Wyrok VII Ca 521/19 WYROK 7 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 stycznia 2020 r. Sąd Okręgowy w Kosz

--- STRONA 1 --- ' c | ) PŚ kadreors gsoseno A Ń WTGPY LOŚ GS xl ODGOLOW FULL ay , MnARLE 2 CZY Sygn. akt: VII Ca 521/19 WYROK 7 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 stycznia 2020 r. Sąd Okręgowy w Koszalinie VII Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: sędzia Czesław Podgórny Sędziowie: Wiesława Stawczyk, Grzegorz Rudy Protokolant: Małgorzata Cabaj po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2020 r. w Koszalinie na rozprawie sprawy z powództwa K. P. (poprzednio G.) przeciwko Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu w K. o zadośćuczynienie na skutek apelacji obu stron od wyroku Sądu Rejonowego w Koszalinie z dnia 18 marca 2019 r., sygn. akt I C 325/18 1. oddala obie apelacje; 2. zasądza od K. P. (poprzednio G.) na rzecz Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego w K. 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. ()W. Stawczyk () Cz. Podgórny ()G. Rudy --- STRONA 2 --- . Sygn. akt VII Ca 521/19 UZASADNIENIE "powód K. P. (poprzednio G.) złożył przeciwko pozwanemu Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczego w K. pozew o zapłatę 40 000 zł tytułem zadośćuczynienia - na zasadzie art. 24 k.c. w zw. zart. 448 k.c. za naruszenie jego dóbr osobistych w postaci godności, zdrowia, prawa do intymności, tajemnicy lekarskiej i prawa do humanitarnego odbywania kary pozbawienia wolności w następstwie bezprawnego działania pozwanego, polegającego na niezapewnieniu powodowi właściwych warunków odbywania kary pozbawienia wolności. Powód wniósł o zasądzenie kwoty 40 000 zł przez rozdzielnie jej po połowie i zasądzenie na jego rzecz 20 000 zł oraz 20 000 zł na rzecz Fundacji (...) z M.”. Powód zarzucił pozwanemu, że od 4 do 17 stycznia 2018 r przebywał w celi nr (...)wraz ze skazanymi funkcyjnymi (tzw. kalifaktorami), w związku z czym na czas ich pracy w Areszcie, kilkakrotnie w ciągu dnia zmuszony był opuszczać celę wraz z nimi, był przemieszczany do innej celi lub na tzw. poczekalnię, co naraziło go na różne dolegliwości - nie mógł swobodnie wykonywać podstawowych czynności fizjologicznych, zjeść posiłków, napić się, a nadto w celi, na którą był przemieszczany spotkał się z agresją ze strony innego osadzonego. Jako podstawę faktyczną swojego powództwa powód wskazał również to, że w okresie od dnia przetransportowania go do Aresztu Śledczego w K.., tj. od dnia 24 października 2017 r do dnia złożenie pozwu, były wobec powoda przeprowadzone kontrole. osobiste podczas obecności kilku funkcjonariuszy oraz kontrole te był przeprowadzone w miejscach nie zapewniających mu intymności podczas kontroli. W wskazanym okresie konsultacje medyczne z jego udziałem były przeprowadzone w obecności funkcjonariusza służby więziennej niewykonującego zawodu medycznego, gdzie regułą jest brak obecności funkcjonariusza, a wyjątkiem jego udział, jeżeli jest to konieczne do zapewnienia bezpieczeństwa osobie udzielającej świadczenie zdrowotne. Powód zarzucił pozwanemu brak stosowania klasyfikacji skazanych, co stwarza bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa innych osadzonych. Poźwany wniósł o oddalenie powództwa i o zasądzenie od powoda kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Uzasadniając swoje stanowisko pozwany podniósł, że powód nie udowodnił, że warunki, w jakich odbywał u pozwanego karę pozbawienia wolności były niewłaściwe. Tym samym nie wykazał przesłanek odpowiedzialności pozwanego. Pozwany podał, że zapewnił warunki izolacji penitencjarnej zgodne z obowiązującymi przepisami, a także pełną realizację uprawnień wynikających z kodeksu karnego wykonawczego, jak i wydanych na jego podstawie przepisów wykonawczych. Powód, naruszając porządek prawny przez popełnienie przestępstwa miał świadomość, że musi liczyć się z wymierzeniem mu kary oraz z tym, że jej odbywanie wiązać się będzie z określonymi uciążliwościami. Dodatkowo pozwany podniósł, że poszukiwanie przez powoda ochrony prawnej w drodze procesu o ochronę dóbr osobistych jest wyłączone co najmniej w odniesieniu do tych kwestii, które zostały już prawomocnie rozpoznane w ramach postępowania skargowego przed Sądem Okręgowym w Koszalinie III Wydziałem Penitencjarnym. --- STRONA 3 --- . Wyrokiem z dnia 18 marca 2019 roku Sąd Rejonowy w Koszalinie zasądził od Skarbu Państwa — Aresztu Śledczego w K. na rzecz powoda 4 000 zł, oddalił powództwo w pozostałym zakresie i nie obciążył powoda kosztami procesu. Powyższe rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego zostało wydane na podstawie następujących ustaleń faktycznych i oceny prawnej żądania pozwu: powód K. P. od 2014 r pozostaje w warunkach izolacji więziennej. W Areszcie Śledczym w K. K. G. przebywał w okresach: 14 - 21 lutego 2014 r; 15 czerwca - 16 lipca 2015 r; 13 sierpnia 2015 r - 17 marca 2016 r. Obecnie w Areszcie Śledczym w K. powód przebywa od 24 października 2017 roku. 'W okresie objętym pozwem, tj. od 24 października 2017 r do 29 stycznia 2018 r (data pozwu) powód odbywał karę na następujących oddziałach: od dnia 24 października 2017 r do dnia 6 listopada 2017 r - na oddziale (...), od 6 do 28 listopada 2017 r i od dnia 4 stycznia 2018 r do daty pozwu - na oddziale (...), od dnia 28 listopada 2017 r do dnia 4 stycznia 2018 r - na oddziale C.). Podczas osadzenia w celi nr (...) na oddziale II Aresztu Śledczego w K., w okresie od 4 stycznia do 17 stycznia 2018 r powód był umieszczony w celi nr (...) z dwoma innymi osadzonymi, którzy byli zatrudnieni przez administrację Aresztu Śledczego w K. jako sprzątający i wydający posiłki (kalifaktorzy). Skazani ci czasowo, kilkakrotnie w ciągu dnia, opuszczali celę w związku z wykonywaniem swojej pracy. Na czas pracy tych osadzonych celę nr (...) musiał również opuszczać K. G., ponieważ - wobec tego, że jest osadzonym zagrożonym samobójstwem (od dnia 14 grudnia 2017 r ma założoną tzw. kartę osadzonego zagrożonego samobójstwem) - nie mógł pozostać w celi sam (cela ta nie była monitorowana). W związku z czynnościami kalifaktorów wydawania posiłków, sprzątania pomieszczeń i wykonania dodatkowych prac powód był przemieszczany z celi nr (...) od czterech do siedmiu razy w ciągu dnia. Pozostawał wówczas poza celą nr (...) przez łączny okres od 2 do ok. 3-4 godzin dziennie. Na czas nieobecności współosadzonych z celi nr (...) powód zazwyczaj był umieszczany w celi nr (...) wraz z osadzonymi ze swojej grupy spacerowej. Cela nr (...) ma standardowe wyposażenie, w tym posiada kącik sanitarny. K.P. nie spożywał posiłków w celi nr (...). Jadł po powrocie do celi nr (...); posiłki odbierali dla niego współosadzeni funkcyjni. Powód zgłosił administracji jednostki penitencjarnej konflikt z jednym ze skazanych przebywających w celi nr (..... Od momentu tego zgłoszenia, na czas nieobecności osadzonych funkcyjnych z celi nr (...), był on umieszczany w poczekalni Oddziału (...). Poczekalnia ta nie jest wyposażona w toaletę. Chcąc załatwić potrzebę fizjologiczną osadzony musiał zgłaszać to funkcjonariuszowi i wówczas przemieszczano go do miejsca, gdzie mógł skorzystać z kącika sanitarnego. 'W okresie wskazanym w pozwie oraz wcześniejszym powód podczas osadzenia w Areszcie Śledczym w K. poddawany był kontrolom osobistym. Kontrole te były przeprowadzane, gdy osadzony opuszczał Odział i wracał na Oddział, np. w związku z udziałem w czynnościach --- STRONA 4 --- * o procesowych w sprawach karnych, czy cywilnych. Był poddawany kontroli, gdy miał kontakt z osobami spoza Aresztu Śledczego, na przykład podczas widzeń z osobami najbliższymi. Kontrole osobiste wobec powoda był wykonywane przez funkcjonariuszy tej samej płci w wyznaczonym do tego miejscu. Powodowi polecano rozebranie się, a następnie okazanie poszczególnych części ciała. Funkcjonariusze dokonują podczas tej kontroli także przeszukania -„odzieży osadzonego. K. P. podczas kontroli osobistej nie był dotykany, musiał jednak wykonywać polecenia funkcjonariuszy. Zdarzały się polecenia wykonania przysiadu, mające na celu zweryfikowanie, czy osadzony nie próbuje przemycać niedozwolonych przedmiotów lub substancji w otworach ciała. W Areszcie Śledczym w K. kontrole osobiste odbywają się na dyżurkach Oddziałowych. W dyżurce na Oddziale (...)miejsce, w którym dokonuje się kontroli osobistej znajduje się po prawej stronie dyżurki, blisko drzwi wejściowych. Jest ono wyodrębnione ścianami z trzech stron, a od frontu są pionowe żaluzje (wertykale). Dyżurka nie ma okna na korytarz wewnętrzny. 'W dyżurkach na oddziałach (...) i (...) miejsca przeprowadzania kontroli osobistych nie są od pozostałej części pomieszczenia oddzielone ścianami (ściankami). Miejsca do przeprowadzania kontroli osobistych znajdują się w prawym rogu na końcu dyżuiki. Celem zasłonięcia kontrolowanego osadzonego zamontowano szynę z wertykalami. Miejsca te, patrząc od wejścia na dyżurkę, zasłania częściowo szafa umieszczona przy wertykalach. Na oddziałach (...) i (...), w ścianie pomiędzy dyżurką a korytarzem, naprzeciwko miejsca dokonywania kontroli, znajduje się duże okno, a obok niego drzwi wejściowe do dyżurki. 'W przeprowadzaniu kontroli osobistych uczestniczy od dwóch do czterech funkcjonariuszy służby więziennej. Zdarzają się sytuacje, że drzwi do dyżurek nie są zamykane i wówczas do pomieszczenia, podczas przeprowadzania kontroli wchodzą inni funkcjonariusze. Ponadto występują przypadki niezasłaniania miejsc kontroli osobistej wertykalami. Na oddziałach (...) i (...) wnętrze dyżurki, w tym miejsce dokonywania kontroli jest widoczne dla osób znajdujących się na korytarzu poprzez okno dyżurki. Areszt Śledczy w K. wskazał, że kontrole osobiste powoda zostały zastosowane po przeprowadzeniu obserwacji powoda, analizy dokumentacji dotyczącej powoda, w tym opinii sądowo-psychiatrycznej, z której wynika, że powód ma osobowość zaburzoną, nieprawidłową, jest skierowany do oddziału terapeutycznego na podstawie orzeczenia penitencjarno- psychologicznego. Kontrole osobiste są stasowane, ponieważ w dniu 25 października 2014 r w zajmowanej przez powoda celi wraz z innymi osadzonymi w Areszcie Śledczym w S. - Oddziale Zewnętrznym w U. znaleziono środki odurzające. Nadto w dniu 25 listopada 2015 r w Areszcie Śledczym w K. powód podjął próbę samobójczą, zażywając nieokreśloną ilość leków nasennych. 'W Areszcie Śledczym w K. zasadą jest, że w przyjęciach ambulatoryjnych osadzonych podczas świadczeń medycznych biorą udział funkcjonariusze służby więziennej. Ma to na celu zapewnienie bezpieczeństwa personelowi medycznemu- lekarzowi oraz pielęgniarkom. Podczas konsultacji medycznych funkcjonariusze znajdują się w gabinecie lekarskim, bądź też stoją przy drzwiach do pomieszczenia, Które wówczas pozostają otwarte. Funkcjonariusze --- STRONA 5 --- . znajdują się poza gabinetem lekarskim, gdy ma być wykonane badanie intymne osadzonego, gdy mają zostać ujawnione informacje stanowiące tajemnicę lekarską lub na prośbę lekarza. Podczas pobytu w Areszcie Śledczym w K. w okresie od 24 października 2017 r powód miał kilkukrotnie konsultacje medyczne w ambulatorium. W trakcie wizyt osadzonego w gabinecie lekarskim obecni byli funkcjonariusze służby więziennej. Podczas wizyt w ambulatorium K. P. był poddawany badaniom, które wiązały się z koniecznością rozebrania się - badaniu EKG, badaniu nerek. Przedmiotem konsultacji medycznych z udziałem powoda były odczuwane przez niego dolegliwości ze strony układu moczowego: Po przetransportowaniu powoda do Areszty Śledczego w K. w dniu 24 października 2017 r pierwsza wizyta powoda w ambulatorium dotyczyła konsultacji medycznej z kierownikiem ambulatorium — lekarzem M. M. (1). Podczas tej wizyty powoda w ambulatorium obecni byli funkcjonariusze służby więziennej. W trakcie wizyty powód zarzucił lekarzowi M. M. (1) podejmowanie niewłaściwych decyzji i nieprawidłowe leczenie. W szczególności miał za złe lekarzowi, że odmówił skierowania go na badanie USG oraz badanie neurologiczne, a nadto, że stwierdził brak podstaw do stosowania względem osadzonego diety lekkostrawnej, pomimo zlecenia takiej diety przez Zakład Karny w C. - na stałe. Podczas wizyt w ambulatorium K. P. był niegrzeczny, mówił podniesionym głosem, zdarzało się, że krzyczał. Ponadto groził lekarzowi M. M. (1) zainicjowaniem przeciwko niemu postępowania sądowego. Powód nie używał wobec personelu medycznego słów uznawanych za obelżywe, nie kierował w stosunku do personelu medycznego gróżb karalnych. Mówił natomiast o skierowaniu spraw przeciwko nim na drogę procesu cywilnego. Kierownik ambulatorium M. M. (1) nie zgłaszał formalnie administracji jednostki penitencjarnej potrzeby uczestnictwa funkcjonariuszy służby więziennej w trakcie wizyt powoda w ambulatorium, ponieważ jak wskazano wyżej, udział tych funkcjonariuszy był zasadą podczas wizyt osadzonych. Klasyfikacji osadzonego dokonuje się po pierwszych czynnościach związanych z osadzeniem, zapoznaniem się z dokumentacją skazanego. Grupę klasyfikacyjną proponuje wychowawca, biorąc pod uwagę wiele czynników, w tym konsultacje psychologiczne, dokumentację osadzonego oraz to, w jaki sposób skazany - w pierwszych dniach osadzenia - zachowuje się wobec współosadzonych i funkcjonariuszy. Wychowawca propozycję tę przedstawia na posiedzeniu komisji penitencjarnej. W skład komisji wchodzi dyrektor, kierownicy oddziałów i psycholog. Komisja, na podstawie dokumentacji i propozycji wychowawcy, podejmuje decyzję co do klasyfikacji osadzonego. Klasyfikacja zależy także od tego, czy osadzony przebywa w warunkach izolacji po raz pierwszy, czy zastosowano W wyroku art. 64 k.k. (czy jest recydywistą), czy jest młodocianym do 21 roku życia. Osadzeni niepalący są kierowani do cel zajmowanych przez osoby niepalące. Niemniej jednak zdarzają się sytuacje, gdy skazany niepalący trafi do celi z osobami palącymi, jeśli te osoby złożyły nieprawdziwie oświadczenia co do używania wyrobów tytoniowych. Jeśli osadzony niepalący zgłosi administracji jednostki, że wbrew złożonym oświadczeniom, współosadzeni używają wyrobów tytoniowych, zostaje on przemieszony na inną celę dla niepalących. K. P. kierował do administracji Aresztu Śledczego w K. liczne pisemne skargi odnośnie warunków odbywania przez niego kary pozbawienia wolności, a nadto wystosowywał skargi na decyzje Dyrektora Aresztu Śledczego w K. do Sądu Okręgowego w Koszalinie III Wydziału --- STRONA 6 --- . Penitencjarnego i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń Karnych. Zarzucał w tych skargach umieszczenie go w celi wraz ze skazanymi funkcyjnymi, osadzenie w celi ze współosadzonymi palącymi, brak zapewnienia intymności podczas przeprowadzania kontroli osobistych, brak stosowania przez jednostkę penitencjarną klasyfikacji skazanych, uczestniczenie w konsultacjach medycznych funkcjonariuszy służby więziennej, nieprawidłowe decyzje i niewłaściwe leczenie go przez lekarza - kierownika ambulatorium. Skargi zgłaszane przez powoda były oceniane przez administrację Aresztu Śledczego oraz Sąd Okręgowy w Koszalinie jako bezzasadne i rozpatrywane negatywnie. 'W postępowania przeprowadzonych na skutek zgłaszanych przez powoda skarg nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości w działaniu administracji Aresztu Śledczego w K.. Zachowanie powoda podczas odbywania kary pozbawienia wolności jest zmienne. Osadzony nie sprawia problemów wychowawczych, nie kieruje gróźb pod adresem funkcjonariuszy służby więziennej, ani nie używa w stosunku do nich słów uznawanych za obelżywe. We właściwym stopniu przestrzega porządku i dyscypliny; nie deklaruje uczestnictwa. w podkulturze przestępczej. W grupie współosadzonych zachowuje poprawne relacje, jednakże ma skłonności do manipulowania otoczeniem, w stosunku do przełożonych prezentuje postawy roszczeniowe. Jest bardzo zaangażowany w prowadzenie przeciwko administracji Aresztu Śledczego postępowań skargowych i sądowych. Psycholog pracujący w Areszcie Śledczym w K. stwierdził u powoda zaburzenia osobowości, przejawiające się skłonnością do działań impulsywnych oraz do kłótliwego zachowania, łatwością do wybuchania gniewem lub przemocą, niestabilnym nastrojem. Po dokonaniu powyższych ustaleń faktycznych Sąd Rejonowy stwierdził, że powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części. Następnie przytoczył treść art. 30 Konstytucji RP, ratyfikowany przez Polskę art. 3 konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z dnia 4 listopada 1950 r (Dz.U. Nr 61 z 1993 r, poz. 284 ze zm.) i podał, że odpowiednikami powyższych norm prawa międzynarodowego są art. 40, 41 ust. 4 i art. 47 Konstytucji RP, wprowadzające wskazane wyżej zasady na grunt prawa polskiego. Potwierdza to także art. 4 $ 1 k.k.w., który stanowi, że kary, środki karne, zabezpieczające i zapobiegawcze wykonuje się w sposób humanitarny, z poszanowaniem godności ludzkiej skazanego. Podstawą odpowiedzialności pozwanego jest art. 417 $ 1 k.c. oraz art. 23 i 24 $ 1 k.c. Na mocy art. 448 k.c. w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Z ustalonego wyżej stanu faktycznego wynika, że w czasie odbywania przez powoda w pozwanym Areszcie Śledczym kary pozbawienia wolności, w okresie wskazanym w pozwie doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda w zakresie godnego odbywania przez niego kary pozbawienia wolności i humanitarnego, traktowania oraz prawa do intymności poprzez nieczapewnienie przez pozwanego niezgodnie z prawem odpowiednich warunków przeprowadzania kontroli osobistych powoda oraz konsultacji medycznych w ambulatorium. --- STRONA 7 --- . Zgodnie z art. 116 $ 2 k.k.w. kontrolę osobistą lub kontrolę celi przedmiotów się w niej znajdujących przeprowadza się w wypadkach uzasadnionych względami porządku lub bezpieczeństwa. Kontrolę celi i innych pomieszczeń przeprowadza się podczas nieobecności skazanych. $ 3 tego przepisu stanowi, że kontrola osobista polega na oględzinach ciała oraz sprawdzeniu odzieży, bielizny i obuwia, a także przedmiotów posiadanych przez skazanego. Oględziny ciała oraz sprawdzenie odzieży i obuwia przeprowadza się w pomieszczeniu, pódczas nieobecności osób postronnych oraz osób odmiennej płci i dokonywane są za pośrednictwem osoby tej samej płci. Zgodnie zaś z $ 4 zdanie pierwsze powoływanego przepisu kontrola może być przeprowadzona w każdym czasie. Zatem kontrole osobiste przeprowadza się w wypadkach uzasadnionych względami wewnętrznego porządku lub bezpieczeństwa. O zajściu takich okoliczności i częstotliwości dokonywania kontroli rozstrzyga uznaniowa decyzja dyrektora aresztu lub zakładu. Kontrola osobista stanowi naruszenie prawa do intymności i prywatności skazanego, stąd też przepisy ją dopuszczające muszą być rozumiane wąsko. 'W przedmiotowej sprawie kontrole osobiste stosowane wobec powoda w Areszcie Śledczym w K. w okresie od 24 października 2017 r były uzasadnione - mając na uwadze podstawy wskazywane przez pozwanego, tj. opinię sądowo-psychiatrycznej, z której wynika, że powód ma osobowość zaburzoną, znalezienie środków odurzających w celi zajmowanej przez powoda, podjęcie próby samobójczej przez powoda. Wątpliwości co do zgodności z prawem budzą miejsca przeprowadzania kontroli na Oddziałach(...) i (...) Aresztu Śledczego w K.. Kontrole osobiste w tych Oddziałach były przeprowadzane w pomieszczeniach dyżurek, w wydzielonych do tego miejscach. W sytuacji, gdy wnętrze dyżurki mogło być obserwowane przez osoby postronne znajdujące się na korytarzu przez okno dyżurki, osłonięcie miejsca kontroli tylko wertykalami było niewystarczające dla zapewnienia powodowi poczucia zachowania intymności podczas kontroli. Osobami, które mogły obserwować wnętrze dyżurki mogli być inni funkcjonariusze nie biorący udziału w kontroli, jak również inni osadzeni, którzy z rożnych względów przebywali na korytarzu w pobliżu dyżurki. Powód twierdził, że wertykale nie były zasłaniane, że za „zasłonę” jego osoby służyła tylko szafa, a nawet zasłonięte wertykale miały szpary. Pozwany natomiast twierdził, że wertykale był zasłaniane i należycie osłaniały powoda poddanego kontroli. Należy wskazać, że nawet zasłonięte wertykale nie są zasłoną sztywną, przy dotknięciu mogą się odkształcić i częściowo odsłonić osobę kontrolowaną, która jest naga. W odróżnieniu od miejsc kontroli w dyżurkach Oddziałów (...) i (...), w dyżurce Oddziału (...)miejsce kontroli było w wystarczającym stopniu osłonięte przegrodami sztywnymi (ścianami). Do dyżurki tej nie ma okna z korytarza, zatem nie ma obawy, że osoby postronne zobaczą osobę kontrolowaną. Do każdego pomieszczania są i muszą być drzwi, przeto ich istnienie nie może uzasadniać obawy naruszenia intymności podczas kontroli. W toku postępowania sąd nie ustalił, aby w kontroli osobistej powoda brali udział nieuprawnieni funkcjonariusze lub w zbyt dużej liczbie. Mając powyższe na uwadze sąd uznał, że miejsce przeznczone do kontroli w Oddziale (...) spełniało wymogi z art. 116 $3 k.k.w., mając na uwadze zasadę z art. 4 humanitarnego wykonywania kary pozbawienia wolności i poszanowania godności powoda jako osadzonego, w tym zapewnienia mu poczucia intymności podczas kontroli osobistej. --- STRONA 8 --- . « Inna konkluzja jest w przypadku miejsc przeznczonych do kontroli w Oddziałach (...) i (...), które w niewystarczającym stopniu spełniają wskazane wymogi. Przechodząc do kwestii obecności funkcjonariuszy służby więziennej w czasie świadczeń medycznych udzielanych powodowi w Ambulatorium Aresztu Śledczego w K. należy wskazać, że zgodnie z art. 115 $ 8 k.k.w. w przypadku powoda świadczenia zdrowotne mogły być - udzielane w obecności funkcjonariusza niewykonującego zawodu medycznego, na wniosek osoby udzielającej świadczenia zdrowotnego, jeżeli było to konieczne do zapewnienia jej bezpieczeństwa. Pozwany w toku procesu nie wskazywał powoda jako skazanego określonego w art. 115$7a k.k.w., wobec którego świadczenia zdrowotne udzielane są w obecności funkcjonariusza niewykonującego zawodu medycznego. Przepis art. 115 $ 8 k.k.w., w brzmieniu wyżej przytoczonym obowiązuje od dnia 26 marca 2015 r - na podstawie ustawy z dnia z dnia 6 lutego 2015 r o zmianie ustawy kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2015, poz. 431). Na mocy tej ustawy został uchylony art. 11587 k.k.w., co nastąpiło w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 lutego 2014 r. (Dz.U. z 2014 r. poz. 287, K 22/10), który stwierdził niekonstytucyjność tego przepisu. Art. 11587 k.k.w. stanowił, że skazanemu odbywającemu karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym typu zamkniętego świadczenia zdrowotne są udzielane w obecności funkcjonariusza niewykonującego zawodu medycznego; na wniosek funkcjonariusza lub pracownika więziennego zakładu opieki zdrowotnej dla osób pozbawionych wolności, świadczenia zdrowotne mogą być udzielane skazanemu bez obecności funkcjonariusza niewykonującego zawodu medycznego. Obecnie obowiązujący art. 11588 k.k.w. jako zasadę wprowadził udzielenia świadczeń zdrowotnych skazanym bez obecności funkcjonariusza niewykonującego zawodu medycznego, chyba że świadczenie zdrowotne dotyczy skazanego opisanego w art. 115$7a k.k.w. Kierownik Ambulatorium AŚ w K. lekarz M. M. (1) zeznał, że funkcjonariusze służby więziennej niewykonujący zawodu medycznego biorą udział w przyjęciach ambulatoryjnych skazanych, zatem brali również udział w przyjęciach powoda, od pierwszej jego wizyty. Być może jest to praktyka dalej funkcjonująca na gruncie już nie obowiązującego art. 115$7 k.k.w., ponieważ Areszt Śledczy w K. jest zakładem karnym typu zamkniętego. Według aktualnego stanu prawnego świadczenia medyczne mogą być udzielane skazanemu w obecności funkcjonariusza niewykonującego zawodu medycznego na wniosek osoby udzielającej świadczenia zdrowotnego, jeżeli jest to konieczne do zapewnienia jej bezpieczeństwa. M. M. (1) zeznał, że nie składał takiego wniosku z uwagi na dotychczasową praktykę uczestnictw tych funkcjonariuszy przy udzielaniu świadczeń medycznych. Nie został zatem zachowany wymóg prawny w postaci wniosku z art. 11587 k.k.w. Wydaje się, że wniosek może być złożony w zasadzie po udzieleniu pierwszego świadczenia medycznego lub w trakcie jego udzielania, kiedy osoba udzielająca świadczenia medycznego może ocenić zachowanie skazanego pod kątem zagrożenia jej bezpieczeństwa. Nie można wykluczyć, że wniosek taki może zostać złożony jeszcze przed pierwszą wizytą, gdy dotychczasowe zachowanie danego skazanego, np. wobec innych skazanych lub funkcjonariuszy służby więziennej wskazuje, że może zagrażać bezpieczeństwu osoby udzielającej świadczenia. Wymóg złożenia wniosku oraz przesłanka, że udział funkcjonariusza jest „konieczny do zapewnienia jej bezpieczeństwa” oznaczają, że potrzeba zapewnienia bezpieczeństwa występuje według oceny subiektywnej osoby składającej wniosek oraz obiektywnej oceny, że zapewnienie bezpieczeństwa w innym sposób niż przez udział funkcjonariusza nie jest możliwe. ' --- STRONA 9 --- " . 'W przypadku powoda udział funkcjonariuszy nie wykonujących zawodu medycznego podczas jego pierwszej wizyty u lekarza M. M. (1) należy ocenić jako naruszenie art. 115$5 k.k.w., z powodu braku wniosku w tym przedmiocie M. M. (1). Podczas tej pierwszej wizyty powód zakwestionował decyzje lekarza M. M. (1) co do kwestii medycznych dotyczących osoby powoda. Powód nie zgadzając się z decyzją M. M. (1) podnosił głos, krzyczał w kierunku Jekarza. M. M. (1) zeznał, że odnotował w książeczce zdrowia, że powód się awanturował. Powód i świadek byli zgodni, że powód nie groził świadkowi pozbawieniem życia, czy zdrowia, nie kierował wyzwisk, lecz groził złożeniem skargi czy pozwu. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem powoda, które sprowadza się do konstatacji, że konieczność zapewnienia bezpieczeństwa osobie udzielającej świadczeń zdrowotnych zachodzi tylko wówczas, gdy skazany grozi pozbawieniem życia, czy zdrowia, ewentualnie używa wyzwisk. Osoba udzielająca świadczeń zdrowotnych może mieć poczucie zagrożenia bezpieczeństwa także wtedy, gdy skazany podnosi na nią głos, krzyczy, unosi się gniewem, ponieważ nie może wykluczyć, że skazany w gniewie nie posunie się dalej. Na to wskazywał świadek M. M. (1) zeznając, że powód krzyczał i świadek nie wiedział „co będzie za minutę”. Powód sam przyznał, że mówił podniesionym głosem, że ma problem z kontrolowaniem emocji. Również na rozprawie w dniu 4 marca 2019 r mówił do świadka M. M. (1) nazbyt podniesionym głosem. Mając powyższe na uwadze sąd uznał, że udział funkcjonariuszy niewykonujących zawodu medycznego, podczas kolejnych wizyt powoda u lekarza M. M. (1) w Ambulatorium był uzasadniony pod kątem zapewnienia bezpieczeństwa M. M. (1). Reasumując, podczas pierwszej wizyty powoda u lekarza M. M. (1) miało miejsce po stronie pozwanej naruszenie art. 11588 k.k.w., ponieważ M. M. (1) nie wnioskował o udział funkcjonariuszy w trakcie udzielania świadczenia medycznego, a brak jest podstaw do przyjęcia, że dotychczasowe zachowanie powoda zagrażało bezpieczeństwu tego lekarza. Bezpodstawny udział funkcjonariuszy naruszał dobra osobiste powoda w postaci prawa do zachowania w tajemnicy jego stanu zdrowia i sposobu leczenia. Podczas kolejnych wizyt M. M. (1) nie wnioskował o udział funkcjonariuszy, lecz zachowanie powoda podczas pierwszej wizyty uzasadniało udział funkcjonariuszy w celu zapewnienia bezpieczeństwa M. M. (1). Niezasadne jest żądanie powoda zadośćuczynienia za zdarzania związane z opuszczaniem celi nr(...) w związku z osadzeniem powoda w tej celi ze skazanymi pracującymi. Przede wszystkim brak jest podstaw do przyjęcia, że pozwany przemieszczając powoda z tej celi na czas pracy osadzonych, naruszył w tym zakresie przepisy prawa, tj. że jego działania wobec powoda były bezprawne. Cela nr (...) nie była monitorowana zatem powód jako osoba, która poddała się próbie samobójczej, nie mógł sam pozostawać w celi. Powód był przemieszczany w okresie od 4 stycznia do 17 stycznia 2018 r. W tym okresie powód był przemieszczany kilkukrotnie w ciągu dnia do innej celi mieszkalnej nr (...), a później do tzw. poczekalni Oddziału. Na pewna stanowiło to dla powoda pewną niegodność, ponieważ powód jadł posiłki później niż inny osadzeni, a będąc w tzw. poczekani nie mógł swobodnie korzystać z toalety, której tam nie ma. Z zeznań świadków przesłuchanych sprawie wynika, że osoby przebywajcie w tzw. poczekani były doprowadzane na ich prośbę przez funkcjonariuszy do właściwej toalety. Nawet, jeśli powód w poszczególnych przypadkach oczekiwał jakiś czas na doprowadzenie do toalety, to nie uzasadnia to przyjęcia, że doszło do naruszenia jego dobra osobistego w takim stopniu, że po stronie powoda powstała krzywda uzasadniając zasądzenie zadośćuczynienia. Należy wskazać, że w zakładzie karnym w celu zapewnienia bezpieczeństwa osadzonym mogą takie niedogodności zaistnieć, jeśli nie przekraczają zasady humanitarnego wykonywania kary. --- STRONA 10 --- . Okres przemieszczenia powoda był stosunkowo krótki, bo trwał 13 dni. Administracja Aresztu Śledczego w K. podjęła słuszną decyzję o przemieszczeniu powoda na stałe do celi nr (...) od dnia 17 stycznia 2018r. Za niezasadne należy uznać twierdzenia powoda o niestosowaniu przez pozwanego klasyfikacji skazanych, co stwarzało bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa innych skazanych. - Twierdzenie to nie było poparte wiarygodnymi dowodami. Strona pozwana zaprzeczyła temu i wskazała na klasyfikację powoda, przedstawiając kartę statusów i klasyfikacji powoda oraz kartę komisji penitencjarnej, z których wynikają te dane dotyczące powoda (por. k - 71-74). Podsumowując, w przypadkach wyżej opisanych doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda na skutek niezgodnych z prawem działań pozwanego. Sąd uznał, że kwota 4 000 zł jest adekwatna do stopnia i zakresu naruszeń dokonanych przez pozwanego i krzywdy poniesionej przez powoda, wobec czego zasądził. ją tytułem zadośćuczynienia na rzecz powoda, w pozostałym zakresie oddalając powództwo. Kwota ta stanowi realną i odczuwalną wartość, która powinna spełnić funkcję kompensacyjną zadośćuczynienia. Żądanie zadośćuczynienia powoda w kwocie 40 000 zł było znaczenie wygórowane., bowiem uzasadniona pod kątem odpowiedzialności pozwanego okazała się tylko część twierdzeń powoda, które były podstawą faktyczną powództwa. Powód nie żądał zasądzenia odsetek od należności głównej, dlatego zgodnie z zasadą z art.321 k.p.c. o odsetkach nie orzeczono. O kosztach procesu sąd orzekł na podstawie art. 108$1 i art. 102 k.p.c. Powód wygrał sprawą 'w zakresie mniejszym niż sprawę przegrał. W związku z tym, że pozwanego reprezentował pełnomocnik zawodowy, należał się mu zwrot kosztów wynagrodzenia pełnomocnika stosownie do stopnia wygrania sprawy. Na podstawie art. 102 k.p.c. sąd nie obciążył powoda kosztami procesu, z uwagi na jego złą sytuacje majątkową, brak zarobkowania, które były podstawą do zwolnienie powoda od kosztów sądowych. Nadto obciążenie kosztami procesu powoda czyniłoby iluzoryczne uzyskanie korzyści z zasądzenia zadośćuczynienia w kwocie 4 000 zł. Od wyroku Sądu Rejonowego w Koszalinie z dnia 18 marca 2019 r apelacje złożyły obie strony. Powód K. P. w swojej apelacji zarzucił naruszenie prawa procesowego przez błędne ustalenie stanu faktycznego, a mianowicie przez: 1/ przyjęcie, że kontrole osobiste, stosowane wobec powoda w okresie od 24 października 2017 r do 29 stycznia 2018 r były uzasadnione. Powód z takim ustaleniem się nie zgadza, bowiem już od pierwszego dnia odbywania kary poz-bawienia wolności, tj. od 14 lutego 2014r, w Areszcie Śledczym w S. powód był poddawany kontrolom osobistym, podczas których musiał rozbierać się do naga, a więc na długo przez znalezieniem w jego celi substancji odurzających, co miało miejsce w dniu 25 października 2014 r oraz podjętą przez niego próbą samobójczą, która miała miejsce w dniu 25 listopada 2015 r. Nadto susz — narkotyki powodowi do celi podrzucono; susz ten nie znaleziono przy powodzie, ani w jego rzeczach, lecz na otwartej przestrzeni celi 3- osobowej; , 2/ przyjęcie, że uzasadniona była obecność funkcjonariuszy Służby Więziennej podczas badań w gabinecie lekarza M. M. (1). Według skarżącego do jego kłótni z lekarzem doszło 26 --- STRONA 11 --- / . października 2017 r, jednak M. M. (1) jej nigdzie nie zgłaszał, ani też nie wnioskował o udział funkcjonariuszy w kolejnych badaniach powoda. Z zeznań lekarza M. M. wynika, że wyzywali go inni skazani, a nie powód, a inni funkcjonariusze podczas badań bywali obecni przy badaniach skazanych przynajmniej od 5 lat pracy tego lekarza, gdyż miał on taką praktykę. 'W ocenie skarżącego kontrole osobiste były przeprowadzane nieprawidłowo, bowiem do pomieszczeń, w których dokonywano kontroli osobistej powoda wchodzili inni funkcjonariusze, niż dokonujący kontroli, a mianowicie wychowawcy, dowódcy i kierownicy, co naruszało intymność i godność powoda. Również nazywanie powoda osobą roszczeniową, płodną w pisaniu skarg, pieniaczem narusza jego godność, bowiem powód korzystał jedynie z przysługujących mu uprawnień, wynikających z art. 63 Konstytucji RP oraz art. 6-7kkw. Jeżeli chodzi o zdarzenie u lekarza M. M. (1) w dniu 26 października 2017 r powód bronił jedynie swoich praw do ochrony zdrowia i decydowania o swoim zdrowiu, wobec naruszania ich przez lekarza M. M. (1). Powód w tym dniu nie stwarzał zagrożenia, ajedynie miała miejsce jego agresja słowna. Według skarżącego naruszeniem jego praw było także umieszczenie go w okresie od 4 do 17 stycznia 2018 r w celi z osobami zatrudnionymi, co skutkowało koniecznością kilkakrotnego opuszczania przez niego celi dziennie. Apelujący K. P. zarzucił także, że sąd nie pouczył go, że może żądać odsetek za opóźnienie od należności głównej oraz, że sąd pierwszej instancji nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego psychologa, który mógłby ustalić stopień doznanego przez powoda uszczerbku, co ma wpływ na wysokość przyznanego mu zadośćuczynienia. Wskazując na powyższe K. P. wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie jego powództwa w całości. Pozwany Skarb Państwa — Areszt Śledczy w K. zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego w punkcie pierwszym i trzecim zarzucając naruszenie: 1/ art. 233 k.p.c. przez: a) naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie oceny materiału dowodowego w sposób dowolny, a nie swobodny, z pominięciem zasad logiki i doświadczenia życiowego, prowadzące do przyjęcia, że pomieszczenia przeznaczone do kontroli osobistych osadzonych na Oddziałach (...) i (...) Aresztu Śledczego w K. były zorganizowane w sposób niezapewniający w wystarczającym stopniu poczucia zachowania intymności podczas kontroli, podczas gdy: - miejsca do przeprowadzania kontroli osobistych znajdują się na końcu pomieszczenia dyżurki, w prawym rogui częściowo zasłonięte są szafą, nadto z dwóch stron wyodrębnione są ścianami, przy czym ściana, do której osoba kontrolowana stoi plecami ma ok. 1-1,5 m szerokości, zaś sama powierzchnia miejsca przeznaczonego do kontroli pozwala na swobodne poddanie się kontroli przez osadzonego, - podczas przeprowadzania kontroli osobistej miejsce kontroli jest zasłonięte wertykalami na szerokość ok. 1-1,5 m i doświadczenie życiowe wskazuje, że w trakcie kontroli osoba jej poddawana stara się nie dotykać wertykali, aby nie zostać odsłoniętą, przy uwzględnieniu, że --- STRONA 12 --- . powierzchnia miejsca przeznaczonego do kontroli pozwala na swobodne poddanie się kontroli bez konieczności dotykania wertykali przez osobę kontrolowaną, - przez znajdujące się w ścianie dyżurki okno nie ma perspektywy bezpośredniej widoczności miejsca dokonywania kontroli, a tym bardziej widoku na wprost osoby kontrolowanej, bowiem widok skierowany jest na zasłonięte wertykale, za którymi znajduje się osoba kontrolowana - stojąc na wprost funkcjonariusza dokonującego kontroli osobistej osadzonego, - widoczność wnętrza dyżurki z perspektywy korytarza, w tym miejsca dokonywania kontroli, przez znajdujące się w ścianie dyżurki okno nie jest równoznaczne z możliwością obserwacji osoby kontrolowanej przez osoby postronne znajdujące się na korytarzu; b) sprzeczność ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, prowadzące do przyjęcia, że podczas pierwszej wizyty powoda w ambulatorium Aresztu Śledczego w K. powodowi były udzielane świadczenia zdrowotne, podczas gdy wizyta ta nić miała charakteru przyjęcia lekarskiego, nadto w jej trakcie powód nic miał wykonywanego żadnego badania wiążącego się z naruszeniem jego intymności, jak również nie doszło do ujawnienia informacji stanowiącej tajemnicę lekarską; 2/ art. 417 $ 1 k.c. w zw. z art. 24 k.c. i art 116 $ 3 k.k.w., przez ich błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda, bowiem miejsca przeznaczone do kontroli osobistych osadzonych na Oddziałach (...) i (...) Aresztu Śledczego w K. w niewystarczającym stopniu spełniały wymogi zapewnienia powodowi poczucia intymności podczas kontroli, podczas gdy przy braku przepisów technicznych określających szczegółowe wymogi w odniesieniu do pomieszczenia, w którym przeprowadza się kontrole osobiste osadzonych należało uznać, że pozwany. zorganizował miejsca przeznaczone do kontroli osobistych osadzonych w, sposób gwarantujący w wystarczającym stopniu wymogi zachowania intymności podczas przeprowadzania kontroli; 3/ art. 417 $ 1 k.c. w zw. z art. 24 k.c. i art 115 $ 8 k.k.w., przez ich błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że w trakcie pierwszej wizyty powoda w ambulatorium Aresztu Śledczego w K. doszło do naruszenia jego dóbr osobistych, bowiem pomimo braku wniosku ze strony lekarza w jej trakcie brał udział funkcjonariusz niewykonujący zawodu medycznego, podczas gdy w istocie pierwsza wizyta powoda w ambulatorium nie miała charakteru przyjęcia lekarskiego, nadto w jej trakcie powód nie miał wykonywanego żadnego badania więżącego się z naruszeniem jego intymności, jak również nie doszło do ujawnienia informacji stanowiącej tajemnicę lekarską o stanie zdrowia powoda i sposobu leczenia; 4/ art. 232 k.p.c. w zw. zart. 6K.c. i art. 24 $ I k.c., przez przyjęcie, że powód sprostał ciężarowi dowodu w wykazaniu naruszenia jego dóbr osobistych w zakresie godnego odbywania kary pozbawienia wolności i humanitarnego traktowania oraz prawa do intymności, podczas gdy nie zostało udowodnione, aby powodowi podczas przeprowadzania kontroli zdarzyły się sytuacje, aby do pomieszczenia dyżurki weszła osoba postronna, bądź by w trakcie kontroli wertykale nie były zasłaniane, zaś w odniesieniu do pierwszej wizyty powoda w ambulatorium, by w jej trakcie miał wykonywane badania więżące się z naruszeniem jego intymności, czy też by doszło do ujawnienia informacji stanowiącej tajemnicę lekarską o stanie zdrowia powoda i sposobu leczenia; , 5/ art. 24 $ 1 k.c. w zw. zart. 448 k.c. przez przyjęcie, że doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda przez niezapewnienie przez pozwanego niezgodnie z prawem odpowiednich --- STRONA 13 --- / . warunków przeprowadzania kontroli osobistych powoda oraz konsultacji medycznych w ambulatorium, podczas gdy pozwany zorganizował miejsca przeznaczone do kontroli osobistych osadzonych w sposób gwarantujący w wystarczającym stopniu wymogi zachowania intymności w czasie przeprowadzania kontroli, zaś w trakcie pierwszej wizyty lekarskiej powód nie miał wykonywanego żadnego badania więżącego się z naruszeniem jego intymności, jak również nie doszło do ujawnienia informacji stanowiącej tajemnicę lekarską o stanie zdrowia powoda i sposobu leczenia; w takim ujęciu co najwyżej można byłoby mówić o zagrożeniu dóbr osobistych powoda działaniem pozwanego, za które nie przysługuje roszczenie o zadośćuczynienie w formie pieniężnej, a roszczenie o zaniechanie działań naruszających dobra osobiste; 6/ art. 24 w zw. zart. 448 k.c. przez ich błędną wykładnię, prowadzącą do uznania, że zasądzona od pozwanego na rzecz powoda kwota zadośćuczynienia winna być uznana za odpowiednie zadośćuczynienie w rozumieniu art. 448 k.c., podczas gdy zasądzona kwota jest wygórowana i prowadzi do nieuzasadnionego obciążenia pozwanego i bezpodstawnego wzbogacenia powoda; 7/ art. 102 k.p.c. przez zastosowanie całkowitego zwolnienia od zwrotu kosztów procesu od powoda na rzecz pozwanego, podczas gdy sam fakt osadzenia powoda w jednostce penitencjarnej i jego stan majątkowy nie przemawiały za uznaniem, że zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek, o którym mowa w tym przepisie, co skutkowało orzeczeniem na niekorzyść pozwanego. Wskazując na powyższe pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za obie instancje. Sąd Okręgowy zważył co następuje: obie apelacje są bezzasadne. apelacja pozwanego jest bezzasadna. Sąd Okręgowy podziela i uznaje za własne ustalenia faktyczne poczynione przez sąd pierwszej instancji oraz ocenę prawną roszczenia powoda, przedstawione w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, k — 839 — 845 akt sprawy. 'W uzasadnieniu tym sąd pierwszej instancji w sposób szczegółowy, wręcz drobiazgowy i przekonywujący uzasadnił swoje stanowisko, a ocena roszczenia powoda — wbrew zarzutom obu apelacji nie narusza obowiązującego prawa procesowego, ani prawa materialnego. Ponowne przytaczanie tej argumentacji w niniejszym uzasadnieniu nie jest konieczne, ani celowe. To, że strony nie zgadzają się z poczynionymi ustaleniami i oceną prawną roszczenia powoda, dokonaną przez Sąd Rejonowy nie oznacza, że stanowisko tego Sądu jest błędne i sprzeczne ze wskazanymi w obu apelacjach przepisami prawa. W pierwszej kolejności należy ustosunkować się do zarzutów apelacji pozwanego Skarbu Państwa, bowiem ewentualne ich uwzględnienie prowadziłoby do uznania apelacji powoda za bezprzedmiotową. ' --- STRONA 14 --- o: . 'W apelacji pozwany zarzucił, że sąd pierwszej instancji dokonał błędnych ustaleń faktycznych, co sprowadza się praktycznie do stwierdzenia, że przy ocenie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie sąd pierwszej instancji przekroczył granice swobodnej oceny dowodów i dokonał sprzecznych ustaleń faktycznych z dowodami wskazanymi w apelacji, a zatem, że orzekał z obrazą przepisu art. 233 $ 1 k.p.c. -„Skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przepisu art. 233$ 1 k.p.c., w tym przypadku błędu w ustaleniach faktycznych wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie strony o innej niż przyjął sąd wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie, niż ocena sądu. Taka wykładnia pojęcia oceny swobodnej oceny dowodów jest powszechnie przyjmowana w literaturze prawniczej i orzecznictwie sądów. Jeżeli sąd dysponuje dwiema grupami przeciwstawnych dowodów na te same okoliczności, to z konieczności może uznać za wiarygodne tylko jedne z nich. Sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego materiału dowodowego zachodzi wtedy, gdy powstaje dysharmonia pomiędzy materiałem zgromadzonym w sprawie a konkluzją, do jakiej dochodzi sąd na podstawie tego materiału. Jeżeli sąd wyjaśni w sposób logiczny i zgodny z zasadami doświadczenia życiowego, dlaczego jednym dowodom dał wiarę i uznał je za podstawę dokonanych ustaleń faktycznych oraz dlaczego innym dowodom tej mocy dowodowej odmówił, to nie można twierdzić, że poczynione ustalenia faktyczne są błędne. W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy wyjaśnił, w oparciu o które dowody poczynił ustalenia faktyczne i brak jest podstaw do przyjęcia, że uczynił to sprzecznie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Podniesione zarzuty błędnych ustaleń faktycznych stanowią jedynie polemikę pozwanego (wprawdzie dopuszczalną, ale nie przekonywującą) z prawidłowymi ustaleniami sądu pierwszej instancji. Gdyby podzielić sposób argumentacji zawarty w apelacji pozwanego, to praktycznie należałoby wyłączyć możliwość dochodzenia przez skazanych dochodzenia zadośćuczynienia za naruszenie ich praw, bowiem w praktyce nie mieliby oni możliwości dowodzenia naruszenia ich praw. Wynika to z tego, że administracja zakładu karnego lub aresztu śledczego w każdym przypadku twierdziłaby, że zachowała należyte warunki, a osadzeni w tych zakładach, gdyby w każdym przypadku uznawać ich twierdzenia, zeznania za niewiarygodne nie mieliby praktycznie możliwości dochodzenia swoich praw, udawadniania że ich prawa zostały naruszone. Do argumentacji sądu pierwszej instancji należy dodać, że to, że funkcjonariuszom Służby Więziennej przyznano pewne uprawnienia nie oznacza, że mogą oni korzystać z tych uprawnień w sposób wręcz nieograniczony, niezależnie od zaistniałych okoliczności. Uwaga ta odnosi się przede wszystkim do częstych kontroli osobistych powoda; zbyt częste ich wykonywanie i to w warunkach naruszających intymność osoby kontrolowanej co do zasady może być uznane za szykanę, uzasadniającą przyznanie osadzonemu stosownego zadośćuczynienia za naruszenie jego godności. Tak też stało się w niniejszej sprawie. Słusznie zarzuca powód, że w sposób nie budzący wątpliwości nie udowodniono mu, że to on świadomie posiadał środki odurzające w celi. Zasady doświadczenia życiowego i zawodowego wskazują, że mimo, że są to przypadki niezbyt częste, być może nawet sporadyczne, to nie --- STRONA 15 --- . można w sposób graniczący z pewnością, że te środki zostały mu podrzucone, tym bardziej, że powód jest osadzonym uciążliwym, niewątpliwie nadużywającym prawa do ochrony i dochodzenia swoich praw, o czy świadczy ilość napisanych przez niego skarg do różnych organów i instytucji, co sam przyznał. Mianowicie w dniu 26 kwietnia 2018 r powód sam zeznał, że w okresie odbywania kary napisał około 500 skarg (por. k — 464 — 465 akt sprawy). Zważywszy, że powód odbywa karę od 14 lutego 2014 r, to należy przyjąć, że składał on przeciętnie ponad 10 skarg miesięcznie, co stanowi dużą, niespotykaną ilość skarg w porównaniu z innymi osadzonymi, co w języku polskim uzasadnia określeniem tego pieniactwem procesowym. Dlatego trafnie Sąd Rejonowy uznał i należycie to uzasadnił, że sposób przeprowadzania tych kontroli w pozwanym Areszcie Śledczym naruszał godność powoda. Czynność kontroli osobistej aczkolwiek w pewnych sytuacjach dopuszczalna, tak dalece narusza intymność i godność osoby kontrolowanej, że powinna być ograniczona tylko do sytuacji rzeczywiście niezbędnych i być wykonywana w warunkach braku dostępu innych osób, poza osobami tę czynność wykonującymi oraz w taki sposób, by wręcz pewne było, że tej sytuacji nie mogą przyglądać się osoby trzecie. Sam fakt, że powód raz podjął próbę samobójczą, czy też, że w jego celi znaleziono substancje, których posiadanie jest zabronione nie zawsze uzasadnia dokonywanie i to po dwóch latach zbyt częstych kontroli osobistych. Również trafnie Sąd Rejonowy przyjął, że obecność funkcjonariusza Służby Więziennej w. ambulatorium podczas pierwszej wizyty powoda u lekarza M. M. (1) była nieuzasadniona, bowiem o to ten lekarz nie wnosił, a co więcej okoliczności sprawy wskazują, że taka praktyka u tego [lekarza była codziennością, co jak wskazał Sąd Rejonowy było niezgodne z obowiązującymi przepisami. Wywody apelacji pozwanego, że ta wizyta nie miała charakteru przyjęcia lekarskiego, nie miało miejsce badanie lekarskie oraz, że nie doszło do ujawnienia informacji stanowiącej tajemnicę lekarską o stanie zdrowia powoda i sposobie jego leczenia nie są przekonywujące i tej oceny nie mogą zmienić. Powszechnie wiadomo, że do lekarza skazani udają się w celu badania lekarskiego i rozmów odnośnie ich stanu zdrowia oraz sposobu leczenia. Wręcz nieprawdopodobne jest, by w warunkach zamkniętego Aresztu Śledczego skazany, i to jak'wyżej wskazano wyjątkowo roszczeniowy udawał się do lekarza więziennego w innym celu, niż wyżej wskazany; przecież nie udał się tam na inne, prywatne „pogaduszki z lekarzem”, co zważywszy na sposób podejścia lekarza M. M. (1) do skazanych, wynikający chociażby z jego zeznań należy wykluczyć. W takich warunkach wywody pozwanego, że podczas tej wizyty nie doszło do naruszenia tajemnicy lekarskiej co do stanu zdrowia powoda, a jedynie zagrożenia naruszenia tej tajemnicy nie mogą być uznane za przekonywujące, prowadzące do oddalenia powództwa powoda. Dlatego Sąd Okręgowy apelację pozwanego, w części, w jakiej kwestionuje on ustalenia uzasadniające przyznanie powodowi zadośćuczynienia co do zasady uznał za bezzasadną. Przechodząc do zarzutów powoda K. P., w zakresie w jakim kwestionuje on ustalenia sądu pierwszej instancji należy stwierdzić, że są one albo niezasadne, albo nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. . --- STRONA 16 --- . Przy ocenie zarzutów powoda istotne znaczenie ma przede wszystkim okres, za jaki domaga się on zadośćuczynienia. Z treści pozwu wynika, że powód domaga się przyznania zadośćuczynienia za naruszenie jego dóbr osobistych w okresie od 24 października 2017 r do dnia wniesienia pozwu, tj. do dnia 30 stycznia 2018 r. Taki wniosek wynika z tego, że swoje roszczenia i zarzuty kieruje on przeciwko Aresztowi Śledczemu w K., w którym właśnie został osadzony w dniu 24 października 2017 r. Dlatego wszelkie zarzuty K. P. co do warunków -„odbywania kary przed dniem 24 października 2017 r nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i nie wymagają ustosunkowania się do nich przez Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie. Odnośnie kontroli osobistych powoda Sąd Rejonowy wyraźnie wskazał, że nieprawidłowości przy ich wykonywaniu stanowiły jedną z przesłanek odpowiedzialności pozwanego i przyznania powodowi odpowiedniego zadośćuczynienia, stąd dalszy komentarz tego zarzutu powoda wydaje się zbędny, tym bardziej, że co do zasady funkcjonariusze pozwanego byli uprawnieni do przeprowadzania tej czynności. , Również obecność funkcjonariuszy Służby Więziennej podczas wizyty lekarskiej u lekarza M. M. (1) w dniu 26 października 2017 r została oceniona przez sąd pierwszej instancji jako nieprawidłowa i uznana za jedną z przesłanek przyznania zadośćuczynienia. Jeżeli chodzi o kolejne wizyty u tego lekarza, to trafne jest stanowisko Sądu Rejonowego, że skoro podczas pierwszej wizyty u lekarza powód wszczął kłótnię, awanturę, to podczas kolejnych wizyt obecność funkcjonariuszy była uzasadniona ze względu na bezpieczeństwo lekarza. Przy ocenie tej okoliczności należy mieć na uwadze warunki w Areszcie Śledczym, specyfikę takiej jednostki i to, że powód nie jest przypadkowym pacjentem służby zdrowia na wolności, lecz osobą skazaną na kilkuletnią karę pozbawienia wolności za poważne przestępstwo. Jeżeli taka osoba w obecności Służby Więziennej, w warunkach pozbawienia wolności urządza awanturę, to lekarz może obawiać się o swoje bezpieczeństwo, a pozbawiony wolności musi się liczyć z tym, że mogą być podjęte dodatkowe środki bezpieczeństwa, które mogą doprowadzić nawet do ograniczenia intymności przy wizytach u lekarza. To osoba pozbawiona wolności w pierwszej kolejności musi podporządkować się rygorom ograniczającym jej prawa w miejscu odosobnienia, a nie Służba Więzienna. Okoliczności tej sprawy wskazują, że powód albo tego nie rozumie, albo nie chce zrozumieć i z tym wiążą się jego dolegliwości w zakresie odbywania kary pozbawienia wolności. Uezli'ohodzi'o!iieszeZenić pówoda wsokresie od; 4-do:1śliyćżia 2018 w'eeli'z osobami / "zatrudnionymi; seo) skltkowało koniecznością: kiikakrotmnegó opuszczania 'przeź niego: celid dsc 1 ae setowe ok PE uma Ja ok, dodakowa mes olegliwość, w przypadku uznania, 26 odi razu 'admińistracja poźwójekó miała "możliwość ee o O CEE RIARY, dziennie; a zatem nie:byłoby utrudnień przeź spożywanie przez nićgo' pósiłków i załatwianiar potrzeb fizjologicznych. Sąd Okregów R O 1 " śl sądu pierwszej Instnj zająca poźsam b, zasne una 2 u Esc Zie Woda w laki ek. Którą musiał upuszczać bez swej winy 6 -- 7 raży'dziennie stanowiło dle niego dodatkową, / nieuzasadnioną dolegliwość: Skoro przeź:14'dni było możliwe przemieszczanie powoda do pe CLR ps o a ea iw 'hiej wolne jedno miejsce, a żAtem należało pówoda umieścić w iej celi „na stałe” Zatem takie! póstępowani powanie "adrinistracji' późwanego nie może, być uznane" za racjonalne i' też stanowi” Odnośnie pozostałych zarzutów powoda, to należy stwierdzić, ze Sąd Rejonowy nie miał obowiązku pouczać powoda, jakie roszczenia może zgłosić przeciwko pozwanemu, w tym, że --- STRONA 17 --- / . . może on domagać się odsetek. za opóźnienie. Rolą sądu jest rozstrzygnąć istniejący między stronami spór, a nie udzielanie porad prawnych powodowi; sąd nie może angażować się po jednej ze stron, bowiem wówczas mógłby się narazić na zarzut braku obiektywizmu, stronniczość wobec jednej ze stron. Również — w ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie nie było konieczne przeprowadzanie dowodu z opinii biegłego psychologa, na okoliczność stopnia doznanego przez powoda uszczerbku, bowiem doprowadziłoby to tylko do przedłużenia procesu i zwiększenia jego kosztów w sytuacji, gdy mamy do czynienia z nieprawidłowościami, których ocena jest możliwa przez sąd bez udziału biegłych. Kwestia wysokości zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych nie jest jednoznaczna; brak jest przepisów regulujących wysokość takiego zadośćuczynienia, jednak żądanie przez powoda w tym zakresie należy uznać za rażąco wygórowane. Zadośćuczynienie winno stanowić z jednej strony wartość odczuwalną ekonomicznie, współmierną do naruszonego dobra, z drugiej zaś strony kwota zadośćuczynienia nie może prowadzić do nieuzasadnionego obciążenia zobowiązanego i bezpodstawnego wzbogacenia uprawnionego, winno być ono utrzymane w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa. Zadośćuczynienie winno udzielić poszkodowanemu satysfakcji moralnej, gdyż przemawiają za tym wymagania sprawiedliwości społecznej oraz ochrony zasad współżycia społecznego i porządku prawnego. Zdrugiej strony nie należy pomijać, że umieszczenie powoda w pozwanym Areszcie Śledczym stanowiło odbywanie kary pozbawienia wolności, z czym zawsze związane są pewne, istotne dolegliwości dla osoby skazanej, bowiem taka jest istota odbywania przez przestępców kar pozbawienia wolności, a doznawane ograniczenia, uchybienia godności związane są niejednokrotnie z koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa osobom pracującym W Zakładach Karnych i Aresztach Śledczych z jednej strony i samym osadzonym z drugiej strony. Wysokość przyznawanych zadośćuczynień z jednej strony musi uwzględniać rodzaj naruszonego dobra osobistego i czas trwania tych naruszeń, a z drugiej strony nie może być oderwana od sytuacji społeczno — ekonomicznej w kraju, wartości pieniądza i warunków życia społeczeństwa. Mając na uwadze rodzaj i sposób naruszenia dóbr osobistych powoda K. P. oraz czas trwania naruszeń — jak zaznaczono w powyższych rozważaniach okres od 24 października 2017 r do dnia wniesienia pozwu, tj. do dnia 30 stycznia 2018 r, a więc niewiele ponad 3 miesiące zadośćuczynienie w kwocie 4000 zł należało uznać za odpowiednie w rozumieniu przepisu art. 448 k.c. Zatem przyznanie zadośćuczynienia w wyższej wysokości nie znajduje uzasadnienia. Również nie można podzielić stanowiska pozwanego, że przyznane zadośćuczynienie jest rażąco wygórowane, bowiem — jak wyżej zaznaczono zadośćuczynienie nie może być symboliczne, lecz winno mieć wartość odczuwałną ekonomicznie. Również brak jest podstaw do zakwestionowania rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego w zakresie kosztów procesu, bowiem powód odbywa karę pozbawienia wolności, nie posiada majątku i z oczywistych względów nie ma możliwości zarobkowania. Nadto zasądzona kwota zadośćuczynienia nie jest wysoka, a ewentualne koszty należne pozwanemu, doprowadziłyby --- STRONA 18 --- do tego, że realna wartość przyznanego zadośćuczynienia pozbawiona byłaby celu, jakie to zadośćuczynienie ma spełniać. Takie rozstrzygnięcie nie byłoby słuszne. Dlatego — mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy apelacje obu stron - jako bezzasadne — oddalił (art. 385 k.p.c.). - Jeżeli chodzi o koszty drugiej instancji to stosowanie regulacji z art. 102 k.p.c. nie jest uzasadnione. Oile przed wniesieniem pozwu powód mógł nie mieć wiedzy co do wysokości przyznawanych przez sądy zadośćuczynień za naruszenia dóbr osobistych takich jak w niniejszej sprawie, to w świetle szczegółowego, przekonywującego i zawierającego rzetelną argumentację prawną uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji jego roszczenie zawarte w apelacji należy uznać za rażąco wygórowane. Osoba, która wnosi oczywiście bezzasadną apelację i naraża przeciwnika procesowego na dodatkowe, zbędne koszty musi się liczyć z obowiązkiem ich zwrotu i dlatego na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z $ 6 pkt 26 i $ 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r w sprawie opłat za czynności radców prawnych: // W. Stawczyk /-/ Cz. Podgórny /-/ G. Rudy