Postanowienie XIV C 785/16 Dz Sdz ZDAN zs WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lutego 2020 r. Sąd Okrę

--- STRONA 1 --- Sygn. akt XIV C 785/16 Dz Sdz ZDAN zs WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lutego 2020 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu XIV Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w Pile w składzie następującym: Przewodniczący sędzia Jacek Grudziński Protokolant Patrycja Gaik po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2020 r. w Pile sprawy z powództwa T. F. i P. W. oraz małoletnich L. F., L. F., L. F. i M. F. reprezentowanych przez ojca T. F. przeciwko R. R.i M. R. o nakazanie i zapłatę 1. Oddala powództwo; 2. Zasądza solidarnie od powodów T. F. i P. W. na rzecz pozwanej R. R. 1.097 zł tytułem kosztów procesu; 3. Zasądza od powoda T. F. na rzecz pozwanej R. R. 1.200 zł tytułem kosztów procesu; 4. Zasądza od powódki P. W. na rzecz pozwanej R. R. 1.200 zł tytułem kosztów procesu; 5. Nie obciąża małoletnich powodów kosztami procesu. J. Grudziński Sygnatura akt XIV C 785/16 Uzasadnienie --- STRONA 2 --- Pozwem z dnia 30 czerwca 2016r. powodowie T. F., P. W., oraz małoletni L. FL. F.L.F.i M. F. reprezentowani przez ojca T. F. wnieśli powództwo przeciwko R. R. o ochronę naruszonych dóbr osobistych, w którym wnieśli o: 1. zdemontowanie przez pozwanych z terenu swojej posiadłości kamer i lamp holograficznych oraz urządzeń emitujących sygnały dźwiękowe,; 2. zaprzestanie w przyszłości stosowania w.w. urządzeń; 3. zasądzenia zadośćuczynienia pieniężnego od pozwanych na rzecz powodów w wysokości 20.000 zł. W uzasadnieniu pozwu wskazano, że strony postępowania są sąsiadami. Pozwana na swojej nieruchomości zamontowała kamery monitoringu oraz lampy reagujące na ruch, co nie pozwala powodom oraz ich małoletnim dzieciom w swobodny sposób poruszać się po swojej nieruchomości i w znaczący sposób ogranicza ich prawo do prywatności. W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz obciążenie powodów kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego poniesionymi przez pozwaną według norm przypisanych. W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew wskazano, że okoliczności podnoszone przez pozwanych są okolicznościami nieprawdziwymi. Sygnał dźwiękowy to alarm założony dla bezpieczeństwa posesji pozwanej i w żaden sposób nie może wpływać na życie powodów. Jest to standardowy alarm założony, przez firmę ochroniarską, który ma załączać się jedynie w sytuacji próby wejścia przez osoby nieuprawnione do domu pozwanej. Ponadto od początku zamontowane na działce pozwanej kamery nie obejmowały zasięgiem posesji zamieszkiwanej przez powodów. Wzdłuż granicy działki pozwanej i działki powodów znajdują się drzewka i płot, na którym zawieszona jest siatka maskująca o bardzo dużej gęstości i wysokości około 150metrów. Przy granicy działek znajduje się również budynek, który od strony posesji powodów nie posiada okien i zasłania podwórko powodów. Lampy na posesji pozwanej zostały założone wyłącznie do zapewnienia widoczności na posesji pozwanej. Na rozprawie dnia 4 września 2018r. Sąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze pozwanego M. R., który zamieszkuje wraz z swoją żoną R. R. nieruchomość znajdująca się w A.. W odpowiedzi na pozew pozwany M. R. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz obciążenie powodów kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego poniesionymi przez pozwanego według norm przypisanych. W --- STRONA 3 --- uzasadnieniu pisma pozwany powołał się na te same argumenty, które przedstawiała pozwanaR.R.. Na rozprawie dnia 30 stycznia 2020r. pozwani podtrzymali dotychczasowe stanowisko w sprawie, natomiast powód wniósł zasądzenia zadośćuczynienia pieniężnego od pozwanych na rzecz powodów w wysokości 30.000 zł. Sad ustalił co następuje: Powód T. F. wraz ze swoją partnerka P. W. oraz dziećmi L. F., L.F, L.F.i M. F. zamieszkują w nieruchomości położonej w A., gm. M. K.. Nieruchomość składa się z budynku mieszkalnego i przynależącego do niego budynku gospodarczego. Na sąsiedniej nieruchomości zamieszkują pozwani R. R. i M. R.. Nieruchomość powodów położona jest równolegle do bocznej ściany budynku pozwanych. Państwo R. zamieszkują tylko we dwoje nie mają dzieci. M. R. wprowadził się na w.w. opisaną nieruchomość około 2 lata. Nieruchomość została zakupiona przez R. R. i jej ówczesnego męża od rodziny powoda. Pierwszy maż R. R. popełnił samobójstwo. Strony postępowania pozostają w wieloletnim silnym sąsiedzkim konflikcie. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Pile, II Wydział Karny (sygnatura akt: (...)) oskarżony T. F. został skazany za przestępstwo z art.212 k.k. popełnione na szkodę R.R.. / bezsporne: wyrok Sądu Rejonowego w Pile, II Wydział Karny z dnia 15 lutego 2018r. (sygnatura akt: (...)), k.168-177/ T. F. wielokrotnie informował Posterunek (...) wB., o tym że sąsiedzi zakłócają jego spokój. Podczas interwencji Policja nie znajdowała jednak podstaw do wszczęcia postępowania wyjaśniającego. Postanowieniem z dnia 17 maja 2013r. Prokuratura Rejonowa w Chodzieży, odmówiła wszczęcia dochodzenia w sprawie nękania powoda przez pozwaną. / bezsporne: pisma Posterunek (...) w B., k. 66-67,, postanowienie Prokuratury Rejonowej w Chodzieży o odmowie wszczęcia dochodzenia (sygn. akt (...)) k. 95-96 / Pozwana złożyła doniesienie, jakoby powód stawiał na swoim obiekcie obiekty budowlane bez odpowiednich pozwoleń. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Chodzieży, Wydział II Karny z dnia 25 maja 2011 r. (sygnatura akt: (...)) oskarżony T.F., został uniewinniony od zarzucanego mu czynu z art. 90 ustawy prawo budowalne. / bezsporne: Wyrok Sądu Rejonowego w Chodzieży, Wydział II Karny z dnia 25 maja 2015r. (sygn. akt. (...)), k. 94) W 2015r. pozwani na swojej nieruchomości założyli monitoring, składający się łącznie z siedmiu kamer, po dwie w każdym rogu budynku, jednej zamontowanej przy --- STRONA 4 --- wejściu do domu, jednej zamontowanej na 15 metrów przed bramą wjazdową na dwumetrowym słupie. Pozwani mają podgląd widoku z kamer w domu na monitorze. Obraz z kamer nie jest zapisywany na żadnym nośniku pamięci. Na drzewach na działkach pozwanych zamontowane są atrapy kamer. Na działce pozwanych znajduje się również lamy ledowe. Pięć lamp jest umieszonych na budynku, a trzy lampy są umieszczone na maszcie tam gdzie kamera. Światła lamp są skierowane w dół. Żadna z zamontowanych u pozwanych kamer swoim zasięgiem nie obejmuje działki powodów. Zamontowane kamery nie wydają żadnych dźwięków i działają na światło podczerwieni, które nie jest widoczne ludzkim okiem. Wszystkie kamery są stałopozycyjne, nie mogą samoistnie zmienić miejsca położenia, ani się obracać. Ponadto źródła światła na działce pozwanych w postaci lamp ledowych skierowane są tylko na posesję pozwanych. Światło lamp naturalnie jest rozproszone, należy jednak zauważyć, że nawet jeżeli światło z zapalonych lamp pomimo barier architektonicznych w postaci muru betonowego, a także gęstej roślinności dochodzi do posesji powodów to nie jest ono uciążliwe ponieważ jest źródłem światła rozproszonego. Lampy te podobnie jak lampy uliczne mają skierowane w dół źródło światło, które oświetla większy obszar niż samo źródło oraz z większego obszaru jest widoczne. Pomiędzy nieruchomościami stron rośnie różnorodna roślinność, która tworzy swojego rodzaju naturalny żywopłot oddzielający dwie posesje. Ponadto na ogrodzeniu z siatki zamontowano matę zasłaniająca widok, a za ogrodzeniem z siatki znajduje się betonowy mur całkowicie oddzielający dwie posesje od siebie. Powyższe powoduje, że niemożliwym jest objęcie zasięgiem kamer posesji powodów. /opinia biegłego sądowego z zakresu badań zapisów wizualnych i fotografii -mgr MK. (k. 359-386), częściowo zeznania powoda T. F. na rozprawie dnia 16 maja 2017r. (k.72 ) oraz rozprawie dnia 30 stycznia 2020 r. (k.422-423) częściowo zeznania powódki P. W. na rozprawie dnia 4 września 2018r. (k. 185-187), zeznania pozwanego M. R. na rozprawie dnia 22 listopada 2018r. (k. 274-275) i rozprawie dnia 30 stycznia 2020 r. (k. 423-424), zeznania pozwanej R. R. na rozprawach w dnia 16 maja 2017r. (k.720-73) oraz rozprawie dnia 30 stycznia 2020r. (k. 423-424)/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o następującą ocenę dowodów. --- STRONA 5 --- Za wiarygodne należało uznać dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, gdyż ich wiarygodność i moc dowodowa nie były kwestionowane w toku postępowania. Opinia biegłego sądowego z zakresu badań zapisów wizualnych i fotografii M. K. stanowiła wartościowy materiał o pełnej mocy dowodowej. Opinia w sposób wyczerpujący udzieliła odpowiedzi na temat usytuowania kamer i lamp ledowych na nieruchomości pozwanych oraz ich ewentualnego wpływu na nieruchomość powodów. Opinia została sporządzona w sposób fachowy, rzetelny i wyczerpujący. Była spójna, logiczna i zrozumiała. W sposób przekonujący i nie budzący zastrzeżeń zostały w niej wskazana przesłanki, które doprowadziły do końcowych wniosków. Z dużą ostrożnością należało podchodzić do oceny wiarygodności zeznań stron. Jest bowiem oczywiste, że składając zeznania we własnej sprawie, strony wykazują naturalną skądinąd skłonność do eksponowania okoliczności korzystnych dla siebie oraz kwestionowania okoliczności dla siebie niekorzystnych. Oczywiście nie oznacza to negowania d priori znaczenia dowodowego zeznań stron_w przewidywani ich subiektywnego nastawienia. Stanowiłoby to bowiem zaprzeczenie celowości instytucji przewidzianej przez przepisy procedury cywilnej (por. orz. SN z dnia 22.08.1950 r., C 147/50, NP 1951 nr6, s. 76). Powód T. F. przesłuchany na rozprawach w dniach 16 maja 2017r., 30 stycznia 2020r. zeznawał w sposób jedynie częściowo wiarygodny. Za wiarygodne Sąd uznał jedynie zeznania powoda w zakresie, w jakim powód wskazał, że jest sąsiadem pozwanych i pozostaje z pozwanymi w wieloletnim konflikcie sąsiedzkim. Sąd nie dał wiary zeznaniom powoda w zakresie w jakim powód wskazał, że kamery pozwanych nagrywają życie codzienne rodziny powoda, oraz że powód jest oślepiany światłami znajdującymi się na działce pozwanych, twierdzenia te nie znajdują bowiem potwierdzenia w zgromadzonym w aktach sprawy materiale dowodowym, w tym w opinii biegłego. Powódka P. W. przesłuchana na rozprawie dnia 4 września 2018r. zeznawała w sposób jedynie częściowo wiarygodny. Za wiarygodne Sąd uznał zeznania powódki w zakresie w jakim powódka wskazała, że pozostaje w wieloletnim konflikcie z pozwanymi. Sąd nie dał wiary zeznaniom powódki w zakresie w jakim powódka wskazała, że kamery pozwanych rej estrują życie codzienne rodziny powódki, oraz że powódka jest oślepiana światłami znajdującymi się na działce pozwanych, twierdzenia --- STRONA 6 --- te nie znajdują bowiem potwierdzenia w zgromadzonym w aktach sprawy materiale dowodowym, w tym w opinii biegłego. Pozwany M. R. przesłuchany na rozprawach dnia 22 listopada 2018r. i dnia 30 stycznia 2020r. zeznawał w sposób wiarygodny, rzetelny, logiczny i zgodny z resztą materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Pozwany wskazał dokładne położenie kamer zamontowanych na swoich działkach, sposób ich działania i cel ich założenia. Pozwana R. R. przesłuchana na rozprawach dnia 15 maja 2017r. oraz 30 stycznia 2020r. zeznawała w sposób wiarygodny i zgodny z resztą materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Pozwana wskazała, że pozostaje w wieloletnim konflikcie z rodziną powodów. Pozwana wskazała, że kamery założyła, aby uchronić się przed potencjalnymi złodziejami. Kamery obejmują swoim zasięgiem jedynie widok na nieruchomość pozwanej. Pozwana założyła również lampy ledowe, aby w nocy mieć lepszy widok, kiedy wraca samochodem z pracy. Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż prawo do prywatności jest nie tylko dobrem osobistym, chronionym w krajowym porządku prawnym, ale również prawem chronionym konstytucyjnie ( art. 47 Konstytucji R.P.) i w porządku międzynarodowym (art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.). Taką też ochronę prawa do prywatności gwarantuje art. 24 8 1 k.c., zgodnie z treścią którego, ten czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków. Na --- STRONA 7 --- zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. O ile przepis art. 23 k.c. statuuje ogólną zasadę ochrony dóbr osobistych człowieka, to przesłanki ochrony tychże dóbr zostały sprecyzowane w przepisie art. 24 8 1 k.c. Według tego przepisu niemajątkowa ochrona dóbr osobistych jest uzależniona od spełnienia dwóch przesłanek: zagrożenia lub naruszenia dóbr osobistych oraz bezprawnego charakteru działania wywołującego wskazany wyżej skutek (A. C., [w:] E. G. (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, Warszawa 2006, s. 59). W niniejszym postępowaniu żadna z powyższych przesłanek nie została wykazana. Ocena, czy określone zachowanie narusza dobra osobiste, a nadto ma charakter bezprawny, jest dokonywana wedle kryterium obiektywnego. Nie mają zatem w tym zakresie znaczenia wyłącznie subiektywne odczucia powodów, czy też ich indywidualna wrażliwość. Działaniem bezprawnym, jak powszechnie przyjmuje się w praktyce sądowej, jest działanie sprzeczne z normami prawa lub zasadami współżycia społecznego, a bezprawność wyłącza działanie mające oparcie w przepisach prawa, zgodne z zasadami współżycia społecznego, oraz w wykonywaniu prawa podmiotowego. W polskim prawie brak regulacji dotyczącej sposobu montowania monitoringu na prywatnej nieruchomości. Tym samym przy ocenie czy dane zachowanie jest w tej sytuacji bezprawne, należy kierować się zasadami współżycia społecznego oraz ogólnymi normami cywilnymi o naruszeniu dóbr osobistych. Dla zwiększenia poczucia bezpieczeństwa własnego można montować kamery, jednak cel ten trzeba osiągnąć bez naruszania prywatności sąsiadów. Urządzenia te powinny obejmować swoim zasięgiem nieruchomość ich właściciela wraz z ogrodzeniem, aby w ten sposób rejestrować zachowania, które mają miejsce w tym właśnie miejscu. Mogą też obejmować teren przed posesją (drogę publiczna), czy inny teren niezamieszkały, na którym, z oczywistych względów, osoby tam przebywające nie mogą oczekiwać respektowania ich prywatności rozumianej jako wolność od bycia obserwowanym. --- STRONA 8 --- Zgromadzony w niniejszym postępowaniu materiał dowodowy w żaden sposób nie wykazał, aby urządzenia zamontowane na działce pozwanych w postaci kamer i lamp ledowych w jakikolwiek sposób naruszały prawo do prywatności powodów. Obraz z kamer swym zasięgiem obejmuje jedynie teren działki pozwanych. W toku postępowania nie zostało wykazane, aby pozwani publikowali nagrania, prezentowali je osobom trzecim, a nawet, by je utrwalali dla własnych potrzeb. Lampy ledowe znajdujące się na terenie działki pozwanych również swym zasięgiem obejmują jedynie teren działki pozwanych. Powodowie wnieśli również o zasądzenie od pozwanych na ich rzecz zadośćuczynienia pieniężnego w wysokości 20.000 zł. Żądanie to jest kolejnym ze środków ochrony dóbr osobistych. Wynika wprost z art. 24 8 1 zd. 3 k.c., zgodnie z którego treścią ten, czyje dobro osobiste zostało naruszone może żądać na zasadach przewidzianych w kodeksie cywilnym zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Stosownie do treści art. 448 k.c, w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Jak zatem wprost wynika z cytowanego przepisu, przesłanką uzyskania zadośćuczynienia jest stwierdzenie, że doszło do naruszenia dobra osobistego osoby, która roszczenia takiego dochodzi. W odniesieniu do roszczenia majątkowego, którego zasądzenia oczekiwali powodowie, wskazać nadto należy, że krzywda nie została wykazana w stopniu, który uzasadniałby jakąkolwiek gratyfikację finansową. Nie zaoferowano żadnych dowodów, na podstawie których sąd mógłby ustalić okoliczność przeciwną. Twierdzenia o skutkach, jakie ingerencja w sferę prywatności powodów wywołała u nich negatywne konsekwencje w zakresie zdrowia psychicznego i fizycznego, nie zostały wsparte jakąkolwiek inicjatywą dowodową, co wyklucza możliwość przyjęcia tych okoliczności za podstawę orzeczenia. Mając powyższe na uwadze Sąd w punkcie pierwszym wyroku oddalił powództwo. --- STRONA 9 --- Powodowie postanowieniem Sądu z dnia 27 lutego 2017 roku zostali zwolnieni od kosztów i nie ponieśli opłaty od pozwu, jak również żadnych wydatków w sprawie. Nie mniej jednak zgodnie z art. 98 k.p.c. zasadą jest, że koszty procesu ponosi w ostatecznym rozliczeniu strona przegrywającą sprawę- a zatem w przedmiotowym postępowaniu stroną przegrywającą proces są powodowie. Powodowie jako strona, która w całości przegrała proces, powinni zwrócić pozwanej poniesione przez nią koszty procesu. Zgodnie z art. 3808 1 k.c., który w niniejszej sprawie ma zastosowanie, dłużnicy zobowiązani do świadczenia niepodzielnego są odpowiedzialni za spełnienie świadczenia jak dłużnicy solidarni. Pozwana była reprezentowani przez adwokata, zatem poniesione przez nią koszty obejmują opłatę od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika, którego wysokość ustalona została na podstawie 8 8 ust. I pkt 2i1 8 2 pkt 3 w zw. z 8 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z dnia 5 listopada 2015 r.),w brzmieniu obowiązującym w momencie wniesienia pozwu, z których wynika, że stawka minimalna w sprawach o ochronę dóbr osobistych wynosi 1080 zł. W związku z czym w punkcie drugim wyroku Sąd zasądził solidarnie od powodów: T. F. i P. W. na rzecz pozwanej R. R. 1.097 zł tytułem kosztów procesu. 'W sprawach o ochronę osobistą, które obejmują również roszczenie majątkowe, zgodnie z 8 8 ust. 1 pkt 21 8 2 pkt 3 w zw. z $ 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z dnia 5 listopada 2015 r.),w brzmieniu obowiązującym w momencie wniesienia pozwu, wynagrodzenie adwokata uzależnione jest od wartości przedmiotu sporu iw sprawach przy wartości przedmiotu powyżej 1500 zł do 5000 zł wynosi 1.200 zł. W związku z tym Sąd zasądził od każdego z powodów na rzecz pozwanej kwotę po 1.200 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego (punkt 3i4 wyroku). W myśl art. 102 k.p.c. w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami . Na podstawie w.w. artykułu Sąd odstąpił od obciążania małoletnich kosztami procesu (punkt piąty wyroku). --- STRONA 10 --- Mając powyższe na uwadze, na podstawie wyżej powołanych przepisów prawa, orzeczono jak w sentencji wyroku. Sędzia Jacek Grudziński