Wyrok V ACa 160/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 maja 2011 r. Sąd Apelacyjny w Katowica

--- STRONA 1 --- Sygn. akt V ACa 160/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 maja 2011 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach V Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący : SSA Barbara Kurzeja Sędziowie : SA Tomasz Pidzik SA Anna Tabak (spr.) Protokolant : Mirosław Kruk po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2011 r. w Katowicach na rozprawie sprawy z powództwa M. K. przeciwko A. K. o ochronę dóbr osobistych i zapłatę na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt II C 55/10 oddala apelację i zasądza od pozwanej na rzecz powoda 270 (dwieście siedemdziesiąt) zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn. akt VACa 160/11 UZASADNIENIE Powód M. K. domagał się zakazania pozwanej A. K. rozpowszechniania, okazywania osobom trzecim lub wykorzystywania w jakikolwiek sposób przeciwko niemu zdjęć z jego wizerunkiem oraz zapisów tych zdjęć w formie elektronicznej, które zostały złożone przez pozwaną do sprawy prowadzonej przed Sądem Rejonowym w Raciborzu pod sygnaturą akt I Ns 373/07, zasądzenia na jego rzecz od pozwanej kwoty 30 000 zł z ustawowymi odsetkami od wniesienia pozwu tytułem zadośćuczynienia za naruszenie jego dóbr osobistych oraz zasądzenia kosztów postępowania. --- STRONA 2 --- Na uzasadnienie podał, że pozwana dopuściła się naruszenia jego dóbr osobistych w postaci prawa do intymności życia prywatnego i wizerunku poprzez złożenie zdjęć z jego wizerunkiem w sprawie prowadzonej przez strony o podział majątku dorobkowego, chociaż złożenie takiego dowodu było zbędne i bezprzedmiotowe, nadto w sytuacji zapewnienia pozwanej w sprawie rozwodowej, iż nie posiada takich zdjęć i nie wykorzysta ich w przyszłości przeciwko powodowi. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie na jej rzecz kosztów procesu, podnosząc następujące zarzuty: przedmiotowe zdjęcia powód sam rozpowszechniał w internecie, przedłożyła je sądowi w sprawie o podział majątku dorobkowego celem dochodzenia swoich praw podmiotowych, z materiałem tym zapoznał się jedynie sąd orzekający, złożone w postępowaniu nieprocesowym zdjęcia otrzymała od swoich koleżanek. Wyrokiem z dnia 20 stycznia 2011 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach - zakazał pozwanej rozpowszechniania, okazywania osobom trzecim lub wykorzystywania w jakikolwiek inny sposób z wizerunkiem powoda oraz zapisów tych zdjęć w formie elektronicznej, które zostały złożone przez pozwaną do akt sprawy prowadzonej przed Sądem Rejonowym w Raciborzu sygn. I Ns 373/07 - w pozostałej części oddalił powództwo - zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 600 zł tytułem części kosztów procesu - koszty zastępstwa adwokackiego wzajemnie zniósł. Wydanie wyroku poprzedzono następującymi ustaleniami faktycznymi: W 2005 r. powód na portalach internetowych o tematyce erotycznej założył dwa konta, na których publikował swoje zdjęcia, przedstawiające jego życie seksualne oraz zamieszczał ogłoszenie o treści erotycznej. W dniu 6.07.2006 r. A. K. złożyła pozew o rozwód. Podczas postępowania zleciła firmie (...) przywrócenie z uszkodzonego dysku twardego danych, dotyczących jej działalności gospodarczej. Oprócz danych odzyskano zdjęcia przedstawiające powoda o charakterze pornograficznym. Dodatkowo znajome pozwanej odnalazły strony internetowe, na których powód zamieścił swoje zdjęcia. Poinformowały one pozwaną o tym zdarzeniu oraz przekazały jej wydruki ze stron z wizerunkiem M. K., pozostawiając sobie po jednej kopii na --- STRONA 3 --- wypadek, gdyby powód chciał jej je odebrać. A. K. oświadczyła mężowi, że jest w posiadaniu zdjęć przedstawiających jego życie intymne oraz, że złoży je w sprawie o rozwód na okoliczność ustalenia jego winy w rozkładzie pożycia małżeńskiego. Powód w obawie, że z treścią tych zdjęć zapoznają się jego rodzice którzy mieli być przesłuchiwani w sprawie, jak również pozostałe osoby, zgodził się na orzeczenie rozwodu z własnej winy. Jednocześnie podczas rozprawy rozwodowej pozwana oddała powodowi wszystkie posiadane zdjęcia oraz obiecała (płytę CD), że nie będzie się nimi posługiwać w przyszłości. Wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 24.04.2007 r. sygn. akt II RC 1026/06 rozwiązano małżeństwo stron z winy powoda (k. 81 i 83 akt II RC 1026/06). Po uprawomocnieniu się wyroku rozwodowego powód wniósł do Sądu Rejonowego w Raciborzu sprawę o podział majątku. Została ona zarejestrowana pod sygn. 1 Ns 373/07. Do sprawy tej pozwana ponownie złożyła wydruki z wizerunkiem powoda - dotyczące jego życia intymnego - otrzymane od tych samych koleżanek, które wcześniej odnalazły jego zdjęcia w internecie. Przedstawione zdjęcia, według pozwanej miały stanowić dowód na okoliczność, że powód swoim zachowaniem nie przyczyniał się w równym stopniu do powstania majątku wspólnego. Miało z nich bowiem wynikać, że zarobione pieniądze przeznaczał na spotkania z innymi kobietami oraz na zakup odzieży erotycznej. Sąd Rejonowy w Raciborzu oddalił wniosek pozwanej o dopuszczenie dowodu z tych zdjęć, ale pozostawił je w aktach i odpisy doręczył pełnomocnikowi powoda (okoliczność bezsporna). Sąd Okręgowy wyciągnął następujące wnioski. Powód dochodził swojego roszczenia na podstawie art. 24 k.c., który zawiera domniemanie bezprawności naruszenia dobra osobistego, które to domniemanie może być obalone. Pozwana powoływała się na przysługujące jej prawo podmiotowe polegające na możliwości składania dowodów w sprawie w celu dochodzenia swoich roszczeń. Uznał sąd, że złożenie przez pozwaną w postępowaniu o podział majątku dorobkowego przedmiotowych zdjęć na okoliczność, że powód nie przyczynił się w równym stopniu do powstania wspólnego majątku było nieuzasadnione, gdyż swoich twierdzeń mogła dowodzić innymi środkami dowodowymi. Nie było więc potrzeby składania tych zdjęć i łamania obietnicy, że ich nie wykorzysta. Dalej sąd stwierdził zdanie sobie z tego sprawy przez pozwaną, co wynika ze złożonego przez nią w niniejszym procesie zapewnienia, że nigdy nie będzie się nimi posługiwała. Przyjął Sąd, że tę część roszczeń pozwana uznała. Wobec tego uwzględnił roszczenie niemajątkowe powoda mając także na uwadze, że samo upublicznienie --- STRONA 4 --- przedmiotowych zdjęć nie jest równoznaczne z możliwością dowolnego dysponowania nimi, rozpowszechniania i przedstawiania dla osiągnięcia własnych celów przez każdego odbiorcę. Roszczenia powoda w zakresie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, opartego na przepisie art. 448 k.c. nie zostało uwzględnione z następujących przyczyn: nie można przyjąć, by działanie pozwanej naraziło powoda na negatywny odbiór w opinii publicznej, w szczególności w rodzinie i w miejscu pracy, gdyż w tych miejscach pozwana nie rozpowszechniała jego zdjęć, nadto powód sam je umieścił w internecie, więc winien był liczyć się, że każdy może mieć do nich dostęp, w tym członkowie rodziny i pracownicy. Z okazywanymi przez pozwaną zdjęciami zapoznali się jedynie pracownicy sądu obowiązani do zachowania tajemnicy służbowej, był to niewielki krąg osób, nadto domagając się zadośćuczynienia powód w ten sposób chciał ukarać pozwaną Wyrok Sądu – w części uwzględniającej roszczenie oraz w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zaskarżyła apelacją pozwana, zarzucając sprzeczność ustaleń z zebranym materiałem dowodowym przez przyjęcie, że złożenie przez pozwaną zdjęć powoda w sprawie o podział majątku dorobkowego na okoliczność, że powód nie przyczynił się w równym stopniu do powstania majątku wspólnego było nieuzasadnione oraz dobrowolne ustalenie o częściowym uznaniu przez pozwaną roszczenia. Apelująca domagała się zmiany wyroku w zaskarżonej części przez oddalenie powództwa i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania za obie instancje. Powód wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył: apelacja pozwanej nie może być uwzględniona, gdyż zaskarżony wyrok jest trafny i odpowiada prawu. Ustalony przez Sąd Okręgowy stan faktyczny w sprawie jest prawidłowy, znajduje oparcie w zebranym materiale dowodowym ocenionym w granicach określonych art. 233 k.c. i ustalenia te Sąd Apelacyjny potwierdza w całości, uznając je za własne. Z prawidłowych ustaleń faktycznych sąd pierwszoinstancyjny wyciągnął ostatecznie właściwe wnioski. Co prawda rację ma apelująca o braku uznania przez nią w części żądania pozwu w rozumieniu art. 213 § 2 k.p.c., jednakże przyjęcie jedynie tego zarzutu za trafny nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia, zwłaszcza w sytuacji, gdy sąd nie poprzestał na --- STRONA 5 --- „uznaniu powództwa” a przeprowadził postępowanie dowodowe którego wyniki stanowiły podstawę rozstrzygnięcia. W pełni zasługuje na aprobatę pogląd Sądu Okręgowego o braku obalenia przez skarżącą domniemania bezprawności naruszenia przez nią dóbr osobistych powoda. Ponad właściwą ocenę zachowania pozwanej w postępowaniu o podział majątku dorobkowego stron przedstawiającą wizerunek powoda ujawniony na zdjęciach, należy podkreślić złamanie przez nią przyrzeczenia złożonego w postępowaniu rozwodowym niewykorzystania przedmiotowych zdjęć w przyszłości przeciwko powodowi. Przyrzeczenie to pozwana złamała w innym postępowaniu sądowym toczącym się z udziałem powoda, chociaż – jak trafnie podkreślił Sąd Okręgowy, - swoje twierdzenie mogła wykazywać innymi środkami dowodowymi np. dowodem z przesłuchania stron. Nie można więc uznać za trafny zarzut skarżącej, by przedłożyła przedmiotowe zdjęcia li tylko celem ochrony przysługujących jej praw podmiotowych. Okoliczność przedłożenia ich w postępowaniu sądowym bez konsultacji ze swoim pełnomocnikiem nie miała natomiast żadnego znaczenia i nie może skutkować usprawiedliwienia postępowania pozwanej. Nie może również prowadzić do obalenia domniemania bezprawności naruszenia dobra osobistego sam fakt przedstawienia przez apelującą zdjęć tylko w postępowaniu sądowym, a więc ujawnieniu ich pracownikom sądu zobowiązanym do zachowania tajemnicy służbowej, gdyż poprzez ich ujawnienie (wbrew uprzednio złożonym przyrzeczeniu) wyraźnie wskazała na określone zainteresowanie i preferencje i to określonej z imienia i nazwiska osoby powoda osobom trzecim. Jeżeli chodzi o zarzut skarżącej, iż na skutek umieszczenia przez powoda przedmiotowych zdjęć w internecie każdy mógł się z nimi zapoznać, to w pełni należy podzielić pogląd Sądu Okręgowego o braku równoczesnego uznania, że każdy odbiorca może nimi dowolnie rozporządzać, dysponować i przedstawić do osiągnięcia własnych celów. Nadto przedstawiony wizerunek powoda w internecie nie prowadzi do wniosku o ustaleniu tożsamości osoby uwidocznionej na nim. Biorąc pod uwagę powyższe, apelację pozwanej – jako pozbawioną podstaw prawnych – oddalono na podstawie art. 385 k.p.c. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego oparto na przepisie art. 98 i 99 k.p.c. w zw. z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości w sprawie wynagrodzenia adwokackiego.