Wyrok XII C 1210/18

--- STRONA 1 --- : Sygnatura akt XII C 1210/18 ” WYROK , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ P., dnia 16 stycznia 2020 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu XII Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Ewa Hoffa Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Krystyna Wojciechowska Trawka po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2019 r. w Poznaniu na rozprawie sprawy z powództwa P. M. /PESEL: (...)/ przeciwko D. T. /PESEL: (.../, W. Ś. ' /PESEL: (...)/ . o ochronę dóbr osobistych I. Nakazuje pozwanemu W. Ś. opublikowanie jego kosztem i staraniem: ) 1/ w pierwszym numerze tygodnika (...) wydanym po dniu uprawomocnienia się wyroku w niniejszej sprawie następującego oświadczenia czcionką (...) w rozmiarze 22, na białym tle na połowie pierwszej strony tego tygodnika : „ OŚWIADCZENIE W. Ś. przeprasza P. M. za naruszenie jego dóbr osobistych poprzez opublikowanie nieprawdziwych informacji o, niezgodnym z prawem, pominięciu w rocznym oświadczeniu majątkowym za 2016 r., kwoty 1.000.000 zł i udziale w aferalnym obrocie gruntami”, 2/ na stronie internetowej „ (... przed tytułami każdego z artykułów: „Ciąg dalszy afery działkowej! Ziemia sprzedana, po milionie ani śladu” i „Skarbówka wytknęła radnym błędy” następującego oświadczenia czcionką (...) w rozmiarze 22, na białym tle: „ OŚWIADCZENIE W. Ś. przeprasza P. M, za naruszenie jego dóbr osobistych poprzez opublikowanie nieprawdziwych informacji o, niezgodnym z prawem, pominięciu w rocznym oświadczeniu majątkowym za 2016 r., kwoty 1.000.000 zł i udziale w aferalnym obrocie gruntami”, i pozostawienia tego oświadczenia przez okres 30 dni. IL. Zakazuje pozwanemu naruszania dóbr osobistych powoda polegającym na publikowaniu na portalu : (..) i w tygodniku (...) dalszych nieprawdziwych informacji naruszających dobre imię powoda. . TIL. Nakazuje pozwanej D. T. opublikowanie jej kosztem i staraniem: 1/ w pierwszym numerze tygodnika (...) wydanym po dniu uprawomocnienia się wyroku w niniejszej sprawie następującego oświadczenia czcionką (...) w rozmiarze 22, na białym tle na połowie pierwszej strony tego tygodnika: „ OŚWIADCZENIE --- STRONA 2 --- D. T. przeprasza P. M. za naruszenie jego dóbr osobistych poprzez opublikowanie nieprawdziwych informacji o, niezgodnym z prawem, pominięciu w rocznym oświadczeniu majątkowym za 2016 r., kwoty 1.000.000 zł i udziału w aferalnym obrocie gruntami”, 2/ na stronie internetowej „ (...) przed tytułami każdego z artykułów: „Ciąg dalszy afery działkowej! Ziemia sprzedana, po milionie ani śladu” i „Skarbówka wytknęła radnym błędy” następującego oświadczenia czcionką (...) w rozmiarze 22, na białym tle: „ OŚWIADCZENIE D. T. przeprasza P. M. za naruszenie jego dóbr osobistych poprzez opublikowanie nieprawdziwych informacji o, niezgodnym z prawem, pominięciu w rocznym oświadczeniu majątkowym za 2016 r., kwoty 1.000.000 zł i udziału w aferalnym obrocie gruntami”, i pozostawienia tego oświadczenia przez okres 30 dni, TV. Zakazuje pozwanej naruszania dóbr osobistych powoda polegającym na publikowaniu na portalu (...)i w tygodniku (...) dalszych nieprawdziwych informacji naruszających dobre imię powoda. . V. Tytułem nawiązki zasądza od pozwanych, solidarnie na rzecz Polskiego Czerwonego Krzyża kwotę 5000 zł /pięć tysięcy złotych/ z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku kończącego postępowanie w niniejszej sprawie ' VI. W pozostałej części powództwo oddala. VI. Kosztami postępowania obciąża pozwanych w całości w zakresie kosztów sądowych związanych z roszczeniem głównym i uwzględnionym roszczeniem finansowym i z tego tytułu zasądza od pozwanych, solidarnie, na rzecz powoda kwotę 3337 zł /irzy tysiące trzysta trzydzieści siedem złorych/, Koszty postępowań zażaleniowych znosi wzajemnie IIB.H. --- STRONA 3 --- Sygn akt XII C 1210/18 Powód, P. M. wniósł o nakazanie opublikowania przez pozwanych przeprosin o wskazanej w pozwie treści zarówno w tygodniku (...) wjego wersji papierowej jak i ma stronie internetowej (...) info.pl /k. 2 — tekst przeprosin/, o nakazanie zaprzestania dalszych naruszeń dóbr osobistych powodam. Wniósł też o zasądzenie od pozwanych, solidarnie, na rzecz Fundacji (...) kwoty 10.000 zł /k.1v- 2V/. Zażądał też nakazania pozwanemu W. Ś., aby niezwłocznie usunął komentarze zamieszczonych na portalu (...)info.pl pod artykułem „Ciąg dalszy afery działkowe. Ziemia sprzedana, Po milionie ani śladu” /k.2- wykaz komentarzy użytkowników portalu określonych konkretnymi „nickami”/. Domagał się zasądzenia, solidarnie, od pozwanych na jego rzecz kosztów procesu w tym kosztów Zastępstwa procesowego według norm przepisanych z doliczeniem opłaty skarbowej /k.4v/. Pozwani: D. T. i W. Ś.- redaktor naczelny tygodnika (...) prowadzący działalność gospodarczą pod. firmą (...), wnieśli o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, oraz kosztów skarbowych od pełnomocnictw /k.190/. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód przez 4 lata, czyli od listopada 2014 r. do listopada 2018 r. był radnym i kierownikiem Komisji Rewizyjnej Rady Miejskiej * we W. Miał obowiązek składać oświadczenia majątkowe na urzędowych drukach i wskazać w nich stan swego majątku w ostatnim dniu każdego z kolejnych lat w których pełnił funkcję radnego. Powód prowadził w tym czasie działalność gospodarczą, a mianowicie gospodarstwo rolne i zakład produkcji mebli tapicerowanych /bezsporne/. Powód, oraz burmistrz W. T. K. i jego żona M. K. byli współwłaścicielami po % części nieruchomości położonej w miejscowości S. obejmującej 3.55.00 ha, a stanowiącej działkę oznaczoną numerem (...), zapisaną w księdze wieczystej (.... Dnia 10 lutego 2016r. powód, oraz T.1 M. K. zawarli umowę zamiany na skutek której powód przejął na własność udział małżonków K. we współwłasności w/w nieruchomości, oraz udział (...) we współwłasności innej nieruchomości w S. o obszarze 945 m /k.313- $4 pkt I kserokopii aktu notarialnego zawierającego w/w umowę zamiany/. W zamian za to przekazał małżonkom K. udział we współwłasności nieruchomości w S. o obszarze 945 m? wynoszący (.) części i prawo własności pięciu działek stanowiących jedną nieruchomość o łącznym obszarze 1.87.42 ha położonych w miejscowości O. /k.131 i 131v- $ 4 pkt 2 tego aktu notarialnego/. Ponicważ nabyte przez powoda udziały były warte o 143.836 zł więcej niż prawa majątkowe nabyte przez małżonków K. zobowiązał się on zapłacić małżonkom K. kwotę 143.836 zł do 30 czerwca 2016 r. : Ik.131v- 133/. "Wartość przedmiotów zamiany została określona w akcie notarialnym w oparciu o operaty szacunkowe uprawnionego rzeczoznawcy majątkowego K. S. /k.135- 138- wyciągi z operatów/. Dnia 24 marca 2016 r. powód sprzedał nieruchomość położoną w miejscowości S, obejmującą 3.55.00 ha, stanowiącą działkę oznaczoną numerem (...), zapisaną w księdze wieczystej (...) firmie developerskiej o nazwie (...) za kwotę 990.000 zł jako grunt rolny, którego był już jedynym właścicielem. --- STRONA 4 --- Do końca 2016 r. pieniądze pozyskane jako cena nieruchomości zużył częściowo na bieżące wydatki, częściowo na zakup kolejnych nieruchomości za kwotę około 400.000 zł, a resztę pieniędzy zachował w gotówce /k.122- 125- oświadczenie majątkowe za 2016 r. złożone w kwietniu 2017 r., k.236v- zeznania powoda/. W dnia 1 grudnia 2017 r. pozwany W. Ś. opublikował w tygodniku (...), którego jest właścicielem /k.16 i 30- wyciąg z rejestru działalności gospodarczej i wypis z rejestru dzienników i czasopisny, raz na portału www wrzesnia. info.pl artykuł pod tytułem „Ziemia sprzedana. Po milionie ani śladu” /k.36 i 33-34/. Autorką tego artykułu była pozwana D. T. /bezsporne/. Następnie opublikował artykuł D. T. pod tytułem „Ciąg dalszy afery działkowej. Ziemia sprzedana, po milionie ani śladu” /k.56- 61/ w którym zarzucono powodowi, że pozyskał od małżonków K. „Jekką rączką” pół miliona złotych i nie uwidocznił w swym oświadczeniu majątkowym kwoty jednego miliona złotych uzyskanej za sprzedaną developerowi nieruchomość w S. /k.57 i 60/. Pozwana w artykule pod tytułem „Skarbówka wytknęła radnym błędy” /k.105/ opublikowanym przez pozwanego wskazała, że „Kontrolujący micli także uwagi do oświadczenia złożonego przez przewodniczącego Komisji Rewizyjnej P. M., który nie podał : wartości gospodarstwa prowadzonego samodzielnie. Jako, że urzędnicy przemilczeli sprawę 1 mln zł pochodzącego ze sprzedaży ziemi w S., którego radny nie ujął w oświadczeniu- zapytaliśmy ich, czy jest to, lub było przedmiotem badania rzez US.W czwartek otrzymaliśmy informację, że skarbówka odpowie na nasze pytania, ale za kilka dni” /k.105/. Informacje o zatajeniu przez powoda w oświadczeniu majątkowym kwoty około 1 miliona złotych ze sprzedaży developerowi nieruchomości w S. są nieprawdziwe i naruszają dobre imię powoda. Co więcej, z tych nieprawdziwych informacji wynika jednoznaczna sugestia, że powód jest przestępcą, bowiem żłożenie niezgodnego z rzeczywistością oświadczenia majątkowego jest równoznaczne z popełnieniem przestępstwa fałszywych zeznań /art. 233 k.k/. Również twierdzenia pozwanej wynikające z artykułu „Ciąg dalszy afery działkowej. Ziemia sprzedana, po milionie ani śladu” /k.56- 61/ gdzie zarzucono powodowi, że pozyskał od małżonków K. „lekką rączką” pół miliona złotych, oraz nie uwidocznił w swym oświadczeniu majątkowym kwoty jednego miliona złotych uzyskanej za sprzedaną developerowi nieruchomość w S. /k.57 60/, czyli uczestniczył w „aferze działkowej” nie odpowiadają rzeczywistości i naruszają cześć i dobre imię powoda. Pozwana D. T., przed napisaniem wyżej wskazanych szkalujących powoda twierdzeń oparła się wyłącznie na części A, czyli części jawnej oświadczenia majątkowego powoda określającego stan jego majątku na dzień 31 grudnia 2016 r. Nie wzięła pod uwagę, że część B oświadczenia jest tajna, czyli nie podlega publikacji i że znajdują się w tej części B istotne informacje majątkowe. Stawiając zarzuty naruszające dobra osobiste powoda nie wzięła pod uwagę faktu, że prowadzi on gospodarstwo rolne i firmę meblową, a kwotę uzyskaną ze sprzedaży w marcu 2016 r. mógł do końca grudnia 2016 r. zainwestować w prowadzoną działalność gospodarczą na przykład wymienić dachy na budynkach gospodarczych, kupić karmę dla świń, nawozy sztuczne, albo materiały tapicerskie. : Fakt, że powód nie chciał rozmawiać z pozwanymi nie upoważniało ich do publikacji niesprawdzonych i obrażających powoda informacji. Żadne z pozwanych nie złożyło wniosku o „odtajnienie” części B oświadczenia majątkowego powoda /k.238/. Artykuł „Skarbówka wytknęła radnym błędy” /k.105/został napisany przez pozwaną i opublikowany przez pozwanego przed uzyskaniem informacji z Urzędu Skarbowego /k. 106- 113- korespondencja mailowa i oświadczenia pracowników Urzędu Skarbowego we W/. Pod wyżej wskazanymi artykułami publikowanym na portalu internetowym www wrzesnia. info.pl niektórzy czytelnicy np. osobnicy oznaczeni nickami „konfident”, „morga” umieszczali komentarze basujące treściom artykułów Inp.k. 44, 721 73, 76, 78, 96/. Treść i forma tych komentarzy była jednak tego rodzaju, że jednoznacznie wskazywała na oszołomienie i zacietrzewienie komentatorów. Z tej przyczyny komentarze te były niewiarygodne i nie były prawnie skutecznymi i oświadczeniami woli w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego. --- STRONA 5 --- W Sądzie Okręgowym w Poznaniu, pod sygnaturą I C 806/18 toczyło się postępowanie z powództwa P. M. przeciwko W. Ś. o sprostowanie związane z artykułem „Skarbówka wytknęła radnym błędy”. W wyroku z dnia 2 stycznia 2019 r. Sąd Okręgowy nakazał pozwanemu opublikowanie sprostowania o treści wskazanej przez powoda zgodnie z Prawem prasowym. Pozwani powinni wykonać czynności potrzebne do usunięcia skutków naruszenia dóbr osobistych powoda w stosownym zakresie, bowiem ukazanie się sprostowania tych skutków nie zniwelowało. Powyższy stan faktyczny sąd ustalił na podstawie wyżej opisanych dokumentów ' których autentyczności strony nie kwestionowały, a tylko odmiennie interpretowały ich znaczenie. Wydruki korespondencji między stronami, wydruki komentarzy internautów sąd potraktował jako materiał pomocniczy, jednak w większości nieprzydatny do ustalenia stanu faktycznego ze względu na zainteresowanie stron wynikiem sprawy i słabe zrównoważenie internautów. Zeznaniom stron /k.251v- 252- zeznania powoda, k.252- 253- zeznania pozwanej D. T., k.253- zeznania pozwanego W. Ś. sąd dał wiarę w takiej części w jakiej były zgodne z pozostałym materiałem dowodowym przyjętym za podstawę ustaleń. Ze względu na wyjaśnienie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy zbędne było przeprowadzenie dowodu z akt i dokumentów księgi wieczystej (...) wobec czego wniosek ten został oddalony /k.253V/. Sąd zważył co następuje: Zgodnie z art. 23 k.e. dobra osobiste człowieka pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. W pierwszej kolejności należało więc ustalić, czy zostało naruszone dobro osobiste powoda, a jeśli tak, to jakie i czy pozwani takiego naruszenia dokonali. W wyżej wskazanych artykułach prasowych opublikowanych za zgodą pozwanego w wersji papierowej gazety i na stronie internetowej pozwana umieściła niezgodne z prawdą informacje jakoby powód zataił część swego majątku nie wpisując kwoty około 1.000.000 zł do oświadczenia majątkowego. . Złożenie takiego wyczerpującego oświadczenia stanowi obowiązek każdej osoby pełniącej funkcję radnego, a zatajenie części majątku jest równoznaczne z popełnieniem przestępstwa fałszywych zeznań. ' Pozwana podała też nieprawdziwe informacje jakoby powód brał udział w „aferze gruntowej” pobierając od kontrahentów- burmistrza W. i jego żony kwotę około 500.000 zł daną „lekką ręką”. Informacje te są niezgodne z rzeczywistością co jednoznacznie wykazało postępowanie dowodowe w szczególności treść aktu notarialnego. Pozwani nie znali całości oświadczenia majątkowego powoda dotyczącego stanu jego majątku na 31 grudnia 2016 r., bowiem tzw. część B tego rodzaju oświadczeń nie jest publikowana. Nie wzięli też pod uwagę, że kwota około 1.000.000 zł uzyskana jako cena nieruchomości w marcu 2016 r. mogła być w części zainwestowana, a nie przetrzymywana w całości w gotówce, lub na koncie do końca 2016 r. Pozwani naruszyli takie dobra osobiste powoda jak cześć i dobre imię, Publikowane informacje naruszające dobra osobiste powoda poprzedzone są umieszczonym na pierwszej stronie gazety zdjęciem powoda z opuszczoną głową i ponurą miną na tle pola i krajobrazu wiejskiego z wybitym pogrubioną czcionką sensacyjnym tytułem / np. k.57/. Następnie należało ustalić, czy zachodzą jakiekolwiek okoliczności wyłączające bezprawność naruszenia dóbr osobistych. --- STRONA 6 --- Ciężar dowodu takiego braku bezprawności obciążał pozwanych jednak pozwani nie obalili domniemania naruszenia dóbr osobistych. Sąd nie badał, okoliczności, czy burmistrz W. T. K. w okresie sprawowania swej funkcji zajmował się działalnością gospodarczą i : w jakim zakresie, bowiem burmistrz nie jest stroną w niniejszym postępowaniu. . Powód nie obracał pieniędzmi stanowiącymi własność gminy i miasta W., pozwani nie uprawdopodobnili, że naruszył swe obowiązki jako radny i przewodniczący komisji rewizyjnej. Powód prowadził gospodarstwo rolne i firmę produkującą meble tapicerowane, nie była to działalność tajna, a jego rozliczenia związane z tą działalnością kontrolował urząd skarbowy. Zamieszczanie informacji o obrocie gruntami przez powoda za jego pieniądze nie było działaniem w obronie uzasadnionego interesu społecznego, bowiem sprzedaż, kupno, lub zamiana własnych gruntów nie są zabronione, a uczestnik obrotu ustala z kontrahentem ceny według uznania obojga. Powód uprawdopodobnił, że zamiana gruntów była adekwatna do ich wartości, a także wykazał kompletność oświadczenia majątkowego za 2016 r. Oskarżenie powoda, że nie wpisał do oświadczenia majątkowego kwoty około 1.000.000 zł nastąpiło przed pozyskaniem z Urzędu Skarbowego we W. stosownej informacji na ten temat i bez ustalenia, że powód prowadzi działalność gospodarczą i gospodarstwo rolne inwestując w te przedsięwzięcia. Pochopne oskarżenia o popełnienie przestępstwa fałszywych zeznań nie są działaniem w obronie uzasadnionego interesu społecznego. . Należy sprawdzić zarzuty zanim się je rozgłosi i rozpropaguje. Na podstawie art. 24$1 k.c, , zdanie drugie, pozwani powinni dopełnić czynności potrzebnych do usunięcia skutków naruszeń dóbr osobistych powoda składając oświadczenia o treści wskazanej w punktach I i III wyroku w formie odpowiadającej artykułom naruszającym te dobra jeśli chodzi o miejsce ich umieszczenia i wyeksponowanie treści. Ze względu na umyślność i powtarzalność naruszeń dóbr osobistych należało też zakazać pozwanym dalszych naruszeń dóbr osobistych powoda /punkt ILi IV wyroku/i to na podstawie art. 2481 k.c. , zdanie pierwsze. Powód doznał ewidentnej krzywdy o charakterze niematerialnym. Artykuł negatywnie wpłynął na wizerunek powoda, wywołał rozgłos we W. i jej okolicach, a także negatywne komentarze i oceny u osób nie znających całokształtu okoliczności. Komentarze internautów o których usunięcie przez pozwanego powód wnioskował /k.2/ są jednak do tego stopnia zacietrzewione i nieobiktywne w swej treści i, co za tym idzie, oczywiście niewiarygodne. Ich usunięcie jest zbędne wobec zastosowania wskazanych w punktach I do IV wyroku środków niwelacji naruszenia dóbr osobistych powoda przez pozwanych. Powód nie jest radnym od listopada 2018 r. Zasądzenie solidarnie od pozwanych, którzy naruszyli dobra osobiste powoda, kwoty 5000 zł na rzecz Polskiego Czerwonego Krzyża- instytucji całkowicie niezależnej politycznie i pomagającej potrzebującym systematycznie i bez rozgłosu od 1919 r nie obciąży finansowo pozwanych ponad miarę i ponad ich możliwości, natomiast będzie stanowić symboliczne naprawienie krzywdy doznanej przez powoda. : Powód uiścił w całości opłatę od pozwu w łącznej kwocie 1700 zł /k.15- dowód wpłaty/, którą przegrywający sprawę, w znacznej , części, pozwani powinni mu zwrócić podobnie jak koszty zastępstwa procesowego w łącznej kwocie 1620 zł /720 + 900+ 17 zł/ naliczone na podstawie $8 ust. I pkt.2 i $2 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie... Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm./. --- STRONA 7 --- Podstawą prawną orzeczenia o kosztach postępowania jest art. 100 k.p.. HEJ.