§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
ochrony dóbr osobistych sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie p

Postanowienie XXV C 1437/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warsz

ochrony dóbr osobistych sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne”, zaś dowód w ta

Teza / krótkie omówienie

ochrony dóbr osobistych sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne”, zaś dowód w ta

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. XXV C 1437/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anna Pogorzelska Protokolant: sekr. sądowy Anna Pająk po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2016 r. w Warszawie sprawy z powództwa E. S. (1) przeciwko W. Ś. o ochronę dóbr osobistych z pozwu wzajemnego W. Ś. przeciwko E. S. (1) o ochronę dóbr osobistych I. z pozwu głównego: 1. zobowiązuje pozwanego W. Ś. do złożenia w formie pisemnej na papierze koloru białego w formacie A4 wydrukowanego czarnym kolorem oświadczania następującej treści: „Ja W. Ś. przepraszam Panią E. S. (1) zamieszkałą przy ul. (...) za naruszenie jej dobrego imienia i godności przez rozpowszechnianie nieprawdziwych i szkalujących informacji godzących jej dobre imię” poprzez wywieszenie na tablicy ogłoszeń znajdującej się na parterze klatki schodowej w domu położonego przy ul. (...) w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku; 2. zasądza od pozwanego W. Ś. na rzecz powódki E. S. (1) kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zadośćuczynienia; 3. oddala powództwo w pozostałym zakresie; 4. zasądza od pozwanego W. Ś. na rzecz powódki E. S. (1) kwotę 977 zł (dziewięćset siedemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu; II. z pozwu wzajemnego: 1. --- STRONA 2 --- oddala powództwo wzajemne; 2. zasądza od pozwanego (powoda wzajemnego) W. Ś. na rzecz powódki (pozwanej wzajemnej) E. S. (1) kwotę 377 zł (trzysta siedemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt XXV C 1437/14 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 16 października 2014 roku, skierowanym przeciwko pozwanemu W. Ś. powódka E. S. (1) wniosła o: - zobowiązanie pozwanego do złożenia pisemnego oświadczenia i umieszczenia go na tablicy ogłoszeń znajdującego się na parterze klatki schodowej budynku położonego przy ul. (...), w której znajdują się mieszkania powódki i pozwanego, o treści następującej: „Ja, W. Ś. przepraszam Panią E. S. (1), zamieszkałą przy ul. (...) za naruszenie dobrego imienia i godności poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych i szkalujących informacji godzące w jej dobre imię”, w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku w niniejszej sprawie, przy czym oświadczenie będzie miało formę kartki papieru w formacie A4, spisane kolorem czarnym na białym tle; - upoważnienie powódki na wypadek niewykonania powyższego zobowiązania przez pozwanego do wykonania tej czynności osobiście poprzez umieszczenia oświadczenia tej treści we wskazanym miejscu na koszt powoda; - o nakazanie pozwanemu zapłaty na rzecz powódki kwoty 10.000,00 zł (słownie: dziesięć tysięcy złotych) tytułem zadośćuczynienia; - o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, iż pozwany jest jej sąsiadem, który zajmuje mieszkanie na jednej klatce schodowej, piętro niżej. Uciążliwe zachowania pozwanego względem powódki, z czasem stawały się coraz bardziej dosadne poprzez obraźliwe i wulgarne okrzyki wobec przypadkowo spotkanej powódki, również w obecności osób trzecich. Następnie, do powódki zaczęły docierać informacje, z których wynikało, że pozwany formułuje obraźliwie i szkalujące ją informacje wobec sąsiadów i administracji budynku. Co więcej, powódka zaczęła być wzywana na Komendę Policji w związku z kilkoma zawiadomieniami o popełnieniu rzekomych przestępstw, których miała się ona dopuścić na szkodę pozwanego. Powódka podkreśliła, iż z pozyskanych przez nią informacji wynikało, że wszystkie te postępowania zostały umorzone, a przesłuchujący ją funkcjonariusze Policji poinformowali ją, że pisma, a następnie zeznania pozwanego zawierają liczne obraźliwie treści skierowane pod adresem powódki. Nadto, pozwany zarzucił powódce czyny karalne o charakterze seksualnym skierowane wobec jej rocznego dziecka. Pozwany rozpowszechnił informacje, wedle których powódka jest pedofilem.(k. 2-8) W odpowiedzi na pozew z dnia 17 lutego 2015 roku (data wpływu), pozwany W. Ś. wniósł o: oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Nadto, W. Ś. działając jako powód wzajemny wniósł o: - zobowiązanie powódki (pozwanego wzajemnego) do złożenia pisemnego oświadczenia na białej kartce w formacie A4, wydrukowanego kolorem czarnym, czcionką w rozmiarze 14, ze złożonym własnoręcznym podpisem pozwanej wzajemnej i zamieszczenia go w gablocie informacyjnej znajdującej się przy wejściu do klatek schodowych budynku położonego w W. przy ul. (...), o treści: „Ja E. S. (1) niniejszym przepraszam W. Ś., zamieszkałego ul. (...) lok. (...) za naruszenie jego dobrego imienia i godności, poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych, szykanujących i szkalujących informacji godzących w dobre imię W. Ś. oraz za kierowane w stosunku do niego wyzwiska i obelgi oraz słowa wulgarne, w terminie 7 dni od uprawomocnienia się wyroku w niniejszej sprawie; - zasądzenie od powódki (pozwanej wzajemnej) E. S. (1) na rzecz pozwanego (powoda wzajemnego) kwoty 10.000 zł (dziesięć tysięcy złotych) tytułem zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia wniesienia powództwa wzajemnego do dnia zapłaty; --- STRONA 3 --- - zasądzenie od powódki (pozwanej wzajemnej) na rzecz pozwanego (powoda wzajemnego) kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany (powód wzajemny) wskazał, że zaprzecza wszystkim twierdzeniom powódki (pozwanej wzajemnej) zawartym w pozwie. W. Ś. podał, iż wielokrotnie był on szykanowany przez powódkę (pozwaną wzajemną). Co więcej, podkreślił, że powódka (pozwana wzajemna) celowo zakłóca spokój pozwanego (powoda wzajemnego) i jego rodziny, bowiem w jej mieszkaniu często dochodziło do awantur, czego konsekwencją były interwencje patroli policji, wzywanych przez pozwanego (powoda wzajemnego). Pozwany (powód wzajemny) wskazał, że powódka (pozwana wzajemna), podczas spotkań na terenie osiedla, na którym strony mieszkają, niejednokrotnie wyzywała go, używając określeń: złodziej, wariat, psychopata. Usiłowała ona również wtargnąć do jego mieszkania, stosując przemoc fizyczną oraz słowną. Co więcej, W. Ś. podkreślił, że powódka (pozwana wzajemna) wylewała nieczystości z okna zajmowanego mieszkania, doprowadzając do zabrudzenia okien i parapetów mieszkania pozwanego (powoda wzajemnego). Pozwany (powód wzajemny) podał, że niejednokrotnie zwracał się o pomoc do administracji budynku oraz policji, w związku z karygodnym zachowaniem powódki (pozwanej wzajemnej) względem niego. Nadto, podkreślił, iż z uwagi na bezprawne zachowanie powódki (pozwanej wzajemnej), korzysta on z pomocy psychologa. (k. 33-39) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powódka (pozwana wzajemna) E. S. (1) mieszka przy ulicy (...) w W.. Jej sąsiadem zamieszkałym pod numerem (...), w lokalu znajdującym się bezpośrednio pod mieszkaniem powódki jest pozwany (powód wzajemny) W. Ś.. (okoliczność bezsporna) Powódka (pozwana wzajemna) mieszka pod wskazanym powyżej adresem od 2010 roku. Od początku relacje stron nie układały się poprawnie. Kiedy E. S. (1) wprowadzała się i podjechała z meblami pod blok, pozwany dzwonił do administracji ze skargą, że jej samochód jest pod blokiem. Początkowo, powódce wydawało się, że jest to jedynie konflikt sąsiedzki. Pozwany reagował na wszystko to, co powódka robiła w swoim domu, pukając w sufit. Powódka ma w mieszkaniu dywany i gąbki pod dywanem oraz zmieniła odkurzacz i pralkę, aby nie wchodzić w konflikt z pozwanym. (zeznania E. S. (1) – k. 75-77, k. 229-231) Zarówno powódka (pozwana wzajemna), jak i jej mąż nie mają konfliktu z innymi sąsiadami. (zeznania E. S. (1) k. 230) Pozwany (powód wzajemny) i jego żona maja dobre relacje z innymi sąsiadami, ale nie utrzymują z nimi bliższych kontaktów. (zeznania M. T. – k. 157-158) W 2011 r. podczas wizyty w mieszkaniu powódki (pozwanej wzajemnej) jej znajomego A. S., miało miejsce tłuczenie w sufit przez pozwanego. Kiedy A. S. zszedł do W. Ś. i zapytał co jest powodem stukania w sufit, pozwany (powód wzajemny) powiedział na temat powódki (pozwanej wzajemnej): „to pierdolnięta kurwa”. Świadek zszedł do pozwanego z własnej inicjatywy. Podczas innych wizyt świadka u powódki (pozwanej wzajemnej) nadal miało miejsce wystukiwanie przez W. Ś.. Powódka (pozwana wzajemna) wspominała świadkowi o dziwnych sytuacjach z sąsiadem oraz mówiła o tym, że są oni w konflikcie. (zeznania świadka A. S. – k. 144) W. Ś. wielokrotnie składał obraźliwe pisma ze skargą na powódkę (pozwaną wzajemną) lub zawiadomienia na policję, dotyczące podejrzenia popełnienia wykroczeń lub przestępstw na jego szkodę, których sprawcami miała być E. S. (1) lub jej mąż P. S.. W dniu 16 września 2011 r. (data wpływu) pozwany (powód wzajemny) W. Ś. wniósł pismo do Administracji (...) w W., w którym to piśmie poinformował, iż od piętnastu lat permanentnie zakłócany jest ład i porządek przez rodzinę B. S. (1) oraz niedawno zamieszkałą w mieszkaniu drugą żonę P. S.. Pozwany (powód wzajemny) wskazał na liczne libacje alkoholowe oraz wulgarne kłótnie w porach nocnych. Do niniejszego pisma pozwany (powód wzajemny) dołączył sporządzoną przez siebie kronikę zdarzeń datowaną od 11 marca 2009 roku do 11 września 2011 roku. W odniesieniu do osoby powódki (pozwanej wzajemnej) E. S. (1), pozwany (powód wzajemny) posłużył się następującymi określeniami: „psychopatka”, „wywiad środowiskowy policji był w sprawie molestowania nieletnich chłopców seksualnie przez tą panią”, „jest to pospolita szumowina, która w swoim postępowaniu niczym się nie różni od śmiecia”, „jak również nie wierzę w wyleczenie E. S. (1) z choroby pedofilskiej i psychopatycznej”, „po prostu brudas to wszystko nieobliczalny przygłup i tak będę tę osobę traktował, jako asumpt za jej postępowanie, jako osoby chorej i zdegenerowanej”, „wyjrzałem prze wizjer w drzwiach i zobaczyłem panią E. S. (1), jak szła po schodach taczając się, wszystko to wskazywało na to, że chyba była pijana, jeżeli tak było, to kłamliwie wszystkim wciskała ciemnotę, że jest osobą niepijącą”, „Znowu kłótnia, jak się zorientowałem w większości wywołuje Pani E. S. (1), która odkąd tu mieszka, jest prowokatorką wszelkiego --- STRONA 4 --- rodzaju kłótni, zajść i prawdopodobnych bijatyk. Jak to jest możliwe, żeby takie byle co podnosiło rękę na starszą kobietę i ją lżyła słownictwem rynsztokowym”, zobaczyłem panią E. S. jak niosła dwie puszki piwa, które potem wylewała z wysokości trzeciego piętra na schody poniżej, smród niesamowity”, „słownictwo tej pani można porównać z rynsztokiem sedesowym”. Nadto, pozwany (powód wzajemny) przypisał powódce (pozwanej wzajemnej) posługiwanie się licznymi niecenzuralnymi zwrotami. Pod datą 11 czerwca 2010 r. niedziela godz. 1:00-3:30, zapisał: „Głośna kłótnia chyba się biły, E. S. do B. S. cytuję „Ty stara k…rwo doprowadzisz mnie do takiego stanu, że Ci kiedyś łeb upier…lę”. Natomiast pod datą 17 sierpnia 2011 r., środa, godz. 18:10 – 19:50 pozwany (powód wzajemny) zapisał: „Pani E. S. krzyczała na cały głos „ty stara k..wo, lumpie, je..ny pijesz wynalazki, mam w policji duże znajomości i są na moje skinienie, tak cię wpi…rdolę do wariatkowa, że z niego nie wyjdziesz”. (pismo W. Ś. – k. 12-27) Pismo o analogicznej treści i formie, również w dniu 16 września 2011 r. (data wpływu) pozwany (powód wzajemny) skierował do Zakładu (...) w Dzielnicy W. w W. (pismo W. Ś. – k. 103-110) W odpowiedzi na powyższe pismo, poinformowano pozwanego (powoda wzajemnego), że na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego oraz informacji przekazanych przez służby porządkowe i obecnego administratora budynku ustalono, że sprawa ma charakter konfliktu sąsiedzkiego. Żadna z osób, z którymi przeprowadzono rozmowę nie zgłosiła zastrzeżeń do zachowania lokatorek z lokalu nr (...). (pismo z ZGN – k. 111) W sprawie zakłócania ciszy nocnej przez powódkę (pozwaną wzajemną), Komenda Rejonowa Policji W. (...) prowadziła postepowanie o sygnaturze (...). W dniu 3 października 2011 r. pozwany (powód wzajemny) złożył zawiadomienie o popełnieniu wykroczenia przez powódkę (pozwaną wzajemną) w postaci zakłócania ciszy nocnej. W. Ś. wskazał, że E. S. (1) i B. S. (1) sprowadzają do mieszkania mężczyzn oraz kobiety, z którymi urządzają libacje alkoholowe, czym zakłócają jego spokój. O całe te zdarzenia pozwany (powód wzajemny) obwinił E. S. (1). Co więcej, W. Ś. oskarżył powódkę (pozwaną wzajemną), że w dniu 30 lipca 2011 r., pozostawiła ona na parterze budynku na tablicy informującej, kartkę z napisem: „Pan zamieszkały pod nr (...) kradnie! Uważajcie!”. W wyniku przeprowadzonych czynności wyjaśniających stwierdzono brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu. ( protokół przyjęcia ustnego zawiadomienia o wykroczeniu l.dz. (...)– k. 131-132, wniosek o odstąpienie od kierowania wniosku o ukaranie – k. 223 ) W dniu 8 lutego 2013 r. (data wpływu) do Urzędu Miasta Stołecznego W. Urzędu Dzielnicy B. wpłynęło anonimowe pismo mieszkańców osiedla (...), które zainicjowało postępowanie w sprawie o sygnaturze (...), prowadzone przez Komendę Rejonową Policji W. (...). W piśmie tym poinformowano, iż na osiedlu przy ulicy (...) znajduje się sklep ze zwierzętami (...) prowadzony przez E. S. (1) i jej męża, określonych mianem „duetu przestępczego”. Nadto wskazano, że: „Pani E. S. (1) (…) jest seksualnie zboczona i wykorzystuje dzieci do wyuzdanych pieszczot łącznie z lizaniem odbytnic u chłopców.”. W negatywny sposób odniesiono się również do męża powódki (pozwanej wzajemnej), który określony został jako „notoryczny złodziej samochodowy” czy „straceniec do odstrzału”. W piśmie niniejszym wnioskowano do Burmistrza Urzędu Dzielnicy B. o wypowiedzenie umowy najmu lokalu E. S. (1) i P. S.. (pismo z dn.08.02.2013r. – k. 191) W wyniku przeprowadzonych czynności służbowych zainicjowanych anonimowym pismem z dnia 8 lutego 2013 r., ustalono, iż Administracja Osiedla (...) nie otrzymywała żadnych skarg od mieszkańców osiedla na zachowanie E. S. (1) i jej męża ani też zgłoszeń o naruszeniu przez nich przepisów prawa. W ocenie właściciela lokalu, w którym znajdował się sklep prowadzony przez powódkę (pozwaną wzajemną), była ona najemcą rzetelnym oraz sprawiała wrażenie osoby spokojnej i praworządnej. Ponadto, nigdy nie widział on E. S. (1) w towarzystwie dzieci, ani też nie był świadkiem czynów karalnych z jej strony. (notatka urzędowa z dnia 22.02.2013 r. – k. 192) Podczas wizyty patrolu policyjnego w mieszkaniu powódki (pozwanej wzajemnej) w dniu 29 kwietnia 2013 r. ustalono, iż przy ul. (...) mieszka ona wraz z mężem P. S. i czteromiesięczną córką G. S.. Stwierdzono, iż mieszkanie wyglądało na czyste i zadbane, a dziecko spało w pokoju. Córka jest zdrowa, znajduje się pod bieżącą opieką lekarza pediatry i ma wykonane zalecane szczepienia. Rodzina nie ma ustanowionego nadzoru kuratorskiego, jak również prowadzonych postępowań przed Sądem Rodzinnym. (notatka urzędowa – k. 195) W wyniku przeprowadzonych czynności nie potwierdzono informacji dotyczących czynów przestępczych popełnionych przez E. S. (1) i jej męża. (pismo z dnia 11.03.2013 r. – k. 193) --- STRONA 5 --- W dniu 13 marca 2014 r. do Wydziału d/w z Przestępczością Przeciwko życiu i Zdrowiu KRP W. (...), wpłynęło zawiadomienie W. Ś., dotyczące kierowania wobec jego osoby gróźb karalnych. Postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2014 r. odmówiono wszczęcia dochodzenia w sprawie, wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa. (postanowienie z dnia 12.04.2014 r. – k. 58-59) W nocy z 13 na 14 maja 2014 r. doszło do uszkodzenia drzwi wejściowych od mieszkania pozwanego (powoda wzajemnego) W. Ś., poprzez podpalenie bezprzewodowego wideodomofonu o łącznej wartości strat ok. 3200 zł, na szkodę pozwanego (powoda wzajemnego) i jego żony. Dochodzenie w niniejszej sprawie zostało umorzone z uwagi na niewykrycie sprawców czynu. (fotografie – k. 40-44, postanowienie o umorzeniu dochodzenia – k. 52) W dniu 29 sierpnia 2014 r. W. Ś. złożył zawiadomienie o dokonaniu uszkodzenia czterech zamków w drzwiach prowadzących do piwnicy nr (...)w bloku przy ul. (...) w W., w okresie od 26 do 28 sierpnia 2014 r., w wyniku czego pozwany (powód wzajemny) poniósł straty w wysokości 600 zł. Osobą podejrzewaną przez poszkodowanego był P. S.. W skutek powyższego zawiadomienia, Komenda Rejonowa Policji W. (...) wszczęła dochodzenie pod sygnaturą (...), które z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa zostało umorzone i wpisane do rejestru przestępstw. (akta dochodzenia sygn. (...), dołączone do akt sprawy) Pozwany (powód wzajemny) W. Ś. ma negatywną opinię wśród sąsiadów z bloku. Problemy z pozwanym (powodem wzajemnym) rozpoczęły się od momentu jego przeprowadzki do bloku. Chciał on bowiem narzucić tryb działania wspólnoty, niezgodny ze statutem. Pozwany (powód wzajemny) pisał donosy do zarządu spraw lokalowych administracji. W. Ś. miał zastrzeżenia co do pracy administracji wspólnoty i składał pisma dotyczące przeważnie spraw remontowych. Dokonał on nadto zgłoszenia do prokuratury o defraudację, co było powodem odejścia ze stanowiska przewodniczącego wspólnoty M. B.. Postępowanie w tej sprawie zostało jednak umorzone. Pozwany (powód wzajemny) składał również pisma, w których negował pracę F. G. jako administratora budynku. (zeznania świadka M. B. – k. 145-146, zeznania świadka W. T. (1) – k. 149 -150, zeznania F. G. – k. 150-151) Powódka (pozwana wzajemna) E. S. (1) do lutego 2012 roku prowadziła sklep dla zwierząt (...), mieszczący się przy ulicy (...) w W.. Z uwagi na ciążę, zawiesiła ona jednak prowadzenie działalności i zrezygnowała z prowadzenia sklepu. Obecnie E. S. (1) zajmuje się wychowaniem dziecka. ( notatka urzędowa z dnia 29.04.2013 r. – k. 195) Ze względu na problemy z pozwanym (powodem wzajemnym), E. S. (1) kilka razy prosiła administratora budynku o interwencję. Powódka (pozwana wzajemna) skarżyła się na to, że pozwany ją obraża i poniża. (zeznania świadka F. G. – k. 150-151) Podczas rozpoznania policyjnego nie ustalono jakoby powódka (pozwana wzajemna) zakłócała ciszę nocną. Sąsiedzi zaprzeczali takim okolicznościom. W mieszkaniu powódki nie odnaleziono maszyn, które mogłyby zakłócać porządek lub ciszę, jak również nie widziano karmy dla zwierząt w dużych ilościach. Jedynym zwierzęciem w mieszkaniu E. S. (1) był pies. (zeznania świadka P. Ł. – k.162-163) Z opinii sąsiedzkiej zebranej w dniu 19 kwietnia 2013 r. wynika, iż sąsiedzi powódki (pozwanej wzajemnej) oraz pozwanego (powoda wzajemnego), tj. P. R. zamieszkały w lokalu nr (...), E. W. zamieszkała w lokalu nr (...) oraz D. R. zamieszkała pod nr (...) nie mają zastrzeżeń do zachowania rodziny S.. Opinia sąsiedzka dotycząca rodziny powódki (pozwanej wzajemnej) jest pozytywna. (notatka urzędowa z dn.19.04.2013 r.– k. 194) E. S. (1) nie figuruje w kartotece karnej Krajowego Rejestru Karnego. (KRK – k. 235) W ocenie służb porządkowych i Policji wzywanej niejednokrotnie przez strony postępowania, relacja między nimi ma charakter wieloletniego konfliktu sąsiedzkiego. (zeznania M. T. – k. 158, pismo z ZGN – k. 111, zeznania świadka P. Ł. – k. 162) Sąd poczynił następującą ocenę materiału dowodowego: Powyższy stan faktyczny ustalony został w oparciu o okoliczności bezsporne, a także na podstawie wskazanych powyżej dokumentów, znajdujących się w aktach niniejszej sprawy, których walor mocy dowodowej nie był kwestionowany przez strony ani tutejszy Sąd. Sąd nie dał wiary treści pism sporządzanych samodzielnie przez W. Ś. w zakresie, w jakim wskazują one na naruszanie jego dóbr osobistych przez E. S. (1). Przedstawione w nich okoliczności nie znajdują bowiem potwierdzenia w zgromadzonym materiale --- STRONA 6 --- dowodowym. Pozwany (powód wzajemny) nie przedstawił żadnych innych dowodów, które nadawałyby sporządzanym przez niego notatkom walor wiarygodności, a tym samym mocy dowodowej. Sąd jedynie pośrednio oparł się na dowodzie z przesłuchań stron, tj. w takim zakresie w jakim treść przesłuchania stron korelowała z pozostałym uznanym za wiarygodny materiałem dowodowym. Oceniając przesłuchanie stron Sąd miał na względzie to, że formułując swoje wypowiedzi każda ze stron zmierzała do korzystnego dla siebie rozstrzygnięcia niniejszej sprawy a co za tym idzie, przedstawiona przez strony relacja nie była obiektywna. Sąd w całości dał wiarę zeznaniom świadków A. S., M. B., W. T. (2), F. G. oraz P. Ł., bowiem przedstawione przez nich relacje tworzą logiczną i spójną całość oraz znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania zeznań tych osób. Sąd uznał za niewiarygodne zeznania świadka M. T., z uwagi na to, że jako żona pozwanego (powoda wzajemnego), jest ona osobą zainteresowaną w rozstrzygnięciu sprawy. W związku z powyższym, w ocenie Sądu jej zeznania są stronnicze. Co więcej, świadek zaprezentowała w głównej mierze sytuacje, które są jej znane jedynie z relacji męża lub sytuacje kontaktu z powódką (pozwaną wzajemną), dotyczące bezpośrednio osoby świadka, a nie naruszenia dóbr osobistych pozwanego (powoda wzajemnego). Sąd pominął dowód z zeznań świadków I. C., M. M. oraz T. W., z uwagi na to, że zeznania te nie wnoszą nic do sprawy. Świadkowie są funkcjonariuszami Policji, którzy ze względu na upływ czasu i znaczną ilość obowiązków służbowych nie pamiętają okoliczności konfliktu między stronami postępowania. Sąd pominął nadto dowód z dokumentów: postanowienia z dnia 19 listopada 2004 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie gróźb karalnych wypowiedzianych w dniu 6 czerwca 2004 r. wobec W. Ś. z uwagi na brak dostatecznych dowodów uzasadniających popełnienie czynu (k. 53-54), oraz dowód z pisma W. Ś. z dnia 7 czerwca 2004 r., tj. „Protokołu spisanego z wtargnięcia do mojego mieszkania w dniu 6.06.2004 r. Pana P. S. zamieszkałego (...) (...), ul. (...)” (k. 55), ponieważ materiały te nie dotyczą osoby powódki (pozwanej wzajemnej) E. S. (1), a jedynie jej męża P. S.. Nadto, dokumenty te pochodzą z okresu, kiedy powódka (pozwana wzajemna) nie mieszkała jeszcze w sąsiedztwie pozwanego (powoda wzajemnego). Sąd zważył ,co następuje; Powództwo główne w znacznej części okazało się zasadne . Powództwo wzajemne nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 23 kc dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Katalog ten nie ma przy tym charakteru zamkniętego – jest katalogiem otwartym, doprecyzowywanym i dookreślanym przez orzecznictwo (ze szczególnym uwzględnieniem orzecznictwa Sądu Najwyższego). Skutki prawne naruszenia dóbr osobistych reguluje art. 24 kc, zgodnie z którym ten, czyje dobro osobiste zostało zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych. Zgodnie z ogólną regułą rozkładu ciężaru dowodu wyrażoną w art. 6 kc ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Przytoczony wyżej art. 24 kc częściowo tę zasadę modyfikuje, wprowadza bowiem domniemanie bezprawności działania naruszającego dobro osobiste, przerzucając tym samym ciężar dowodu w tym zakresie z powoda na pozwanego. W kwestii ochrony dóbr osobistych ciężar udowodnienia, że do naruszenia danego dobra w ogóle doszło i to przez pozwanego na zasadzie z art. 6 kc spoczywa zatem na stronie powodowej, natomiast w razie wykazania, że dobro rzeczywiście zostało naruszone – to strona pozwana musi wykazać, że naruszenie to nie miało charakteru bezprawności. Za takim poglądem --- STRONA 7 --- jednoznacznie opowiedział się Sąd Najwyższy, stwierdzając, że „rozpoznając sprawę w przedmiocie ochrony dóbr osobistych sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne”, zaś dowód w takiej sprawie, że dobro zostało w ogóle naruszone „ciąży na osobie poszukującej ochrony prawnej na podstawie art. 24 k.c. Natomiast na tym, kto podjął działanie zagrażające dobru osobistemu innej osoby lub naruszające to dobro, spoczywa ciężar dowodu, że nie było ono bezprawne” (wyrok Sądu Najwyższego z 17 czerwca 2004r., V CK 609/03, LEX nr 109404). Rozpoznając sprawę o ochronę dóbr osobistych Sąd powinien zatem przede wszystkim ustalić, czy w ogóle dane zachowanie naruszyło dobra osobiste strony powodowej i czy istnieją podstawy przypisania odpowiedzialności pozwanemu, zaś dopiero w razie uzyskania pozytywnej odpowiedzi na to pytanie – stwierdzić, czy nie zachodzą przesłanki uchylające bezprawność tego naruszenia. W doktrynie i w orzecznictwie podkreśla się przy tym powszechnie, że „ocena, czy nastąpiło naruszenie dobra osobistego, nie może być dokonana według miary indywidualnej wrażliwości osoby, która czuje się dotknięta zachowaniem innej osoby” (wyrok Sądu Najwyższego z 5 kwietnia 2002r., sygn. akt II CKN 953 / 00, LEX nr 55098; podobne stanowisko Sąd Najwyższy zajął w wyroku z dnia 11 marca 1997r., sygn. akt III CKN 33 / 97, OSNC 1997 / 6 – 7 / 93), lecz musi mieć charakter obiektywny. Przy ocenie naruszenia dobra osobistego należy zatem uwzględnić szerszy kontekst społeczny i pod tym kątem dopiero dokonać ustalenia, czy dane zachowanie w powszechnym odbiorze społecznym miało charakter naruszenia dobra osobistego. Zatem przy ocenie czy nastąpiło naruszenia dobra osobistego należy odnieść się do poglądów panujących w społeczeństwie i posługiwać się w tym celu wzorcem „ przeciętnego obywatela”, nie zaś odwoływać się do jednostkowych ocen i odczuć. W sytuacji wykazania przez stronę naruszenia dobra osobistego przez określone zachowania pozwanego Sąd ocenia to zachowanie w aspekcie bezprawności działania. Przesłanka bezprawności działania jest ujmowana w kodeksie cywilnym szeroko. Przyjmuje się mianowicie, że bezprawne jest każde działanie sprzeczne z normami prawnymi, a nawet z porządkiem prawnym oraz zasadami współżycia społecznego. W orzeczeniu z 19 października 1989 roku (II Cr 419/89 OSP 11-12/90, poz. 377) Sąd Najwyższy wskazał, iż za działania bezprawne uważa się każde działanie naruszająco dobro osobiste, jeśli nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiających je. Sąd Najwyższy wskazał, iż do okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych zalicza się: działanie w ramach porządku publicznego- tj. działanie dozwolone przez obowiązujące przepisy prawa, wykonywanie prawa podmiotowego, zgodę pokrzywdzonego, działanie w obronie uzasadnionego interesu społecznego. W ocenie Sądu powódka ( pozwanej wzajemnej) wykazała ,iż pozwany( powód wzajemny ) naruszył jej dobra osobiste w poprzez zachowanie , które godziło w dobre imię powódki , jej godność osobistą. Naruszenie to polegało na użyciu w pismach kierowanych do Zakładu (...) w Dzielnicy W.w W. i Administracji (...) w W., słów obraźliwych dla powódki , odnoszących się do jej cech osobistych oraz posądzających o zachowanie niezgodne z prawem. Pozwany ( powód wzajemny ) we wskazanych wyżej pismach określał powódkę jako „psychopatkę”, „…pospolitą szumowinę , która w swoim postępowaniu niczym się nie różni od śmiecia”, „ nieobliczalny przygłup” , „brudas” , „osobę chorą i zdegenerowaną”. Ponadto pozwany ( powód wzajemny) podawał w pismach , iż E. S. (1) dopuszcza się względem dzieci zachowań seksualnych , określając powódkę jako osobę o skłonnościach pedofilskich. Należy zatem uznać ,iż wyżej opisane zachowanie pozwanego ( powoda wzajemnego ) było działaniem bezprawnym i mającym charakter wykraczający poza relacje sąsiedzkie. Pozwany ( powód wzajemny ) pisma , w których obrażał powódkę ( pozwaną wzajemną) kierował do urzędów , zatem z ich treścią mogły zapoznać się osoby trzecie , które na ich podstawie mogły wyrobić sobie niepochlebną opinię na temat powódki. Sąd nie neguje prawa pozwanego do występowania do podmiotu administrującego budynkiem czy też nawet do odpowiedniego komisariatu Policji w celu szukania pomocy w sytuacji gdy powódka swoim zachowaniem zakłócałaby np. ciszę nocną czy też dopuszczała się innych działań , sprzecznych z regułami porządku domowego czy też naruszała prawo. Nie może pozwany jednak czynić tego w sposób taki jaki wynika z załączonych do akt pism. Używanie określeń , które obrażają i poniżają powódkę w oczach osób , do których pisma takie trafiły, jest niedopuszczalne. Sąd ma świadomość ,iż pomiędzy stronami istnieje konflikt. Stosunki sąsiedzkie stron nie charakteryzują się wzajemną życzliwością i szacunkiem. W bezpośrednich kontaktach stron z dużym prawdopodobieństwem można przypuszczać , iż padają słowa uznane powszechnie za obelżywe. Jednak ta sytuacja nie usprawiedliwia zachowania pozwanego , który konflikt ten przenosi z płaszczyzny sąsiedzkiej na płaszczyznę szerszą , --- STRONA 8 --- angażując inne podmioty , w tym policję . Oskarżenia formułowane przez pozwanego wobec powódki nie znalazły potwierdzenie w prowadzonych przez policje postępowaniach. Zgodnie zaś z treścią art. 448 k.c. w razie naruszenia dobra osobistego Sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Zasadność roszczeń majątkowych zależy od stwierdzenia naruszenia dobra osobistego. Sąd uznał ,iż doszło do naruszenia dóbr osobistych powódki , zatem zaistniały przesłanki do przyznania powódce odpowiedniej kwoty tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Jednakże w ocenie Sądu żądana przez powódkę kwota jest zbyt wygórowana . Przy ustalaniu tej kwoty Sąd miał na uwadze całokształt okoliczności sprawy , w szczególności rozmiar krzywdy i negatywnych konsekwencji dla powódki zachowania pozwanego ( powoda wzajemnego). Postępowanie dowodowe nie wykazało , aby powódka , w związku z pomówieniami pozwanego, doświadczyła ze strony osób trzecich np. sąsiadów zachowań świadczących o wykluczeniu jej z określonych grup społecznych , napiętnowania. Sąd miał też na uwadze przy ustalaniu kwoty zadośćuczynienia fakt istnienia między stronami konfliktu sąsiedzkiego. W tej sytuacji Sąd przyznał powódce kwotę 500 zł. z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. W pozostałej części powództwo oddalił. O kosztach pozwu głównego Sąd postanowił na podstawie art. 98 k.p.c. Powództwo wzajemne nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z ogólną regułą rozkładu ciężaru dowodu wyrażoną w art. 6 kc ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Przytoczony wyżej art. 24 kc częściowo tę zasadę modyfikuje, wprowadza bowiem domniemanie bezprawności działania naruszającego dobro osobiste, przerzucając tym samym ciężar dowodu w tym zakresie z powoda na pozwanego. W kwestii ochrony dóbr osobistych ciężar udowodnienia, że do naruszenia danego dobra w ogóle doszło, na zasadzie z art. 6 kc spoczywa zatem na stronie powodowej, natomiast w razie wykazania, że dobro rzeczywiście zostało naruszone – to strona pozwana musi wykazać, że naruszenie to nie miało charakteru bezprawności. Za takim poglądem jednoznacznie opowiedział się Sąd Najwyższy, stwierdzając, że „rozpoznając sprawę w przedmiocie ochrony dóbr osobistych sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne”, zaś dowód w takiej sprawie, że dobro zostało w ogóle naruszone „ciąży na osobie poszukującej ochrony prawnej na podstawie art. 24 k.c. Natomiast na tym, kto podjął działanie zagrażające dobru osobistemu innej osoby lub naruszające to dobro, spoczywa ciężar dowodu, że nie było ono bezprawne” (wyrok Sądu Najwyższego z 17 czerwca 2004r., V CK 609/03, LEX nr 109404). W ocenie Sądu pozwany ( powód wzajemny ) nie wykazał żadnym wiarygodnym i obiektywnym dowodem , aby doszło do naruszenia jego dóbr osobistych w sensie obiektywnym na skutek zachowania powódki ( pozwanej wzajemnej ). Pisma autorstwa pozwanego ( powoda wzajemnego ) kierowane przez niego do urzędu Dzielnicy W. i Administratora budynku , w których opisywał zachowanie męża powódki , teściowej powódki i powódki ( pozwanej wzajemnej ) nie mogą stanowić dowodu na to ,że opisywane zdarzenia w tych pismach były prawdziwe , a w szczególności stanowić dowód na to ,że powódka ( pozwana wzajemna ) dopuściła się naruszenia dóbr osobistych pozwanego ( powoda wzajemnego ) w sposób wskazany przez pozwanego. Należy zauważyć , iż pisma na które pozwany powołuje się w znacznej części dotyczą innych osób – męża powódki , bądź jego matki B. S. (1). Przykładem może być pismo z dnia 7.06.2004r. , które odnosi się do P. S. i pochodzi z okresu w którym powódka nie mieszkała w tym budynku i nie była sąsiadką pozwanego. Podobnie pismo pozwanego z 2008r. nie może dotyczyć powódki , bowiem nie zamieszkiwała ona w budynku przy ul. (...). Ponadto pozwany ( powód wzajemny ) nie przedstawił żadnego dowodu , z którego wynikałoby ,że sprawczynią podpalenia drzwi do mieszkania pozwanego jest powódka . Wręcz przeciwnie postępowanie prowadzone przez policję zakończyło się umorzeniem postępowania wobec niewykrycia sprawcy tego czynu. Jednak należy zauważyć ,iż podpalenie drzwi nie jest naruszenie dobra osobistego właścicieli drzwi , lecz działaniem nakierowanym na zniszczenie mienia. Podsumowując , należy stwierdzić ,iż powód nie zdołał udowodnić , iż doszło do naruszenia jego dóbr osobistych wskutek bezprawnego działania powódki ( pozwanej wzajemnej ). W tej sytuacji nie zasadne jest też żądanie pozwanego (powoda --- STRONA 9 --- wzajemnego ) zasądzenia na jego rzecz zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę , gdyż konieczną przesłanką pozwalającą na uwzględnienie tego roszczenia było wykazanie naruszenia dobra osobistego powoda wzajemnego przez powódkę ( pozwaną wzajemną ) w sposób bezprawny i zawiniony . Wobec powyższego Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd postanowił na podstawie art. 98 k.p.c.

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny#XXV C 1437/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warsz#art. 23 kc#art. 24 kc#art. 6 kc#art. 24 k.c.#art. 448 k.c.#art. 98 k.p.c.