Wyrok XXIV c 1

--- STRONA 1 --- VVYROK . Na pndsiawie ustawy z dnia 5.09.2001 r. 0 doatepia W IM1ENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ d“ ‘“'°’Q,‘,jjL§§§§§§flf§rEn§c§{é ;1§|§j§a’Jj§rffl§§*“ “" dukumenlu iub w iormie przetworzonej  Dni; 28 marca 2013 r. . ____ H <J>2_{.:/W,O¢ [mm I nazwisku w i.d.é.H.6;................... Sqd Okrggowy W Warszawie XXIV Wydzia%Cywi1ny ' l (,(,Q,<?@,W;"@,[‘;;¢1 Q " mt.................... _______________________ __ W skladzie: C46 —¢.20@ LCLz,¢C,g:(;'@~vJ:f, Przewodniczqca SSO Katarzyna Boj aficzyk Protokolant Anna Wigckowska ~ po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2013 r. Warszawie sprawy 2 powédztwa P. W. ’ przeoiwko Skarbowi Pafistwa  Dyrektorowi Aresztu §ledczego (...) 0 zap%at;.=; . ' I. zasqdza 0d Skarbu Pa1‘1stWa'— Dyrektora Aresztu §ledczeg0 (...) na rzecz P. W. kwotqu10.000 2% (dziesiqaé tysiegcy z%0tych); ' II. zasqdza od Skarbu Pafistwa — Dyrektora Aresztu §1edc2.eg0 (...) na rzecz Fundacji (...) (numer KRS (...)) kW0tQ S .000 z% (pin;é tysicgcy zlotych); 0 '  II1. W pozostaliej czqéci powédztwo oddala; . IV. znosi Wzajernnie koszty procesu miqdzy stronami. Sygn. akt XXIV c 1:153:11 UZASADNIENIE W pozwie Wniesionyrn 3 listopada 2011 r. (kopertaz k. 2 ).P. W. (1) Wniés% 0 zasqdzenie od Skarbu Pafistwa — Dyrektora Aresztu §ledczeg0 (...) kwoty 50 000 2% tytuiem odszkodowania i zadoééuczynienia za krzywdq oraz kwoty 30 000 "21. na rzecz Fundacji (...). Jako podstawy swojego iqdania P. W. (1) Wskazal naruszenie jego ddbr osobistych poprzcz. bczpoérednie narazenie go na utratfg Zycia lub zdrowia. . Powéd W uzasadnieniu pozwu Wskazzfl, Ze W dniu 6 listopada 2010 r., przebywajqc W Areszcie §ledczym (...) przy ul. (...) celem odbycia terapii (...) zostalr W godzinach porannych doprowadzony do ambulatorium, gdzie podano mu W postaci p%ynnej medykament z poleceniem wypicia go W obecnoéci pieleggniarki, co powéd uczynii. P0 spozyciu tego leku przez powoda, dzigki intezwencji wspébsadzonego stwierdzono, Ze powéd omyikowo przyjafi dawke; (...), ktéra by%a przeznaczona dla innego osadzonego, ktéry by} uczestnikiem terapii (...). Powéd nigdy uczestnikiem takiej terapii nie byh nie bred tei narkotykéw, a pomyika by}a wynikiem zbieznoéci nazwisk dwéch osadzonych. Po stwierdzeniu pomyiki powéd zostal niezwlotzznie poddany pmkaniu icdqdka z wymuszonymi wymiotami oraz dwudniowej hospitalizacji, celem podania niezbqdnych plynéw fiqologicznych i obserwacji stanu zdrowia. Po interwencji lekarskiej oraz ustaleniu, 2e u P. W. (1) Wszystkie parametry zdrowotne wr6ci}y do normy, powéd zostzfl wypjsany 2. Wi<;ziennego oddziahl szpitalnego. Ponadto powéd podnosii, Ze pracownicy Aresztu §ledc2<ago, w tym oddzialowy, na ktérego zmianie doszim do zdarzenia, wywierali na niego p1’65jQ, by nie pociqgal do odpowiedzialnoéci Aresztu §Iedczeg0 oraz .prac0Wnik6W, ktérzy doprowadzili do tego ‘zajécia. Powéd, W obawie 0 swojq sytuacjq, jako osadzonego, poczqtkowo nie zgiasza} Zadnych roszczefi. Dopiero po uph/wie niespelna roku 0d zdarzenia, W dniu 24 paidziemika 2011 r. powéd wniésl skarge; na czynnoéci pracownikéw Aresztu §1edc2eg0 (...) do Sgdu Okreggowego W Wa:sz_awie, XI Wydzialu Pcniténcjarnego i Nadzoru nad Wykon),/waniem Orzeczefi Kamyoh, a nastqpnie Wniési powédziwo cyWi1ne. . ' Skarb Pafistwa — Dyrektor Aresztu §ledc2;eg0 (...) wniési 0 oddalefiie powédztwa W caloéci. Zdaniem pozwanego powéd nie wykazal iadnej przeslanki odpowiedzialnosici odszkodowawczej, tj. ani faktu zaistnienia szkody, ani jej wysokoéci, ani zwiqzku przyczynowoskutkowego, ani zawinionego dzialania pa sironie funkcjonariuszy --- STRONA 2 --- Wieziennyoh. Pozwany podniosi, Ze powod nie prz)/Toczy1na"poparcie swoioh twierdzefi iadnyeh dowodéw, pornimo ie oiezar doW‘od_u na :n’in‘1 _spoe‘zyWa,'j’ako'1osobie wywodzqcej 2 twierdzefi skutki prawne. Ponadto pozwany zarzucil powodowi bralii _'spfee3}zoWa_1_iia,:"1<'t<5re z jego dobr osobistych zostaio naruszone oraz na czym polega doznana krzywda, skoro powoddhie dozna1 iadnego trwaiego uszczerbku, a ponadto nie Ws1<aza1, na ezyrn poiega Wina pozwanego, ktorej istnienie jest niezbedna przesiankq rozpatrywania roszozenia 0 zadoééuczynienie (odpowiedi na pozeW: k. 44'—4'I")... I ' ' ' Sqd Okregowy ustal_i1,___c_o_ nastegpujer ' ' ' P. W. (1) od 3 Iistopada 2010 r. przebywai W Areszcie §ledczym (...) na oddziale (...). Powod miai odbyé W tej jednostce terapie (...). Powod nigdy nie zaZywa1(...), nie byi objety programem (...). W dniu 6 listopada 2010 r. powod zostai doprowadzony z oeli, W ktorej przebywai, do ambulatorium. Tam, po ziozeniu swojego podpisu, otrzyma1 od pielegniarki butelke zawierajqcg (...), z poieceniem wypicia pl)/nu W jej obecnoéci. Na butelce umieszczone bj/1o nazwisko powoda, natomiast brak by1o danych dotyczqcych jej zawartoéci. Powod W}/[J11 podany érodek, a nastepnie powroeii do oeli. _. _ ;_ Powod od Wspolosadzonego doWiedzia1 sie, Ze najprawdopodobniej podano mu (...). Po zaaiarmowaniu oddziaiowego, powod zostai doprowadzony do oddziahl szpitalnego. Po okoio kilkunastu minutach od podania (...), personel med)/czny podjqi dziaiania zmierzajqce do wywohmia. u P. W. (1) wymiotéw. W tym oelu powod rnusiai Wypié kilka litroW Wody z Wegiem medycznym — Wymioty byly u niego prowokowane do osiqgniecia efektu pustego Zolqdka. Péiniej P. W. ( 1) podawano dozyinie (przez kroplowke) piyny zawierajgee glukoze i‘e1ekt:ro1ity. Powéd nie zgiaszai dolegliwoéci, poza osiabieniem. Powoda zatrzymano na noc na oddziale szpitalnym na obserwaoji a nastepnie odprowadzono do celi.  ' Po krytyoznym zdarzeniu powod zaczqi mieé problemy ze snem, w ZW121ZkLl z ozyrn dnia 7 grudnia 2010 r. korzystai z konsultaoji psyohiatrycznej. Powod odezuwa1 silny niepokoj zwiqzany z faktem, 2e podano mu érodek (...), podozas gdy on nigdy nie zazywai (...). ObaWia1 sie rowniei, Ze zdarzenie to mote niekorzystnie Wplynaju na moiliwoée éwiadozenia przez niego praey W trakcie odbywania kary pozbawienia Wolnoéoi. ' " (_ ._,_.) jest ._Syi'11I_6_1;}1CZ1‘1_}_’II1,_5111iy_I‘lf1_l§1§1C§11_ (..‘._)L§§g§qyL2;n_X“_g1oy\{nie_W terapii _(_,._.)__Qode;as _1e_czenia uzaleiniefi (.. .)_._ _l_¢_’oda_nie (...) osobie nieprzyjmujqcej 'te'go leku 11io'2e_ niekoriyotliie '“’p1yfi4'é nuaijej _.S.’[fiI1i zd1*o'Wi1'§1,‘poWodujq'o zaBu£zéfi'ié Zoiqclkowo — jelitowe (nudnoéci, Wymioty, zaparcia), hipotonie, trudnoéci W oddawaniu ijnoczu, zWeZen_ie' ironic, bradykardie, niewydolnoéé oddeohu, suohoéé Wjamie ustnej. Powyiszy stan faktyezny Sa,d ustalii na podstawie zeznafi éwiadkéwr D. S. (k. 102 — 103), J. S. (k. 103 — 105) D. Z. (ezas 00:03:51? — 00:13:49 protokoiu rozprawy z dnia 8 stycznia 2013 r., nagranie: k. 130), .1. Z. (ezas 00:01:37’ — 00:14:53 protokohl rozprawy 2: dnia 14 marca 2013 r., nagranie k. 154), zeznafi powoda (czas 00:15:52 — 00:26:49 protokolurozprawy z dnia '14 marca 2013 r., nagranie k. 154), zaéwiadczenia (k. 126), ksiqiki zdrowia osadzonego (W aktach sprawy (...)), opinii biegiego (...) z dnia 10 grudnia 2012 r. (W aktach sprawy (...)). Sqd Okregowy zwaiyl, co nastepuje: ' Powod domaga1 Sie zasqdzenia zadoééuczynienia oraz na §Wiadczenia na eel spo1eczny ,,za bezpoérednie nalaienie go na utrate Zyoia lub zdrowia” przez podanie mu W dniu 6 listopada 2010 r. (...), bedqcego érodkiem stosowanym W leczenia uzaleinienia (...), ktore nigdy powoda nie dotyczyio. W ocenie Sqdu, tak sformu1owane roszczenie na1eZa1o rozpoznaé W éwietle przepisow art. 23 i 24 k.o. 1 ‘ Zgodnie z art. 23 k.c., dobra osobiste czlowieka, jak W szczegélnoéci zdrowie, wolnoéé, czeéé, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, Wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalnoéé mieszkania, tWorezo§é naukowa, artystyozna, Wynalazcza i racjonalizatorska, pozostajaj pod ochronq prawa cywilnego niezaleznie od oehrony przewidzianej W innyoh przepisach. W éwietie przytoczonej regulacji, ktora poshlguje sie sformulowaniem ,,W szozegolnoéoi”, naleiy podnieéé, Ze kodeks cywilny nie zaxvierd W3/czerpujqcego katalogu dobr osobislych, a jedynie W3/mie11ia przykiadowe dobra podlegaj gee ochronie. ' ' W myél art. 24 _k.e. ten, ozyje dobro osobiste zostaje zagrozone cudzym dziaianiem, moie Zqdaé zaniechania. tego dziaiania, chyba 2e nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia moie on takie Zqdaé, azeby osoba, ktora dopuéciia sie naruszenia, dopeiniia ezynnoéoi potrzebnych do usuniecie jego skutkow, W szczegolnoéei aiaeby 2iozyia oslwiadozenie odpowiedniej treéci i W odpowiedniej formie. Na zasadaeh przewidzianych W kocieksie moze on rowniei Zqdao zadoééuozynienia pienieinego lub zapiaty odpowiedniej surny pienieinej na Wskazany eel spo1ee2;ny. --- STRONA 3 --- Przytoezony przepis Wprowaclza. dornniemanie bezprawnoéei naruszenia dobr osobistych. Ten, kto przedsiewziafi dziaianie naruszajqoe dobro osobiste musi Wykazaé, Ze by} do tego uprawniony. Cieiar udowodnienia braku bezprawnoéei, czyli eieiar Wykazania, Ze zachodziia ohoéby jedna z okolieznoéei \=vy1gozajqey'oh bezprawnoéé dziahmia spoczyWa1 zatern na pozwanym. Do okolioznoéci Wylsgczaj qoych bezprawnoéé naruszenia dobr osobistyoh na ogoi zalieza sie: 1) dziaianie W ramach porzqdku prawnego, tj. dzizdanie dozwolone przez obowiqzujqce przepisy prawa; 2) Wykonywanie prawa podmiotowego; 3) zgode pokrzywdzonego; 4) dzia1anie W celu ochrony SpO16CZ1116 uzasadnionego interesu (orzeezenie SN z 19 paidzienzika 1989 1'. II CR 419189 OSP 1112390, pOZ. 377). Pozwany nie kwestionowal, Ze doszlo do zdarzenia, bedqoego podstawq faktycznq powodztwa (protokoi rozprawyz k. 85). Fakt omyikowego podania powodowi (...) zostai przyznany przez Dyrektora Aresztu §ledozego (...) r6Wnie2 W odpowiedzi na skarge z dnia 16 listopada 2011 r. (k. 30  31). Pozwany podniosi natomiast, 2e powod, Ze nie udoWodni1 Zadnej z przes1anek ocipowiedzialnoéci odszkodowawczej, W tym bezprawnoéci dziaiania funkcjonariuszy Aresztu §1edczego (...), winy, zwiqzku przyezynowoskutkowego. Pozwany zakWestionoWa1 takie zaistnienie krzywdy, wskazujqc, ie zgodnie z opiniq lekarzy, ktérzy podjeli interwencje po zdarzeniu, zajécie to nie pozostawito Zadnych trwalych nastegpsrw u powoda. Ponadto pozwany podniésl, ze roszczenie 0 zadoééuczynienie mote bye kierowane Wyiqcznie do osoby fizycznej, jako sprawcy szkody, nie zaé do Skarbu Pafistwa. W oeenie Sgdu zarzuty pozwanego nie sq trafne. Nie ulega wzgtpliwoéci, 2e podanie powodowi (...), W sytuacji braku jakichkolwiek Wskazafi medycznych do tego (powod nie byl objety terapia, (...) ani nie cierpia1 na iadne sohorzenia, kt6r'e wymagalyby podawania (...)), stanowiio naruszenie dobr osobistych powoda w postaoi zdrowia. W przekonaniu Sqdu sarn fakt, 2e powéd nie doznai negatywnych skutkow dziaiania (...), poniewaz Wywo1ano u niego Wymioty, dzieki ozernu érodek ten zostai usuniety z jego organizmu w stosunkowo krotkim czasie od jego przyjecia, nie daje podstaw do uznania, ice prawo do zdrowia powoda nie zostako naruszone — fakt ten moze mieé znaozenie jedynie dla oeeny rozrniaru krzywdy doznanej przez powoda. Poza zdrowiem, zostalo naruszone rowniei prawo nietykalnoéoi oielesnej powoda — powod zostai poddany prooedurze wywokywania wymiotow, Wiaciegcej sie z konieoznoécia, Wypieia W krotkim czasie duzej iloéci Wody z Weglem medyoznym, poiniej wykonano u niego Wkhloie dozylne W celu zaloienia Wenflonu i podlqezenia kropiéwki. PoW6d nie musiaiby znosié tyoh uciqiliwych procedur rnedyoznyeh, gdyby na skutek pomy1ki pozwanego nie zaZy1 Wczeéniej (...). Z przepisu art. 24 k.c. wynika, Ze na powodzie spoezywa jedynie oieiar '(10WO{l1U naruszenia dobra osobistego. Ma Wowczas zastosowanie domniemanie, Ze naruszenia nastqpi1o Wskutek dzia1ania bezprawnegol To na pozWanym spoozywai doWod Wykazania okolicznoéei, ktore W§,=1e;'oza%yby bezpriawnoéé jegodzifi1"ania. Tego rodzgu dowodu 'pozWa.hy nie pggzedetawi1. W. ooenie Sgdu nie moina przyj 46, aby W niniej szej sprawie miaia miej sce zgoda pokrzywdzonego. Z zeznafi .1. S. nie Wynika, aby przed Wreezeniem powodowi (...) do Wypicia Wyjaénfla mu, jakq substancje mu podaje. §Wiadek zez.na1a jedynie, Ze dala poWodoWi do podpisu (...) oraz poinformowala go 0 dawce (...). Zeznania to nie stanowiq dowodu na okolioznoéé, 2e powéd mial éW"iadomo§c'>, pod jakim dokumentem sie podpisuje. Nawet gdyby przyjqé, Ze pielegniarka poWiedzia1a powodowi, fie daje mu do wypieia (...), jako osoba nie majqca Wozeéniej styoznoéci z (...) ani nie posiadajqca wyksztahzenia medyoznego, m6g1 on nie Wiedzieé, jakiego rodzaju jest_ to substancja. Sugestie wyraione przez pehiomoenika pozwanego na rozprawie dnia 8 stycznia 2013 1:, jakoby powod — jako osoba uzaleiniona od (...) — oelowo Wykorzystai sytuacje i przyjqi (...), W ceiu Wywoiania u siebie efektu odurzenia nie mogq sie ostaé Wobec poiniejszego zachowania pokrzywdzonego. Gdyby powod rzeczywiécie eheia1 przyjqé (...), nie alarrnowalby oddziaiowego niezW1ocznie po zdarzeniu 0 zaistnialej pomyioe ani nie wyrazi1by zgody na wywoh/Wanie Wymiotow W eelu jak najszybszej elirninacji tej substanoji z jego organizmu. Za Wiarygodne natomiast Sqd uznai twierdzenia powoda, Zejako osadzony mia1 éwiadomoéé, ze ma obowiqzek podporzqdkowywaé sie poleceniom wydawanym przez funkcjonariuszy S1uZby Wieziennej (W tym personelu medycznego), a zatem skoro doprowadzono go do ambulatorium i poleoono zazyé jakié érodek, on to uczyni1. W ooenie Sqdu nie ulega rowniez Wqtpliwoéoi, is krytyczne zdarzenie zostako przez pozwanego zawinione, przy ezym pozwanemu mozna przypisaé Wine W postaoi raiqcego niedbalstwa. Jak wynika ze zgromadzonego W sprawie materiahl dowodowego, dnia 6 listopada 2010 r. na oddziale (...) Aresztu §1edczego (...) przebywaio 2 osadzonych 0 nazwisku W.: P. W. (1) (powod) i P. W. (2). Programem_ (...) objety by} P. W. (2). W tej sytuacji doprowadzenie z eeli mieszkalnej do ambulatorium P. W. (1) zamiast P. W. (2) éwiadczy 0 raiqcym niedbalstwie pozwanego. Jak Wynika z zeznafi D. S. (oddzia1oWego, ktory pehiil sluzbe W dniu krytycznego zdarzenia na oddziale (...)) ziozonych W_ toku éledztwa (k. 61 — 62 akt sprawy 6 (...) ), za to uchybienie zostai on ukarany dysoyplinarnie opomnieniem oraz naganq bez Wpisu do akt. O niedbalstwie po stronie pozwanego éwiadczq rowniei zeznania pielegniarki J. S., z ktoryoh wynika, Ze na butelkaeh z (...) byly umieszczone jedynie nazwiska osadzonyoh, nie by1o na nioh natomiast imion ani innych danyoh pozwalajqcyeh najednoznaczng identyfikacje pacjenta. Z materialow przedstawionyeh przez samego pozwanego (k. 62 —' 63) Wynika, Ze dopiero po zaistnieniu przedmiotowego zdarzenia, W Areszcie §1edezym (...) zaostrzono proeedury Wydawania (...), W ten sposéb, Ze na karcie przyjecia (...) podaje sie, opréez imienia i nazwiska pacjenta, imie ojoa i rok urodzenia lub nr_ PESEL. Dlatego Sqd uznal, Ze pozwany “ponosi Wine za naruszenie d6br osobistyoh powoda. " I  --- STRONA 4 --- Zdaniem Sqdu, ohybionejest twierdzenie pozWaneg0,jakoby na skutek przedmiotowego zdarzenia powod nie doznai iadnej krzywdy. O braku krzywdy, W przekonaniu Sqdu, nie moie W Zadnyinrazie éwiadozyé niewystqpienie u powoda skutkow ubooznyoh zwiqzanych z przyjeciern (...). Jak jut Wyiej Wskazano, W Wyniku on1y1koWego podania (...) powod zostai zmuszony do znoszenia dolegliwych procedur medycznych, takich jak prowokowanie Wyrniotow do momenta uzyskania efektu pustego Zolrqdka oraz dozylnego przyjmowania p—1ynoW. PoWod H16WE11p11W16 doznai rowniei. siinego stresu psyehieznego, zwiqzanego z obawq, ie Wykazanie obecnoéoi (...)W jego organizmie mote uniemoiliwié mu éwiadozenie pracy W trakcie osadzenia. P0 zdarzeniu powod zaczzd oierpieé na problerny ze snem, W zwiqzku 2. czym korzystzd z konsultaoji psychiatry. ‘ Odnoénie do za1'zut11 braku legitymacji biemej po stronie Skarbu Pafistwa Wskazaé nalezy, 2e przepisy art. 23 i 24 k.c. nie ograniczajq kregu podmiotow, ktore ponoszq odpowiedzialnoéé za naruszenie dobr Jak Wskaza1 Sqd Najwyzszy W wyroku z dnia 2 grudnia 2010 1'. I CSK 111/10 (Lex nr 1001270), odpowiedzialnoéé na podstawie art. 24 § 1 k.o. za naruszenie dobr osobistych moze ponosié kaidy podmiot, w tym Wiec ta.kZe pafistwo. Szkodq, W rozumieniu art. 77 ust. 1 Konstytucji jest bowiem Wszelki uszczerbek w dobrach prawnie ohronionych, W tym takze dobrach osobistyoh, jako dobrach niemaj qtkowych. Biorap to Wszystko pod uwage, Sqd uznai, Ze Skarb Pafistwa — Dyrektor Aresztu dledczego (...) ponosi odpowiedzialnoéé za naruszenie dobr osobistych P. W. (1) W postaci zdrowia i prawa do nietykalnoéei oielesnej poprzez nieuzasadnione Zadnymi Wzgledami medycznymi podanie mu (...). W ocenie Sqdu, biorqc pod uwage rozmiar krzywdy doznanej przez powoda W wyniku powyiszego dzia%a.nia, uznaé naleiy, Ze kwota 10.000 z1 stanowi ,,odpoWiedniq sumo” W rozumieniu art. 448 k.c. Dalej idqce roszczenie o zadoééuezynienie Sqd uznai za Wygorowane, rnaj do na Wzgiedzie, Ze poW6d nie dozna1 trwzfiego uszczerbku na zdrowiu. Zwaiywszy stopiefi Winy pozwanego, Sod uznal za uzasadnione roszozenie o zasgdzenie odpowiedniej sumy na eel spoleczny, uwzgledniajqc je do kwoty 5.000 Z1. _ Z przedstawionyoh wyzej przyczyn Sqd orzek%, jak W sentencji wyroku. O kosztaoh prooesu Sqd orzek1 na podstawie art. 100 k.p.c.