Wyrok XIV C 826/17 SD

--- STRONA 1 --- Sygn. akt XIV C 826/17 SD (eż WN zje WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 kwietnia 2020 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu XIV Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w Pile w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Przemysław Okowicki Protokolant: st. sekr, sąd. Joanna Perlicjan po rozpoznaniu w dniu 09 marca 2020 r. w Pile sprawy z powództwa R. S. przeciwko A. T. o ochronę dóbr osobistych i z powództwa A. T. przeciwko R. S. o ochronę dóbr osobistych 1. zobowiązuje A. T. do odczytania na pierwszej po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku sesji Rady Powiatu P. oświadczenia o następującej treści” Ja, A. T. oświadczam, iż w skutek prawomocnego orzeczenia sądowego przepraszam byłą dyrektor Zespołu (...) w P. R. S. za to, że naruszyłam Jej dobra osobiste w ten sposób, iż w piśmie z dnia 19 kwietnia 2017 r. skierowanym do Starosty (...) pomówiłam R. S., że zachowanie R. S. w stosunku do mnie oraz innych osób pracujących w Zespole (...) w P. jest niewłaściwe, co nie jest prawdą”. 2. zobowiązuje A. T. do zaniechania w przyszłości działań, której mogłyby naruszyć dobra osobiste R. s. 3. w pozostałym zakresie powództwo R. S. oddala; 4. zasądza od A. T. na rzecz R. S. kwotę 600 (sześćset) zł tytułem zwrotu opłaty sądowej; 5. oddala powództwo A. T. w całości; 6. kosztami zastępstwa procesowego obciąża każdą ze stron w zakresie w jakim zostały przez nią poniesione. --- STRONA 2 --- Przemysław Okowicki Sygnatura akt: XIV C 829/17 Uzasadnienie Pozwem z dnia 31 lipca 2017r. (data wpływu do tutejszego Sądu) powódka R. S. wniosła o: - zobowiązanie pozwanej A. T. do zaniechania w przyszłości działań, które mogłyby naruszać dobra osobiste powódki R. S.; - o obwiązanie pozwanej do złożenia i opublikowania na swój koszt w terminie 7 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia w aktualnej, lokalnej gazecie „(...” w ramach, w wielkości % standardową wielkością liter, pogrubioną czcionką koloru czarnego na białym tle oświadczenia następującej treści: „ A. T. przeprasza dyrektor R. S. za to, że naruszyła Jej dobra osobiste w ten sposób, iż w piśmie z dnia 19.04.2017r. do Starosty (...) pomówiła R. S., że zachowanie R. S. w stosunku do niej oraz innych osób pracujących w Zespole (...) w P. jest niewłaściwe, co nie jest prawdą. Powyższe oświadczenie publikuje się w wyniku przegranego procesu sądowego. A. T.”. - o zasądzenie od pozwanej A. T. na rzecz Towarzystwa (...) w P. kwoty 5.000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych płatnej na rzecz w/w Towarzystwa w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty; - o zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kosztów procesu wg. norm przypisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła: - o oddalenie powództwa w całości; - połączenie do wspólnego rozpoznania sprawy z powództwa przeciwko R. S. z wniosku A. T.. Pozwem z dnia 2 sierpnia 2017r. A. T. wniosła o: - zasądzenie na jej rzecz od pozwanej R. S. 80.000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych powódki to jest: jej godności, dobrego imienia, poczucia własnej wartości, autorytetu jako nauczyciela, co spowodowało pogorszenie jej stanu zdrowia. Zarządzeniem z dnia 11 października 2017r. sprawa (...) została połączona z niniejszym postępowaniem. --- STRONA 3 --- Sąd ustalił, co następuje: Powódka była od 2012 roku dyrektorem Zespołu (...) w P. (jedna kadencja). Pozwana jest od 2003r. nauczycielem i wychowawcą uczniów szkoły ponadgimnazjalnej w Zespołu (...) w P.. Strony łączyły stosunki koleżeńskie, jednak po objęciu stanowiska dyrektora szkoły przez powódkę, stosunki te zaczęły ulegać zmianie. Powódka zwracała pozwanej uwagę, co do sposobu wykonywania pracy przez pozwaną, w tym rytmiki pracy, ilości wystawianych ocen cząstkowych, ilości godzin podstawy programowej. Pozwana nie zgadzała się z większością uwag powódki. Strony miały odmienne zdanie min. co do założenia kółka muzycznego przez pozwana, używania telefonu komórkowego przez nauczycieli w czasie przerw. Pozwana w dniu 7 lipca 2015r. złożyła w sekretariacie (...) pismo, w którym wskazywała, że nasilone i powtarzalne zachowanie powódki jest w przekonaniu pozwanej próbą dyskredytacji pozwanej, ma na celu jej poniżanie i zastraszanie, a co za tym idzie ma znamiona mobbingu. / dowód: pismo pozwanej z dnia 7 lipca 2015r. (k.28-31)/ Pismem z dnia 14 sierpnia 2015r. (...) w P., po zapoznaniu się z dokumentami w sprawie oraz wysłuchaniu stron przychyliła się do prośby (...) o wycofanie pisma pozwanej, ponieważ pismo nie kwalifikuje się jako skarga na (...) i nie podlega rozpatrzeniu przez R. P.. / dowód: pismo (...) w P. z dnia 14 sierpnia 2015r. (k.33-34)/ Uchwałą nr XI.81.2015 R. P. w P. uznała skargę z dnia 8 czerwca 2015r. za bezzasadną. Pozwana w dniu 20 kwietnia 2017r. złożyła w sekretariacie (...) kolejne pismo. W treści pisma pozwana wskazała, że zachowanie powódki wobec pozwanej, ale także wobec innych osób pracujących w szkole jest wielce niewłaściwe, poniżające i w wielu sytuacjach dowodzące braku podstawowych umiejętności współpracy z ludźmi oraz zarządzania jednostką oświatową jaką jest szkoła. Pozwana wskazała, że od 2014r. jest notorycznie zastraszana, dyskryminowana i poniżana przez dyrektora szkoły. Pozwana wyraziła również swój negatywny stosunek wobec wprowadzenia przez dyrekcję wewnętrznych zarządzeń, podnosząc, że powódka traktuje szkołę jak prywatne przedsiębiorstwo, a pracownicy traktowani są w sposób przedmiotowy. W --- STRONA 4 --- związku z tym pozwana zwróciła się do S. o pomoc w poprawie warunków pracy w Zespole (...) w P.. / dowód: pismo pozwanej z dnia 20 kwietnia 2017r. (k. 12-15)/ W odpowiedzi na powyższe pismo powódka wniosła o oddalenie skargi z uwagi najej całkowitą bezzasadność i brak kompetencji K. R. do rozpatrzenia skargi w części dotyczącej zarzutu niewłaściwego traktowania pracownika. / dowód: odpowiedź na skargę (k.16-17)/ W.w. wymienione pismo pozwanej zostało przekazane Przewodniczącemu R. P. w P., a kolejno Przewodniczącemu (...) w P.. / dowód: pisma z dnia 27 i 28 kwietnia 2017r. (k.19-20)/ (...) wP. na posiedzeniu w dniu 8 maja 2017r. rozpoznała skargę pozwanej. (...) w P. jednogłośnie nie uznała zasadności skargi. Wskazano, że dyrektor ma prawo do określenia zasad organizacji pracy w szkole. Wskazane byłoby jednak wprowadzenie ich do przejrzystego regulaminu wewnętrznego placówki. K. R. wskazała również, że nie rozpatrywała zarzutów dotyczących równego traktowania pracowników oraz działań i zachowań posiadających znamiona mobbingu. Jest to bowiem rola Sądu Pracy. / dowód: opina (...) w P. (k.23)/ Pozwana w swój konflikt z powódką angażowała również uczniów, nauczycieli, umieszczała wpisy dotyczące konfliktu stron na portalu społecznościowym (...). Uchwałą nr 453.2017 Z. P. w P. z dnia 7.06.2017r. ogłoszono konkurs m.in. na stanowisko dyrektora Zespołu (...) w P., a powódka R. S. zgłosiła ponownie swoją kandydaturę na to stanowisko. Powódka nie została ponownie wybrana na stanowisko dyrektora Zespołu (...) w P.. / dowód: Uchwała nr 453.2017 Z. P. w P. z dnia 7.06.2017r. (k.18)/ Zgodnie z protokołem nr (...).2017, (...) Sesji R. P. w P. z dnia 31 sierpnia 2017r. pozwana poinformowała, że przez okres ostatnich 3 lat była systematycznie nękana, poniżana i dyskryminowana przez powódkę, wielokrotnie podważano jej kompetencje i autorytet. Pozwana podała, że w obecności rodziców i uczniów została potraktowana w sposób wielce poniżający, uwłaszczający jej godności podważający jej kompetencje i autorytet. Pozwana wskazała, że zarzuca powódce łamanie przepisów określonych w K. N., w Kodeksie Pracy oraz naruszenie postanowień Kodeksu (...) w P.. Zdaniem pozwanej postawa powódki zaprzecza wszystkiemu czym powinien charakteryzować się nauczyciel, jest postawa patologiczną. Pozwana wskazała, ze powódka dopuściła się wobec niej mobbingu. Pozwana wskazała, że powódka kłamała podczas składania swoich wyjaśnień. Zdaniem pozwanej za --- STRONA 5 --- kadencji dyrektorskiej powódki nauczyciele w szkole stali się niewolnikami. Pozwana wskazała, że powódka nie przestrzegała zasad etycznych i moralnych czym działa na szkodę uczniów. Zdaniem pozwanej powódka zastraszyła wszystkich nauczycieli, a ci bali się przeciwstawić i powiedzieć prawdę. / dowód: protokół nr (...).2017, (...) Sesji (...) w P. z dnia 31 sierpnia 2017r. (k. 202- 209)/ Uchwałą z dnia 31 sierpnia 2017r. R. P. w P. uznała za zasadna skargę z dnia 19 kwietnia 2017r. Pani A. T. na działanie Dyrektora (...) w P.. / dowód: Uchwała nr (...).2017 Z. P. w P. z dnia 31.08 .2017r. (k. 49)/ Pozwana umieszczała informację co do przebiegu w.w. postępowania na portalu społecznościowym (...). / dowód: przesłuchanie świadka B. P. na rozprawie dnia 7 maja 2018r. (k.242), przesłuchanie świadka M. W. na rozprawie dnia 7 maja 2018r. (k.242), przesłuchanie świadka A. L. na rozprawie dnia 2 lipca 2018r. (k. 247-248), przesłuchanie świadka B. G. na rozprawie dnia 2 lipca 2018r. (k. 248-249) i na rozprawie dnia 8 października 2018r. (k. 283), przesłuchanie świadka J. L. na rozprawie dnia 8 października 2018r, (k.283-284), przesłuchanie świadka M. A. na rozprawie dnia 8 października 2018r. (k.284-285), zeznania świadka R. K. na rozprawie dnia 28 stycznia 2019r. (k.299- 300), zeznania świadka M. P. na rozprawie dnia 28 stycznia 2019r. (k.301-302), zeznania świadka P. S. na rozprawie dnia 28 stycznia 2019r. (k.302-303), zeznania świadka A. S. na rozprawie dnia 28 stycznia 2019r. (k.301-302), przesłuchanie świadka D. S. na rozprawie dnia 18 marca 2019r. (k.311-312), wyjaśnienia powódki na rozprawie dnia 24 czerwca 2019r. (k.322-323) i na rozprawie dnia 18 listopada 2019r. (k. 341-342)/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o następującą ocenę dowodów. Za wiarygodne należało uznać dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, gdyż ich wiarygodność i moc dowodowa nie były kwestionowane w toku postępowania. Świadek B. P., pracowała ze stronami postępowania. Świadek zeznawała w sposób wiarygodny, rzetelny i zgodny z resztą materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. M. W. pracowała ze stronami postępowania. Świadek zeznawała w sposób wiarygodny, rzetelny i zgodny z resztą materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. --- STRONA 6 --- Świadek A. L. zeznawała w sposób logiczny, spójny i wiarygodny. Świadek pracowała wspólnie ze stronami. Zdaniem świadka zachowanie powódki wobec pozwanej nie nosiło znamion mobbingu. Relacje stron zmieniły charakter z koleżeńskiego na służbowy, po objęciu przez powódkę stanowiska dyrektora szkoły. Świadek B. G. był dyrektorem Zespołu (...) w P. prze objęciem tego stanowiska przez powódkę. Świadek zna obie strony postępowania, gdyż z obiema Paniami pracował. Świadek na rozprawach w dniach 2 lipca 2018r. i 8 października 2018r. zeznawał w sposób logiczny, wiarygodny i zgodny z resztą materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Świadek J. L. była Dyrektorem (...) w latach 2009-2016r. Świadek zeznawała w sposób spójny, logiczny i zgodny z resztą materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Świadek M.A. była przewodnicząca (...) przez dwie kadencję. Z uwagi na powyższe świadek była zaznajomiona ze skargą złożoną przez pozwaną na powódkę. Świadek zeznawała w sposób logiczny i wiarygodny. Świadek R. K. pracował wspólnie ze stornami. Świadek wskazał, że strony robiły sobie wzajemne złośliwości. Świadek zeznawał w sposób logiczny i wiarygodny. Świadek M. P. pracował w tej samej szkole, w której pracowały strony. Świadek wskazał, że wiedział, iż między stronami postępowania współpraca się nie układa, dochodzi na tym tle do częstych konfliktów i nieporozumień. Świadek zeznawał w sposób logiczny i zgodny z resztą materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy. Świadek A. S. jest matką uczennicy, której wychowawcą była pozwana. Świadek wskazała, że pozwana była dobrym nauczycielem, dbała o swoich wychowanków. W czasie spotkania ze stronami świadek zauważyła, że sytuacja między stronami jest bardzo napięta i konfliktowa. Świadek zeznawała w sposób wiarygodny i zgodny ze swoją wiedzą. Świadek P. S. jest ojcem uczennicy, której wychowawca była pozwana. Świadek dobrze oceniał kompetencje wychowawcze pozwanej. Świadek zauważył, że strony postepowania pozostają w silnym konflikcie. Świadek zeznawał w sposób spójny i logiczny. Świadek D. S. jest matką jednej z uczennic, w szkole w której pracowały obie strony postępowania. Świadek wskazała, że obie strony postępowania miały właściwe kompetencje pedagogiczne. Świadek nie zauważyła wzajemnej niechęci pomiędzy stronami postępowania. Świadek zeznawała w sposób wiarygodny i zgodny z posiadanymi przez świadka informacjami. --- STRONA 7 --- Powódka zeznawała w sposób wiarygodny, logiczny i zgodny z resztą materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Powódka wskazała, że podczas wspólnej współpracy pozwana złożyła na nią dwie skargi do Starostwa. Pozwana w swój konflikt z powódką angażowała również uczniów, rodziców, umieszczała wpisy dotyczące konfliktu stron na portalu społecznościowym (..... Powódka podała, że uważa, że swoją pracę wykonywała w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi standardami, w żadnym wypadku powódka nie zastraszała pozwanej. Pozwana zeznawała w sposób jedynie częściowo wiarygodny. Sad dał wiarę wyjaśnieniom pozwanej w zakresie w jakim pozwana wskazywała, że strony postepowania od dłuższego czasu pozostają w silnym konflikcie, z uwagi na odmienne zdania co wykonywania obowiązków służbowych. Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom pozwanej w zakresie w jakim pozwana wskazywała, że była inaczej traktowana niż reszta nauczycieli, czuła się zaszczuta, wiecznie obserwowana. Powyższe twierdzenia pozwanej nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, w tym dowodzie z przesłuchania świadków. Zdaniem Sądu uwaga o powieszenie kurtki na wieszaku, a nie o oparciu krzesła, czy zakaz używania telefonu komórkowego podczas przerw lekcyjnych nie świadczy jeszcze o nękaniu. Sąd zważył, co następuje: Powództwo R. S. zasługiwało na częściowe uwzględnienie. Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Kolejno art. 24 8 1 k.c., stanowi, że ten czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. O ile przepis art. 23 k.c. statuuje ogólną zasadę ochrony dóbr osobistych człowieka, to przesłanki ochrony tychże dóbr zostały sprecyzowane w przepisie art. 24 8 1 k.c. Według tego przepisu niemajątkowa ochrona dóbr osobistych jest --- STRONA 8 --- uzależniona od spełnienia dwóch przesłanek: zagrożenia lub naruszenia dóbr osobistych oraz bezprawnego charakteru działania wywołującego wskazany wyżej skutek (A. C., [w:] E. G. (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, Warszawa 2006, s. 59). Ocena, czy określone zachowanie narusza dobra osobiste, a nadto ma charakter bezprawny, jest dokonywana wedle kryterium obiektywnego. Nie mają zatem w tym zakresie znaczenia wyłącznie subiektywne odczucia powodów, czy też ich indywidualna wrażliwość. Działaniem bezprawnym, jak powszechnie przyjmuje się w praktyce sądowej, jest działanie sprzeczne z normami prawa lub zasadami współżycia społecznego, a bezprawność wyłącza działanie mające oparcie w przepisach prawa, zgodne z zasadami współżycia społecznego, oraz w wykonywaniu prawa podmiotowego. W niniejszym postępowaniu doszło do naruszenia czci i godności powódki R. S. przez pozwaną A. T.. W piśmiennictwie i orzecznictwie wyróżnia się dwa aspekty czci: wewnętrzny, nazywany godnością osobistą, obejmującą wyobrażenie człowieka o własnej wartości oraz oczekiwanie szacunku ze strony innych ludzi, oraz zewnętrzny, oznaczający dobrą sławę, dobrą opinię innych ludzi, szacunek, którym obdarza daną osobę otoczenie (wyr. SN z 8.5.2014 r., V CSK 361/13, OSNC-ZD 2015, Nr C, poz. 38) Naruszenie czci zewnętrznej ma miejsce w przypadku przypisania innej osobie postępowania lub właściwości, które mogą wpłynąć negatywnie na ocenę tej osoby przez innych. Z naruszeniem czci zewnętrznej (zniesławieniem) mamy do czynienia w przypadku, gdy wypowiedź naruszająca cześć dotrze do innych osób (przynajmniej jednej) niż tylko osoba zniesławiana (tak trafnie SN w wyr. z 8.5.2014 r., V CSK 361/13, OSNC-ZD 2015, Nr C, poz. 38). Ochrona czci (dobrego imienia) obejmuje wszystkie dziedziny życia — życie osobiste, zawodowe i społeczne. Naruszeniem czci może być zniesławiająca wypowiedź dotycząca zarówno życia rodzinnego, jak i aktywności zawodowej lub gospodarczej (tak trafnie SN w wyr. z 29.10.1971 r., II CR 455/71, OSNCP 1972, Nr 4, poz. 77 z glosą E. R., PiP 1973, Nr 6, s. 167 i n.). O ile Uchwałą z dnia 31 sierpnia 2017r. R. P. w P. uznała za zasadną skargę z dnia 19 kwietnia 2017r. Pani A. T. na działanie Dyrektora (...) w P., a pozwana miała pełne prawo wniesienia takiej skargi, jeżeli uważała, że w szkole prowadzonej przez powódkę dochodziło do naruszeń, to powyższe nie uprawniało w żadnej mierze do --- STRONA 9 --- upubliczniania informacji na temat przebiegu postepowania skargowego, a przede wszystkim nie uprawniało pozwanej do oświadczenia daleko idących ocen zachowań powódki, na forum publicznym za jakie z pewnością należy uznać Sesję R. P.. Krytyka pozwanej w stosunku do powódki nie może bowiem przybierać postaci tylko osobistej oceny powoda jako osoby, w tym jej obrażania, pomawiania albo zniesławiania. Istotne znaczenie dla oceny wypowiedzi ma w szczególności kontekst sytuacyjny, w którym padły obraźliwe słowa, odbiór ich znaczenia przez słuchaczy. Zgodnie z protokołem nr (...).2017, (...) Sesji R. P. w Pile z dnia 31 sierpnia 2017r. pozwana poinformowała, że: - przez okres ostatnich 3 lat była systematycznie nękana, poniżana i dyskryminowana przez powódkę, wielokrotnie podważano jej kompetencje i autorytet; -zarzuca powódce łamanie przepisów określonych w K. N., w Kodeksie Pracy oraz naruszenie postanowień (...) w P.; - zdaniem pozwanej postawa powódki zaprzecza wszystkiemu czym powinien charakteryzować się nauczyciel, jest postawa patologiczną; - zdaniem pozwanej za kadencji dyrektorskiej powódki nauczyciele w szkole stali się niewolnikami; - powódka nie przestrzegała zasad etycznych i moralnych czym działa na szkodę uczniów; - zdaniem pozwanej powódka zastraszyła wszystkich nauczycieli, a ci bali się przeciwstawić i powiedzieć prawdę. Ponadto w samej treści skargi z dnia 19 kwietnia 2017r. skierowanej do Starosty (...) pozwana wskazywała, że: -zachowanie powódki wobec pozwanej, ale także wobec innych osób pracujących w szkole jest wielce niewłaściwe, poniżające i w wielu sytuacjach dowodzące braku podstawowych umiejętności współpracy z ludźmi oraz zarządzania jednostką oświatową jaką jest szkoła; -powódka traktuje szkołę jak prywatne przedsiębiorstwo, a pracownicy traktowani są traktowani w sposób przedmiotowy. Powyższe twierdzenia pozwanej są bardzo daleko idące- „traktowano nas jak niewolników” jak również mają silny negatywny wydźwięk emocjonalny zachowanie powódki miało być „patologiczne” i w istocie przybierają postać ataku personalnego, dotyczącego osoby obrażanej ze strony adwersarza. Używanie określeń obraźliwych, pomawiających albo też zniesławiających przekracza ramy polemiki merytorycznej, a --- STRONA 10 --- tym samym także granice dozwolonej, chronionej przez prawo cywilne krytyki. Uderza bowiem w sposób bezpośrednio w dobra osobiste osoby krytykowanej. Tym samym powódka mogła z pewnością czuć się urażona powyższymi twierdzeniami. Powyższe twierdzenia pozwanej mogły mieć pośredni wpływ na przebieg dalszej kariery zawodowej powódki. Z uwagi na powyższe Sąd uznał za zasadne, aby pozwana została zobowiązana do przeproszenia powódki. Istotne znaczenie ma treść przeproszenia i miejsce publikacji. Obie te okoliczności decydują o skuteczności dotarcia przeproszenia do potencjalnych adresatów i powzięcia przez nich świadomości o naruszeniu dóbr osobistych powódki. Z uwagi na to, że do naruszenia dóbr osobistych doszło podczas sesji R.P.P. , Sąd uznał, że zasadnym jest, aby pozwana odczytała treść przeprosin na pierwszej, po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku sesji R. P. P.. Mając powyższe na uwadze Sąd w punkcie pierwszym wyroku zobowiązał A. T. do doczytania na pierwszej po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku sesji R. P. P. oświadczenia o następującej treści: „Ja A. T. oświadczam, iż w skutek prawomocnego orzeczenia sądowego przepraszam byłą dyrektor Zespołu (...) w P. R. S. za to, Że naruszyłam Jej dobra osobiste w ten sposób, iż w piśmie z dnia 19.04.2017r. do Starosty (...) pomówiłam R. S. , że zachowanie R. S. w stosunku do niej oraz innych osób pracujących w Zespole (...) w P. jest niewłaściwe, co nie jest prawdą”. Jednocześnie w punkcie drugim wyroku Sąd zobowiązał A. T. do zaniechania w przyszłości działań, które mogłyby naruszyć dobra osobiste R. S.. Powódka wniosła również o zasądzenie od pozwanej A. T. na rzecz Towarzystwa (...) w P. kwoty 5.000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych płatnej na rzecz w/w Towarzystwa w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Żądanie to jest kolejnym ze środków ochrony dóbr osobistych. Wynika wprost z art. 24 8 1 zd. 3 k.c., zgodnie z którego treścią ten, czyje dobro osobiste zostało naruszone może żądać na zasadach przewidzianych w kodeksie cywilnym zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Stosownie do treści art. 448 k.c. w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić --- STRONA 11 --- odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Jak zatem wprost wynika z cytowanego przepisu, przesłanką uzyskania zadośćuczynienia jest stwierdzenie, że doszło do naruszenia dobra osobistego osoby, która roszczenia takiego dochodzi. O ile jak wykazano powyższej, w niniejszym postępowaniu doszło do naruszenia dóbr osobistych powódki, to zasądzenie zadośćuczynienia od pozwanej na rzecz Towarzystwa (...) w P. w kwocie 5.000 zł uznać należało za daleko idące. W piśmiennictwie zwraca się uwagę, że zadośćuczynienie realizować ma trzy podstawowe funkcje: kompensacyjną, represyjną i prewencyjno-wychowawczą. Podstawowym czynnikiem decydującym o rozmiarze krzywdy jest rodzaj naruszonego dobra osobistego (por. wyr. SA w Łodzi z 14.4.2010 r., L ACa 178/10, OSA /Łdz. z 2010, Nr 3, poz. 24; jak trafnie zwrócił uwagę SN w wyr. z 7.8.2014 r., II CSK 552/13, Legalis, "takie dobra osobiste jak życie, wolność, zdrowie, dobre imię, a także prawo do zachowania więzi rodzinnych i życia w pełnej rodzinie stanowią niewątpliwie dobra szczególne, stąd powinny podlegać wzmożonej ochronie, co przekłada się zarówno na możliwość zasądzenia zadośćuczynienia w konkretnej sprawie, jak i na jego wysokość"). Po drugie, kwota zadośćuczynienia powinna być adekwatna do stanu majątkowego sprawcy, aby była odczuwalna - nie może być zbyt niska ani zbyt wysoka — obowiązek zapłaty zadośćuczynienia powinien stanowić dla sprawcy krzywdy ciężar stosowny do negatywnej oceny jego zachowania. Należy też uwzględnić nastawienie sprawcy do czynu (stopień winy), a także rodzaj winy sprawcy (umyślna, nieumyślna) - tak trafnie A. S., Zadośćuczynienie, s. 81. Po trzecie, zasądzenie zadośćuczynienia realizować ma społeczne poczucie sprawiedliwości, co oznacza, że sąd powinien uwzględnić, z jaką oceną spotyka się zachowanie sprawcy krzywdy w społeczeństwie (uszkodzenie ciała spotyka się w społeczeństwie z większym potępieniem niż np. pomówienie). Biorąc powyższe kryteria pod uwagę jak i oceniając sytuację finansową powódki, Sąd odstąpił od zasądzenia zadośćuczynienia w niniejszym postępowaniu. Pozwem z dnia 2 sierpnia 2017r. A. T. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanej R. S. 80.000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych powódki to jest jej godności, dobrego imienia, poczucia własnej wartości, autorytetu jako nauczyciela oraz za pogorszenie stanu zdrowia. Powództwo A. T. nie zasługiwało na uwzględnienie. --- STRONA 12 --- W toku postępowania A. T. nie zdołała udowodnić, że zachowanie pozwanej R. S. spowodowało naruszenie godności, dobrego imienia i poczucia własnej wartości powódki. Powódka w obszernym pozwie wskazywała min. na następujące sytuacje, mające poświadczyć, że pozwana naruszyła jej dobra osobiste: - nie wyrażenie przez R. S. zgody na prowadzenie przez A. T. kółka wokalno- muzycznego; - zwrócenie A. T. uwagi, że zgodnie z regulaminem szkoły powinna poinformować przełożonego o zwolnieniu lekarskim przed godziną 8.00 rano; - zwrócenie A. T. uwagi, że nie uczestniczyła w zorganizowanych formach doskonalenia zawodowego, pomimo tego, że zajęcia te nie są obowiązkowe; - nie otrzymywanie wsparcia wychowawczego w wychowywaniu młodzieży. Powyższe zachowania R. S. miały doprowadzić do rozstroju zdrowia powódki. Zdaniem Sądu powyższe zachowania nie wykraczają poza przyjęte normy stosunku pracownik-podwładny, jaki to to stosunek naturalnie występuję pomiędzy dyrektorem, a nauczycielami szkoły. Strony postępowania były z pewnością skonfliktowane, o czym świadczy chociażby wytoczenie wzajemnych powództw, jednak Sąd nie dopatrzył się w zachowaniu R. S. zachowań bezprawnych i mających na celu naruszenie dóbr osobistych A. T.. W związku z powyższym w punkcie piątym wyroku Sąd oddalił powództwo A. T. w całości. Zgodnie z art. 98 8 1 k.p.c. strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Z uwagi na powyższe Sąd w punkcie 4 wyroku zasadził od A. T. na rzecz R. S. kwotę 600 zł tytułem opłaty sądowej. Zgodnie z art. 100 k.p.c. w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Z uwagi na powyższe Sąd w punkcie 6 wyroku kosztami zastępstwa procesowego obciążył każdą ze stron w zakresie w jakim zostały przez nią poniesione. Sędzia Przemysław Okowicki