Postanowienie V Ca 260.912

--- STRONA 1 --- Sygn. akt V Ca 260.912 ~=»2§7; ‘"5 1 If‘ . K/< 1 .; _ ‘Gm; WYROK 0 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ’ Dnia I4 marca 2012 r. Said Olmggowy w Warszawie V Wydziai Cywilny~Odw0%awczy A W skiadzie: Przewodniczqcy: SSO Maja Smoderek (spr.) Sqdziowiez SO Ewa Cylc A SO Maria Dudziuk Protokolant: sekr. sqd0\vy Anna Misiejuk po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2012 r. w Warszawie na rozprawie  sprawy z p0wc'>dztwa— przeciwko Skarbowi Pafistwa  Ministrowi Sprawiedliwoéci, Skarbowi Pafistwa  Dyrektflrowi Aresztu §ledczeg0 W Lodzi, Skarbowi Paxistwa  Dyrektorowi Aresztu §1edczego dla Warszawy Mokotowa, Skarbowi Pafistwa  Dyrekt0r0wi'Aresztu filedczego w Piotrkowie Trybunalskim i Skarbowi Palistwa  ‘Dyrektorowi Zaldadu Karnego numer 2 W Lodzi 0 zapiatq na skutek apelacji pozwanegb Skarbu Pafistwa  Ministra Sprawiedliwoéci 0d wyroku Sqdu Rej onowego dla Warszawy Srédmieficia w_Warszawie z dnia 7 czerwca 20i1 r., sygn. akt I C 431/09 oddala apelacjg. 9//W Q” c.;_jL \_/' --- STRONA 2 --- Sygn. akt V Ca 260/’ 12 Uzasadnienie Pbzwem z dnia 23 paidziernika 2008 roku wni6s1 0 zaplatfg na swq rzecz kwoty 60.000,00 Z1 tytulem Zadoééuczynicnia Z uwagi na przebywanie W zaldadzie karnym w ,,nie1udzkich warunkach" wynikajqcych z nieprzestrzegania przez pozwanego Skarb Pafistwa — Ministra Sprawiedliwoéci standardéw zWia.zanych z zapewnjeniem osobom pozbawionym Wolnoéci, powierzchni 3 m2 na osobq oraz wlaéciwych Wymogéw sanitarno  higienicznych. W uzasadnieniu pozwu powéd wskazal, i2 jest osobq powaianie chorq (nadciénienie, nerwica), poza tym jako osoba pozbawiona wolnoéci przebywal W Zaldadzie Kamym 0d 2006 r. W przeludnionych ceiach, W ktélych powierzchnia wynosi zaledwic 2 1112 na osobq.  Pozwany Skarb P&fiSIW21  Minister Sprawiedliwoéci wniésl 0 oddalenie powédztwa. Wskazai, it roszczenie powoda oparte na art. 445 par. I W zw. z art. 23 k.c., nalezy ocenié jako bezpodstawnc oraz wniésl 0 zasqdzenie na swqrzecz kosztéw postqpowania. W toku postqpowania Skarb Paflstwa — Minister Sprawiedliwoéci Wniési 0 wezwanie do udziahl W sprawie ~ jako Wiaéciwych static fisci Skarbu PELfiStWfl  dyrektoréw jednostek penitencjamych to jest: Aresztu §1_edczeg0 W Lodzi, Areszlu $Iedczeg0 dla Warszawy I _ .. Mokotowa, Areszlu Sledczvisgo W Piotrkowie Trybunalskim, Zakladu Karnego nr. 2 W Lodzi. Postanowieniem Z dnia 3.07.2009 r. sqd dokonal W oparciu 0 art. 67 par. 2 k.p.c. ustalenia statio fisci reprezentujqcych SP (obok Ministra Sprawiedliwoéci): Dyrektora Aresztu Sledczego w Lodzi, Dyrektora Aresztu §ledczeg0 dla Warszawy Mokotciwa, Dyrektora Aresztu §1edczego W Piotrkowie Trybunalskim, Dyrektora Zakiadu Kamego 111'. 2 W Lodzi. Skarb Peufistwa ~ Dyrektor Atesztu Sledczego W Piotrkowie Trybunalskim wniésl 0 oddalenie powédztwa. Pehmmocnik pozwanego zaprzeczyl Wszystkim tezom z pozwu, wskazujqc, Ze zgodnie z art. 417 k.c. Skarb Pafistwa ponosi odpowiedzialnoéé jedynie za szkodq wyrzqdzonq niezgodnym z prawem dzialaniem lub zaniechaniem przy Wykonywaniu Wladzy publicznej’. _ Skarb Pafistwa — Dyrektor Zaldadu Karnego Nr 2 w_ Lodzi wnjési 0 oddalenie Zqdania pozwu, Wskazujap, Ze powéd" przebywal W tej jednostce organizacyjnej W Lodzi Wyhapznie W okresic od 5 do 22.11.2006 r. W zwiqzku z pobytem na oddziale internistycznym. _ Skarb Pafistwa  Dyrektor Areszwuéiledczego ‘Warszawa Mokotéw wniésl 0 oddalenie pozwu, Wskazujqc, Ze powéd przebywal W tej jednostce od stycznia do maja 2009 r., a wiqc --- STRONA 3 --- 0k. 4' miesiqcy. Peinomocnik pozwanego przywohd takze treéé art. 248 kkw, ktéry obowiagywal W dacie osadzenia tam powoda. Skarb Pafistwa  Dyrektor AS W Lodzi nie uznal pozwu, WSk&Z11j8§3, Ze jest on bezzasadny. Pdnomocnik pozwanego Wywodzil, Ze areszt éledczy“ jest jednostkq organizacyjnq sluzhy WiQZi6I]1'16j, dzialaj qcej W ramach porzqdku prawnego. _ _ Pismem z dnia 8.04.2011 I. pehlomocnik powoda sprecyzowal, 2e pozew oparty jest na art. 24 w zw. 2 art. 448 k.c., natomiast wlaéciwym static fisci Skarbu Pafistwa W tej sprawie jest Minister Sprawiedliwoéci. . Wyroldem z dnia 7 czerwca 2011 reku Sqd Rejonowy (Ila Warszawy $r6dmie§cia W Warszawie zasagdzil 0d pozwanego Skarbu Pafistwa  Ministra Sprawiedliwoéci na rzecz p0w0da— kwotg 2,000,011 zl, oddalil powédztwo W pozostalym zakresie oraz orzekl 0 kosztach postgpowania. Sag! Rejonowy ustali}, Ze powéd przebywal W trakcie odbywania kary pozbawienia Wolnoéci Wj8d110Stk&C1'1 penitencjamych usytuowanych W: Plocku, Piotrkowie Trybunalskim, Lodzi, Warszawie, Poiulicach, Bydgoszczy. Lapznie by} on pozbawiony Wolnoéci na podstawie stosownego orzeczenia na okres czterech Eat. Byl Wiqiniem nie shvarzajapym probleméw shlzbom Wiqziennym, nie stosowano wiqc Wobec niego specj alnego, zaostrzonego rygoru. W jednostce pozbawienia Wolnoéci W Plocku osadzony byi W celi przeznaczonej dla piqciu oséb —tymczasem znajdowaio sic; tam a2 dziewiqciu skazanych. Dlatego nie mégl on spacerowaé po celi, czy ‘£62 spokojnie zjeéé posilek przy stole. Kqcik sanitamy by} murowahy, jednak talc ,,ma1utki", Ze nie moina sin; bylo z tego powodu spokojnie 0myé.— ma pretensje do tego zakiadu kamego z powodu panujqcego tam przeludnienia. W Zaldadzie Karnym w Lodzi natomiast, jego zdaniem, cele by1y1zaniedbane, nie nadawaly siq do przebywania skazanych. W Areszcie 8Iedczym W Piotrkowie Trybunalskim kqcik sanitarny by! murowany. Cela_ w ktérej przebywal, byla trzyosobowa, umieszczono zaé tam czworo skazanych. Léika W areszcie by¥y piqtrowe, by! tam sto1ikitab0ret.'Nie mozna bylo chodzié po celi, ale byla W trakcie dnia przewidziana godzina spaceru. Nie zorganizowano podczas jego pobytu zajqé sportowych. Znajdowala siq tam natomiast biblioteka, choé powéd z niej nie korzystal. _ nie skladal podczaé pobytu w Piotrkowie Tryblmalskim zadnych skarg czy zaialefi. Korzystai natomiast z pomocy WiQZiC1'J116j sluzby zdrowia, uczestniczyl W terapii. Natomiast W Areszcie {§ledczy1n W Warszawie (Wa.rszaWa  Mokotéw) --- STRONA 4 --- by} on ,,przerzucany" po eelach, zdarzato sie talc, Ze znalazl sie W celi przeznaczonej dla dwoch osob, tymczasem znajdowato sie tam ezworo skazanych. Iednak byla to dosyé duza ceia, mozna tam byto spacerowaé. Do tej jednostki jednak powod nie ma Z£1StI‘Z6Z6f1. Sad ustalil ponadto, Ze E przez Warunki panujace W jednostkach pozbawienia Wolnosci czul sie upokorzony. Obecnie eierpi on nanadciénienie, oukrzyee i nerwice. Bierze z tego powodu leki. Wczeéniej  to jest przed pozbawieniem go Wolnosci  nie leczyl sie. Powod obecnie ma 52 Kata. Sad Rejonowy ustalil tez, 2e Sekretarz stanu W Ministerstwie Sprawiediiwoéci wykonuje czynnoéci wynikajace 2. podlegloéci Ministrowi Sprawiedliwoéci siuzby wieziennej oraz przygotowuje i Wykonuje budzet resonu. A W swych rozwazaniaeh Sad I Instancji Wskazana przez powoda podstawe prawna powodztwa tj. art. 24 W zw. z art. 448 k.c. uznal za vwiaiqca. Wskazal, Ze przeslankq zastosowania dyspozyeji art. 448 k.c. jest naruszenie bezprawne Wartmkujace jednoczeénie odpowiedzialnosé na tle art. 23 i 24 k.c. Zawinione namszenie dobra osobistego jako przeslanka ochrony z art. 448 k.c. oznacza, Ze podstawq zasadzenia zadoséucz'y11ienia bedzie tu kaidy, najmniej szy nawet stopiefi zawinienia. Bez Wqtpienia dobrem osobistym jest takze sfera Zycia prywatnego. —domagal sie zadoééuezynienia za umieszczenie go W trakcie pozbawienia Wolnosoi W przeludnionej celi nie spelniajacej standardow prawnych. Przywolywal art. 30 Konstytucji RP, Europejskq Konwencje Praw Czlowieka oraz orzeezenie Trybunatu Konstytucyjnego z dnia 26 maja 2008 r. sygn. SK 25.107. Ponadto powod podnosit, 2e sposob Wykonania kary pozbawienia wolnoéci spowodowal, ii naruszeniu ulegl catoksztah dobr osobistych powoda zwiqzany z jego poczuciem intymnosci i godnoéci. Sad Rejonowy doszedl do przekonania, iZ nastapilo naruszenie dobra osobistego powocla polegajacego na jego prawie do zachowania prywatnoéci, czy intymnoéci. Zdaniem Sadu powyzszej oceny zmienié nie rnoie przeprowadzone postepowanie dowodowe, z ktorego jasno wynika, Ze wlaéciwe organy W ww. jednostkach organizacyjnych podejmowaly dziatania polegajacevna usuniqciu ewentualnego przeludnienia, czy tez zwiekszenia komfortu skazanym odbywania przez nich kary pozbawienia wolnoéci. Sad I Instancji wskazal, i2 kara pozbawienia Wolnoéci, ktora sama W sobie stanowi ograniczenie, powinna byé odbywana W Warunltach poszanowania godnoéci lucizkiej, zatem faktycmie mozna méwié 0 bezprawnosci dzialania strony pozwanej dopiero od utraty mocy obowiazujapej art. kkw (co nastapilo od dnia 1.09.2009 r.  '2 uwagi na tresé orzeczenia Trybunatu Kopstytucyjnego SK 25/0?). i{.~QQ --- STRONA 5 --- Nastepnie Sad Rejonowy zwazyl, Ze za podstawowe kryterium zasadzenia zadoséuozynienia uznaé nalezy zasady ustalania swiadczenia przewidziane 11a podstawie art. 445 k.c. , a do najistotniejszych z nich nalezq rozmiar i intensywnosé krzywdy, stopiefi negatywnyeh konsekwencji Wynikajacych z naruszenia dobra osobistego. Iedna z przeslanek jest takze W tym przypadku stopieli zawinienia sprawoy naruszenia dobra osobistego. Powod podkreslii, Ze jego problemy zdrowotne (nerwica, nadcisnienie, cukrzyca) Wystapily W ozasie odbywania przez powoda kary pozbawienia wolnoéci. Sad jednak nie dai Wiary powytszym twierdzeniom powoda, gdyz brak W tym wzgledzie dowodow. Po pierwsze czesé schorzefi amoze bye zwiazana z Wezeéniejszymi przypadkami pozbawienia Wolnosci. Przyczyna schorzefi moze bye Wiek powoda, jak rowniez prowadzony przez powoda tryb Zyeia, a potwierdzeniem powyzszej okolicznoéci jest chociazby uczestnictwo powoda W terapiach, co Wskazuje na okreslonego rodzzju uzaleznienia. Sad I Instancji uznai, ii ocena stopnia zawinienia strony pozwanej jest scisle zwlazana z mozliwosciami finansowymi kraju W tym wzgledzie. Dalej podniesiono, ze uwzglednienie powodztwa W zakresie Wskazanym W pozwie, spowodowaloby naduiycie prawa ~ na co stusznie powohlje sie W pismie procesowym peinomocnik pozwanego Skarbu.Pa1istWa  Ministra Sprawiedliwosei. Sad zatem uwzglednil Zadanie pozwu na poziomie Wskazanym W orzeezeniu, gdyi W ocenie Sadu taka kwota jest adekwatna do okolioznosoi ustalonyeh W przedmiotowej sprawie. ' Skarp Pafistwa  Minister Sprawiedliwosci zostai uznany za prawidlowe statio fisoi bowlem to Minister Sprawiedliwosci jest czynnikiem decyzyjnyin W zakresie ustalania stosownego budietu resortu. Zgodnie Z Zarzadzeniem m‘ 5/09/BM Ministra Sprawiedliwosci z dnia 4 lutego 2009 r. Sek.retarzvStanu W Ministerstwie Sprawiedliwosei Wykonuje ozynnosci W'ynikajace z podlegiosci Ministrowi Sprawiedliwosci shlzby Wieziennej oraz przygotowuje i Wykonuje budiet resortu. Sad odstapii od obciazenia powoda kosztami toczacego sie postepowania sadowego, postanowil takze przejaé W tym zakresie nieuiszczona przez opiate od pozwu na rachunek 8karbu Pafistwa.  . ' Apelacje od powyiszego wyroku wniosl peinornocnik pozwanego Skarbti Pafistwa  Ministra Sprawiedliwosci skarzac powyzsze orzeczenie w caloéci i zarzucaj ac mu: ~ naruszenie prawa procesowego, a mianowicie: art. 233 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodow co spowodowaio biedny Wniosek, Ze W czasie --- STRONA 6 --- osadzenia powoda W Zaktadzie Karnym W Ploeku, W Zakladzie Kamym nr 2 W Lodzi, W Areszcie 81edczyrn W Piotrkowie Trybunalskim .i W Areszoie Qledozym W Warszawie  Mokotowie doszlo do naruszenia jego dobr osobistych W postaci prawa do prywatnosci i iritymnoéci oraz biedne przyj ecie, iz z uwagi na fakt, ze ,,Sekrerarz stanu w Minisrersnvie Sprawiedliwosci wykonuje czynnosci wynikajqce z podlegfiosci Ministrowi Spratviedliwosci siuéby wigziennej oraz przygotowuje 1' wykontgfe budiret resortu ” Minister Sprawiedliwoéci, jako statio fisci Skarbu Pafistwa ponosi odpowiedziainoéé za naruszenie dobr osobistych powoda W postaci naruszenia jego prawa do zachowania prywatnosei, ezy intymnosci oraz art. 6'7 § 2 k.p.c. poprzez biedne ustalenie, Ze za naruszenie dobr osobistych powoda W rezuitaeie osadzenia go W przeludnionej celi mieszkalnej odpowiedzialnoéé ponosi Skarb Panstwa reprezentowany przez Ministra Sprawiedliwosci; ~ naruszenie prawa materialnego, a rnianowicie art. 23 i 24 k.c. przez ‘oiedna jego WYki£l(1l'1iQ i niewlaseiwe zastosowanie, co spowodowaio btedny Wniosek, Ze osadzenie powoda W Warunkaeh przeludnienia byio bezprawne. . Wskazujac na povwyzsze zarzuty peinomocnik pozwanego Wniost o zmiane zaskarzonego Wyroku i oddalenie powodztwa W caiosci oraz o zasadzenie od powoda na rzecz ozwane o kosztow roeesu Wedlu norm rze isan ch ewentualnie o ueh Ienie > Y zaskarzonego Wyroku W caiosei i przekazanie sprawy sadowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Sad Okregowy zwaiyl co nastepuje: Apelacj a pozwanego pozbawiona jest uzasadnionych podstaw prawnyoh. Sad Rejonowy nie dopuécii sie bowiem Zadnego 2 zarzuoanych mu uchybieft, a kwestionowane rozstrzygniecie naleiy uznaé za W pelni odpowiadajace prawu i oparte na Wiaéciwych podstaWaeh zarowno W sferze faktycznej, jak i prawnej. Przeprowadzone rozwaiania prawne i ich argumentacja zawarta Wilzasadnieniu kwestionowanego Wyroku zasluguja na petna akceptacjq i moga bye przyjete za wtasne przez Sad II instancji, WiQC powielanie ich ponownie W pelnym zakresie na obecnym etapie postepowania nie jest ce1oWe_. Zarzuty pozwanego dotyczaee namszenia przez Sad Rejonowy art. 233 § 1 k.p.c., art. 67 § 2 k.p.c. oraz art. 23 i 24 k.c. nalezy uznaé za chybione. Zdaniem Sa_du Okregowego, M2. --- STRONA 7 --- ustalenia faktyezne poczynione przez Sad I instancji oraz dokonana ocena pravma bezsprzecznie zasluguja na aprobate.  Za bezzasadny nalezy uznaé zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Nie sposob podzielié podniesionych W apelacji zarzutow dotyezapych naruszenia przez Sad Rejonowy alt. 233 § I k.p.c. Skariacy nie W3/kaza} bowiem, aby Wnioski tego Sadu byiy W jakimkolwiek zakresie nielogiczne, badi sprzeczne Z zasadami Wiedzy i doswiadczenia Zyciowego. Ocena dowodow dokonana przez Sad I instancji W peini odpowiada Wymogom z art. 233 § 1 l<.p.c., a tym samym nie ma podstaw do jej kWestionoWania._ Powéd dochodzil roszczenia za okres od 2006 r., kiedy jako osoba pozbawiona Wolnoéci przebywai W Zaidadzie Karnym W przeludnionych celach, W ktorych powierzchnia byia mniejsza niz 31112. Juz z tresci odpowiedzi na pozew Wyraénie Wynika, Ze pozwany przyznal, ii W czasie kiedy powod odbywai kart; pozbawienia wolnosci Wystepowaio przeludnienie, bowiem powierzchnia przypadajaca na jednego osadzonego Wynosila mniej niz 3m’, zatem ustalenie Sadu Rejonowego W tym zakresie jest bezsprzecznie prawidlowe. Sad II instancji W pehai podziela stanowisko Sadu Apelacyjnego W Katowicach, Wyrazone W Wyroku z 22 maja 2009r. W sprawie I ACa 284r’09, ii art. 248 § 1 1<.k.W., zezwalajac W szczegolnie uzasadnionych Wypadkaeh, na czas okreslony, na umieszezenie osoby skazanej W Warunkach, W ktorych powierzchnia celi na jedna osobe Wynosi mniej nit 3 m2, ma charakter Wyj atkowy i aby mozliwe byio jego zastosowanie naleiy dociiowaé Wszystkich Wynikajacych z niego Wymogow. Dla kazdego odstepstwa od najniiszej normy nalezy Wiec podaé czy i jakie szczegoinie uzasadnione Wypadki zaistnialy, oraz okreslié ezas jego trwania, a tym samym nie mozna uznaé za Wystarczajace powoiania sie przez pozwanego na obowiazek przyjmowania kazdej osoby kierowanej do jednostki. W ooenie Sadu II instanoji, aby stwierdzié Wystapienie ,,szczeg('>ln.ie uzasadnionego Wypadkzu” W rozumieniu W/W przepisu, nie Wystarcza ogélnjkowe powolanie sie na istniejqcy W kraju stan przeludnienia zakladow kamych ( zob. Wyrok SN z dnia I7 marca 2009 r., II CSK 486 I 09). Trzeba zauwazyé, Ze Europejski Trybunal Praw Cztowieka, poruszajac kwestie Wielkosci celi, W jakiej powinni przebywaé Wieiniowie, W wyroku 2 dnia 9 mama 2006 1'. W sprawie Cenbauer przeeiwko Chorwacji (skarga nr 73786101) uznal powierzchnie 2,8 m2, ktora przypadala naosadzonego W rozpoznawanej sprawie, jza sprzeczna ze standardami Europejskiego Komitetu Zapobiegania Torturom. " Podkreélié W tym miej scu nalezy, zejart. 248 § I k.k.W. na mocy wyroku Trybunaiu Konstytucyjnego z 26 maja 2008 roku Zlostal uznany za niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytueji. Przepis utracil moo z dniem 6 grudnia 2009 r. Trybunal Konstytucyjny W uzasadnieniu tego é7”’ . ~. \;\) --- STRONA 8 --- Wyroku Wyrazit poglad, Ze nadmierne zageszozenie celi moie samo W sobie byé kwalitikowane jak traktowanie niehumanitarne. Z kolei prawo do humanitamego traktowania, o ktorym moWa W art. 40 Konstytucji, jako jedno z niewielu praw obywatelskich, ma charakter absolutny i nie moze byé W Zadnych Warunkach ograniezone, a uchylony przepis dawai podstawy do niehumanitamego traktowania osadzonyoh W aresztach i zakiadach (przeludnienie W Wiezieniaeh). Reasumujac te czesé rozwazazi Sad II instancji stwierdzii, Ze — jak siusznie uznai Sad Rejonowy — zgromadzony material dowodowy z cata stanowczoscia pozwaia na przyjecie, ii W przedmiotowej sprawie miaty miejsce przediuiajalce sie okresy pobytu powoda W przeludnionych celach, co Wiecej nie mozna stwierdzié, i2 stanowiiy one Wyjatek o jakim mowa byla W art. 248 § 1 k.k.W. A Sad Rejonowy nie naruszyt takze zarzucanego art. 67 § 2 k.p.c. Wediug przytoczonego przepisu reguiaj est, 2e W sytuacji gdy strona jest Skarb Paristwa, do podejmowania W jego imieniu czynnosci procesowych uprawniony jest organ pafistwowej jednostki organizaoyjnej, z ktérej dzialalnoscia Wiaze sie dochodzone roszczenie, lub organ jednostki nadrzednej. Zauwazyé nalezy, i2 jezeii powodztwo skierowane jest przeciwko Skarbowi Pafistwa, uprawniona do reprezentacji jednostke organizacyjna powinien Wskazaé powod, co teZ nastapiio W przedmiotowej sprawie, jednakze W praktyce za uksztaitowany uwazany jest poglad, it sad orzekajaey Winien czuwaé nad tym, by Skarb Paflstwa byt reprezentowany W proeesie przez Wlaseiwa jednostke ( Wyrok SN 2 dnia 22 lutego 2001 L, III CKN 295.100). Ponadto Skarb Pafistwa zawsze personifikowany jest przez jednostke organizacyjna (statio fisci), z ktorej dziatalnoscia Wiaze sie dochodzone roszczenie ( por. uchwala SN z dnia 14 paidziemika 1994 r., III CZP 16 I 94). Pomimo, i2 Minister Sprawiedliwosci nie jest organem postepowania Wykonawczego, stwierdzié nalezy, 2e jest czynnikiem decyzyjnym W zakresie ustalania budzetu resortu. Stusznie zauwazyl Sad Rejonowy, Ze skoro ,, sekretarz stanu w Ministerstwie Sprawiedliwosci wykonuje czyrmosci wynikajqce z podlegfosci Ministrowi Sprawiedliwoéci sluzby wiaziennef’, bezsprzecznie v .‘_ stwierdzié naleiy, Ze Minister Sprawiedliwoéci jako statio fisci Skarbu Pafistwa ponosi odpowiedzialnosé za nanlszenie dobr osobistych powoda. Zaznaczyé zatem nalezy z cala stanowczoscia, 2e przeprowadzone postepowanie dowodowe jednoznacznie Wskazuje, it Wtasciwym statio fisci W przedmiotowej sprawie jest Skarb Panstwa — Minister Sprawiedliwosci. Skuteczne z koleipostawienie zarzutu naruszenia przez sad art. 23 i 24 k.c. Wymaga Wykazania, Ze sad uchybil sprawdzeniu czy W istocie rzeczywiscie nastapiio naruszenie --- STRONA 9 --- eaioksztaitu debr osobistych powoda nierozem/alnie zwiazanego z jego poozuciem intymnosci, godnosci oraz przebywaniem W przeludnionyeh eelaeh. Zaznaczye nalezy, ze trese art. 23 k.c. Wskazuje, Ze dobra osobiste ez1oWieka,jak W szczegelnosci zdrowie, Wolnose, czese, swoboda sumienia, prawo do prywatnosei, nazwisko Iub pseudonim, Wizerune1~;, taj ernnica korespondencji, nietykalnose mieszkania, twerezose naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonaiizatorska pozostaja pod ochrona prawa cywilnego niezaleznie od ochrony przewidzianej W innych przepisach. Nie ulega Watpliwoéci, i2 za dobro osobiste uwazanajest takze sfera zycia prywatnego, intynmego. Zebrany W sprawie material dowodowy pozwala przyjae, it powed przebywajac W przeludnionych celaeh W rzeczy samej doznal ograniezenia prawa do zachowania prywatnosci, intymnosei. Wskazane Wy26_j dobra osobiste powoda zostaly naruszone bezprawnie, jednak nie mozna przyjae, 71:e powyisze nastapiio W stopniu uzasadniajacym zasadzenie Zadanej przez powoda kwoty tytutem zadoseuezynienia. Wymeg zapevmienia przez Paiistwo godziwyeh Wartlnkew odbywania kary pozbawienia Wolnosci jest jednym z podstawowych obowiazkew demokratycznego paflstwa prawnego, wynikajacym 2 norm prawa miedzynarodowego ( por. Wyroki Sadu Najwyiszego: z dnia 28 lutego 2007 12, V CSK 431106, OSNC 2008, nr 1, poz. I3 oraz z dnia 2 paidziernika 200'? r., II CSK 269/07, OSNCZD 2008, nr 3, poz. 75). W mysl art. 10 ust. I ratyfikowanego przez Polske miedzynarodowego paktu praw osobistych i publicznyeh z dnia 19 grudnia 1966 1'. (Dz. U. z 197'? r. Nr 38, poz. 16? i 169) oraz art. 3 e.k.p.c., kaida osoba pozbawiona Wolnosci musi bye traktowana W sposeb humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godnosci czlowieka. Swej Wyraz zasady powyzsze odnaiazty W art. 40, 41 ust. 4 i art. 47 Konstytuoji. Dobro osobiste W postaei prawa do godnego odbywania pozbawienia Wolnosci niewatpliwie nalezy zaliezye do katalogu debr osobistych podlegajacych, ochronie, natomiast dziatanie polegajace na nmuszeniu tego dobra mote zatem rodzie odpowiedzialnose Skarbu Pafistwa na podstawie art. 24 i 448 k.c. Stwierdzie zatem jeszcze raz nalezy, Ze nadmieme zageszczanie celi mote samo W sobie bye kwalifikowane jakotraktowanie niehumanitarne. Co do zasady ‘art. 24 § l k.c. rozktada cieiar dowodu w~ ten sposeb, Ze na powoda naktada obowiazek udowodnienia, Ze pozwany namszyi jego dobra osobiste. Przepis formutuje rewniez domnjemanie prawne bezprawnosci naruszenia debr osobistych. Majap zas na uwadze art. 448 k.c. przy Zadaniu przyznania odpowiedniej sumy tytutem zadoseuczynienia na rzecz pokrzyvvdzonego podstawowym kryterium oeeny sadu winien bye rozmiar ujemnych nastepstw W sferze psyehicznej pokrzyWdz_onego,_ bowiem celem przyznania oehrony W --- STRONA 10 --- formie majatkowej jest zrekompensowanie i zlagodzenie doznanej krzywdy moralnej, jednak przy ocenie tej przestanki nie mozna abstrahowae od Wszystkich okolieznosei towarzyszaoych powstaniu krzywdy, W tym i aspektu materialnego. Idac dalej Wskazae nalezy, iz realizacja przez Pafistwo zadafz represyjnych nie mote zmierzae do ograniczenia godnosei oseb odbywajacych kare pozbawienia Wolnosci, tudziez prawa do traktowania W sposeb humanitarny, poniewaz W/W prawa maja charakter absolutny (por. Wyrok SN Z dnia 17 marca 2010 r., II CSK 486/09). ‘ Koficzac Wywed 2 cala stanowczoscia nalezy stwierdzie, Ze odbywanie kary pozbawienia Woinosci W Warunkaeh przeludnienia, gdzie na jednego osadzonego przypadaio mniej nii 3 mg, co niewatpliwie miaio miejsce W przedrniotowej sprawie, spowodowaio, Ze dobra osobiste powoda zostaly naruszone. Podzielie W tyrn miejsett trzeba stanowisko Sada Najwyiszego Wyrazone W uzasadnieniu Wyroku z dnia 28 Iutego 2007 r. (V CSK 431/06), W mysl kterego dochodzacy ochrony prawnej dobr osobistych nie musi udowadniae przestanki bezprawnosci, natomiast obowiazek wykazania, iz dzialanie bylo zgodne z prawem ciaiy na spraWey. Strona pozwana nie udowodniia, Ze Warunki W zaldadzie karnym odpowiadaty obowiazuj acym normom i nie doszlo do naruszenia debr osobistych. . Majae na uwadze powyisze Sad Okregowy na podstawie art. 385 k.p.c. orzekl jak W senteneji. 21’ V 1