacej .11ieobciaZenie powoda kosztami przegranego prooesu. Brak jest podstaw do pozbawiania strony, ktora zosta1a zaangaiowana W spor na skutek czynnosci powoda i spor ten Wygrata, naleinego zwrotu kosztow zastepstwa procesowego, tylko diatego iz aktualnie poW6d znajduje sie W trudnej sytuaoji majatkowej. Sad podzielii stanowisko pozwanego, ii powod jako strona inicjujaca spor powinien mieé swiadomosé ekonomicznych skutkow podjetych czynnosci. Naleiy podkreslié, it zwolnienie powoda od kosztow sadowych postanowieniem Sadu 2; dnia 17 lutego 2010 r. (14. 32) W ogoie nie dotyczy kosztow zastepstwa procesowego poniesionych przez druga strone procesu. Majac na uwadze caloksztah poczynionych powyiej rozwaiafi Sad orzekljak W sentencji Wyroku.