Teza / krótkie omówienie
żądania zadośćuczynienia pieniężnego za naruszenie dóbr osobistych musi brać pod
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
| Sygn. akt XIV C 1289/16
z AN
ŻY
Sj
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 marca 2020 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu XIV Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w Pile
w składzie następującym:
Przewodniczący: sędzia Przemysław Okowicki
Protokolant: st. sekr. sąd. Joanna Perlicjan
po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2020 r, w Pile
sprawy z powództwa P. W.
przeciwko L. Z.
o ochronę dóbr osobistych i zapłatę
1. zobowiązuje pozwanego L. Z. do złożenia w terminie 14 dni od uprawomocnienia się niniejszego
orzeczenia oświadczenia następującej treści:
”Ja-L. Z. przepraszam P. W. za naruszenie jego dóbr osobistych poprzez fałszywe oskarżenie Go
o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego i skierowanie przez moją osobę anonimu przeciwko P.
W. do Komendanta Wojewódzkiej (...) Policji w P.” z podpisem L. Z., a nadto do przesłania tegoż
oświadczenia powodowi, Komendantowi (...) w O., Komendantowi (...) w Z. oraz Komendantowi
(...)wP.;
2. w pozostałym zakresie powództwo oddala;
3. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 600 ( sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów opłaty
sądowej oraz kwotę 893,67 (osiemset dziewięćdziesiąt trzy złote i 67/100) zł tytułem wydatków
poniesionych w sprawie;
4. zasądza od pozowanego na rzecz Skarbu Państwa — Sądu Okręgowego w Poznaniu kwotę 343,91 (
trzysta czterdzieści trzy złote i 91/100) zł tytułem zwrotu wydatków poniesionych w sprawie;
5. koszty zastępstwa procesowego znosi pomiędzy stronami.
--- STRONA 2 ---
Przemysław Okowicki
UZASADNIENIE
'W pozwie z dnia 24 października 2016 r. (data wpływu) wniesionym przeciwko L. Z., powód P. W.
wniósł o:
- zobowiązanie pozwanego do opublikowania na swój koszt, w terminie 7 dni od uprawomocnienia się
orzeczenia, oświadczenia następującej treści: „Ja L. Z. przepraszam P. W. za naruszenie jego dóbr
osobistych poprzez fałszywe oskarżenie go o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego i skierowanie
przez moją osobę anonimu przeciwko P. W. do Komendy (...) w P.”, które winno zostać zamieszczone
w trzech kolejno po sobie następujących wydaniach gazety „(...)” wydawanej przez (...)
- zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kwoty 15.000 zł tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za
doznaną krzywdę, płatnego w terminie 14 dni od uprawomocnienia się orzeczenia,
- zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kwoty 51.925,33 zł tytułem odszkodowania za utracone
dochody w okresie od dnia 1 stycznia 2012r., do dnia 31 października 2016r.
- zasądzenie od pozwanego na jego rzecz comiesięcznej renty 87,52 zł z tytułu zmniejszenia się widoków
powodzenia na przyszłość powoda, płatnej od dnia 1 listopada 2016 r.,
-zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa
procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu powód wskazał, że jako funkcjonariusz Policji w wyniku otrzymanego przez KP w O, w dniu 15 marca 2011 r.,
powiadomienia o kradzieży mienia na szkodę O. w B.. Powód wydał w dniu 18.03.201 Ir. postanowienie o wszczęciu dochodzenia, które
prowadzono pod sygn. RSD (.... Powód wykonywał dalsze czynności w sprawie przez kolejne dni. Nie mniej jednak sporządzając
cotygodniowy raport o ilości prowadzonych spraw zorientował się, że nie posiada akt głównych dochodzenia i akt kontrolnych, zatem
rozpoczęła ich poszukiwania, które nie przyniosły rezultatu. Wobec tego powód odtworzył utracone akta. Co więcej w wyniku nie wykrycia
sprawcy przestępstwa umorzył dochodzenie, Następnie w dniu 18.07.201 Ir. do K(...) w P. wpłynęła anonimowa korespondencja wraz z
zaginionymi aktami, z której wynikało, że powód kierował pojazd w stanie nietrzeźwości, a następnie wysiadając z niego na parkingu
upuścił broń i ww. akta. A dodatkowo, iż z uwagi na stan nietrzeźwości podniósł jedynie broń, zostawiając akta postępowania. Z. listu
wynikało, że autorem była kobieta. Powód podniósł także, że wyrokiem Sądu Rejonowego w Pile VIII Zamiejscowego Wydziału Kamego
z dnia 22.12.2014r., sygn. akt: (...), uznano za winnego pozwanego L. Z. o to, że 15.07.201 Ir., pomagał nicustalonej osobie oskarżyć P.
W. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na zgubieniu ww. akt postępowania przygotowawczego, który to wyrok
został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu IV Wydział Karny-Odwoławczy z dnia 22.04.2015r. Powód podniósł,
że pozwany swym umyślnym działaniem polegającym na fałszywym oskarzeniu o zagubienie akt postępowania, oczerniając jego dobre
imię doprowadził do naruszenia jego dóbr osobistych. Spowodowało to zrujnowanie kariery zawodowej powoda, znaczne pogorszenie się
jego stanu zdrowia, a ostatecznie doprowadziło do zwolnienia powoda ze służby w Policji (k. 2-29).
W odpowiedzi na pozew z dnia 12 grudnia 2016r., pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na
rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadniając swoje stanowisko pozwany wskazał, że powództwo jest niezasadne i winno zostać oddalone w całości na koszt powoda.
Pozwany podnosi, że wyrok Sądu Rejonowego w Pile VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Złotowie zapadł z obrazą art. 46 par.
1 kk. co zostało potwierdzone wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu IV Wydział Kamy Odwoławczy z dnia 22 kwietnia 2015r., sygn.
akt: (...). Spowodowało to, że Sąd Okręgowy w Poznaniu dostrzegając konieczność zmiany zaskarżonego wyroku, na postawie art. 46
par. 1 K.k. ww. wyrokiem zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 15.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, nadto
--- STRONA 3 ---
| Dowód: zeznania świadka P. M.- protokół rozprawy z dnia 10.05.2017r., (k. 109-101), zeznania świadka
R. Z.- protokół rozprawy z dnia 10.05.2017r., (k. 109-101), zeznania świadka F. G. — protokół rozprawy
z dnia 25.10.2017r., (k.143-144v), zeznania świadka J. L— protokół rozprawy z dnia 25.10.2017r.,
(k.143-144v), zeznania świadka F. Z. - protokół rozprawy z dnia 12.07.2017 r., (k. 129-130, akta
osobowe P. W. nr 835737, zeznania powoda- protokół rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 235-237),
'W wyniku otrzymanego w dniu 15 marca 2011 roku przez Komisariat (...) w O. powiadomienia o
kradzieży mienia na szkodę firmy O. mieszczącej się w miejscowości B., w dniu 18 marca 2011 roku
powód, który otrzymał do prowadzenia sprawę wydał postanowienie o wszczęciu dochodzenia.
Dochodzenie było prowadzone pod sygn. akt: (...). P. W. wykonywał czynności związane z
prowadzeniem postępowania dochodzeniowego przez kilka następnych dni. Nie mniej jednak podczas
sporządzania cotygodniowego raportu dotyczącego ilości prowadzonych spraw, doszedł do wniosku, że
nie posiada akt głównych dochodzenia o sygn. (...), a także akt kontrolnych tego postępowania, które
to były przez niego umieszczane w obwolucie akt głównych. Powód stwierdził, że ostatni raz akta
widział 25 marca 2011r.
Wobec powyższego powód rozpoczął samodzielne poszukiwania ww. akt na terenie jednostki
Policji w O.. Działania te nie przyniosły jednak oczekiwanego efektu, bowiem nie udało mu się ich
odnaleźć. Stąd też P. W. na własną rękę odtworzył utracone akta (...). W tym samym okresie w stosunku
do powoda pojawiła się perspektywa awansu zawodowego, wobec czego w obawie przed
konsekwencjami dyscyplinarnymi w postaci utraty możliwości awansowania na detektywa nie
powiadomił on o zaistniałej sytuacji przełożonego i zataił fakt utraty akt.
Powód prowadził dalsze czynności w prawie, które jednak nie doprowadziły do wykrycia sprawcy
przestępstwa. Skutkowało to wydaniem przez niego w dniu 28 kwietnia 2011 r. postanowienia o
umorzeniu dochodzenia z uwagi na niewykrycie sprawcy przestępstwa.
Dnia 14 maja 2011 r., do Komendanta (...) w Z. wpłynął raport F. Z. o przeniesienie na stanowisko
detektywa (...). Nie mniej jednak został zaopiniowany negatywnie przez Komendanta P. V.. Z kolei w
dniu 24 maja 2011 r., Komendanta (...) w Z. wpłynął raport P. W. o przeniesienie na stanowisko
detektywa (...) i ww. Komendant (...) w Z. zaopiniował go pozytywnie, bowiem na tamten moment z
uwagi na pracę powoda jako referenta w Zespole (...) w O. posiadał on największe doświadczenie i
obycie z czynnościami wiążącymi się z pracą w tym charakterze.
Powód z F. Z. nie mieli żadnego konfliktu.
Dowód: akta sprawy (...), zeznania świadka P. V.- protokół rozprawy z dnia 12.07.2017 r., (k. 129-
130), zeznania świadka F. Z. - protokół rozprawy z dnia 12.07.2017 r., (k. 129-130), zeznania świadka
F. G. — protokół rozprawy z dnia 25.10.2017r., (k. 143-144v), zeznania powoda- protokół rozprawy z
dnia 08.10.2018r., (k. 235-237),
'W dniu 18 lipca 2011 roku do Komendanta (...) w P.wpłynęła korespondencja, zawierająca pismo
anonimowe wraz z załączonymi do niego utraconymi aktami głównymi oraz kontrolnymi prowadzonego
przez powoda postępowania o sygn. (...). Z treści załączonego anonimu wynikało, że powód kierował
--- STRONA 4 ---
pojazd mechaniczny w stanie nietrzeźwości, a następnie podczas wysiadania z niego upuścił zarówno
broń służbową, jak i ww. akta. Po czym z uwagi na stan nietrzeźwości podniósł z ziemi jedynie broń, a
akta pozostawił na parkingu. Ponadto z treści anonimu wynikało, że autor anonimu przesyła do
Komendanta (...) w P. z obawy przed reakcja powoda, bowiem twierdzono, że powód jest do tej osoby
źle nastawiony. Treść anonimu sugerowała, że sporządziła go kobieta.
O powyższym fakcie powiadomiono Komendanta (...) w Z. mł. insp. G. G., który niezwłocznie
podjął kroki zmierzające do wyjaśnienia okoliczności zagubienia akt postępowania. W dniu 12 sierpnia
2011 roku została przeprowadzona rozmowa dyscyplinująca mł. insp. G. G. - Komendanta (...) w Z. z
powodem, której to przedmiotem było naruszenie przez powoda dyscypliny służbowej związanej z
niepoinformowaniem przełożonego o utracie akt (...) i ich samodzielne odtworzenie,
Z uwagi na stwierdzenie przewinienia dyscyplinarnego, stanowiącego przypadek mniejszej wagi —
Komendant (...) uznał, że wystarczającym środkiem będzie przeprowadzenie rozmowy z powodem na
temat zdarzenia, wytknięcie stwierdzonych nieprawidłowości i wskazanie zalecanych środków
zapobiegawczych. Powodowi cofnięto także możliwość awansu na kilka dni przed nominacją na
detektywa. Posadę otrzymał wówczas świadek F. Z..
'We wrześniu 2011 roku rozkazem nr 121/2011 odebrano P. W. powierzone mu obowiązki referenta
Zespołu (...) w O.. A nadto w wyniku złożonego raportu powód został przeniesiony do Zespołu (...) w
Z.
dowód: kserokopia notatki służbowej z dnia 27.11.201 1r., (akta (...)), sprawozdanie z dnia 05.08.2011
r., (akta osobowe P. W. Nr 835737), notatka służbowa z dnia 12.08.2011r., (akta osobowe P. W. Nr
835737), notatka służbowa 19.07.201 Ir.,(akta osobowe P. W, Nr 835737), rozkaz nr 121/2011 r., (akta
osobowe P. W. Nr 835737), zeznania świadka P. V.- protokół rozprawy z dnia 12.07.2017 r., (k. 129-
130), zeznania powoda- protokół rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 235-237).
Przeciwko P. W. toczyło się śledztwo w sprawie o czyn z art. 231 $ 1 k.k., polegający na
niedopełnieniu obowiązków-utracie akt postępowania. Był to bardzo trudny okres czasu dla powoda.
Bowiem w tym czasie stał się nerwowy, zestresowany w związku z zaistniałym zdarzeniem. Powód
ponownie zaczął sięgać po alkohol. W tym czasie widoczne było również obniżenie jego efektywności
w wykonywaniu obowiązków służbowych. W okresie od 25 listopada 2010 roku do 14 listopada 2011
roku powód nie sprawdzał się w pracy. Wykonywane przez niego czynności charakteryzowały się
rażącym niezachowaniem terminów. Obserwowalny był brak zaangażowania i opieszałość w
prowadzonych przez niego czynnościach, co przyczyniało się do przewlekłości w prowadzeniu spraw,
co rzutowało negatywnie na wizerunek Policji. Doprowadziło to do podjęcia decyzji o przeniesieniu
powoda do innego rodzaju służby, o mniejszym obciążeniu i złożoności realizowanych zadań. Zatem
rozkazem personalnym Nr 187/2011 P. W. został przeniesiony do dalszego pełnienia służby w Zespole
G.)wZ.
Cała zaistniała sytuacja przerosła powoda i negatywnie odbiła się na jego stanie psychicznym i
fizycznym. Powód korzystał z pomocy psychologa Policyjnego, zażywał leki na uspokojenie i obniżenie
--- STRONA 5 ---
| ciśnienia, które zostały mu przepisane przez lekarza rodzinnego. P. W. wycofał się z życia
towarzyskiego, ograniczył kontakty ze znajomymi i rodziną. W dniu 16 listopada 2011 roku miała
miejsce sytuacja, podczas której powód pełniąc służbę w O. wraz z sierż. szt. R. Z. stracił przytomność
i był przez niego przetransportowany do podstacji Pogotowia Ratunkowego w O.. Wówczas stwierdzono
u powoda podwyższone ciśnienie tętnicze, spowodowane stresem. Stres związany z zaistniałą sytuacją
spowodował złamanie przez powoda abstynencji od alkoholu.
Orzeczeniem Nr 268/2012 (...) w P. z dnia 07 marca 2012 r., powód został uznany za całkowicie
niezdolnego do służby, na skutek zespołu zależności alkoholowej. Powód został zaliczony do trzeciej
grupy inwalidzkiej bez związku ze służbą w Policji.
Zgodnie z rozkazem personalnym Komendanta (...) w Z. z dnia 09.01.2013 r., powód został
zwolniony ze służby z dniem 02.02.2013 r. Zwolnienie nastąpiło w wyniku uprawomocnienia się
Orzeczenia Nr 268/2012 Komisji (...) w P., w którym ustalono, że powód jest całkowicie niezdolny do
służby.
Dowód: rozkaz personalny z dnia 14.11.2011r., nr 187/2011 (akta osobowe nr 835737), opinia
psychologiczna z dnia 18.03.2019r., (k. 253-260), opinia sadowo psychiatryczna z dnia 11.06.2019r.,
(k. 280-287), opinia służbowa za okres od 25.05.2010r., do 14.11.201 Ir., (akta (_...), k. 219-220), rozkaz
personalny nr 195/201 1 (akta (...), k. 221), akta sprawy (_...), Orzeczenie Nr 268/2012 (akta osobowe
nr 835737, k. 132), karta zwolnienia powoda (akta osobowe nr 835737, k. 144), rozkaz personalny nr
13 z dnia 09.01.2013r., (akta osobowe nr 835737, k. 138), zeznania „powoda- protokół rozprawy z dnia
08.10.2018r., (k. 235-237).
Podjęte w sprawie czynności doprowadziły do wszczęcia śledztwo przeciwko pozwanemu które
skutkowało skierowaniem przeciwko niemu do Sądu aktu oskarżenia. Sąd Rejonowy w Pile VIII
Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Złotowie wyrokiem z dnia 22 grudnia 2014 r., wydanym w
sprawie o sygn. akt: (...) uznał pozwanego L. Z. za winnego tego, że w dniu 15 lipca 2011 roku w J.
pomagał nieustalonej osobie oskarżyć powoda o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego
polegającego na zgubieniu akt postępowania przygotowawczego (...) i skierowaniu przeciwko ww.
ścigania za przewinienie dyscyplinarne dotyczące utraty akt sprawy (...) w ten sposób, że posiadając
wiedzę o nieprawidłowości twierdzeniu i zagubieniu przedmiotowych akt przez powoda wysłał
wymienione akta wraz z anonimowym doniesieniem do komendanta (. -.) wP. tj. przestępstwa z art. 183
$3kk. wzw. zart. 234 k.k.iart. 235 k.k. w zw. zart. 11$ 2 k.k. i za to przestępstwo na podstawie art.
19 $ 1 k.k. w zw. z art. 235 k.k. w zw. z art. 11 $3kk wzw.zart. 58 $3 kk.i art 33$ 113 k.k.
wymierzył mu karę grzywny w wysokości 300 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki
dziennej na kwotę 10 zł.
Nadto na skutek zaskarżenia ww. wyroku w całości przez obrońcę oskarżonego i prokuratora, Sąd
Okręgowy w Poznaniu IV Wydział Karny Odwoławczy wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2015 roku w
sprawie o sygn. akt: (...) uznał za zasadny zgłoszony przez prokuratora zarzut, iż przedmiotowy wyrok
zapadł z obrazą art. 46 $ 1 k.k., ponieważ Sąd I Instancji nie orzekł o obowiązku zadośćuczynienia za
--- STRONA 6 ---
krzywdę doznaną przez powoda P. W., popełnionym na jego szkodę przestępstwem. W związku z tym
Sąd Okręgowy dostrzegając konieczność zmiany ww. wyroku na podstawie art. 46 $ 1 k.k. zasądził od
pozwanego na rzecz powoda kwotę 15.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Dowód: zeznania świadka B. S.- protokół rozprawy z dnia 12.07.2017r., (k. 129-130), akta sprawy (_..),
odpis prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Pile VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w
Złotowie z dnia 22.12.2014r., sygn. akt: (...) (k. 418-425 ), odpis prawomocnego wyroku Sądu
Okręgowego w Poznaniu IV Wydziału Karnego Odwoławczego z dnia 22.04.2015., sygn. akt: (...) (k.
470-475v), zeznania powoda- protokół rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 235-237) zeznania powoda-
protokół rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 338-339v), zeznania pozwanego- protokół rozprawy z dnia
08.10.2018r., (k. 338-339v), zeznania pozwanego- protokół rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 235-237).
Powód po otrzymaniu odpisu wyroku Sądu Rejonowego w Pile VIII Wydziału Kamego z siedzibą w Złotowie zamieścił go na swoim
profilu, na portalu społecznościowym „(...)”, do którego dostęp mieli wszystkie osoby, które powód posiadał w swojej grupie znajomych
na ww. portalu. P. W. osobiście odebrał odpis wyroku z Sądu Rejonowego w Złotowie, Następnie wyrok ten był powielony i bez dokonania
jakiejkolwiek anonimizacji danych personalnych został rozpowszechniony w miejscu zamieszkania pozwanego. Co więcej wyrok ten
został udostępniony na profilu tego samego portalu społecznościowego przez świadka B. S., który chcąc zobaczyć co zostało zamieszczone
przez powoda udostępnił to na swoim profilu. Z uwagi na powyższe pozwany zainicjował przeciwko powodowi postępowanie o naruszenie
dóbr osobistych
Dowód: zeznania świadka B. S.- protokół rozprawy z dnia 12.07.2017r., (k. 129-130), zeznania świadka
D. K. — protokół rozprawy z dnia 12.07.2017r., (k. 129-130), zeznania powoda- protokół rozprawy z
dnia 08.10.2018r., (k. 235-237), zeznania pozwanego- protokół rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 235-
237).
Po zakończeniu pracy w Policji powód pracował jako ochroniarz, a z czasem jako kierowca. W grudniu 2013 roku rozpadł się także
związek powoda z jego partnerką, który tworzyli od 2012 roku. Bowiem w tamtym czasie P. W. nie tylko miał problemy z nadużywaniem
alkoholu, nie radził sobie ze stresem, ale i został oddelegowany do służby w B., gdzie musiał dojeżdżać na służbę na godzinę 14:00, przez
co mijał się z ówczesną partnerką, gdyż ta pracowała do godziny 15:00. Powód przez toczącą się sprawę w prokuraturze zaniedbywał
swoją rodzinę. Był to również czas, w którym korzystał z pomocy psychologa w P.. U powoda wystąpiły zaburzenia adaptacyjne będące
skutkiem stresu jaki powód odczuwał w wyniku zaistniałej sytuacji. Powrót powoda do nałogu wpłynął znacząco na relacje partnerskie i
zawodowe P. W..
Po zwolnieniu ze służby w Policji powód przez jakiś czas pracował jako przewoźnik osób za granicę. Następnie podjął zatrudnienie
na podstawie umowy cywilno-prawnej w spółce S. w S., gdzie pracował jako kierowca.
Obecnie powód P. W. ma ukończone 40 lat, zamieszkuje w K., zatrudniony w prywatnej firmie transportowej z miesięcznym
wynagrodzeniem netto w wysokości 6.000 zł. Nadto powód otrzymuje rentę policyjną w wysokości 1.200 zł miesięcznie. P. W. często
bywał w górach, gdzie spotkał swoją obecną partnerkę. Powód przeprowadził się do K. bo chciał dokonać zmian w swoim życiu. Od 2011
roku pozostaje w abstynencji. Zaburzenia adaptacyjne jakie wystąpiły u powoda mają charakter trwały, a ich skutkiem mogą być
nawracające stany depresyjne i lękowe, które spowodowały trwały uszczerbek na zdrowiu -5%.
Natomiast pozwany L. Z. ma ukończone 58 lat, jest emerytowanym funkcjonariuszem Policji, zamieszkuje w O., otrzymuje świadczenie
emerytalne w wysokości 2.800 zł netto. Pozwany zamieszkuje wraz z ciężko chorą żoną, która cierpi na chorobę A.. Świadczenie
emerytalne powód przeznacza na leczenie i rehabilitację żony. Żona pozwanego otrzymuje emeryturę w wysokości 1.462,49 zł i 150 zł
dodatku. W gospodarstwie domowym z pozwanym pozostaje także jego 81 letnia matka, która otrzymuje świadczenie emerytalno-rentowe
w wysokości 1.500 zł miesięcznie. Nie mniej jednak z pieniędzy matki opłacane jest stojące puste mieszkanie Pozwany zaciągnął
zobowiązanie kredytowe w kwocie 16.500 zł celem zapłaty powodowi kwoty 15.000 zł zadośćuczynienia zasądzonego prawomocnym
wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu IV Wydział Karny Odwoławczy z dnia 22 kwietnia 2015r. Pozwany nie posiada żadnego
majątku. Zamieszkuje w mieszkaniu spółdzielczym, posiada dwunastoletni samochód osobowy i garaż. Pozwany korzysta z odpłatnej
pomocy opieki społecznej, bowiem jego żona wymaga opieki stałej, stąd ponosi koszty 50 godzin opieki miesięcznie w wysokości 600 zł.
Ponosi również koszty zakupu lekarstw i pieluchomajtek w wysokości około 500 zł-600 zł miesięcznie. Pozwany korzysta z pomocy syna,
--- STRONA 7 ---
który reguluje wydatki związane z opłatami za czynsz oraz kosztami rehabilitacji. Pozwany cierpi na problemy zdrowotne: rozpoznano u
niego migotanie i trzepotanie przedsionków oraz nadciśnienie tętnicze.
Dowód. opinia psychologiczna z dnia 18.03.2019r., (k. 253-260), opinia sądowo-psychologiczna z dnia
11.06.2019r., (k.280-287), faktura VAT z dnia 31.01.2020r., (k. 348 ), pismo ZUS z dnia 01.03.2019r.,
(k. 349 ), historia zdrowia i choroby pozwanego (k. 350-351 ), zeznania świadka F. Z. - protokół
rozprawy z dnia 12.07.2017 r., (k. 129-130), zeznania świadka P. M.- protokół rozprawy z dnia
10.05.2017r., (k. 109-101), zeznania powoda- protokół rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 338-339),
zeznania pozwanego- protokół rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 338-339v), zeznania powoda- protokół
rozprawy z dnia 08.10.2018r., (k. 235-237), zeznania pozwanego- protokół rozprawy z dnia
08.10.2018r., (k. 235-237),
Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie następującej oceny zgromadzonego materiału.
Zgodnie z art. 229 k.p.c., nie wymagają dowodu fakty przyznane w toku postępowania przez stronę
przeciwną, jeżeli przyznanie nie budzi wątpliwości co do swej zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy.
Sąd uznał za wiarygodne dokumenty prywatne, które zostały wyżej wskazane jako podstawa ustaleń. Nie budziły one wątpliwości co
do autentyczności i zgodności treści z prawdą. Jednocześnie ich wiarygodność nie była przez żadną ze stron podważana, więc także z tego
punktu widzenia nie było podstaw do odmówienia im wiary. Dokumenty zostały dołączone do akt w odpisach poświadczonych za zgodność
z oryginałami przez pełnomocników stron postępowania. Te poświadczenia korzystały z domniemania prawnego zgodności treści z prawdą
(art. 129 $ 3 K.p.c. w zw. z art. 244 k.p.c.), które w żadnym wypadku nic zostało obalone,
Stosownie do treści art. 11 zdanie pierwsze k.p.c., ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co
do popełnienia przestępstwa wiążą sąd w postępowaniu cywilnym. Na podstawie powołanego przepisu sąd cywilny jest związany
zawartymi w sentencji wyroków sądu karnego tj. prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Pile VIII Zamiejscowego Wydziału Karnego
z siedzibą w Złotowie z dnia 22.12.2014r., sygn. akt: (...) oraz prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu IV Wydziału
Karnego Odwoławczego z dnia 22.04.2015., sygn. akt: (...), ustaleniami dotyczącymi wyczerpania przez osobę nim skazaną, w sposób w
tam opisany, znamion przypisanego jej przestępstwa. Wskazać należy, że moc wiążąca prawomocnego wyroku skazującego wydanego
przez sąd karny nakazuje przyjąć ustalenia tego wyroku, natomiast nie wynika z niej zakaz dokonania ustaleń szerszych niż wynikające z
tego wyroku
Za wiarygodne w pełni i nie budzące jakichkolwiek wątpliwości Sąd uznał dokumenty w postaci akt osobowych P, W. Nr 835737,
Stanowiły one wartościowy w sprawie materiał dowodowy.
Za wiarygodne należało uznać zeznania świadków G. U., F. G., J, L.. Świadkowie Ci byli byłymi współpracownikami pozwanego z
pracy. W ocenie Sądu ich zeznania nie były w żaden sposób napastliwe, tendencyjne. Żaden ze świadków w swoich twierdzeniach nie
przejawiał niechęci wobec którejś ze stron postępowania, Nie mniej jednak należy przy tym zwrócić uwagę, że zeznania świadków w dużej
mierze nie dały odpowiedzi na istotne kwestie dla rozstrzygnięcia przedmiotowego postępowania, głownie w zeznaniach świadków
przejawiało się twierdzenie „nie pamiętam”, „nie mam pojęcia”, „nie znam szczegółów wydarzenia”. Wynikało to w ocenie Sądu z tego,
że w większości funkcjonariusze Ci pracowali w różnych pionach i pracowali z P. W. przez krótkie okresy czasu, a od zdarzenia upłynęło
wiele czasu, co niewątpliwie mogło wpłynąć na zatarcie w ich pamięci szczegółów zaistniałej sytuacji. Zatem w tym zakresie Sąd oparł
się w znacznej mierze na protokołach i materiałach ze sprawy karnej, w której świadkowie Ci składali zeznania, a także aktach osobowych
powoda Nr 83 5737,
Opinie: biegłej psycholog K. G. oraz psychiatry W. C. stanowiły wartościowy materiał dowodowy. Zostały sporządzone przez
specjalistów dysponującą dużą wiedzą i doświadczeniem. Zarówno biegła K. G., jaki W. C, są stałymi biegłymi sądowymi i od lat wydają
corocznie co najmniej kilkadziesiąt opinii tylko na potrzeby różnorodnych postępowań prowadzonych przez Sąd Okręgowy w Poznaniu
XIV Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedziba w Pile. Przygotowane przez biegłych opinie udzieliły odpowiedzi na tezę dowodową
zawartą w postanowieniu dowodowym Sądu, zostały sporządzone w sposób fachowy, rzetelny i wyczerpujący. Były spójne, logiczne,
zrozumiałe. Co prawda strona pozwana podnosiła zarzuty do opinii, nie mniej jednak w ocenie Sądu nie zostały one zakwestionowane w
sposób skuteczny.
--- STRONA 8 ---
W ocenie Sądu zeznania świadka G. G. — komendanta (...) w Z. za niewiele wnoszące dla
rozstrzygnięcia prowadzonego postępowania, bowiem świadek nie pamiętam szczegółów i okoliczności
przyznawania nagród czy zastrzeżeń, a ówczesny Komendant (...) w O. nie zgłaszał mu zastrzeżeń do
pracy powoda. Nie miał także informacji na temat nadużywania przez powoda alkoholu, a zwłaszcza
nie wiedział co było powodem odejścia powoda z Policji, dlatego też Sąd nie czynił ustaleń faktycznych
na ich podstawie.
Sąd dał wiarę w całości zeznaniom świadków B. S., R. Z., Z. K., P. V., Z. K.. Sąd miał na uwadze,
że są to byli emerytowani funkcjonariusze Policji, którzy pracowali z powodem, a niektórzy z nich byli
w pewnych okresach czasu jego przełożonymi. W ocenie Sądu ich zeznania były rzeczowe, szczere i
znalazły odzwierciedlenie w pozostałym zebranym materiale dowodowym stanowiącym podstawę dla
rekonstrukcji stanu faktycznego sprawy, w tym również w wyjaśnieniach stron postępowania. Ponadto
były one spójne, logiczne i wzajemnie się uzupełniały. Na szczególną uwagę Sądu zasługiwały zeznania
świadka P. V. zawarte w protokole przesłuchania świadka z dnia 08.09,201 Ir., łożone w sprawie (...),
w których wskazuje jednoznacznie, że powód został „ukarany bardziej za niezgłoszenie akt, aniżeli za
ich zagubienie” oraz „co do P. W., to chcę dodać, że oprócz rozmowy dyscyplinującej Komendant (...)
w . cofnął ww. awans na detektywa na kilka dni przed nominacją, co również było konsekwencją
zgubienia akt”. Zdaniem Sądu klu całego zdarzenia i jego postępujących kolejno konsekwencji polegało
właśnie na zatajeniu faktu utraty akt i niezgłoszeniu tego ich zaginięcia przełożonemu, a nie przesłanie
utraconych akt wraz z anonimem do K(...) w P..
Sąd uznał za wiarygodne twierdzenia świadka P. M.. Sąd wziął pod uwagę, iż świadek jest bardzo
dobrym znajomym powoda i znają się praktycznie od dzieciństwa, jednakże Sąd nie znalazł podstaw by
odmówić zeznaniom świadka wiarygodności. Świadek potrafił odróżnić okoliczności, o których wie z
relacji innych osób, samego powoda od tych, w których uczestniczył lub sam zaobserwował. Zeznania
świadka były rzeczowe i rzetelne oraz znalazły potwierdzenie z pozostałym materiale dowodowym.
Sąd z dużą ostrożnością podchodził natomiast do oceny zeznań świadka D. K., bowiem jego zeznania
budziły również poważne wątpliwości, kiedy składał je w postępowaniu karnym. Stąd też sąd uznał je
za wiarygodne w zakresie opisanym w stanie faktycznym sprawy,
Z taką samą ostrożnością Sąd podchodził do oceny z zeznań świadka F. Z.. Sąd brał pod uwagę, że
jest on pasierbem pozwanego, a także fakt, że to on rywalizował wówczas z powodem o awans na
stanowisko detektywa i w procesie stron może się opowiadać za pozwanym składając tym samym na
jego rzecz zeznania bardziej korzystne. Nie mniej jednak taka sytuacja w ocenie Sądu nie miała miejsca
w sprawie, Zdaniem Sądu jego zeznania należało uznać za generalnie wiarygodne, pokrywały się one
ze zgromadzonym w sprawie pozostałym materiałem dowodowym.
W ocenie Sądu za niewiarygodne należało uznać zeznania świadków, w których podawali, ze powód
nadużywał alkoholu w czasie pełnienia służy. Twierdzenia te były gołosłowne niepoparte żadnymi
dowodami.
--- STRONA 9 ---
Strony są osobami najbardziej zainteresowanymi wynikiem procesu, skutkiem czego dowód z ich
zeznań jako źródło wiedzy o faktach spornych jest najbardziej niepewny. Dlatego też zeznania stron
wymagały szczególnie dokładnej weryfikacji, przede wszystkim przez konfrontację z innymi dowodami
oraz zasadami wiedzy i doświadczenia.
Co się tyczy pogorszenia stanu zdrowia psychicznego powoda, że biorąc pod uwagę doświadczenie,
należy stwierdzić, że istotnie okoliczność prowadzenia postępowania z art. 231 par. 1 k.k., jak i całe
postępowanie mające na celu zbadanie sprawy utraty przez powoda akt ma ze swej istoty wymiar
stresogenny i mogący powodować, że osoba, przeciwko bądź w związku z działaniem której toczy się
takie postępowanie nie będzie zaangażowana w swoje obowiązki na dotychczasowym poziomie. Z
pewnością też, Sąd daje wiarę zeznaniom świadków, w zakresie nastroju powoda, jaki mu towarzyszył
w trakcie sprawy. Szczególnie, że jak wskazać należy, że P. W. zdawał sobie sprawę, jakie ewentualne
konsekwencje może nieść ze sobą fakt utraty akt. Sam wskazał, że o tym fakcie nie poinformował
przedłożonego bowiem bał się utraty możliwości awansu, który wówczas się jawił w stosunku do niego.
Zeznania stron również zasadniczo potwierdzają okoliczności w sprawie bezsporne, różnią się
natomiast oceną zakresu skutków, jakie zdarzenie to wywołało. Powód przede wszystkim podkreślał
bowiem negatywne dla niego konsekwencje prowadzonego postępowania, na skutek wysłania przez
pozwanego utraconych akt z anonimem do Komendy (...) w P., w postaci rozstroju zdrowia oraz
wydalenia ze służby. Pozwany z kolei przyznał się do zarzucanego mu czynu. Zasadniczo zatem
zeznania stron postępowania są wiarygodne. Bez większego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy są
zeznania powoda odnośnie negatywnego podejścia, rzeczywistego czy domniemanych innych
funkcjonariuszy w stosunku do niego po zdegradowaniu go na niższe stanowisko służbowe, albowiem
nie ma to znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy między powodem a pozwanym. Zwraca jednak Sąd
uwagę, Że z zeznań powoda wynika, że to w wyniku działania pozwanego został on wydalony ze służby,
w ocenie sądu należałoby stwierdzić, że w znacznej mierze on sam przyczynił się do załamania swojej
kariery zawodowej, poprzez niewłaściwe, naganne zachowanie w stosunku do swojego przełożonego.
Bowiem wskazać należy, że powód zatajając fakt utraty akt i odtwarzając na własną rękę potajemnie
akta nie tylko naruszył normy prawne, moralne, gdyż poważnie naruszył zaufanie osób powierzających
mu pełnienie funkcji przedstawiciela prawa działającego w obronie interesu społecznego.
'W ocenie Sądu budzą poważne wątpliwości twierdzenia powoda, że to nie on rozpowszechnił kopie
wyroku skazującego pozwanego po całej miejscowości. Bowiem powód twierdził, że zamieścił jego
treść na swoim profilu założonym na portalu społecznościowym „(...)”, z dokonaną anonimizacją
danych personalnych tam wskazanych, i to któryś ze znajomych musiał pobrać wyrok z jego profilu i
go rozpowszechnić. Nie mniej jednak takie działanie jest mało prawdopodobne, albowiem gdyby taka
sytuacja miała miejsce to wyrok rozpowszechniony by był jak podaje powód z dokonaną przez niego
anonimizacją danych osobo poznawczych. Tylko powód dysponował pełnym odpisem wyroku, co de
--- STRONA 10 ---
facto wskazuje, że prawdopodobnym jest to, że rozpowszechnienie tych informacji szerszemu gronu
osób w zasadzie jest wynikiem aktywności powoda.
'W pozostałym zakresie Sąd uznał za wiarygodne te wypowiedzi, które znalazły potwierdzenie w
zgromadzonym materiale dowodowym i nie budziły wątpliwości Sądu.
Na terminie rozprawy z dnia 11 marca 2020 roku, Sąd oddalił wniosek dowodowy strony powodowej
o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z dziedziny księgowości i rachunkowości jako całkowicie
bezzasadny, co też zostało przez Sąd już szczegółowo wyjaśnione i uzasadnione na terminie rozprawy.
Sąd zważył co, następuje:
P. W. w pozwie domagał się ochrony swoich dóbr osobistych. Stąd też zgłoszone przez niego żądania należało ocenić w myśl
przepisów regulujących tę ochronę.
Stosownie do treści art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko
lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i
racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach.
Zgodnie z art. 24 $ 1 k.e. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba
że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła
czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej
formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy
pieniężnej na wskazany cel społeczny.
$ 2. Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na
zasadach ogólnych.
$ 3. Przepisy powyższe nie uchybiają uprawnieniom przewidzianym w innych przepisach, w szczególności w prawie autorskim oraz w
prawie wynalazczym.
Na gruncie prawa cywilnego tę ochronę zapewniają roszczenia wynikające nie tylko z wyżej opisanego art. 24 $ 1 k.c., ale i art. 448
kce, Artykuł 448 k.c. stanowi, że w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone,
odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną
na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia.
'W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia,
dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła
oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie
może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na
wskazany cel społeczny. Na podstawie art. 43 k.c. powyższe przepisy stosuje się odpowiednio do osób
prawnych. Nie każda bowiem dolegliwość w postaci doznania przykrości stanowi o naruszeniu dóbr
osobistych ale tylko taka, która wedle przeciętnych ocen przyjmowanych w społeczeństwie przekracza
próg dozwolonych zachowań i nie jest małej wagi (...). Z założenia tego wynika, że nie może być
miarodajny wyłącznie stan uczuć oraz miara indywidualnej wrażliwości powoda, lecz także kontekst
społeczny, a zwłaszcza odbiór przypisywanych zachowań danym w środowisku.( por. wyrok Sądu
Apelacyjnego w Łodzi z dnia 28 sierpnia 1998 r., (..., wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 28
października 2010 roku, (...)). Przy ocenie natomiast, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, także
takiego jakim jest godność człowieka, również przyjmować należy koncepcję obiektywną naruszenia
dobra osobistego, ustaloną w płaszczyźnie konkretnego stanu faktycznego, po przeanalizowaniu, czy
--- STRONA 11 ---
dane zachowanie, biorąc pod uwagę przeciętne reakcje ludzkie mogło obiektywnie stać się podstawą do
negatywnych odczuć po stronie pokrzywdzonego. Nie można jednocześnie całkowicie wykluczyć
subiektywnego odczucia osoby żądającej ochrony prawnej, zależy to jednak od istoty zdarzenia, na które
powołuje się osoba uważająca, że jej dobra osobiste zostały naruszone ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego
w Warszawie z dnia 31 stycznia 2013 roku, (...).
Przy ocenie czy doszło do naruszenia dobra osobistego decydujące znaczenie ma nie tyle
subiektywne odczucie osoby żądającej ochrony, ile to jaką reakcję wywołało to naruszenie w określonej
społeczności czy w społeczeństwie.
Z art. 24 $ 1 k.c. wynika, że ochrona dóbr osobistych przysługuje jedynie przed działaniem
bezprawnym, przy czym bezprawność działania osoby naruszającej jest objęta domniemaniem. W
prawie cywilnym za bezprawne uważa się każde zachowanie (działanie bądź zaniechanie), które jest
sprzeczne z szeroko pojętym porządkiem prawnym, obejmującym również zasady współżycia
społecznego. Tak w judykaturze jak i w doktrynie utrwalony jest pogląd, według którego bezprawność
wyłącza m.in. działanie w obronie społecznie uzasadnionego interesu. Jednak, gdy w takim wypadku
działaniem naruszającym dobra osobiste jest wypowiedź o faktach dotyczących osoby pokrzywdzonego,
bezprawność jest wyłączona tylko wówczas, jeżeli wypowiedź zawiera informacje prawdziwe (por.
wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 17.11.1993r., (...), PS 1996/4/wkładka s. 3-7, wyrok Sądu
Apelacyjnego w Katowicach z dnia 6.07.1999r., (...), TPP 2004/1-2/137, uzasadnienie wyroku SN z
dnia 14.05.2003r., (...), OSP 2004/2/22).
Wskazać należy, że Sąd opowiada się za koncepcją obicktywną oceny naruszenia dobra osobistego w kontekście całokształtu
okoliczności sprawy, która jest najszerzej reprezentowana w piśmiennictwie i orzecznictwie sądowym. Tym samym Sąd uznaje, że przy
ocenie, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, decydujące znaczenie ma nie subiektywne odczucie danej osoby, ale to, jaką reakcję
wywołuje naruszenie w racjonalnym i bezstronnym zewnętrznym (społecznym) odbiorze. Kryteria subiektywne mogą odgrywać pewną
rolę jedynie przy oceni stopnia naruszenia określonego dobra osobistego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 października 2001 r.,
(...) publ. w zbiorze Lex).
Bezprawnym jest każde działanie naruszające dobro osobiste, jeżeli mie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności
usprawiedliwiających je. Do okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych na ogół zalicza się:
1) działanie w ramach porządku prawnego, tj. działanie dozwolone przez przepisy prawa,
2) wykonywanie prawa podmiotowego,
3) zgodę pokrzywdzonego (z zastrzeżeniem uchylenia jej skuteczności w niektórych przypadkach) oraz
4) działanie w ochronie społecznie uzasadnionego interesu.
W art. 24 $ 1 k.c, ustanowione zostało domniemanie prawne bezprawności naruszenia dobra osobistego. Tak więc wykazanie braku
bezprawności obciążało pozwanego.
P. W. domagał się nakazania pozwanemu dopełnienia czynności potrzebnej do usunięcia skutków
naruszenia jego godności — pisemnego przeproszenia go w prasie lokalnej. Żądanie takie, co do zasady
znajdowało oparcie w art. 24 $ 1 k.c., Zdaniem Sądu, przeprowadzone w sprawie dowody pozwalają na
uznanie, że przesyłając utracone akta sprawy RSD 37/11 z załączonym anonimem bezpośrednio do
Komendanta (...) w P., pozwany L. Z. naruszył dobra osobiste powoda. Nie mniej jednak wskazać
należy, a wręcz szczególnie zaznaczyć, że powodem zwolnienia ze służby powoda nie było ww.
--- STRONA 12 ---
działanie pozwanego, ale zatajenie przed swoimi przełożonymi faktu utracenia ww. akt i odtworzenie
przez powoda na własną rękę akt, co skutkowało wystąpieniem po sobie szeregu skutków, nie tylko w
postaci konsekwencji prawnych ale i utraty zaufania i wiarygodności, jakiej oczekuje się na płaszczyźnie
przełożony — podwładny oraz między innymi współpracownikami, ale i silnego stresu w obawie przed
konsekwencjami. Nie mniej jednak działanie pozwanego polegające na pomocnictwie innej osobie w
skompromitowaniu powoda stanowiło naruszenie dobra osobistego powoda i zostało uwzględnione w
części, Stąd też Sąd zobowiązał pozwanego do złożenia oświadczenia: „Ja- L. Z. przepraszam P. W.
za naruszenie jego dóbr osobistych poprzez fałszywe oskarżenie Go o popełnienie przewinienia
dyscyplinarnego i skierowanie przez moją osobę anonimu przeciwko P. W. do Komendy (...) w P.” z tą
tylko różnicą, że pozwany złożone oświadczenie prześle powodowi, Komendantowi (...) w O.,
Komendantowi (...) w Z. oraz Komendantowi (...) w P., jako podmiotom zainteresowanym w sprawie,
bowiem charakter sprawy nie miał wydźwięku społecznego, medialnego- sprawa nie była wystawiona
na opinię publiczną, zatem publikowanie oświadczeń na łamach lokalnej gazety jest niezasadne.
W związku z tym Sąd orzekł jak w punkcie I wyroku.
Powód domagał się w pozwie także zasądzenia od pozwanego na swoją rzecz kwoty 15.000 zł zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Podstawę tego roszczenia stanowił wyżej przytoczony art. 448 k.c. Podkreślenia wymaga, że według przeważającego poglądu
piśmiennictwa i judykatury przesłanką powstania przewidzianego w tym przepisie roszczenia jest nie tylko bezprawne, ale i zawinione
działanie sprawcy naruszenia dobra osobistego.
W odniesieniu natomiast do żądania zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wskazać należy, że krzywda, za którą pokrzywdzony może
domagać się zadośćuczynienia na podstawie przepisu art. 448 k.e., to szkoda niemajątkowa wywołana naruszeniem dobra osobistego,
polegająca na fizycznych dolegliwościach i psychicznych cierpieniach pokrzywdzonego, Zaznaczyć należy, że zastosowanie sankcji z art.
448 k.e. nie jest obligatoryjne i zależy od okoliczności sprawy. Przede wszystkim to od oceny sądu zależy czy pokrzywdzonemu zostanie
przyznana ochrona w tej formie. Co do zasady roszczenie o zadośćuczynienie jest najpowszechniej stosowanym majątkowym środkiem
ochrony dóbr osobistych, Uszczerbek niemajątkowy jaki może powstać wskutek naruszenia dobra osobistego to przeważnie ujemne
przeżycia. Z przytoczonej istoty ujemnego przeżycia psychicznego wynika, iż jego "naprawa" winna opierać się na złagodzeniu tego
przeżycia. Takim przykładowym sposobem osiągnięcia tego celu jest wywołanie przeżyć "przeciwstawnych", które to wyrównają osobie
pokrzywdzonej przeżycia ujemne, wywołane naruszeniem jego dobra oraz dadzą poczucie satysfakcji.
Podnieść należy, że Sąd orzekając w przedmiocie żądania zadośćuczynienia pieniężnego za naruszenie dóbr osobistych musi brać pod
uwagę kompensacyjny charakter zadośćuczynienia oraz rodzaj naruszonego dobra. Wynika to z faktu, że ciężar gatunkowy
poszczególnych dóbr osobistych nie jest jednakowy, a także nie wszystkie dobra osobiste zasługują na równy poziom ochrony z
uwzględnieniem środków o charakterze majątkowym. Co więcej, sąd musi zbadać nasilenie złej woli sprawcy a także celowość
zastosowania tego środka. Zdecydowanie taka analiza przedkłada się zarówno na możliwość zasądzenia zadośćuczynienia w konkretnej
sprawie, jak i ewentualne orzeczenie jego wysokość.
Należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, że Sąd Okręgowy w Poznaniu IV Wydział Karny Odwoławczy wyrokiem zdnia 22 kwietnia
2015 roku wydanym w sprawie (...) zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 15.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną
krzywdę. Sąd wymierzając pozwanemu ww. środek karny miał na względzie fakt, że pozwany nie był jedyną osobą odpowiedzialną za
zaistniały stan rzeczy, Stąd też wysokość zasądzonej kwoty 15.000 zł z żądanych przez powoda 30.000 zł odbywała się przy uwzględnieniu
roli pozwanego jako pełnomocnika. Wskazać przy tym należy, że mimo, iż powód upatruje w zwolnieniu go ze służby winy w działaniu
pozwanego, które polegało w jego ocenie na wysłaniu akt z oczerniającym go anonimem bezpośrednio do Komendanta...) w P., to jednak
w ocenie Sądu przyczyn zaistniałej sytuacji należy upatrywać w tym, że gdyby powód zgłosił utratę akt swojemu przełożonemu,
zgodnie z procedurami i samowolnie nie dokonał odtworzenia akt nie dałby sposobności pozwanemu do tego, aby oskarżyć powoda o
przewinienie dyscyplinarne, co de facto nie pociągnęłoby za sobą dalszych konsekwencji na płaszczyźnie zawodowej powoda. Sąd nie
neguje winy pozwanego w naruszeniu dóbr osobistych powoda, jednakże w ocenie Sądu zasądzona ww. wyrokiem Sądu Okręgowego w
Poznaniu kwota 15.000 zł od pozwanego na rzecz powoda stanowiła stosowną rekompensatę za „naganne” działanie pozwanego, a
--- STRONA 13 ---
jednocześnie z uwagi na sytuację materialną L. Z. była dla niego dotkliwa. Również w ocenie Sądu nie podlegało uwzględnieniu roszczenie
powoda o odszkodowanie za utracone dochody w okresie od 1 stycznia 2012 roku do 31 października 2016 r., czy też rentę w kwocie
87,52 zł miesięcznie z tytułu z tytułu zmniejszenia się widoków powodzenia na przyszłość, których przyczynę utraty powód upatrywał
bezpośrednio po oskarżeniu jego osoby przez pozwanego.
Nadto jak już zostało wyżej przez Sąd podniesione z zeznań świadka P, V. jednoznacznie wynikało,
że powód został „ukarany bardziej za niezgłoszenie akt, aniżeli za ich zagubienie” oraz „co do P. W.,
to chcę dodać, że oprócz rozmowy dyscyplinującej Komendant (...) w Z.cofnął ww. awans na detektywa
na kilka dni przed nominacją, co również było konsekwencją zgubienia akt”, Stąd też przyczyny
zaistniałej sytuacji tj. cofnięcia awansu, przeniesienia na inne stanowisko służbowe należy upatrywać
właśnie zatajeniu przez P. W. utraty akt przed swoimi przełożonymi, których bez wątpienia winien
natychmiast o tym fakcie zawiadomić, a nie świadomie zatajać i samowolnie odtwarzać akta z nadzieją,
że sprawa się nie wyda. To właśnie na skutek takiego działania powód utracił zaufanie do swojej osoby
przełożonych. Nie ulega wątpliwości, że w wyniku działania pozwanego, powód odczuwał silny stres,
który nie pozostał bez wpływu na jego kondycję psychiczną i fizyczną. Mimo to, zdaniem Sądu takiej
sytuacji by nie było gdyby w odpowiednim czasie powód zgłosiłby zaistniałe zdarzenie Komendantowi,
który zapewne wszcząłby wewnętrzne dochodzenie w tej sprawi, a nie dowiadywał się odgórnie o tym
co mało miejsce w jego jednostce w wyniku nadesłanego anonimu tak poważnego zdarzenia jakim jest
utracenie akt w późniejszym okresie nie byłby narażony na tak nasilone czynniki stresogenne. Wskazać
należy, że gdyby powód nie zataił utraty akt, to nadesłany anonim wraz z aktami nie odbiłby się takim
echem i nie nadszarpnąłby poczucia zaufania współpracujących z nim funkcjonariuszy, a przede
wszystkim jego przełożonych. Nadto z opinii sporządzonej za okres pracy P. W. od 25 listopada 2010
roku do 14 listopada 2011 roku wprost wynika, że nie sprawdzał się on w pracy. Wykonywane przez
niego czynności charakteryzowały się rażącym niezachowaniem terminów. Obserwowalny był brak
zaangażowania i opieszałość w prowadzonych przez niego czynnościach, co przyczyniało się do
przewlekłości w prowadzeniu spraw, a ostatecznie rzutowało negatywnie na wizerunek Policji.
Konsekwencją tego było przeniesienie powoda do pełnienia służby w Zespole (...) w Z.. A co więcej
powód został wydalony ze służby nie w wyniku złożenia przez pozwanego anonimu wraz z nadesłanymi
aktami a na skutek orzeczenia Komisji (...), na mocy której został uznany za całkowicie
niezdolnego do służby, na skutek zespołu zależności alkoholowej. Z kolei odnosząc się do żądania
powoda w kwestii zasądzenie od pozwanego an jego rzecz comiesięcznej renty w wysokości 87,52 zł
miesięcznie tytułem zmniejszenia się widoków powodzenia powoda na przyszłość roszczenie to również
było nieadekwatne. Albowiem z dokonanych w przedmiotowej sprawie ustaleń jednoznacznie wynika,
że powód do zakończenia stosunku pracy, kiedy to przez okres rocznego przebywania na zwolnieniu
otrzymywał normalne wynagrodzenie. Następnie po zwolnieniu go ze służby zostało mu przyznane
świadczenie rentowe w wysokości 1.200 zł miesięcznie. Powód pracował dorywczo trudniąc się
przewozem osób, pracując jako kierowca w spółce S. w S., a od lutego 2015 roku podjął nową, dobrze
płatną prace za wynagrodzeniem 6.000 zł netto. Obecnie również otrzymuje wynagrodzenie netto w ww.
--- STRONA 14 ---
kwocie oraz pobiera rentę policyjną w wysokości 1.200 zł. Stąd też wskazać należy, że zdecydowanie
sytuacja majątkowa powoda uległa polepszeniu od tej w jakiej się znajdował pełniąc służbę w Policji.
Wskazać trzeba, że widoki powodzenia na przyszłość uległy polepszeniu, a nie jak twierdz powód
pogorszeniu.
Bez wątpienia jak wynika z materiału dowodowego P. W. odnalazł się w nowej sytuacji. Znalazł
nową co prawda mniej satysfakcjonującą go, jednakże dobrze płatną prace. Powód normalnie, jak każda
inna osoba funkcjonuje w społeczeństwie, nie wycofał się, a wręcz przeciwnie prowadzi życie osobiste,
towarzyskie- utrzymuje kontakty ze znajomymi. Pozostaje w związku z inną kobietą. Aktualnie powód
nie spożywa alkoholu i nie ma trudności z odmawianiem jego spożywania.
Mając na uwadze całokształt okoliczności sprawy, w tym wskazane powyżej przesłanki, żądania powoda w postaci zadośćuczynienia,
odszkodowania oraz renty były bezzasadne, Stąd też należało je oddalić, o czym Sąd orzekł jak w pkt. 2 wyroku.
Całkowicie na marginesie należy wskazać, że Sąd ubolewa nad tym, iż strony postępowania nie zdecydowały się na polubowne
załatwienie między sobą sprawy, w dalszym ciągu brną w różne formalne postępowania sądowe stawiając sobie wzajemnie zarzuty, o
których prawdziwości oraz skutkach prawnych decydować będą kolejne instancje sądowe. Niestety można pokusić się o stwierdzenie, że
w najgorszym świetle w tym wszystkim postawiona jest Policja, formacja z której strony służyły. Z całą pewnością takie postępowanie nie
służy dobru służby, społecznemu postrzeganiu niezależnie od tego, w jaki sposób postępowania te się zakończą.
O kosztach procesu Sąd rozstrzygnął w oparciu o art. 100 zdanie pierwsze k.p.c. Powód wygrał proces w zakresie roszczenia
niemajątkowego w całości. Wskazać jednak należy, że roszczenie niemajątkowe bez wątpienia miało w sprawie zasadnicze znaczenie i
było dużo istotniejsze od roszczenia pieniężnego. Natomiast powód przegrał proces w zakresie powództwa o zapłatę. Stopień wygranej
każdej ze stron nie dawał się matematycznie wyliczyć, W związku z tym, biorąc pod uwagę wszystkie wyżej wskazane okoliczności, w
ocenie Sądu uznać należało, że powód wygrał proces w na tyle dużej części, że pozwalało to na obciążanie pozwanego kosztami w części.
Wobec tego zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 600 zł tytułem opłaty od pozwu.
Nadto w punkcie IV wyroku Sąd nakazał ściągniecie od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa- Sądu Okręgowego w Poznaniu tej
części wydatków poniesionych w sprawie, która przypadała na niego z uwagi na zakres jego przegranej w procesie tj. 343,91 zł,
Każda ze stron postępowania poniosła koszty zastępstwa procesowego profesjonalnego pełnomocnika. Stosunek poniesionych przez
strony kosztów do stopnia uwzględnienia powództwa dawał podstawy do uznania, że obie strony pokryły ciężar kosztów zastępstwa
procesowego w zakresie odpowiadającym wynikowi sprawy, co uzasadniało wzajemne zniesienie tych kosztów, o czym Sąd orzekł w
punkcie 5 wyroku.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie wyżej powołanych przepisów prawa, orzeczono jak w sentencji wyroku.
Sędzia Przemysław Okowicki
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Poznaniu XIV Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w Pile#XIV C 1289/16 z AN ŻY Sj W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 marca 2020 r. Sąd Okręgowy w Poz#art. 46 par.#art. 235 k.k.#art. 229 k.p.c.#art. 244 k.p.c.#art. 11 zdanie#art. 231 par.#art. 23 k.c.#art. 448 kce#art. 43 k.c.#art. 448 k.c.#art. 448 k.e.#art. 100 zdanie