Wyrok XXV C 1316/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warsza

--- STRONA 1 --- Sygn. XXV C 1316/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Krystyna Stawecka Protokolant: st. sekr. sądowy Marta Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 01 grudnia 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa M. A. przeciwko B. A. (1) o ochronę dóbr osobistych 1. Zobowiązuje pozwaną B. A. (1) aby w terminie 7 dni od uprawomocnienia się wyroku złożyła pisemne oświadczenie o następującej treści: „Przepraszam M. A. za to, że powiedziałam w Sądzie, że jest alkoholikiem, przez co naruszyłam jego dobre imię i cześć” i zobowiązać pozwaną aby oświadczenie to przesłała listem poleconym na adres powoda; 2. W pozostałym zakresie powództwo oddala; 3. Zasądza od pozwanej B. A. (1) na rzecz powoda M. A. kwotę 300 ( trzysta ) złotych z tytułu zwrotu części kosztów procesu; 4. Przyznać radcy prawnemu K. B. wynagrodzenie w kwocie 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych za pełnienie czynności pełnomocnika pozwanej z urzędu; 5. Nakazać Skarbowi Państwa- Kasie Sądu Okręgowego w Warszawie, wypłacić na rzecz radcy prawnego prawnemu K. B. wynagrodzenie w kwocie 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych za pełnienie czynności pełnomocnika pozwanej z urzędu. Sygn. akt XXV C 1316/15 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 13 sierpnia 2015 roku powód M. A. wniósł o zobowiązanie pozwanej B. A. (1), aby w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się wyroku w przedmiotowej sprawie złożyła pisemne oświadczenie o następującym brzmieniu: „Przepraszam M. A. za to, że powiedziałam w Sądzie, że jest alkoholikiem czym naruszyłam jego dobre imię i cześć. Przepraszam również rodzinę M. A. za to, że powiedziałam, że w domu Państwa A. często pije się alkohol oraz produkuje się alkohol. Wszystko co powiedziałam jest nieprawdą i żałuję, że to powiedziałam. Mówiąc to kierowałam się swoim interesem w sprawie rozwodowej. Jestem --- STRONA 2 --- gotowa ponieść wszelkie konsekwencje za mówienie nieprawdy. Oświadczam, że nie będę ponownie wygłaszać nieprawdziwych opinii na temat M. A. oraz jego rodziny” oraz przesłała je listem poleconym do powoda oraz do członków jego rodziny, tj. B. A. (2), K. A., B. S. oraz A. K. S. D., na adres: (...), (...)-(...) S.. Powód wniósł ponadto o zobowiązanie pozwanej do opublikowania ww. oświadczenia na tablicy ogłoszeń Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie. Strona powodowa wniosła także o zasądzenie od pozwanej na rzecz (...) (...) Szpitala (...), (...) w L. (adres: ul. (...), (...)-(...) L.) zadośćuczynienia pieniężnego w kwocie 10 tysięcy złotych na podstawie art. 448 kodeksu cywilnego (k. 2-8). W uzasadnieniu swego pozwu powód M. A. wskazał, że pozwana podczas rozprawy rozwodowej w dniu 29 kwietnia 2015 r. naruszyła jego dobre imię i godność, nazywając go alkoholikiem. Powód dowiedział się o tym od syna, który zrelazjonował mu wypowiedź pozwanej. Ponadto pozwana w swoich zeznaniach wskazała, że w domu powoda często pije się alkohol (siadają przy stole i piją), a ponadto produkuje się w domu alkohol. Powód wskazał, że twierdzenia pozwanej są niezgodne z prawdą, powód czuje się urażony tym, że został nazwany alkoholikiem, a podawanie, że w domu państwa A. produkuje się alkohol stanowi poważny zarzut wobec niego. Zdaniem powoda wszelkie twierdzenia tego typu mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy rozwodowej pozwanej i syna powoda. W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (k. 82-87 ). Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Pozwana oraz syn powoda pozostają w związku małżeńskim. Pomiędzy małżonkami toczy się sprawa o rozwód prowadzona przed Sądem Okręgowym dla Warszawy- Pragi w Warszawie, Wydział I Cywilny, pod sygn. akt I C 1274/14. W dniu 29 kwietnia 2015 r. podczas rozprawy rozwodowej, pozwana złożyła wyjaśnienia w formie oświadczenia ( nie było to zeznanie strony ) o następującej treści „Ojciec pozwanego (K. A.) jest alkoholikiem. W domu rodzinnym pozwanego (K. A.) - tam gdzie obecnie mieszka jest tak, że (rodzina i goście) siadają przy stole i piją. Byłam przy tym nie raz. Pozwany (K. A.) po powrocie z A. pił 3-4 razy w tygodniu bez względu na okazję. Tam produkuje się też alkohol. Wystarczy przynieść go z piwnicy. Widziałam to" (kopia protokołu rozprawy z dnia 29 kwietnia 2015 r. w sprawie o rozwód prowadzonej przez Sąd Okręgowy Warszawa- Praga w Warszawie, I Wydział Cywilny, sygn. akt I C 1274/14 k. 13-17). Pozwana opisała wówczas zdarzenia jakie miały miejsce podczas jej zamieszkania i wizyt w rodzinnym domu swojego męża: w domu powoda alkohol pojawiał się często. Powód od czasu do czasu pije alkohol (zeznania B. A. (2) k. 115-116, zeznania powoda – k. 150). W czasie różnych uroczystości-urodzin, imienin, w okresie świątecznym, w weekendy w czasie wizyt gości - rodzina powoda zawsze siadała przy stole do kolacji, rozmawiali, a mężczyźni spożywali alkohol (zeznania K. A. k. 113, zeznania A. K. S. D. – K. 129. ). Powód produkował także na własny użytek alkohol - bimber, którym częstował gości przy każdej wizycie, w tym pozwaną, jej matkę oraz partnera matki - był to gest serdecznego przyjęcia gości (zeznania świadka A. Z.).Pozwana była oprowadzana przez powoda po jego domu i w pomieszczeniu gospodarczym widziała urządzenia do produkcji bimbru ( zeznania pozwanej ). W dniu 10 czerwca 2015 r. powód wezwał pozwaną do niezwłocznego zaniechania naruszeń jego dóbr osobistych oraz przeproszenia go na piśmie w terminie 7 dni od otrzymania wezwania i przesłania przeprosin na adres: (...), (...)-(...) S. (kopia pisma z dnia 10 czerwca 2015 r. – k. 18-19). Pozwana w toku rozwodu zachorowała na nowotwór piersi i jest w trakcie leczenia (dokumentacja medyczna – k. 88-91 i 93-111). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o powołane powyżej dokumenty protokołu sądowego oraz zeznania świadka A. Z. (k. 131-134) oraz zeznań samej pozwanej (k. 152-156). A. Z. i pozwana opisały zdarzenia jakie miały miejsce podczas ich wizyt w domu państwa A. zeznając, że w domu powoda alkohol pojawiał się często. W czasie różnych uroczystości – urodziny, imieniny, w okresie świątecznym, w weekendy rodzina siadała przy stole do kolacji, rozmawiali, a mężczyźni spożywali alkohol. Powód produkował także na własny użytek alkohol - bimber, którym częstował pozwaną, jej matkę oraz partnera matki przy każdej wizycie - był to gest --- STRONA 3 --- serdecznego przyjęcia gości. Zeznania świadka i pozwanej są spójne, spontaniczne, szczegółowe i korespondowały z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Pozwana wskazała także dodatkowo, że widziała aparaturę do produkcji bimbru, którą pokazał jej sam powód w pomieszczeniu gospodarczym domu. Sąd nie znalazł żadnych podstaw do odmówienia wiarygodności tym zeznaniom. Sąd nie dał jednak w pełni wiary zeznaniom świadka B. A. (2) (k. 114-116), A. K. S. D. (k. 128-131) i K. A. (k. 113-114) oraz samego powoda (k. 149-152) w zakresie w jakim podali, że powód nie zajmuje się w ogóle wyrobem alkoholu - bimbru. Zeznania B. A. (2), A. K. S. D. i K. A. nie mogły zostać ocenione jako wiarygodne w tym zakresie nie tylko z uwagi na bliski rodzinny związek tych świadków z powodem, lecz także zainteresowaniem wynikiem samego procesu, bowiem roszczenie z pozwu obejmowało także cała rodzinę powoda i przeproszenie miało dotyczyć także najbliższych powoda. W pozostałym zakresie zeznania ww. świadków i powoda zasługiwały na danie im wiary. Świadkowie B. A. (2), A. K. S. D. i K. A. wskazali w swoich zeznaniach, że w ich domu pojawiał się alkohol i spotkania były związane z piciem alkoholu. Okoliczność tą przyznał także sam powód. Sąd zważył, co następuje. Powództwo zasługiwało na uwzględnienie tylko w części roszczenia niemajątkowego. W pozostałym zakresie powództwo zostało oddalone. Za naruszenie dobra osobistego uważane jest jedynie takie działanie lub zaniechanie, które w sposób obiektywny zagraża lub narusza sferę chronioną prawem. Dla ustalenia, czy konkretne zachowanie stanowi naruszenie dobra osobistego, Sąd ma obowiązek dokonać oceny stanu faktycznego z punktu widzenia rozsądnego, uczciwie myślącego człowieka z uwzględnieniem obiektywnych, przeciętnych ocen przyjmowanych aktualnie w społeczeństwie (wyrok Sądu Najwyższego z 29.09.2010 r. V CSK 19/10 i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5.04.2002 r., II CKN 953/00 lex nr 55098). Oceny, czy doszło do naruszenia dobra osobistego należy dokonać z uwzględnieniem kontekstu sytuacyjnego i kulturowego, w jakim miało miejsce zarzucane zachowanie, nie zaś na podstawie przeżyć, na które powołuje się osoba ubiegająca się o udzielenie jej ochrony. W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż roszczenie powoda w części w której dotyczy opublikowania przeproszenia przez pozwaną także rodziny powoda nie mogło zostać uwzględnione z uwagi na brak legitymacji czynnej powoda do wytoczenia tego rodzaju powództwa w imieniu czy na rzecz innej osoby. Z żądaniem ochrony dóbr osobistych może bowiem wystąpić jedynie osoba bezpośrednio dotknięta naruszeniem swoich dóbr osobistych. A zatem, jeśli poszczególni członkowie rodziny powoda uznali, że ich dobra osobiste zostały naruszone działaniem B. A. (1) mogli wystąpić z podobnym żądaniem ochrony ich dóbr osobistych . Przechodząc do materialnoprawnej oceny żądań powoda wskazać należy, iż dochodził on w niniejszej sprawie zarówno roszczeń niemajątkowych na podstawie art. 24 § 1 k.c. (pisemnych przeprosin przesłanych do powoda oraz opublikowanie przeprosin na tablicy ogłoszeń Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie), jak i majątkowych na podstawie art. 448 k.c.(zadośćuczynienia pieniężnego na wskazany cel społeczny ). Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Katalog ten nie ma przy tym charakteru zamkniętego. W myśl art. 24 § 1 k.c. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. --- STRONA 4 --- W razie naruszenia dobra osobistego Sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Zasadność roszczeń majątkowych zależy od stwierdzenia naruszenia dobra osobistego (art. 448 k.c.). Wskazać należy, iż samo uznanie, iż doszło do naruszenia dóbr osobistych nie powoduje automatycznie zaistnienia odpowiedzialności po stronie pozwanego. Oznacza to, iż niezbędną przesłanką odpowiedzialności z tego tytułu jest bezprawność takiego działania. Działanie jest wtedy bezprawne, gdy pozostaje w obiektywnej sprzeczności z zasadami porządku prawnego, to znaczy zarówno z zasadami postępowania wyznaczonymi przez normy prawne, jak również z zasadami współżycia społecznego. Z art. 24 § 1 k.c. wynika wzruszalne domniemanie bezprawności naruszenia lub zagrożenia dóbr osobistych. Domniemanie bezprawności ma wpływ na kształt postępowania dowodowego. Powód ma obowiązek wykazać fakt naruszenia lub zagrożenia jego dobrom osobistym przez pozwanego. Pozwany chcąc uniknąć odpowiedzialności musi udowodnić brak bezprawności naruszenia przez wskazanie okoliczności uzasadniających wkroczenie w sferę dóbr powoda. Wśród okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych wymieniane są: 1) działanie w ramach porządku prawnego, 2) wykonywania prawa podmiotowego, 3) działanie ze względu na uzasadniony interes społeczny i 4) zgoda uprawnionego. W sprawie o ochronę dóbr osobistych zadaniem Sądu jest ustalenie czy i jakie dobro osobiste zostało naruszone, a w przypadku pozytywnego ustalenia dokonanie oceny czy naruszenie takie ma charakter bezprawny. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy przyjąć, że pozwana swoim zachowaniem naruszyła dobre imię i godność powoda, bowiem składając wyjaśnienia podczas rozprawy rozwodowej pozwanej z synem powoda w dniu 29 kwietnia 2015 r. nazwała powoda „alkoholikiem”. W ocenie Sądu oświadczenie pozwanej złożone przed Sądem godziło w dobre imię powoda oraz w jego godność osobistą. Działanie pozwanej polegało na przypisaniu powodowi uzależnienia od alkoholu. Nie było żadnych podstaw, a przynajmniej pozwana tego nie wykazała, aby użyć stwierdzenia, że powód jest dotknięty problemem alkoholowym. Podstaw do wysuwania takich zarzutów nie dawała sama okoliczność, że przesłuchani w sprawie świadkowie zeznali, iż w domu powoda pojawiał się często alkohol, a sam powód zajmował się produkcją alkoholu na własny użytek. Stosując obiektywne kryteria oceny, uwzględniając odczucia ogółu i powszechnie przyjmowane normy postępowania w społeczeństwie należało uznać, że podniesienie zarzutu, że powód jest alkoholikiem w sposób oczywisty naruszyło wskazane przez niego dobra osobiste. Pozwana twierdziła, że nazwała powoda alkoholikiem dodając przy tym, że jej zdaniem jest on alkoholikiem, lecz w zapisie protokołu rozprawy nie zostało to jednak wpisane. Rozprawa nie była wówczas nagrywana i nie można odtworzyć dokładnego jej przebiegu a zatem ustalić pełnej i dosłownej wypowiedzi pozwanej. Znaczenie słowa- alkoholik - ma w naszym społeczeństwie jednak wyraźny wydźwięk negatywny. Pozwana ponadto nie zdołała udowodnić w żaden sposób użytych słów, jakoby powód był uzależniony od alkoholi. Pozwana mając pełne prawo do posiadania swoich własnych ocen, nie miała prawa do formułowania na forum publicznym zarzutów w stosunku do powoda, których nie była w stanie udowodnić czy nawet uprawdopodobnić. Reasumując, w ocenie Sądu powód wykazał, że jego dobra osobiste zostały naruszone zachowaniem pozwanej w toku rozprawy, natomiast pozwana nie wykazała w żaden sposób, iż jej zachowaniu nie można przypisać bezprawności, gdyż nie wykazała, aby zarzuty jakie postawiła powodowi były całkowicie prawdziwe czy też zachodziła którakolwiek z w/w okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia. Należy też podnieć, że nie jest wyłączona możliwość ingerencji sądu w żądaną przez powoda treść oświadczenia, polegająca na ograniczeniu jej zakresu, wyeliminowaniu konkretnych sformułowań albo ich uściśleniu, jak też nadaniu przejrzystości i poprawności pod względem językowym. Ocenie sądu pozostawia art. 24 § 1 k.c. kwestię, czy postulowana przez powoda treść i forma oświadczenia --- STRONA 5 --- są odpowiednie i celowe oraz proporcjonalne w odniesieniu do naruszenia, jako zmierzające do usunięcia skutków pokrzywdzenia naruszeniem dobra osobistego ( wyrok SN z 11.02.2010 r., I CSK 286/09, LEX nr 630167). Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa treść i forma oświadczenia zawierającego przeproszenie powinna być dostosowana do naruszonego dobra, jego charakteru, sposobu naruszenia i ewentualnych innych okoliczności (wyrok Sądu Apel. w Katowicach z 24 września 1992 r. I ACr 340/92). Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd zobowiązał pozwaną do złożenia pisemnego oświadczenia, w którym przeprosi powoda tylko za to, że powiedziała przed Sądem, że jest alkoholikiem . Sposób opublikowania oświadczenia zawarty w żądaniu pozwu a dotyczący opublikowania przeprosin na tablicy ogłoszeń w Sądzie Okręgowym Warszawa Praga w Warszawie, w ocenie Sądy spowodowałby, że o ewentualnym naruszeniu dóbr osobistych powoda dowiedziałyby się osoby, które nie uczestniczyły w zdarzeniu i które znają lub nie znają ani powoda ani pozwanej. Skoro do naruszenia dóbr osobistych powoda doszło jedynie na rozprawie rozwodowej odbywającej się przy drzwiach zamkniętych, zdaniem Sądu przesłanie do powoda treści przeprosin listem poleconym będzie wystarczająco adekwatną formą do dokonanego naruszenia. Sąd oddalił powództwo w pozostałym zakresie, w jakim nie dotyczyło ono osoby samego powoda oraz co do okoliczności, które okazały się jednak w ocenie Sądu prawdziwe ( tj. produkcja alkoholu domowym sposobem) . Powód próbował w niniejszym postępowaniu wykazać, że doszło do naruszenia jego dóbr osobistych także na skutek tej części wypowiedzi pozwanej podczas rozprawy rozwodowej, gdzie podała, iż w domu powoda nie tylko często pije się alkohol (siadają przy stole i piją), ale ma miejsce także produkcja alkoholu. Przeprowadzone postępowanie dowodowe nie wykazało, aby w sprawie zachodziła potrzeba udzielenia powodowi ochrony dóbr osobistych w tym zakresie. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wykazał bowiem prawdziwość twierdzeń pozwanej. Świadkowie powoda sami potwierdzili, że w domu powoda alkohol pojawiał się często, były okazje do wypicia w rodzinie i z udziałem gości. Powód zawsze przy takich okazjach pił alkohol. W czasie różnych uroczystości – urodziny, imieniny, w okresie świątecznym, w weekendy rodzina siadała przy stole do kolacji, rozmawiali, a mężczyźni spożywali alkohol. Powód często szybko zasypiał po alkoholu, ponieważ chorował już wtedy na cukrzycę, na którą obecnie się już leczy. Jak wynikało z zeznań świadka strony pozwanej i samej pozwanej powód także produkował na własny użytek alkohol - bimber, którym częstował gości przy każdej wizycie, w tym częstował osobiście samą pozwaną, jej matkę oraz partnera matki – według powoda był to gest serdecznego przyjęcia gości i nie stanowił żadnego uchybienia. Sąd ustalił ponadto, że pozwana była oprowadzana po domostwie powoda i w części gospodarczej domu ( obecnie przerobionej na dom) widziała przedmioty służące do produkcji alkoholu. Pokazywał jej te urządzenia sam powód. Nie ma zatem żadnych podstaw, aby nie dać wiary zeznaniom pozwanej skoro potwierdziła je także matka pozwanej. Butelki z takim alkoholem nie były opatrzone banderolą jak zeznała pozwana. Alkohol ten był tam produkowany oraz spożywany przez uczestników spotkań u powoda. Ponadto nie zasługiwało również na uwzględnienie żądanie powoda zasądzenia od pozwanej świadczenia na określony cel społeczny. Przy zastosowaniu art. 448 k.c. Sąd bierze pod uwagę całokształt okoliczności w tym winę sprawcy naruszenia dóbr osobistych, jej stopień oraz rodzaj naruszonego dobra, badając nasilenie złej woli oraz celowość zastosowania tego środka ( wyroki SN z 19.04.2006 II PK 245/05 i z 12.12.2002 V CKN 1581/00 ). Treść art. 448 k.c. nie obliguje Sądu do przyznawania zadośćuczynienia lub zasądzania odpowiedniej kwoty na cel społeczny. Uwzględnienie tego żądania należy do dyskrecjonalnych uprawnień Sądu, przy czym nie jest to pozostawione zupełnej dowolności Sądu. W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 8 sierpnia 2007 r. (I CSK 165/07) wskazano, iż: ,,Wysokość świadczenia przyznawanego na podstawie art.448 k.c. ma charakter ocenny, dlatego przy jego określaniu sądy zachowują duży zakres swobody (…)”. Na podstawie art. 448 k.c. kompensowana jest krzywda, a więc szkoda niemajątkowa wywołana naruszeniem dobra osobistego, polegająca na fizycznych dolegliwościach i psychicznych cierpieniach pokrzywdzonego. Sąd nie ma obowiązku zasądzenia --- STRONA 6 --- zadośćuczynienia, czy zasądzania odpowiedniej kwoty na cel społeczny w każdym przypadku wyrządzenia krzywdy naruszeniem dobra osobistego (por. wyrok SN z dnia 19 kwietnia 2006 r., II PK 245/05, Legalis nr 81872). Żądanie zapłaty przez powoda odpowiedniej kwoty 10 000 zł na rzecz (...) (...) Szpitala (...), (...)w L. mając na uwadze, że u pozwanej stwierdzono niedawno nowotwór piersi i leczy się ona aktualnie na oddziale onkologicznym, jest zdaniem Sądu zupełnie niezrozumiałe, a wręcz niestosowne ze strony powoda i bardzo krzywdzące dla samej pozwanej, dlatego Sąd postanowił żądanie to oddalić w całości uznając również, że brak jest koniecznych przesłanek prawnych do zasądzenia tego świadczenia w świetle wszystkich ustalonych okoliczności sprawy. Pozwana wypowiedziała kwestionowane słowa przed sądem, co nie może zostać uznane za wypowiedź w złej intencji, lecz w celu zgromadzenia dowodów w sprawie. Wątpliwa dla Sądu jest też celowość zastosowania w tej sprawie wskazanego środka. Powódka była od początku procesu rozwodowego przeświadczona, że składając wyjaśnienia czy zeznania przed Sądem powinna opowiedzieć o wszystkich swoich spostrzeżeniach oraz przytoczyć wszystkie okoliczności dotyczące jej życia rodzinnego, które miałyby wpływ na ustalenia faktyczne Sądu rozwodowego w zakresie ustalenia przesłanek rozwodowych i kwestii winy w rozkładzie pożycia. Zeznając o przyczynach rozpadu związku i zawinieniu rozkładzie pożycia opisała zjawiska tak jak sama je widziała i jakie jej zdaniem spowodowały rozpad pożycia małżeńskiego. Sąd wziął także pod uwagę ten fakt, że pozwana już raz przeprosiła powoda w toku postępowania karnego za to samo. Mając powyższe na uwadze Sąd postanowił jak w sentencji wyroku. Powód wygrał sprawę w małej części tj. tylko w zakresie części roszczenia niemajątkowego. Zatem Sąd postanowił na mocy art. 100 k.p.c. zasądzić do pozwanej na rzecz powoda M. A. tylko kwotę 300 zł z tytułu zwrotu części kosztów procesu tj. połowy opłaty od pozwu w części dotyczącej roszczenie niemajątkowe. W pozostałej części Sąd mając na uwadze aktualna sytuację zdrowotną i życiową pozwanej zastosował zasady z art. 102 k.p.c. i nie obciążał jej częścią kosztów zastępstwa procesowego powoda. Sąd mając na uwadze fakt, że dla pozwanej ustanowiono pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego K. B. (k. 66, k.70), należało pełnomocnikowi przyznać wynagrodzenie z sum Skarbu Państwa w kwocie 360 zł zgodnie z § 15,16 i 10 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu.