§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
planowanego przez władze tworzenia zespołów szkolno – przedszkolnych (pismo z dnia 11 lutego 2015 r., k. 66). Pismem z dnia 24 lutego 2015 r., przedstawiciele Rad Rodziców placówek

Wyrok XXIV C 745/15 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 22 maja 2015 r.

planowanego przez władze tworzenia zespołów szkolno – przedszkolnych (pismo z dnia 11 lutego 2015 r., k. 66). Pismem z dnia 24 lutego 2015 r., przedstawiciele Rad Rodziców placówek oświatowych, którym organem prowadzącym

Teza / krótkie omówienie

planowanego przez władze tworzenia zespołów szkolno – przedszkolnych (pismo z dnia 11 lutego 2015 r., k. 66). Pismem z dnia 24 lutego 2015 r., przedstawiciele Rad Rodziców placówek oświatowych, którym organem prowadzącym

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akt XXIV C 745/15 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 22 maja 2015 r., skierowanym przeciwko D. Z. i J. Z., oraz po ostatecznym zmodyfikowaniu powództwa na rozprawie w dniu 18 października 2016 r., E. W. (1) wniosła o: 1. Usunięcie skutków naruszeń jej dóbr osobistych poprzez nakazanie pozwanej D. Z. by złożyła na najbliższym posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. oraz w gazecie lokalnej (...) oświadczenie o następującej treści: „Przepraszam Panią E. W. (1) – Dyrektora Zespołu (...) w P. za naruszenie jej dóbr osobistych w dniu 11 marca 2015 r., na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P., poprzez dokonanie nieusprawiedliwionego okolicznościami faktycznymi i oszczerczego porównania położenia dyrektorów placówek oświatowych w gminie P. do sytuacji ludzi jadących z zacementowanymi ustami na rozstrzelenia podczas okupacji. Ponadto przepraszam za sugerowanie stosowania przez Panię E. W. (1) mobbingu wobec dyrektorów szkół oraz za bezpodstawne przygotowanie i rozsyłanie do placówek oświatowych Gminy P. petycji do Burmistrza Miasta i Gminy P. oraz do Rady Miejskiej zawierającej wniosek o odwołanie E. W. (1) ze stanowiska Dyrektora Zespołu (...). Jednocześnie informuję, że moja wypowiedź nie stanowiła oficjalnego stanowiska Rad Rodziców i Rady (...). Wyrażam ubolewanie w związku z sytuacją, która miała miejsce w dniu 11 marca 2015 r., na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej”; 2. Usunięcia skutków naruszenia dóbr osobistych powódki poprzez nakazanie pozwanej J. Z., by złożyła na najbliższym posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. oraz w gazecie lokalnej (...) oświadczenie o następującej treści: „Przepraszam Panią E. W. (1) – dyrektora Zespołu (...) w P. za naruszenie jej dóbr osobistych w dniu 11 marca 2015 r., na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P., poprzez złożenie nieprawdziwego oświadczenia o mobbingowaniu przez nią kadry dyrektorskiej. Powyższa wypowiedź jest nieprawdziwa i nie znajduje usprawiedliwienia w okolicznościach sprawy. Jednocześnie informuję, że moja wypowiedź nie stanowiła oficjalnego stanowiska Rad Rodziców placówek oświatowych Gminy P.. Wyrażam ubolewanie w związku z sytuacją, która miała miejsce w dniu 11 marca 215 r., na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej”; 3. Zasądzenie od pozwanej D. Z., na mocy art. 24 § 1 kc, kwoty 10.000 zł na wskazany cel społeczny, tj. na rzecz (...); 4. Zasądzenie od pozwanej J. Z., na mocy art. 24 § 1 kc, kwoty 10.000 zł na wskazany cel społeczny, tj. na rzecz (...); 5. Nakazanie pozwanym D. Z. i J. Z. zaniechania dalszych działań zagrażających jej dobrom osobistym i je naruszającymi, oraz wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanych kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazano, iż w dniu 11 marca 2015 r. na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P., na której obecni byli min.: Burmistrz Miasta i Gminy P. Z. L., dyrektorzy publicznych placówek oświatowych z terenu Gminy P., przedstawiciele Rad Rodziców, członkowie Rady Oświatowej, rodzice oraz przedstawiciele lokalnych mediów, min. gazety (...) oraz przedstawiciele Niezależnej (...) Telewizji (...), pozwana D. Z., będąc członkiem Rady Oświatowej porównała położenie dyrektorów placówek oświatowych w gminie do: „sytuacji ludzi jadących z zabetonowanymi ustami na rozstrzelanie podczas okupacji”. Jak wskazano, na tym samym posiedzeniu Komisji (...) pozwana J. Z. reprezentująca Radę Rodziców w J. złożyła oświadczenie, że „E. W. (1) mobbinguje kadrę dyrektorską”. W uzasadnieniu wskazano również, iż na posiedzeniu komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. w dniu 11 marca 2015 r., spotkali się nie tylko Radni i Burmistrz, ale także dyrektorzy szkół i przedszkoli gminnych, oraz przedstawiciele Rad Rodziców, w tym działający w Radzie Oświatowej powołanej uchwałą Rady Miejskiej w P.. Jak wskazano podnoszone na tym posiedzeniu problemy w szczególności dotyczące projektowanych zmian w organizacji oświaty w Gminie odbiły się szerokim --- STRONA 2 --- echem nie tylko w środowisku (...). Jak wskazała powódka, na dowód powyższego załączyła ona do niniejszego pozwu kopię artykułu, opublikowanego w gazecie (...), która to nosi podtytuł Gazeta (...), a ukazuje się w takich (...) gminach jak: P., L., T., K.. W ocenie powódki podane, nieprawdziwe informacje trafiły do setek tysięcy osób. Wskazany artykuł, jak również informacje podane w Internecie dotyczące postawionych powódce zarzutów o mobbingu zostały odczytane przez wiele osób, które w kontakcie z nią wskazywały na negatywny wydźwięk wypowiedzi pozwanych. Jak wskazała powódka, zarzut mobbingowania naruszył dobra osobiste powódki tj. cześć i dobre imię i tak też oświadczenia pozwanych złożone w dniu 11 marca 2015 r., na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. zostały ocenione w powszechnej, obiektywnej ocenie. Powódka w uzasadnieniu pozwu wskazała również, że jako Dyrektor Zespołu (...) nie jest pracodawcą dla dyrektorów publicznych placówek oświatowych Gminy. Dyrektorzy tych placówek oświatowych nie są również jej współpracownikami w rozumieniu przepisów prawa pracy. Ich pracodawcą jest Burmistrz Gminy i Miasta P., zgodnie z przepisami ustawy o systemie Oświaty. Wyklucza to więc możliwość powstania mobbingu. Zdaniem powódki w niniejszej sprawie niewątpliwie pozwane dopuściły się rozpowszechnienia nieprawdziwej informacji dotyczącej mobbingowania i zastraszania przez powódkę dyrektorów szkół. Dodatkowe porównanie dokonane przez pozwaną D. Z. nawiązujące do czasów okupacji, czyni tą wypowiedź tym bardziej obrzydliwą. W oceni powódki, obydwie wypowiedzi pozwanych stanowią niewątpliwie zarzut w stosunku do osoby powódki, wskazujący na stosowanie przez nią praktyki zastraszania, co jej zdaniem wpływa negatywnie na jej wiarygodność jako Dyrektora . Zespołu (...). Zauważyła również, że wypowiedzi pozwanych były kompletnie pozbawione podstaw i podważały zaufanie do działań powódki, jak również w sposób nieprawdziwy kształtowały jej obraz w oczach innych osób co było w odczuciu powódki głęboko niesprawiedliwe i krzywdzące (k. 2 – 6). W odpowiedzi na pozew z dnia 17 września 2015 r., pozwana D. Z. wniosła o oddalenie powództwa w całości, jak również zasądzenie od powódki na jej rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu swojego stanowiska pozwana wskazała, iż do rzekomego naruszenia dóbr osobistych powódki przez pozwane miało dojść w trakcie posiedzenia Rady Oświaty w dniu 11 marca 2015 r. Jednocześnie podkreśliła, iż stan faktyczny (a przede wszystkim treści wypowiedzi i intencje pozwanych) został przedstawiony przez powódkę w sposób wypaczający rzeczywisty przebieg ww. posiedzenia, który z uwagi na obecność lokalnych mediów został zarejestrowany i dołączony jako dowód do niniejszej odpowiedzi na pozew. Jak wskazano przedmiotem ww. posiedzenia była dyskusja nad planami utworzenia zespołów szkolno-przedszkolnych na terenie gminy P.. Plany te wzbudziły wiele emocji zarówno w gronie dyrektorów szkół, które miały zostać przekształcone w zespoły szkolno-przedszkolne oraz przede wszystkim w gronie rodziców, których reprezentowały pozwane. Jak wskazała pozwana D. Z., zagadnienie utworzenia zespołów szkolno-przedszkolnych było poruszane wielokrotnie zarówno podczas spotkań rad rodziców poszczególnych szkół jak i w szerszym gronie. Z uwagi na stan dezinformacji spowodowany zdaniem pozwanej wybiórczym przekazywaniem informacji przez powódkę, która spotykała się z dyrektorami szkół, do władz gminy kierowane były liczne zapytania dot. planów reorganizacji szkół. Jak podkreśliła pozwana D. Z. na samym zaś posiedzeniu Rady Oświaty panowała atmosfera konfliktu. Z uwagi na sprzeciw ze strony rodziców co do planów gminy dot. utworzenia zespołów szkolno-przedszkolnych, zaś celem posiedzenia była debata, która miała polegać na wyrażeniu poparcia lub krytyki dla pomysłu utworzenia zespołów szkolno- przedszkolnych, co de facto uczyniły obie pozwane w ramach swoich wystąpień. Spotkanie miało zaś charakter otwarty więc powódka miała możliwość swobodnego w nim uczestnictwa co jednak nie miało miejsca, bowiem powódka nie pojawiła się na nim. Jak wskazała pozwana, w swojej wypowiedzi, która trwała ponad 15 minut relacjonowała ona chronologię zdarzeń dotyczącą informowania (lub nieinformowania) dyrektorów szkół o pomyśle utworzenia zespołów szkolno-przedszkolnych, ich granicach oraz zmianach z tym związanych, przedstawiając rzetelnie kolejne spotkania, w których uczestniczyli dyrektorzy szkół oraz powódka, wskazując jednocześnie, że podczas tych 15 minut nigdy nie padło imię i nazwisko powódki, a tylko pełniona przez nią funkcja publiczna. Pozwana zauważyła również, że nikt z osób uczestniczących w spotkaniu nie negował ich przebiegu oraz samej relacji pozwanej, a wręcz odwrotnie, kilkakrotnie jej wypowiedź była przerywana oklaskami. Dopiero w związku z tą relacją, która stanowiła 80% jej wypowiedzi pozwana wskazała, iż nasunął się jej obraz, który powstał 10 listopada 2014 r., kiedy to miała spotkanie z kombatantem, który będąc dzieckiem widział obraz ludzi, jadących ciężarówką z zabetonowanymi ustami, tak aby nie mogli krzyczeć, wskazując jednocześnie, iż powyższe zostało utrwalone na nagraniu z posiedzenia w czasie od 20:22 min. do 21:02 min. Obraz ten, jak wskazała pozwana porównała zaś nie do położenia samych dyrektorów szkół (jak twierdzi dość nieprecyzyjnie powódka), ale do obrazu oświaty w gminie P.. Co warto podkreślić zdaniem pozwanej, jej wystąpienie po przytoczeniu tego obrazu zostało zakończone oklaskami ze strony wszystkich osób uczestniczących na posiedzeniu osób, które zaaprobowały wystąpienie pozwanej. Ponadto pozwana, odpierając zarzut powódki jakoby „nieprawdziwe informacje, podane do publicznej wiadomości przez pozwane trafiły do setek tysięcy osób” poprzez emisję artykułu w gazecie (...), pozwana wskazała, iż nie udzielała żadnego wywiadu dla tej gazety, w --- STRONA 3 --- którym naruszyłaby dobre imię powódki. Artykuł ten stanowił, zdaniem pozwanej jedynie subiektywne przedstawienie przez jego autorkę tj. J. T. posiedzenia Rady Oświaty z dnia 11 marca 2015 r. Ostatecznie wskazała, że jeżeli powódka czuje się urażona jego treścią powinna dochodzić swoich roszczeń od redaktora gazety lub autora ww. artykułu, a nie od pozwanych (k. 48 – 56). W dniu 24 września 2015 r., odpowiedzi na pozew złożyła druga z pozwanych tj. J. Z., wnosząc podobnie jak pierwsza z pozwanych o oddalenie powództwa w całości, jak również zasądzenie od powódka na jej rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazała, iż pełniła ona funkcję społeczną Przewodniczącej (...) szkoły w J. w latach 2012 – 2014, wiceprzewodniczącej (...) Porozumienia Rad Rodziców i do dnia dzisiejszego jest członkiem ruchu mieszkańców (...). Oprócz podobnych argumentów jakie przedstawiła pierwsza z pozwanych D. Z., pozwana J. Z. wskazała, iż powódka pomija okoliczności, iż wypowiedź pozwanej J. Z. była jedną z licznych wypowiedzi przedstawicieli rodziców, odnoszących się do sytuacji w oświacie w Gminie P. i to o wiele mocniejszym przekazie niż wypowiedź wskazanej pozwanej. Jak wskazała, prawie pięciominutowa jej wypowiedź odnosiła się całościowo do chaosu, który zdaniem pozwanej występuje w oświacie w gminie. Co więcej, wystąpienie pozwanej zawierało przede wszystkim postulat zmian organizacyjnych w zakresie zarządzania oświatą, podyktowanych i uzasadnionych dobrem dzieci uczących się w (...) placówkach oświaty cytując „ dlatego też wnoszę kolejny raz (…) że konieczny jest nadzór nad oświatą nie skupiony w jednym ręku, w ręku osoby, która z racji nawet nazwy instytucji w której pracuje powinna być tylko administratorem, powinna być tylko księgową”. Pozwana podkreśliła również, że w jej ocenie powódka próbuje wprowadzić w błąd Sąd cytując rzekomą wypowiedź („oświadczenie”) pozwanej J. Z.: „E. W. (1) mobbinguje kadrę dyrektorską”. Z całą stanowczością należy podkreślić, zdaniem pozwanej J. Z. (czego dowodem jest załączone do niniejszej odpowiedzi nagranie), iż wskazana pozwana nigdy nie wypowiedziała takich słów, a roszczenie powódki oparte jest jedynie na zasłyszanej i wyolbrzymionej relacji innych osób (możliwe, że nawet nieuczestniczących w przedmiotowym posiedzeniu Komisji Oświaty) lub subiektywnej relacji mediów z przebiegu ww. posiedzenia – co jednak nie może stanowić przeciwdowodu dla materiału filmowego z tego posiedzenia. Pozwana wskazała, iż jej wystąpienie stanowiło oficjalne stanowisko zatroskanych o dobro swoich dzieci i ich szkół rodziców, którzy z uwagi na wręcz patologiczny obraz stosunków pomiędzy powódką, a dyrektorami szkół wskazywany przez innych uczestników posiedzenia z dnia 11 marca 2015 r. mieli podstawy, aby wnioskować do przełożonego powódki o zmianę w sposobie zarządzania oświatą i postępowania osoby, która de facto nadzoruje placówki oświaty w Gminie P.. Zdaniem pozwanej J. Z. wartym podkreślania jest również, iż jej wystąpienie zostało zakończone oklaskami ze strony wszystkich osób uczestniczących na posiedzeniu, którzy zaaprobowali wystąpienie pozwanej. Jak wskazała pozwana jej wypowiedzi, jako osoby będącej Przewodniczącą (...) szkoły w J. w latach 2012-2014, i do dnia dzisiejszego członka ruchu mieszkańców (...), ze względu na przyświecające jej dobro dzieci oraz z uwagi na treść informacji jakie do niej wielokrotnie dochodziły ze strony dyrektorów szkół, iż nie są oni rzetelnie informowani przez powódkę o procedurze łączenia szkół i przedszkoli oraz że nie mogą wypowiadać swoich negatywnych opinii na ten temat z uwagi na zachowanie powódki, należy uznać za w pełni zasadne (k. 83 – 94). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Zgodnie ze statutem Zespołu (...) w P., Zespół (...) w P. jest jednostką organizacyjną Gminy P. (§ 1 pkt. 1). Zespół (...) jest jednostką budżetową Miasta i Gminy P., realizującą zadania własne i zlecone gminy w ramach oświaty poprzez obsługę finansowo-księgową i administracyjną przedszkoli, szkół podstawowych i gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych oraz innych placówek oświatowo – wychowawczych, położonych na terenie Gminy P. (§ 1 pkt. 3). Zgodnie z § 2 pkt. 1 przedmiotowego Statutu, Zespołem kieruje Dyrektor Zespołu (...) i jest odpowiedzialny za wszystkie sprawy wchodzące w skład działania Zespołu. Regulamin organizacyjny Zespołu opracowuje i wprowadza w życie Dyrektor po uprzednim uzyskaniu opinii Burmistrza Miasta i Gminy P., zwierzchnikiem służbowym Dyrektora jest Burmistrz Miasta i Gminy P. (§ 2 pkt. 2 i 3). Dyrektora zatrudnia i zwalania Burmistrz Miasta i Gminy P. (§ 2 pkt. 3). Do podstawowych zadań Zespołu (...) w P. zgodnie z § 4 pkt. 1 powołanego Statutu należy, planowanie i prowadzenie scentralizowanej obsługi finansowo – księgowej w oparciu o jednostkowe budżety poszczególnych placówek oświatowych. Nadto do zadań Zespołu należy również prowadzenie spraw administracyjno – kadrowych w zakresie przygotowania i przeprowadzania konkursów na dyrektorów placówek oświatowych oraz prowadzenie spraw związanych z procedurą awansu zawodowego nauczycieli (§ 4 pkt. 2 ust. g – h Statutu), (Statut Zespołu (...) w P. k. 61 – 62v; uchwała nr (...) Rady Miejskiej w P. z dnia 20 października 2010 r., o zmianie uchwały w sprawie statutu Zespołu (...) w P. k. 63 – 65). --- STRONA 4 --- Zgodnie ze statutem Zespołu (...) w P., nadanym uchwałą nr 166/ (...) Rady Miejskiej w P. z dnia 10 czerwca 2015 r., w sprawie uchwalenia statutu Zespołu (...) w P., Zespół (...) w P. jest jednostką organizacyjną Gminy P. (§ 1 pkt. 1). Celem Zespołu (...) jest zapewnienie realizacji zadań własnych i zleconych przez Gminę P. w ramach oświaty poprzez obsługę finansowo – księgową i administracyjną przedszkoli, szkół podstawowych, zespołów szkół i gimnazjów, dla których organem prowadzącym jest Gmina P. (§ 2 pkt. 1). Zgodnie z § 4 pkt. 1 przedmiotem działalności Zespołu jest prowadzenie obsługi finansowo – księgowej i administracyjnej jednostek oświatowych prowadzonych przez Gminę P. oraz udzielanie i rozliczanie udzielonych dotacji dla szkół, przedszkoli oraz innych form wychowania przedszkolnego, prowadzonych przez inne niż Gmina P. osoby prawne i osoby fizyczne. Zakres działania Zespołu obejmuj w szczególności prowadzenie obsługi finansowo – księgowej placówek oświatowych, których organem prowadzącym jest Gmina P., naliczanie wynagrodzeń i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy nauczycieli, pracowników administracji i obsługi zatrudnionych w jednostkach oświatowych oraz ewidencjonowanie danych o zatrudnieniu i wynagrodzeniu, pomoc w przygotowaniu rocznych planów finansowych poszczególnych jednostek oświatowych, sporządzeni projektu budżetu oświaty obejmujących wydatki i dochody jednostek oświatowych prowadzonych przez Gminę P., planowaną wysokość dotacji dla szkół przedszkoli oraz innych form wychowania przedszkolnego prowadzonych przez inne niż Gmina P. osoby prawne i osoby fizyczne (§ 4). Zgodnie z § 5 pkt 1, zespołem kieruje Dyrektor Zespołu (...) zatrudniany przez Burmistrza Miasta i Gminy P.. Zwierzchnikiem służbowym Dyrektora Zespołu jest Burmistrz Miasta i Gminy P., który wykonuje w stosunku do niego czynności z zakresu prawa pracy (§ 5 pkt. 2). Dyrektor kieruje pracą Zespołu i reprezentuje go na zewnątrz w oparciu o umocowanie określone w niniejszym Statucie oraz w pełnomocnictwie Burmistrza Miasta i Gminy P. (§ 5 pkt. 3). Do podstawowych uprawnień i obowiązków Dyrektora Zespołu należy organizacja pracy zespołu, nadzór nad pracą pracowników Zespołu oraz nadzór nad opracowywaniem projektów planów finansowych placówek oświatowych. Natomiast w myśl § 7 pkt. 1 Statutu, Dyrektor Zespołu jest pracodawcą samorządowym dla pracowników Zespołu oraz wykonuje w stosunku do nich czynności z zakresu prawa pracy. Dyrektor wykonuje swoje obowiązki przy pomocy pracowników Zespołu, zgodnie z zatwierdzoną przez Burmistrza Miasta i Gminy P. liczbą etatów (§ 7 pkt. 2), (Statut Zespołu (...) w P. k. 350 – 355; uchwała nr (...)Rady Miejskiej w P. z dnia 10 czerwca 2015 r., w sprawie uchwalenia statutu Zespołu (...) w P. k. 349). Pismem z dnia 11 lutego 2015 r., Prezes Związku (...) oddziału w P. zwrócił się do Burmistrza Miasta i Gminy P. w związku z licznymi zapytaniami kierowanymi do Związku (...) ze strony dyrektorów i pracowników przedszkoli w P. o wypowiedź w przedmiocie planowanego przez władze tworzenia zespołów szkolno – przedszkolnych (pismo z dnia 11 lutego 2015 r., k. 66). Pismem z dnia 24 lutego 2015 r., przedstawiciele Rad Rodziców placówek oświatowych, którym organem prowadzącym była Gmina P., w tym pozwana D. Z. zwrócili się do Burmistrza Miast i Gminy P. o wyjaśnienie kwestii dotyczącej planów tworzenia Zespołów Szkolno – Przedszkolnych, ze szczególnym uwzględnieniem wskazania korzyści jakie to rozwiązanie niesie dla ich dzieci (pismo z dnia 24 lutego 2015 r., k. 67). Listem otwartym do Burmistrza P. z dnia 27 lutego 2015 r., Pracownicy Przedszkoli Publicznych prowadzonych przez Gminę P. wskazali na swoje zaniepokojenie połączniem w zespoły szkolno – przedszkolne. Jednocześnie we wskazanym liście poproszono Burmistrza Miast i Gminy P. o wyjaśnienie, czy utworzenie zespołów szkolno – przedszkolnych nie wpłynie negatywnie na finansowanie przedszkoli oraz na pracowników zatrudnionych w placówkach przedszkolnych. W liście podkreślono również, iż wprowadzenie jakichkolwiek zmian kadrowych w przedszkolach wpłynie negatywnie na świadczone usługi edukacyjne (List otwarty do Burmistrza P. z dnia 27 lutego 2015 r., k. 68 – 69). Kolejnym pismem z dnia 9 marca 2015 r., w odpowiedzi na pismo Burmistrza Gminy i Miasta P., Prezes Związku (...) oddziału w P. wskazał, iż w ocenie Związku wprowadzenie zespołów szkolno – przedszkolnych nie zracjonalizuje zarządzania palcówkami i nie poprawi organizacji pracy, a wręcz ją utrudni. Jednocześnie wskazano, iż powyższe nie będzie powodowało oszczędności, natomiast może skutkować obniżeniem poziomu kształcenia i wychowania (pismo z dnia 9 marca 2015 r., k. 70). Listem otwartym z dnia 10 marca 2015 r., Rada Rodziców zalesiańskich szkół i przedszkoli skierowanym do Burmistrza Miast i Gminy P. oraz Radnych Miasta i Gminy P. wyraziła swoje zaniepokojenie dotyczące przedstawionego przez władze Miasta i Gminy P. pomysłu połączenia tych placówek w jeden Zespół Szkolno – Przedszkolny. Jednocześnie wskazano na brak przedstawienia rzetelnej i wyczerpującej informacji dotyczącej tego połączenia przez jego pomysłodawców, a w szczególności planu połączenia placówek oraz zasad ich funkcjonowania po połączeniu oraz propozycji statutu Zespołu czy podziału kompetencji i odpowiedzialności --- STRONA 5 --- kadry kierowniczej Zespołu (List otwarty z dnia 10 marca 2015 r., Rad Rodziców zalesiańskich szkół i przedszkoli skierowany do Burmistrza oraz Radnych Miasta i Gminy P. k. 71 – 72). Kolejnym listem otwartym z dnia 11 marca 2015 r., Rada Rodziców Przedszkola nr (...) w P., zwróciła się do Rady Miejskiej Urzędu Miasta i Gminy P. wyrażając swoje zaniepokojenie bardzo szybkim tempem prac nad fundamentalną reformą systemu edukacji w Mieście i Gminie P., wskazując również na brak konsultacji społecznych i jednocześnie mylne zrozumienie celów ustawowych którymi kierują się autorzy reformy. Rada rodziców we wskazanym liście zwróciła się z prośbą o rozwagę w podejmowaniu decyzji (list otwarty z dnia 11 marca 2015 r., k. 73 – 74). W dniu 17 marca 2015 r., pracownicy Miasta i Gminy P. zwrócili się do pozwanej D. Z. wyrażając swoje zaniepokojenie w sprawie prac nad tworzeniem zespołów przedszkolno – szkolnych, a w szczególności odłożenia zaplanowania praca na okres wakacyjny w momencie przebywania większości z nich na urlopach. Jednocześnie nadawcy listu zwrócili się do D. Z. z prośbą o bieżące monitowanie prowadzonych spraw (pismo z dnia 17 marca 2015 r., k. 75). Pismem z dnia 17 marca 2015 r., Rada Rodziców Przedszkola nr (...) w P. zwróciła się do Rady Miejskiej oraz Burmistrza Miasta i Gminy P. ze sprzeciwem w sprawie utworzenia zespołów szkolno – przedszkolnych. Jednocześnie do wskazanego pisma załączono petycję będącą przejawem braku akceptacji proponowanym zmianom, a podpisaną przez 140 (...). Jednocześnie wskazano, iż mieszkańcy liczą, że zmiany nie zostaną wprowadzone (pismo z dnia 17 marca 2015 r., k. 76). Pismem z dnia 23 marca 2015 r., (złożonym w dniu 26 marca 2015 r.) Rada Rodziców Przedszkoli, Szkół Podstawowych, Gimnazjów, Zespołów Szkół Publicznych oraz D. Z., zwrócili się do Burmistrza Miasta i Gminy P. o udzielenie informacji, jakie działania ma zamiar podjąć Burmistrz w najbliższym czasie, a to w związku z niewłaściwymi relacjami panującymi pomiędzy dyrektorem (...)u, a dyrektorami placówek oświatowych Gminy. Jak wskazano we wskazanym piśmie, w dniu 11 marca 2015 r., na posiedzeniu Komisji oświaty i kultury doszły informacje o niekompetencji osób odpowiedzialnych za oświatę w Gminie oraz o nieprawidłowych relacjach pomiędzy dyrektorami placówek oświatowych, a D. Zespołu (...). Jednocześnie wskazano na brak dobrych relacji Dyrektora (...) E. W. (1) z podległymi jej współpracownikami. W piśmie wskazano również, że Komisja oświaty i kultury złożyła deklarację o powołaniu zespołu ds. zbadania zarzutów wobec wskazanej Dyrektor, a wobec powyższego poproszono o wskazanie na jakim obecnie etapie są prace komisji (pismo z dnia 23 marca 2015 r., k. 78 – 79). W dniu 11 marca 2015 r., odbyło się posiedzenie Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P.. We wskazanym posiedzeniu Komisji udział wzięły obie pozwane tj. D. Z. i J. Z.. D. Z. zabierając głos na posiedzeniu Komisji wskazała, iż sama nie wie czy jest za utworzeniem zespołów przedszkolno – szkolnych, bowiem nikt nie wymienił rzetelnie, jakie powyższe utworzenia zespołów miałyby przynieść korzyści. Jednocześnie pozwana podkreśliła, iż dyrektorzy placówek nigdy nie zostali poproszeni o wypowiedź w tej kwestii. D. Z. podniosła, iż dyrektorzy placówek oświatowych nie mieli możliwości wypowiedzenia się w przedmiocie utworzenia zespołów i jednocześnie porównała powyższą sytuację do opowieści usłyszanej od kombatanta, który opowiedział jej, że będąc dzieckiem widział obraz przedstawiający ciężarówkę, a na niej ludzi z otwartymi ustami, a w tych ustach coś. Podkreśliła, iż on nie wiedział co to jest, potem dowiedział się że to był cement. Ci ludzie jechali, żeby być rozstrzelanymi. Dlaczego cement? Żeby nie krzyczeli. „Polska walczy, Polska wolna”, cokolwiek. Jednocześnie przedstawiając niniejszą opowieść pozwana D. Z. wskazała, że jest to obraz oświaty w Mieście i Gminie P.. Powyższa wypowiedź spotkała się z oklaskami. Dalej pozwana wskazała, że ma nadzieję, iż dyrektorzy placówek oświatowych Miasta i Gminy P. w końcu powiedzą jaki mobbing panuje gminie (nagranie z posiedzenia Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. z dnia 11 marca 2015 r., k. 57; transkrypcja k. 161 – 165; zeznania świadka M. K. – 1:07:02 – 1:12:43 nagrania z rozprawy z dnia 2 lutego 2016 r., transkrypcja k. 168 – 176; zeznania świadka K. O. – 33:20 – 1:07:39 nagrania z rozprawy z dnia 22 kwietnia 2016 r., transkrypcja k. 234 – 247v; zeznania pozwanej D. Z. - 00:23 – 1:03:33 nagrania z drugiej części rozprawy z dnia 18 października 2016 r., transkrypcja k. 409 – 424v). Na posiedzeniu wskazanej Komisji w dniu 11 marca 2015 r., głos zabrała również druga z pozwanych J. Z.. W swojej wypowiedzi wskazała na chaos panujący w zarządzaniu oświatą w Mieście i Gminie P.. Jednocześnie podkreśliła, iż E. W. (1) z uwagi na pełnioną funkcję jest osobą, która zastrasza kadrę dyrektorów, która to wypowiedź została przerwana oklaskami. J. Z. w swojej wypowiedzi wskazała, iż nie może być sytuacji w której dyrektor zespołu administracyjnego szkół był równocześnie przełożonym wszystkich dyrektorów, zaś taką funkcję pełni jej zdaniem E. W. (1) z racji jakichś upoważnień, które posiada od Burmistrza Miast i Gminy P.. Każdy kolejny etap jej wypowiedzi spotykał się z oklaskami ze strony publiczności zgromadzonej na posiedzeniu Komisji. Dalej J. --- STRONA 6 --- Z., ponownie podkreśliła, iż dyrektorzy, którzy się sprzeciwiali E. W. (1) byli mobbingowani. W wypowiedzi wskazano również, że podobna sytuacja miała miejsce w szkole w której pozwana J. Z. była przewodniczącą rady rodziców w momencie kiedy pisała do E. W. (1) i do Burmistrza z prośbą o racjonalizacje w szkole, a które to pisma wracały z przykrymi uwagami kierowanymi w stosunku do dyrektora placówki. We wskazanych pismach były stosowane wytyki w stosunku do dyrektora „nie potrafisz utrzymać w ryzach swojej własnej rady rodziców”. Nadto pozwana wskazała, iż należałoby zmienić jednoosobowe zarządzanie oświatą przez E. W. (1), bowiem wskazane zarządzanie nie sprawdziło się. Jednocześnie wśród osób obecnych na sali słowa J. Z. zostały potwierdzone, a to w przedmiocie stosowanego mobbingu wobec dyrektorów placówek oświatowych. W podsumowaniu swojej wypowiedzi pozwana J. Z. wskazała, iż jej intencją było wskazanie problemów chaosu w zarządzaniu oświatą (nagranie z posiedzenia Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. z dnia 11 marca 2015 r., k. 57; transkrypcja k. 161 – 165; zeznania świadka M. K. – 1:07:02 – 1:12:43 nagrania z rozprawy z dnia 2 lutego 2016 r., transkrypcja k. 168 – 176; zeznania powódki E. W. (1) – 42:46 – 2:04:13 nagrania z rozprawy z dnia 18 października 2016 r., transkrypcja k. 391 – 408; zeznania pozwanej J. Z. – 1:03:33 – 1:39:31 nagrania z drugiej części rozprawy z dnia 18 października 2016 r., transkrypcja k. 409 – 424v). Nauczyciele z publicznych szkół bali się Dyrektora Zespołu (...), którym była E. W. (1). Od kiedy powódka E. W. (1) został D. Zespołu ucięte zostały m.in. dotacje na dofinansowanie przedszkoli. Na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. w dniu 11 marca 2015 r., nie było E. W. (1), bowiem przebywała na zwolnieniu lekarskim. Pozwana D. Z. zabierają głos na wskazanym posiedzeniu Komisji przedstawiła aktualną sytuację mającą miejsce w środowisku oświatowym Miasta i Gminy P., podkreślając jednocześnie, iż dyrektorzy placówek oświatowych są zastraszani. Dyrektor Zespołu (...) cały czas pozostawała w bardzo dobrych relacjach z Burmistrzem Miasta i Gminy P. Z. L.. W czasie podejmowania rozmów w przedmiocie dokonania zmian w (...) oświacie, w przedmiocie utworzenia Zespołów przedszkolno – szkolnych, były sprzeciwy rodziców. Powyższe sprzeciwy miały miejsce przed posiedzeniem Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. z dnia 11 marca 2015 r. Powódka E. W. (1) ma duży wpływ na działalność oświaty w powiecie (...). Każdy z dyrektorów placówek oświatowych wiedział, iż od jej decyzji może zależeć pozostanie bądź zwolnienie ich ze stanowiska pracy. Wypowiedzi obu pozwanych tj. D. Z. oraz J. Z. na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. w dniu 11 marca 2015 r., były popierane przez zgromadzonych uczestników, w tym przez Dyrektorów placówek oświatowych (zeznania świadka K. O. – 33:20 – 1:07:39 nagrania z rozprawy z dnia 22 kwietnia 2016 r., transkrypcja k. 234 – 247v; zeznania świadka A. G. – 1:07:39 – 1:28:05 nagrania z rozprawy z dnia 22 kwietnia 2016 r., transkrypcja k. 234 – 247v; zeznania świadka P. K. – 1:42:12 – 2:05:22 nagrania z rozprawy z dnia 22 kwietnia 2016 r., transkrypcja k. 234 – 247v; zeznania świadka M. A. – 4:30 – 49:38 nagrania z rozprawy z dnia 12 lipca 2016 r., transkrypcja k. 281 – 327; zeznania świadka A. S. – 49:38 – 1:11:19 nagrania z rozprawy z dnia 12 lipca 2016 r., transkrypcja k. 281 – 327; zeznania świadka A. M. – 1:11:19 – 1:37:02 nagrania rozprawy z dnia 12 lipca 2016 r., transkrypcja k. 281 – 327; zeznania świadka E. W. (2) – 1:37:02 – 1:53:24 nagrania rozprawy z dnia 12 lipca 2016 r., transkrypcja k. 281 – 327; zeznania świadka J. Ł. – 1:56:37 – 2:12:41 nagrania rozprawy z dnia 12 lipca 2016 r., transkrypcja k. 281 – 327; zeznania świadka K. B. – 2:12:41 – 2:30:32 nagrania rozprawy z dnia 12 lipca 2016 r., transkrypcja k. 281 – 327; zeznania pozwanej D. Z. - 00:23 – 1:03:33 nagrania z drugiej części rozprawy z dnia 18 października 2016 r., transkrypcja k. 409 – 424v; zeznania pozwanej J. Z. – 1:03:33 – 1:39:31nagrania z drugiej części rozprawy z dnia 18 października 2016 r., transkrypcja k. 409 – 424v). Sąd oparł swoje ustalenia faktyczne na dokumentach zgromadzonych w aktach sprawy, które nie były kwestionowane przez strony oraz nie budziły wątpliwości Sądu. Sąd oparł swoje ustalenia faktyczne również na osobowych źródłach informacji w postaci wskazanych świadków. Wskazać należy, w tym miejscu, iż Sąd nie poczynił ustaleń faktycznych na zeznaniach świadka Z. L., bowiem zeznania wskazanego świadka nie mogły być obiektywnymi. Podkreślić należy, iż wskazany świadek, jako osoba bezpośrednio przełożona nad powódką i co do zasady odpowiedzialna za podejmowane przez nią decyzję nie stanowił wiarygodnego źródła informacji. Co więcej zeznania wskazanego świadka nie korespondowały z zeznaniami świadków którym Sąd dał wiarę. Sąd nie poczynił również swoich ustaleń faktycznych na zeznaniach świadka E. R.. Wskazać należy, iż świadek informacje jakie przekazała w trakcie przesłuchania były w większości informacjami zasłyszanymi od innych osób. Świadek posiadała niewielką wiedzę na temat wydarzeń z dnia 11 marca 2015 r., jak również nie wniosła do niniejszego postępowania nic nowego, oprócz tego co wskazali inni świadkowie. Sąd pominął również zeznania świadka J. C., bowiem wskazane zeznania nie wniosły nic istotnego do niniejszej sprawy. Sąd zważył, co następuje: Powódka E. W. (1) domagała się ochrony swojej czci i dobrego, powołując się na art. 23 i 24 kc. --- STRONA 7 --- Zgodnie z art. 23 kc dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Prawu polskiemu nie jest znany wyczerpujący katalog dóbr osobistych, a cytowany przepis zawiera jedynie ich przykładowe wyliczenie. Zgodnie z art. 24 § 1 kc ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Przytoczony przepis wprowadza domniemanie bezprawności naruszenia dóbr osobistych, zgodnie zaś z ogólną regułą z art. 6 kc ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Ten, kto przedsięwziął działanie naruszające dobro osobiste musi wykazać, że był do tego uprawniony. Ciężar udowodnienia braku bezprawności, czyli ciężar wykazania, że zachodziła jedna z okoliczności wyłączających bezprawność działania spoczywał zatem na pozwanej. Bezprawnym jest bowiem każde działanie naruszające dobro osobiste, jeżeli nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiających takie działanie. Do okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych zalicza się przede wszystkim: działanie w ramach porządku prawnego, tj. działanie dozwolone przez obowiązujące przepisy prawa; wykonywanie prawa podmiotowego; zgodę pokrzywdzonego; działanie w ochronie uzasadnionego interesu (orzeczenie SN z 19 października 1989 r. II CR 419/89 OSP 11-12/90, poz. 377). Cześć, dobre imię, dobra sława, godność człowieka są pojęciami obejmującymi wszystkie dziedziny jego życia osobistego, zawodowego i społecznego. Przyjmuje się, ze cześć człowieka obejmuje dwa aspekty: dobre imię (cześć zewnętrzna) i godność (cześć wewnętrzna). Naruszenie dobrego imienia może więc nastąpić zarówno przez pomówienie o ujemne postępowanie w życiu osobistym i rodzinnym, jak i przez zarzucenie niewłaściwego postępowania w życiu zawodowym, naruszające dobre imię danej osoby i mogące narazić ją na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu lub innej działalności (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 października 1971 r., sygn. akt II CR 455/71, OSNC nr 4/1972, poz. 77). Powódka swoje roszczenia wiązała ze zdarzeniami jakie miały miejsce w dniu 11 marca 2015 r., na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P., a w szczególności z wypowiedziami jakich na przedmiotowym posiedzeniu udzieliły pozwane tj. D. Z. oraz J. Z.. W ocenie Sądu, analizując całość zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, a w szczególności treść samego nagranie zebrania tak w wersji elektronicznej, jak i jego transkrypcję oraz analizując zeznania świadków, którymi w większości były osoby uczestniczące w zebraniu należało dojść do przekonania, iż pozwane dokonał naruszenia dóbr osobistych powódki. Podkreślić należy, iż powyższe wypowiedzi naruszały dobre imię powódki. Wskazać należy, iż wypowiedź pozwanej D. Z., a w której to podniosła, iż dyrektorzy placówek oświatowych nie mieli możliwości wypowiedzenia się w przedmiocie utworzenia zespołów i jednocześnie porównała powyższą sytuację do opowieści usłyszanej od kombatanta, z przytoczeniem jej treści i porównaniem sytuacji dyrektorów do ludzi z zacementowanymi twarzami jadącymi na rozstrzelanie była wypowiedzią naruszającą dobra osobiste powódki. naruszyła dobra osobiste powódki. Wskazać należy, że również wypowiedź drugiej z pozwanych tj. J. Z. w której wskazała ona, iż E. W. (1) z uwagi na pełnioną funkcję jest osobą, która zastrasza kadrę dyrektorów, jak również w zakresie w jakim podniosła, że dyrektorzy, którzy się sprzeciwiali E. W. (1) byli mobbingowani naruszała dobra osobiste powódki. Przy czym wskazane wypowiedzi obu pozwanych godziły w szczególności w dobre imię oraz godność powódki. Nie można przyjąć, aby porównywanie sytuacji oświaty, którą de facto z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy P. zarządzała powódka, czy też wskazywanie, iż mobbinguje ona kadrę były wypowiedziami w ramach wolności słowa nie godzącymi w jej dobre imię. Powyższe wypowiedzi narażały ją na utratę zaufania w środowisku (...) oświaty. Niemniej wskazać należy, iż przepis artykułu 24 § 1 kc konstruuje ochronę naruszonych dóbr osobistych opartą o domniemanie bezprawności. Bezprawność jest kategorią obiektywną i polega na sprzeczności z prawem lub z zasadami współżycia społecznego. Za bezprawne uważa się każde działanie naruszające dobra osobiste, o ile nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiających tego typu działanie. Okoliczności takie obejmują działanie w ramach porządku prawnego, wykonywanie prawa podmiotowego, zgodę pokrzywdzonego oraz działanie w obronie uzasadnionego interesu (wyrok SN z dnia 19.10.1989 r., II CR 419/98, OSP 1990/11-12/137). Ciężar wykazania, że zachodzą okoliczności pozwalające na obalenie domniemania bezprawności naruszenia dóbr osobistych spoczywa na pozwanym naruszycielu. --- STRONA 8 --- W ocenie Sądu pozwane wykazały, że ich wypowiedź z dnia 11 marca 2015 r., na posiedzeniu Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. obejmowały działanie w obronie uzasadnionego interesu społecznego. Wskazać należy, iż powódka nie cieszyła się w (...) środowisku oświatowym dobrą opinią, a podkreślić należy, iż była przełożoną dyrektorów wszystkich placówek oświatowych położonych na terenie Miasta i Gminy P.. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, powódka miała duży wpływ na wybór dyrektorów placówek oświatowych. W związku z powyższym, bali się oni podejmowania jakichkolwiek działań wobec niej nawet w przypadku gdyby dostrzegali uchybienia w sprawowaniu przez nią funkcji. Kwestia utworzenia placówek przedszkolno – szkolnych jeszcze przed jej wprowadzeniem na samym etapie projektu już budziła spore kontrowersje wśród rodziców, dyrektorów placówek szkolnych, czy samych nauczycieli. Przykładem powyższego może być szereg pism kierowanych do Burmistrza Miasta i Gminy P., pozwanej D. Z., czy też Rady Miejskiej Urzędu Miasta i Gminy P. w której rodzice, nauczyciele czy dyrektorzy szkół, a nawet Prezes Związku (...) zwracali się o wskazanie konkretnego przebiegu reformy oraz spodziewanych skutków. Powyższe jednoznacznie wskazuje, iż kwestia utworzenia placówek przedszkolno – szkolnych w Gminie P. była istotnym problemem dość szeroko omawiany w tamtejszym środowisku oświatowym. W ocenie Sądu żaden z podmiotów do których kierowane były zapytania odnośnie reformy tak przed posiedzeniem Komisji Oświaty Rady Miejskiej w P. z dnia 11 marca 2015 r., jak również po tym posiedzeniu nie był w stanie udzielić kompletnych informacji na temat jej przebiegu, ani skutków. Zdaniem Sądu analiza niniejszego stanu faktycznego, jak również powyższy brak informacji oraz podniosłość tego tematu w oświacie (...) jednoznacznie pozwala na przyjęcie, iż wypowiedzi pozwanych były uzasadnione interesem społecznym, który to wyłączał bezprawność działań pozwanych. W ocenie Sądu zaproponowany przez pozwane materiał dowodowy w postaci opisanych dokumentów oraz świadków pozwalała na przyjęcie, iż pozwane, jako naruszycielki dóbr osobistych powódki sprostały ciężarowi dowodu jaki na nich spoczywał i obaliły domniemanie bezprawności w swoich działaniach. Dowody zaoferowane przez pozwane wskazywały jednoznacznie na doniosłość problemu reorganizacji oświaty i tym samym zdaniem Sądu, pozwane wykazały, że ich działanie nie było działaniem bezprawnym. Jedynie na marginesie należało wskazać, iż powódka jako osoba znana w powiecie (...) i piastująca taką funkcję powinna liczyć się z krytyką swoich działań. Z uwagi na fakt, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie zaistniały przesłanki do udzielenia powódce ochrony z tytułu naruszenia jej dóbr osobistych, na podstawie art. 24 § 1 kc Sąd w całości oddalił powództwo jako niezasadne, orzekając jak w punkcie pierwszym wyroku. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 kpc.

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Warszawa#XXIV C 745/15 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 22 maja 2015 r.#art. 24 § 1 kc#art. 23 kc#art. 6 kc#art. 98 kpc.