Postanowienie V Ca 801/18 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dniżr11 marca 2019 1. Sąd Okręgowy w Siedlcach V Wydz

--- STRONA 1 --- | * Sygn. akt V Ca 801/18 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dniżr11 marca 2019 1. Sąd Okręgowy w Siedlcach V Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Agnieszka Pasikowska Sędziowie: SO Elżbieta Wojtczuk : SR del. do SO Michał Przeworski(spr. Protokolant st. sekr sąd. Agnieszka Batorska po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2019 r. w Siedlcach na rozprawie sprawy z powództwa R. P. , przeciwko Skarbowi Państwa — Dyrektorowi Zakładu Kamego w S. o zapłatę 20.000 zł na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 28 września 2018 r., sygn. akt LC 3251/17. 1. . zmienia częściowo zaskarżony wyrok w punkcie I (pierwszym) w ten sposób, że zasądza od Skarbu Państwa — Dyrektora Zakładu Karnego w $. na rzecz R.P. kwotę 2000 (dwóch tysięcy) zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 24 stycznia 2018 r. do dnia zapłaty, 2. . w pozostałej części apelację oddala, 3. i nie obciąża powoda kosztami procesu za drugą instancję na rzecz strony pozwancj, 4. przyznaje i nakazuje wypłacić z sum budżetowych Skarbu Państwa - kasa Sądu Rejonowego w Siedlcach adwokatowi J. K. kwotę (...) (jeden tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć) zł w tym podatek VAT w stawce 23% tytułem pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu odwoławczym. --- STRONA 2 --- 4 Sygn. akt V Ca 801/18 Wyrokiem z dnia 28 września 2018 r. Sąd Rejonowy w Siedlcach w sprawie z powództwa R. P. przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Zakładu Karnego w S., o zapłatę kwoty 20.000 zł: l. oddalił powództwo, I. nie obciążył powoda R. P. obowiązkiem zwrotu na rzecz Skarbu Państwa - Dyrektora Zakładu Karnego w S. kosztów zastępstwa procesowego, ' I. przyznał adwokatowi J. K. od Skarbu Państwa — Sądu Rejonowego w Siedlcach kwotę 240 zł powiększoną o 23 % stawkę podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z. urzędu, M. obciążył Skarb Państwa — Sąd Rejonowy w Siedlcach kosztami sądowymi i wydatkami, od niszczenia których zwolniony był powód. Rozstrzygnięcie było wynikiem następujących ustaleń i rozważań Sądu pierwszej instancji: Pozwem z dnia 24 października 2017 r. skierowanym do Sądu Okręgowego w Siedlcach R. P. wniósł o zasądzenie od Skarbu Państwa - Dyrektora Zakładu Karnego kwoty 20.000 zł tytułem zadośćuczynienia. W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że w dniu 26 maja 2017 r. bez podstaw prawnych został umieszczony w celi mieszkalnej objętej monitoringiem wraz z osobą skazaną za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na osobie małoletniej i doznał szykanowania ze strony pozostałych współosadzonych. Pomimo wielokrotnych próśb nie został przeniesiony do innej celi. Dopiero po złożeniu skargi do sądu penitencjarnego w dniu 27 lipca 2017 r. został przeniesiony do celi, która nie była objęta monitoringiem. Postanowieniem z dnia 31 października 2017 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach na podstawie art. 200 $ 1 k.p.c. w związku z art. 17 pkt 4 k.pee. uznał się niewłaściwym rzeczowo i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Siedlcach. 'W piśmie z dnia 15 czerwca 2018 r. pełnomocnik powoda sprecyzował powództwo wnosząc o zasądzenie od strony pozwanej kwoty 20.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia następnego po dniu doręczenia stronie pozwanej odpisu pozwu do dnia zapłaty. Pełnomocnik powoda wskazał, że w wyniku poniżającego traktowania doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda w postaci godności i prawa do intymności. Sąd Rejonowy ustalił, że powód został osadzony w Zakładzie Kamym w S. w dniu 4 maja 2017 r., przy czym w okresie od dnia 31 października 2016 r. przebywał w Areszcie Śledczym w G.. W dniu 25 maja 2017 r. powód został umieszczony w celi objętej całodobowym monitoringiem wraz z P. B. podejrzewanym o popełnianie przestępstwa przeciwko wolności seksualnej na osobie małoletniej. W celi monitorowanej przebywał do dnia 28 lipca 2017 r. przy czym wielokrotnie w formie ustnej zgłaszał wychowawcy chęć zmiany celi. W dniu 21 czerwca 2017 r. powód złożył skargę na umieszczenie go w celi mieszkalnej objętej całodobowym monitoringiem. W toku przeprowadzonych czynności w sprawie sygn. akt II Kow 655/17 ustalono, że powód przebywał w celi monitorowanej bez wydania przez Dyrektora Zakładu Karnego w S, decyzji w tym przedmiocie. Nadto ustalono, że decyzja taka wydana została dopiero w dniu 28 czerwca 2017 r. Postanowieniem z dnia 11 lipca 2017 r. umorzono postępowanie wszczęte na skutek skargi powoda, gdyż w aktach brak było formalnej decyzji od której osadzony mógł się odwołać, przy jednoczesnym zastrzeżeniu, że z uwagi na nieprawidłowości zachodzi potrzeba wydania przez Sędziego Penitencjarnego zarządzenia w trybie art. 32 k.k.w. "Według ustaleń Sądu pierwszej instancji w dniu 28 czerwca 2017 r. wydana została decyzja o umieszczeniu powoda w celi mieszkalnej objętej całodobowym monitoringiem na podstawie art. 73a $ 8 kk.w. i art. 116 $ 6 kk.w., przy czym jako przyczynę podjęcia --- STRONA 3 --- ok . /. w rym zakresie wskazano zapewnienie bezpieczeństwa osobistego. Zarządzeniem z dnia 27 lipca 2017 r. wydanym w sprawie sygn. akt III Kow 129/17 Sędzia Penitencjarny uznał, że areszt tymczasowy osadzonego powoda nie jest wykonywany w sposób prawidłowy i zobowiązał Dyrektora Zakładu Kamego w S. do bezzwłocznego umieszczenie go w celi pozbawionej monitoringu, ewentualne wydanie decyzji w na podstawie art. 73a $ 8 k.k.w., ale z jednoczesnym prawidłowym uzasadnieniem tego rozstrzygnięcia, zakreślając 3 - dniowy termin na poinformowanie Sądu o sposobie wykonania zarządzenia. Na powyższe zarządzenie skańgę wniósł zastępca Dyrektora Zakładu Karnego w S. podnosząc, że w przypadku nieobecności dyrektora jego uprawnienia i obowiązki w zakresie ochrony zakładu i realizacji ustalonego porządku prawnego przejmuję pełniący służbę dowódca zmiany. Postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2017 r. w sprawie sygn. akt ITI Kow 818/17 Sąd Okręgowy w Siedlcach uznał powyższą skargę za bezzasadną. Sąd Rejonowy wskazał, że w trakcie pobytu w celi monitorowanej z uwagi na osobę współosadzonego powód był wyśmiewany i obrażany przez innych więźniów. Jednocześnie w celach monitorowanych na obrazie z kamer nie są widoczne części intymne ciała i nie można obserwować osadzonych w trakcie załatwiania potrzeb fizjologicznych. Sąd pierwszej instancji dokonał oceny zeznań przesłuchanych świadków uznając zeznania A. O. i P. W. za wiarygodne. Świadkowie są pracownikami służby więziennej zatrudnionymi w Zakładzie Karnym w S.. A. O. potwierdził, iż w zakładzie karnym współosadzeni dobierani są według kryterium uprzedniej karalności, uzależnienia od wyrobów tytoniowych i wieku, a nie ich osobistych preferencji, czy uprzedzeń, zaś P. W. dodatkowo odniósł się do zakresu monitoringu. Zeznania świadka P. K. niewiele wniosły do sprawy, gdyż świadek nie kojarzył powoda, przy czym potwierdzał, że osadzeni ustnie zgłaszają chęć zmiany celi. Za częściowo wiarygodne Sąd Rejonowy uznał zeznania wychowawcy powoda A, C., której twierdzenia o nieskładaniu przez powoda uwag co do pobytu w celi monitorowanej, jak i szykanowania przez współwięźniów oraz chęci jej zmiany, były nieprzekonujące, a także sprzeczne z zeznaniami powoda i świadków P. B., Ł. L., których zeznania uznał za wiarygodne. Jednocześnie tak samo Sąd Rejonowy ocenił zeznania powoda w zakresie, w którym wskazywał on na okoliczności w jakich doszło do umieszczenia go w celi monitorowanej i zgłaszanych w tym zakresie zastrzeżeń oraz próśb o jej zmianę, Natomiast opisywane przez powoda warunki w jakich utrwalany był wizerunek z celi pozostawały w sprzeczności z zeznaniami P. W.. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że powszechnie wiadomo, iż niektórzy osadzeni z uwagi na popełniane bądź zarzucane im czyny są traktowani mało przychylnie przez innych więźniów, Choć jest to zjawisko, któremu należałoby przeciwdziałać to często jest ono jednak źródłem eskalacji negatywnych zachowań na osadzonych, z którymi takie osoby przebywają w jednej celi. Sąd Rejonowy wskazał, że spór dotyczył tego, czy umieszczenie powoda w celi objętej całodobowym monitoringiem było działaniem bezprawnym oraz czy naruszyło to jego dobro osobiste. Jedną z podstawowych powinności państwa prawa jest zagwarantowanie humanitarnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności nienaruszających godności ludzkiej. Godność jest tym elementem psychiki człowieka, który konkretyzuje się w poczuciu własnej wartości i oczekiwaniu szacunku ze strony innych ludzi. Stanowi ona bardzo ważny element psychiki ludzkiej, dlatego jest jednym z najistotniejszych dóbr osobistych człowieka podobnie jak prawo do prywatności. Sąd pierwszej instancji powołując się na art. 24 k.c., art. 417 $ 1 k.c i art. 448 k.c. wskazał, że ciężar dowodu rozłożony jest w ten sposób, Że na stronę powodową nakłada obowiązek udowodnienia, że pozwany naruszył jego dobra osobiste. Na pozwanym natomiast ciąży obowiązek udowodnienia, że jego działanie naruszające dobra osobiste powoda nie było bezprawne, a więc miało oparcie w przepisach prawa, było zgodne z zasadami współżycia społecznego, było działaniem za zgodą pokrzywdzonego, służyło wykonywaniu prawa podmiotowego w warunkach nie wskazujących na jego nadużycie bądź zmierzało do ochrony uzasadnionego interesu społecznego lub prywatnego. Zdaniem Sądu Rejonowego zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sąd w postępowaniu cywilnym nie ma uprawnień do dokonywania oceny legalności, tj. zgodności z prawem i prawidłowości wykonywania kary pozbawienia wolności, albowiem uprawnienia te są zastrzeżone do wyłącznej kognicji sądu penitencjamego. W niniejszym sprawie w stosunku do powoda nie została wydana, wbrew obowiązującym przepisom i we właściwym czasie, decyzja o umieszczeniu go w celi objętej całodobowym monitoringiem. Doszło zatem niewątpliwie do naruszenia przepisów proceduralnych, bowiem w stosunku do każdej osoby przebywającej z. osadzonym objętym całodobowym monitoringiem konieczne jest wydanie stosownej decyzji, przy czym powinno to nastąpić jeszcze przed --- STRONA 4 --- a A r osadzeniem w niej. Taka decyzja wobec powoda została wydana dopiero po ponad miesiącu od osadzenia go w celi monitorowanej i to po tym jak złożył on skargę do właściwego Sądu Penitencjarnego. W ocenie Sądu pierwszej instancji nie ulegało wątpliwości, że wobec powoda naruszono przepisy proceduralne, przy czym samo osadzenie powoda w celi monitorowanej nie stanowiło naruszenia jego praw. Powód w toku postępowania wielokrotnie podnosił fakt umieszczania go w jednej celi z osadzonym podejrzewanym o popełnienie przestępstwa przeciwko wolności seksualnej na osobie małoletniej. Jednakże brak jest podstaw do przyjęcia, że faktycznie dobór współosadzonego był niewłaściwy, a przynajmniej powód tego nie wykazał. Pod względem formalnym wynikającym z kryterium wieku, uprzedniej karalności i uzależnienia od wyrobów tytoniowych, które to kryteria, zgodnie z $ 47 ust. | pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 czerwca 2015 r. w sprawie czynności administracyjnych związanych z wykonywaniem tymczasowego aresztowania oraz kar i środków przymusu skutkujących pozbawieniem wolności stosuje się przy rozmieszczaniu osadzonych w zakładach karnych, brak było podstaw do uznania, że dobór współosadzonego został dokonany z naruszeniem obowiązujących w tym zakresie norm. Sąd Rejonowy wskazał, że celem tymczasowego aresztowania jest odizolowanie osadzonego, aby uniemożliwić mu wpływanie na tok prowadzonego postępowania karnego. To wiąże się z ograniczeniami w możliwości kontaktowania się osadzonego ze światem zewnętrznym. Z kolei monitoring w celach ma za zadanie zapewnić bezpieczeństwo osadzonym i pozwala nie tylko na utrwalanie negatywnych zachowań i wyciąganie późniejszych konsekwencji, ale także ogranicza akty agresji. Niewątpliwie zapewnienie bezpieczeństwa P. B. było w pełni uzasadnione. Nie ma przy tym możliwości, aby wszyscy osadzeni przebywali w celach jednoosobowych i to choćby już ze względu na ich liczbę. W ocenie Sądu umieszczenie powoda w celi monitorowanej nie potęgowało niedogodności związanych z pozbawieniem wolności. Jedynie brak formalnej decyzji w tym zakresie stanowił uchybienie i naruszał prawo powoda do poszanowania godności. W trakcie osadzenia powoda w celi izolacyjnej nie doszło do naruszenia jego prawa do prywatności, bowiem strona pozwana nie naruszyła art. 73a $ 5 k.k.w., zgodnie z którym przekazywany obraz z kamery nie może ukazywać intymnych części ciała skazanego oraz wykonywanych przez niego intymnych czynności fizjologicznych. Sąd pierwszej instancji uznał, że powód przez stosunkowo krótki czas przebywał w celi monitorowanej bez stosownej decyzji w tym zakresie i czuł się skrzywdzony przede wszystkim z powodu uchybień formalnych, ale i z faktu przymusowego i nieformalnego osadzenia z osobą, której zarzucany czyn budził w nim odrazę, Powód swoje zastrzeżenia zgłaszał ustnie wychowawcy nie składając skarg na piśmie. Jednocześnie wówczas nie funkcjonował rejestr skarg, a co za tym idzie nie sposób było ustalić ile razy powód zgłaszał żądanie zmiany celi. Według Sądu Rejonowego art. 448 k.c. stanowi wyraźnie, iż, w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę, Z powyższego wynika, iż obok wykazania bezprawności po stronie naruszyciela, do zasądzenia zadośćuczynienia konieczne jest uwzględnienie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy. Powód doznał nieznacznej krzywdy, bowiem brak było przeszkód formalnych, aby przebywał w celi monitorowane, a jedynie uchybiono obowiązkowi wydania w tym zakresie stosownej decyzji, co było następstwem niedopatrzenia ze strony funkcjonariuszy służby więziennej, a nie wynikiem ich działania w złej wierze, czy też w sposób celowy. W ocenie Sądu pierwszej instancji zastosowanie w sprawie art. 448 k.c. stanowiłoby nadużycie zwłaszcza, że powód w żaden sposób nie uprawdopodobnił wysokości szkody. O kosztach procesu Sąd Rejonowy orzekł na podstawie art. 102 k.p.c., a w konsekwencji nie obciążył powoda kosztami zastępstwa procesowego pomimo, iż przegrał on sprawę. Powód dochodził zadośćuczynienia w związku z naruszeniem jego dóbr osobistych i sprawa ta miała dla niego charakter szczególny. Powód jest człowiekiem młodym, który z uwagi na warunki osadzenia ma ograniczone możliwości podjęcia zatrudnienia, nadto ma on zobowiązania alimentacyjne w stosunku do czwórki swoich dzieci. Mając zatem na uwadze okoliczności faktyczne sprawy, w tym jej charakter, jak również trudną sytuację życiową i majątkową Sąd odstąpił od obciążania powoda kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej, zaś nieuiszczone koszty sądowe w postaci opłaty od pozwu i powstałych w toku sprawy wydatków za konwojowanie przejął na rachunek Skarbu Państwa. Jednocześnie w związku z tym, że powód korzystał z pomocy prawnej udzielonej z urzędu ustalił wynagrodzenie adwokata na kwotę 240 zł, którą powiększono o 23 % stawkę podatku VAT. Apelację od powyższego wyroku złożył powód zaskarżając go w części, tj. w pkt I w zakresie oddalenia powództwa. Apelujący zarzucił orzeczeniu naruszenie: " 1. --- STRONA 5 --- za * /. k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego prowadzące do błędnego ustalenia, że: * osadzenie powoda w celi monitorowanej nie stanowiło naruszenia jego praw, podczas gdy wobec niego naruszone zostały przepisy proceduralne, a w ich konsekwencji dobra osobiste w postaci godności i prawa do prywatności, * brak jest podstaw do przyjęcia, iż dobór współosadzonego dla powoda był zły, a przynajmniej, że nie wykazał tego, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż w związku z bezprawnym osadzeniem w celi z P. B. doświadczył szykanowania ze strony innych osadzonych, a przy tym zjawiskiem powszechnym i spotykanym w każdym zakładzie karnym jesteskalacja negatywnych zachowań w postaci szykanowania i agresywnych ataków na osadzonych, którzy przebywają w jednej celi z osobami choćby tylko podejrzewanymi o czyny o charakterze pedofilskim, + w trakcie osadzenia powoda w celi izolacyjnej nie doszło do naruszenia jego dóbr osobistych w postaci prawa do prywatności, podczas gdy już sama świadomość powoda o tym, że jest przez całą dobę obserwowany, również w trakcie wykonywania czynności fizjologicznych, rodzi ogromny dyskomfort i zażenowanie, pomimo tego, że obraz z kamer nie ukazuje intymnych części ciała osadzonego, * powód przez krótki czas przebywał w celi monitorowanej, podczas gdy osadzenie to trwało aż 65 dni i to bez uprzednio wydanej stosownej decyzji, + zakres cierpień powoda nie został uzewnętrzniony w stosownych skargach pisemnych, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika kategorycznie, że wielokrotnie zgłaszał on niedogodności związane z osadzeniem i prosił o zmianę celi, a wobec braku reakcji strony pozwanej złożył skargę do Sądu Penitencjarnego, * powód doznał w niniejszej sprawie nieznacznej krzywdy, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na tego typu wnioski, 2. art. 233 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego i nieprawidłową jego ocenę prowadzącą do wniosku, że powód jako osadzony nie zasługuje na rekompensatę swoich cierpień oraz poprzez nierozważenie. w sposób wszechstronny i podyktowany względami doświadczenia życiowego materiału dowodowego, konsekwencję czego stanowił błąd w ustaleniach faktycznych sprowadzający się do uznania przez Sąd pierwszej instancji, iż umieszczenie powoda w celi monitorowanej nie potęgowało niedogodności związanych z pozbawieniem wolności, podczas gdy: + zakwaterowanie osadzonych w celach monitorowanych nie jest zjawiskiem typowym, a stosowane jest jedynie wyjątkowo wobec osadzonych o szczególnych właściwościach i tylko wówczas, gdy istnieją ku temu określone powody, których w tym przypadku nie występowały, + powód zmuszony był załatwiać swoje potrzeby fizjologiczne mając świadomość, że jest obserwowany przez całą dobę, - powód doświadczył zjawiska stygmatyzacji i szykanowania, bowiem w celach monitorowanych przebywają osoby o szczególnych właściwościach ocenianych negatywnie przez innych osadzonych, 3. art. 231 k.pcc. poprzez błędne przyjęcie, że skoro powód nie zgłaszał skarg w formie pisemnej to nie czuł się skrzywdzony, podczas gdy brak jest podstaw do przyjęcia, że skargi winny być składane w określonej formie, zaś okoliczność wielokrotnych jego interwencji w sprawie zmiany celi wynika bezsprzecznie ze zgromadzonego materiału dowodowego, 4. art. 232 k.p. poprzez przyjęcie, że powód nie wywiązał się z obowiązku udowodnienia okoliczności, z której wywodzi skutki prawne, podczas gdy zaoferował logiczne, wzajemnie uzppełniające się dowody potwierdzające, iż doznana przez niego krzywda uzasadnia wypłatę zadośćuczynienia w dochodzonej wysokości, 5. . --- STRONA 6 --- B P art. 448 k.c. poprzez jego niezastosowanie prowadzące do oddalenia powództwa, podczas gdy krzywda, którą poniósł powód w związku z ustalonym w toku postępowania bezprawnym zachowaniem strony pozwanej ze względu na ilość naruszeń dóbr osobistych, długotrwałość dolegliwości oraz szczególny status tej strony działającej w imieniu władzy publicznej winna skutkować zasądzeniem zadośćuczynienia zgodnie z żądaniem pozwu, 6. art. 5 k.o, poprzez jego niezastosowanie w odniesieniu do doznanej przez powoda krzywdy prowadzące do naruszenia zasad słuszności i sprawiedliwości społecznej, a także zasad współżycia społecznego. Apelujący wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od strony pozwanej na rzecz powoda kwoty 20.000 zł wraz z. odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia następującego po dniu doręczenia odpisu pozwu do dnia zapłaty. Nadto o przyznanie na rzecz pełnomocnika powoda opłaty za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja w części zasługiwała na uwzględnienie. Za trafny uznać należy zarzut apelacji dotyczący naruszenia przez Sąd Rejonowy art. 233 k.p.c. i w konsekwencji ustalenie, że osadzenie powoda w celi monitorowanej nie stanowiło naruszenia jego dóbr osobistych w postaci godności i prawa do prywatności. Powód będąc osobą tymczasowo aresztowaną W takiej celi przebywał przez okres 65 dni. Art. 73a $ 8 k.k.w. wskazuje, że o stosowaniu monitorowania w określonych miejscach i pomieszczeniach decyduje dyrektor zakładu karnego, mając na celu zapewnienie porządku i bezpieczeństwa w zakładzie karnym. Z uwagi na to, że zakładami karnymi są również wyodrębnione oddziały w aresztach śledczych co do zasady, za dopuszczalne należy uznać monitorowanie zachowania osadzonych w tych oddziałach. Jedynym organem uprawnionym do podjęcia decyzji o stosowaniu monitorowania w konkretnych miejscach i pomieszczeniach zakładu karnego jest dyrektor tego zakładu. Jednakże decyzja dyrektora zakładu karnego wymaga uzasadnienia, w którym powinny być wskazane podstawy jej podjęcia, czas trwania monitoringu oraz wytyczne dla podmiotów, które mają tę decyzję realizować. W niniejszej sprawie bezspornym jest to, że wobec powoda taka decyzja nie została wydana. Tym samym należy uznać, iż od dnia umieszczenia go w takiej celi, tj. 25 maja 2017 r. przybywał on w niej bez właściwej podstawy prawnej. Powyższego nie zmieniła decyzja wydana w dniu 28 czerwca 2017 r., bowiem została podjęta już po ponad miesięcznym pobycie powoda w tej celi, a przed wszystkim przez osobę do tego nieuprawnioną. Jak wskazano wyżej jedynym organem uprawnionym do podjęcia takiej decyzji jest dyrektor zakładu karnego. Nadto enigmatyczny zapis uzasadnienia decyzji, tj. zapewnienie bezpieczeństwa osobistego w żaden sposób nie pozwoliłby na weryfikację jej prawidłowości. To doprowadziło do wydania przez Sędziego Penitencjarnego zarządzenia z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sygn. akt III Pen 129/17, w którym stwierdzono, że środek zapobiegawczy wobec powoda nie był wykonywany w sposób prawidłowy i nakazano Dyrektorowi Zakładu Kamego w S. umieszczenie go w celi pozbawionej monitoringu ewentualnie wydanie decyzji w trybie art. 73a $ 8 k.k.w. z jednoczesnym prawidłowym uzasadnieniem tego rozstrzygnięcia. Odbywanie kary pozbawienia wolności, czy tymczasowe aresztowanie nie powinno łączyć się z większymi dolegliwościami niż to konieczne dla zrealizowania celów kary lub środka zabezpieczającego. Warunki osadzenia, które wykraczają poza konieczne ramy, prowadzą do naruszenia dobra osobistego, jakim jest godność osoby pozbawionej wolności (tak Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 13 lipca 2018 r. V ACa 535/17). Ponieważ powód dochodził ochrony naruszonych dóbr osobistych, jego powództwo należało ocenić na podstawie art. 23 k.c, i art. 24 k.c. w zw. z art. 448 k.c. Obowiązkiem powoda było wykazanie faktu naruszenia konkretnego dobra osobistego, natomiast na stronie pozwanej ciążył obowiązek obalenia domniemania, że naruszenie to nie było bezprawne. Mając na uwadze przebieg postępowania związanego ze skargą powoda na umieszczenie go w celi monitorowanej i powołane wyżej zarządzenie Sędziego Penitencjarnego należy przyjąć, że nie doszło do obalenia przez stronę pozwaną domniemania bezprawności, a to z kolei uzasadnia odpowiedzialności na gruncie art. 24 k.c. Prawo do godnego odbywania kary pozbawienia wolności niewątpliwie należy zaliczyć do katalogu dóbr osobistych podlegających ochronie, Działania naruszające te dobra mogą zatem rodzić odpowiedzialność Skarbu Państwa na podstawie art. 24 k.c. i art. 448 k.e. (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 marca 2010 r. II CSK 486/09). Jest to wystarczająca podstawa odpowiedzialności, która nie doznaje modyfikacji na gruncie art. 417 k.c. --- STRONA 7 --- ea . s Oczywistym jest, że nie każde naruszenie dóbr osobistych rodzi prawo do zadośćuczynienia na podstawie art. 448 k.c. Przyznanie zadośćuczynienia ma charakter fakultatywny, a podstawową przesłanką jego przyznania jest doznanie krzywdy. Nieznaczny rozmiar krzywdy, czy też niewielki stopień złej woli, bądź jej brak uzasadnia odmowę przyznania zadośćuczynienia, nawet przy naruszeniu dóbr osobistych. Wynika to z faktu, że pozbawienie wolności pociąga za sobą element cierpienia i poniżenia. Kara pozbawienia wolności jest dolegliwym środkiem i wobec tego, aby mogła spełniać swe funkcje resocjalizacyjne, warunki jej odbywania muszą zasadniczo odbiegać na niekorzyść od poziomu życia przeważającej części polskiego społeczeństwa (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 25 sierpnia 2011 r. T CSK 54/11). Fakultatywny charakter zadośćuczynienia za naruszenie dób osobistych nie może skłaniać jednak do takiej interpretacji tego przepisu, która prowadziłaby do oddalenia powództwa w wypadkach, w których zadośćuczynienie jest najbardziej adekwatnym środkiem złagodzenia skutków naruszenia dobra. W rozpoznawanej sprawie brak jest okoliczności, które | przemawiałyby przeciwko udzieleniu powodowi ochrony wynikającej z art. 448 k.e. Trafnie zarzucił apelujący, że nie można zgodzić | się z ustaleniami Sądu pierwszej instancji, iż w trakcie osadzenia powoda w celi monitorowanej nie doszło do naruszenia jego dóbr osobistych w postaci prawa do prywatności, podczas gdy już sama świadomość, że jest przez całą dobę obserwowany, również w trakcie wykonywania czynności fizjologicznych, rodzi dyskomfort i zażenowanie. Nadto nie można przyjąć, że powód przez krótki czas przebywał w celi monitorowane, bowiem osadzenie to trwało 65 dni. Także właściwie wskazywał upełujący, że wielokrotnie zgłaszał on niedogodności związane z osadzeniem i prosił o zmianę celi. Tym samym należało uznać, za trafny w tym zakresie zarzut apelacji naruszenia art. 448 k.c. poprzez jego niezastosowanie prowadzące do oddalenia powództwa przez Sąd Rejonowy | Mając na uwadze zarówno charakter naruszonego dobra jakim było prawo do godnego odbywania kary pozbawienia wolności, czas wania naruszenia, tj. okres 2 miesięcy osadzenia w celi monitorowanej i jednocześnie brak trwałych skutków dla powoda, Sąd Okręgowy uznał, że zadośćuczynienie w łącznej wysokości 2000 zł jest sumą właściwą, która z jednej strony jest wartością odczuwalną i rekompensuje doznaną krzywdę, a z drugiej nio stanowi źródła wzbogacenia, Żądanie powoda, który domagał się zasądzenia ma swoją rzecz łącznej kwoty 20.000 zł było rażąco wygórowane, a przez to niewspółmiernie wysokie do doznanej krzywdy. Ustalenie wysokości zadośćuczynienia nastąpiło poprzez przyjęcie, iż jeden miesiąc naruszenia dóbr osobistych powoda odpowiada kwocie 1000 zł, Jednocześnie kwota 2000 zł została zasądzona wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 24 stycznia 2018 r. do dnia zapłaty zgodnie z żądaniem pozwu i wnioskiem apelacji. Zdaniem Sądu Okręgowego wskazana wyżej wysokość zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych powoda w związku z umieszczaniem go w celi monitorowanej nie może być wyższa, albowiem pomimo oczywistych niedogodności z tym związanych to jednak nie zostało wykazane, aby prowadzenie tego monitoringu odbywało się z naruszeniem art. 73a $ 5 k.k.w. Zgodnie z tym przepisem obraz z kamer systemu telewizji przemysłowej, zainstelowanych w części celi mieszkalnej przeznaczonej do celów Sanitarno-higienicznych oraz w łaźniach, jest przekazywany do monitorów lub urządzeń w sposób uniemożliwiający ukazywanie intymnych części ciała skazanego oraz wykonywanych przez niego intymnych czynności fizjologicznych. Jest to właśnie podyktowane koniecznością zapewnienia osadzonemu ochrony godności i prawa do prywatności. Sąd Okręgowy uznał, że w pozostałej części apelacja podlegała oddaleniu albowiem pozostałe jej zarzuty nie miały uzasadnionych podstaw. W pierwszym rzędzie trafnie uznał Sąd Rejonowy, że nie można przyjąć, aby umieszczenie powoda w celi z osadzonym P. B. stanowiło naruszenie jego dóbr osobistych. Faktycznie osoba ta była podejrzewana o popełnienie przestępstwa przeciwko wolności seksualnej na osobie małoletniej, jednakże to nie może być jednoznaczne z każdorazowym ustaleniem, że osadzenie z taką osobą w jednej celi stanowi naruszenie dóbr osobistych. Zgodnie z $ 47 ust. | pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 czerwca 2015 r. w sprawie czynności administracyjnych związanych z wykonywaniem tymczasowego aresztowania oraz kar i środków przymusu skutkujących pozbawienie wolności oraz dokumentowania tych czynności rozmieszczanie w celach tymczasowo aresztowanych, względem których nie stosuje się przepisów o wykonywaniu kary pozbawienia wolności dokonuje się według kryterium wieku, uprzedniej karalności i używania wyrobów tytoniowych, Tym samym umieszczenie powoda w celi wspólnie z innym osadzonym, w tym przypadku P. B., nie naruszało powołanego przepisu, a więc nie było to działanie bezprawne. To, iż pobyt z osobą podejrzaną o popełnienie tego rodzaju przestępstwa jest Źle odbierany przez innych współwięźniów w danym zakładzie karnym, nie może prowadzić do ustalenia bezprawności czynności podjętych przez stronę pozwaną przy rozmieszczeniu osadzonych. Tego rodzaju niedogodność wskazywana przez powoda nie jest podstawą do stwierdzenia naruszenia jego dóbr osobistych. Nie można mówić o naruszeniu dobra osobistego w postaci godności osadzonego w zakładzie karnym, nawet w sytuacji występowania pewnych uciążliwości lub niedogodności związanych z samym pobytem w zakładzie karnym, a polegających na niższej od oczekiwanej jakości warunków. Osadzenie celem odbycia kary pozbawienia wolności zawsze wywołuje ujemne konsekwencje dla skazanego. Nie można --- STRONA 8 --- . 7 zapominać, że są to naturalne konsekwencje izolacji więziennej (tak Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 12 września 2017 r. LACa 930/16). Dodatkowo stwierdzić należy, że z racji podstaw do zastosowania art. 448 k.c. w wyżej wskazanym zakresie nie było możliwości do korzystania z art. 5 k.c., albowiem dla oceny zasadności roszczenia powoda wystarczające były przepisy zapewniające ochronę dóbr osobistych. Zltych przyczyn i na podstawie art. 386 $ 1 k.p.c. Sąd Okręgowy orzekł jak w punkcie 1 sentencji oraz na podstawie art. 385 k.p.c. jak w punkcie 2 sentencji. O kosztach procesu w postępowaniu apelacyjnym Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. mając na uwadze, że apelacja została uwzględniona w części i jednocześnie ustalenie wysokości zadośćuczynienia zależy od oceny sądu. Nadto na podstawie $ 8 pkt5 wzw.z$4ust. 113 wzw.z $ 16 ust. I pkt I rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu przyznano i nakazano wypłacić z sum budżetowych Skarbu Państwa adwokatowi J. K. kwotę 1476 zł w tym podatek VAT w stawce 23% tytułem pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu odwoławczym. 4Ty B y | | , | | . | s | | , l |