§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
zaludnienia dyrektor Aresztu kierowal do Sodziego Penitencjamego pisma, informuj qc, 2e stan zaludnienia uulega (k. 73  78). Cele W przewaiajqcej czcgéoi wymagalyremontu, W niokt

Wyrok owanych budzetu pafistwa

zaludnienia dyrektor Aresztu kierowal do Sodziego Penitencjamego pisma, informuj qc, 2e stan zaludnienia uulega (k. 73  78). Cele W przewaiajqcej czcgéoi wymagalyremontu, W nioktérych byl , Byia ograniczona vmozliwoéé

Teza / krótkie omówienie

zaludnienia dyrektor Aresztu kierowal do Sodziego Penitencjamego pisma, informuj qc, 2e stan zaludnienia uulega (k. 73  78). Cele W przewaiajqcej czcgéoi wymagalyremontu, W nioktérych byl , Byia ograniczona vmozliwoéé

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- c . _ : ;—.;_~:;a ‘J; , . ;,_.¢_7_,1_. ;;>,q.,,191:, ».»» .»..>.,» ,.. .\r:;;:,; : :15? 1;.» = :.r:;e»4¢ .. ' ;=';= .. ' e'.',¢;;r   :r_R§+< aid _' ='1. ~' E52‘; =.I§v. . '5'.‘ ".5. =. 1._ _ ._c‘I V 9.: », .. :'=+; ~MP¢»f\1* WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 maja 2011 r. Warszawa Praga w Warszawie Wydzial I Cywilny A SSO Ewa Harasimiuk A selct. sqd. Przemyslaw Barafiski 1 w dniu 18 maja 2011 r. w Warszawie A G Skarbowl Panstwa.— Dyrektorowi Aresztu Sledczego ' ( ° ' *) W kwocie 620 O00 Z1. i zasqdzenic na cel spoieczny kwoty 80 000 Z1. \ powédzwvo oddala; l W lnie "obciqza powoda kosztarni postqpowania "w sprawie, koszty sqdowe pl'Z8jITlL1_] qc na rachunek Skarbu Pafistwa; _ _ 1, '1 0 I was --- STRONA 2 --- W  UZASADNIENIE z 27.10.2009 r. (data nadania — k. 8) powéd A". . G . _ wruosi od Skarbu Pafistwa  Dyrcktora Aresztu Sledczego K 9 5 =» D i .‘ '. '_ . kwdty ziotych z tytuiu zadoééuczynicnia za doznzme krzywdy i szkody moraine. Jake prawnq Zqdania wskaza} przepis art. i417 k.c., oraz art. 3 w zw. z art. 6 ust. 1 oraz Konwencji Praw Czlowicka. powéd podniési, iz podczas przebywania w Areszcie Qledczym naruszone przepisu prawa. W szczegélnoéci powéd wskazywai, i2 warunki, W ktérych osadzony nie speiniaéy podstawowych zasad sanitarnych, naruszaly godnoéé czlowieka llnoniiajatce. Powéd twierdzii, Ze przcz znaczny czas osadzony byi w celach, gdzie a przypadaj qca na jedncgo osadzoncgo byia mnicjsza nii trzy mctry kwadratowe, te byly zagrzybione i panowai w nich pélmrok, bowiem jarzeniowe Zaréwki dawaly éwiafla i czqsto siq przepalaly. Kqcik sanitarny nie byi odpowiednio wydzielony i zapevirnia} intymnoéci, brak byio drzwi, zamiast nich byla prowizoryczna zaslonka. zalatwiania pbtrzeb fizjologicznych przez kazdego z wiqiniéw przykry zapach siq p0 celi. Szafld W celaoh nie miaiy drzwiczek, okna byly nieszczelne bez Sytuacja panujqca w deli, zdaniem powoda, W sposéb ewidentny na.rusza1a kodeksu karnego wykoriawczego oraz Europejskiej Konwencji Praw Cziowieka i Dodatkowo W uzasadnieniu podniésl, Ze smréd wydobywajqcy siq 2 kqcika  osiadal na jedzeniu. Byi tylko jeden spacer“ dziennie, tmrajqcy godzinq, brak bylo zajqé _sp01“:0w'ych oraz kuIturaIno oéwiatowych, nic bylo dostqpu do prasy. iz zgiaszai do prokuratgry informacje 0 przemocy fizycznej stosowanej wobcc jego przez funlccjonariuszy jednostki penitencjamej.~ Postqpowanie zakoficzyio sic; 2 powqdu braku dowodéw. Wielokrotnie skkadal tez persoiielowi Aresztu skargi warunki tam panujape; pisai do Zarzqdu Siuzby Wiqziennej i Biura Rzecznika Praw (k. 34s). . odpowicdzi na pozew, 11 czerwca 2010r., pozwariy Skarb Pafistwa reprezentowany przez Dyrektora Areszfu §1edczeg0 { ‘I .1. .. =_ ,, a zastqpiony W procesie przez Prokuratoriq Generalnq Skarbu Pafistwa wniési 0 oddaienie powédztwa i zasqdzenie na rzecz pozwanego kosztéw postqpowania wediug nqrm prawem przepianych (l_<. 59 i n. odpowiedi Ila pozew) 1 --- STRONA 3 --- . ..=. ._   .< 1‘ _ .fr=t1\_==:;;_;_:=:.=  . . ;’=;I';;¥;:¥i§ii Q1 =LI<'I'.=.:  .4 . I.;'; r. _ ‘. in}.'1?= . £3 xv . _ . zakwcstionowano wszystlgie twierdzeniii i zarzuty powoda. Pozwany gzoéé roszczefi powoda jest przedavmiona tj. zdarzenia przed paidziemikiem ' z treéciq aft. 442 ‘§ 1 Ponadto powoiujap sic; na art. 23, 24 i 448 k.c. ze powod nic wskazal jakichkolwiek dowodow na zaistnienie naruszcnia iego Pozwany wskazal, Ze powod nie podal rodzgu naruszonego dobra istnienia dzialania iub zaniechaniaiéprawoy krzywdy niemajqtkowej, istnienia tej z naruszenia przez pozwanégo dobra osobistego powoda oraz zwiqzku_ miedzy doznanq krzywdq fiiemajagckowao a dziataniem iub zaniechaniem tej krzywdy. Pozwany uznal, ze powod nie wskazal na czym miaiaby polegaé p1‘2.€Z niego’ krzywda oraz jej bezpiawny chaiakter. Co do przeiudnienia eel, owoial sic3 na tresié art 248 § 1 kkw stanowiqcy, zo W szczegolnie uzasadnionych p . dyrcktor zakiadu kamego lub areszfu élcdczegoflmoze umieécié osadzonych, na . , w warunkach, w ktoiych powiefzchnia w celi na jednq osobo wynosi mniej m kw. _Po2;wany wskazai rovmiez na vvflirok Sqdu Najwyzsiego z dnia 2 pazédziernika . (11 cox; 269/07), w imam“ orzeciono, Ze ,,wzimnki w jakich powaa odbywal kaxq wolnoéci aczkolwiek uciq21iiNe;_ nie uzasadniajq powstania roszczenia 'w stosunku do Skafbu'Pa1istwa”. Pozwany potwierdzil okolicznoéé 1 eel, _1_ednakZe nie stwierdzii; abywarunki bykytam nieludzkie. Powierzchnia i '  . _‘_ . 1 ¢ . dlfi col jest zgodne z normami rozporzqdzema Mmistra Sprawiedliwoéci z a . . h _ |1'0'.200'3r. w sprawie warunkow bytowych osob_ osadzonych w zakladach karnyc 1 éledczych, zapewniajqcego skazdnému osobne miejsce do spania, odpowiednie higieny. Poriwieszczcnia mieszléainé sq poddawane konserwacjom i naprawom Kazdy osadzonyv ma prawo do codzieimego, godzinnego uspaceru, moze uczcsfiaiczyé w zajqciach ku1tura1no oéwiatowych, ma prawo do widzefi z rodzina, fozmow telofonicznych i korespondencji.‘ Zapewniony jest dostqp do biblioteki dla osadzonych. _ Obecnievpowod przcbywa w pawilonie poj edynczej oeli. Powod ma dostqp do telewizora ‘i moze korzystaé z bibiiotéki. 5§v<a<1 mote sluchaé radia, bowiem kazda cola wyposazona jest w gioéniki. W 2007:. dvvoiazy otrzyma! nagrody pieniqzne za prace époieczne w kwocie 100 21. Powod ma takie dostqp do lekarza psychologa, gdy ma potrzebq rolzxiiowyl oraz lekarza ogolnego i lekarzi/épecjalistowz radiologa, neurologa, okulisty, Ci1i_1'i11‘gfi, laryngologa, okulisty i dermatoliogiaforazl psychiatry Powod moie podjqé rowniei zafpruudnienie w.A1esicie éledczym po przebadaniu przez lekaxza medycyny pracy. 'Wszystki_e te lokolicznoéci zostaly potwierdzoifiofi‘ 2' sprawozdaniu Sqdziego Penitencjarnego (sprawozdanic k. 79 i nast.) »  /' A 2 --- STRONA 4 --- ..3_ .P l 5 T” . 4. , _... 7.1; L: j 1'2 | Ze przyznanie powodowi zéidosléuczynieiiia w jakiejkolwiek wysokoéci ' '2.= elementarne zasady Wspoiiycia spoiocznego (art. k_.c.) oraz elementarne spoieczncj.‘ Brak dowodow na zaistnionie faktow, ktore pr_zyznanie powodowi zadoééuczynienia, uzasadniaio tym samym wading oddalenie powodztwa. V . gmdnia 20101:. powod rozszcrzyl powodztwo 2a.dz;ja.c rowniez zapiaty przez kwoty 200 000 zlotych, czego 40% tej kwoty mialo zostaé przekazane na rzecz Dzieciom ,,Zdq2yé z Pomocaj’ z siedzibq W W 4 ‘ .., tj. zazqdai iqcznej kwoty na swojq rzecz  620 000 21., oraz kwot§7"80000—nE'EEI‘@61EEiii§7'(1€'§"'3'8'9'§ rozszerzenie pOW(5dZtW3.AdE1iSZym Iamaniem jego praw, W szczegélnoéci racgami Zywieniowymi.  as rozprawy strony podtrzymaly stanowiska. Said ustalil nastqpuj qcy stgm faktyczny: _ Powéd lqcznie okolo 67 lat przebywa w Zaldadach Kamych. (k. 60, 349). Wczeéniej przeb_ywa.1 czasowo W Zaldadzie Karnym we .., gdzie mi:11 byé poddany odwykowemu, skqd w lutym 20091. zostal przetransportowany ponownie do Aresztu P  _ (1<. 522529). W trakcie odbywaiiia kary powod byi na warurikowym zwolnlieniu w okresie od stycznia do marca 2005r., a nastopnie 06 do 30_marca 20_O6r., po czym pOI10VV1'li6.pOp6iI1ii przestqpstwo i trafil“do Aresztu Powéd przebywai "W Areszcie $1edczym Q  .. ' 7' W okresie od 03.20041‘ do 0'?.01._2005r., od 0l.08.2006r. do 05.10.20 6r.',' od 04.07.2007r. do 7.09.2007r., 0d“ 14.11.20071‘.,do 07.04.20081'., od 13.01.2009r. do 20._0I.2009r_., 02.2009r. <10 chwili obccnej. Powod przcbywai w paw1I<mi@{Q)od<1z_ia1(;:)Q@1a nr(, n.r(... w PawiIonie('.)oddzia1(,1; C618. m(;;i)i {Jw Oddziale celi mf~ w @611 m(;i;), i i wl pawiIo11ie{~~.:) . >;)w celi nr i w pawilonie jw ceii m{~i)_i w~ p1r1vviIonie(?~‘)\7v celi mpg, (Q »w pawilonie celi nr(~<), a obecnie W pawiIonie( " Oddziaifeayv celi m~(.{) ,(...;,.[..§)i {».}(1<. 371 wyciqgi Z ewidencji i 11. 1<. 377 i n. wykaz cel Z6 Wskazaniem powierzchni i liczny oséb osadzonych). A . _ Podczas pobytu powoda w Areszcie $1odczym bytowo byly monitoioirvane w ramach nadzoru penitencjarnego. Wizytacja miala miejsdo 19 i 20. paidziernika 2009 r. i zostqla zakoficzona sprawozdainiem z pozytywnq ocenq pracy kierownictwa iadministracji Aresztu §1edczcgo (sprawozdanie, k. 131 i 1iast.). W czagje kiedy w Ateszcie §Iedczym przebywal 3 --- STRONA 5 --- 3 5 '=';I_vf|',i;_: .... 1  *1 ‘11 :;_.=5§: EEgg.  r.1.=1:1 ' éredniego zaludnienia wynosiia 100%. Z‘aludnienie na dziefi 19.'10.2009r. 100,1%. (k. '79 — 158 sprawozdanic z wizytacji Aresztu Sledczego Q; . 810.2007 r. — 12.10.2007 r., w szozegolnoéci k. 1311. (jele by1y prz 11.1CiI110116 wykaz cc} i liczba osob osadzonych). W przedmiocie zaludnienia dyrektor Aresztu kierowal do Sodziego Penitencjamego pisma, informuj qc, 2e stan zaludnienia uulega (k. 73  78). Cele W przewaiajqcej czcgéoi wymagalyremontu, W nioktérych byl , Byia ograniczona vmozliwoéé k0rz3i/staniia z zajqé sportowych, oraz z zasobow Kaciki Saniwme nie byhv zamykane drzwiami (zcznania éwiadkowz " Ag W 2009 r. dziai kwatcrmistrzowski prowadzii prace remontowe umozliwiajqce poprawq wanmkow byiowych wioéniow, pomimo zmniejszenia planu finansowego r. Na biezqco usnwanc byly wszystkie zgiaszane usterki, W ty_m malowanie col, nowoj wykiadziny podiogowej bqdi naprawa parkietu, wymiana i zabezpieczenie Wymieniono miski sedesowe, oclremontowano salq widzefi dla osadzonych. wra; z kqcika zabaw dla dzieoi. (sprawozdanic, k. 132— 33) 142 tys. woluminow, wérod ktorych znaleié mozna bylo nie tylko kanon 1i'te1atury i obcej, nic tylko literatury éwiatowcj klasyczncj i wspéiczesnej, ale i sporo literatuiy Osadzcni mogii je wybicraéze specjalnie w tym celu wyda_wanych katalogow. punkt biblioteczriy posiadal aktoalny katalog tematyczny, rogulamin biblioteki i 1 bibliotecznego. Ksiqzki wypozyczanc byiy co dwa tygodnie wedhlg ustalonego . Co trzy miesiape czytelnikomudostqpniany byi inny zbior, a w szczegolnych “przypadkach. 111).. osadzeni obcojqzyczni lubozytajqcy duie iloéci ksiaczek, wypozyczenia do'konywane' by1y ze zbiom b1b11G1“61(1 centralnej.‘Na terenie Aresztil $ledczcgo dziaiai Klub Miloénikow Ksiqzek, proiivadzqcy dzialalnoéé majqoq na oelu zachqcenio osadzonych do czytania. Bibiioteka prowadzila rownicz‘ odpiatnq prenilzneratg prasjr. Prasa byla dystrybuowana na terenie aresztu C0(1Z16I1I118.])I'Z6Z‘p1‘flCOWI111(3 biblioteki._ _ _ , Powyzsze informacje zostaly potwierdzone, takze w infonnacji o czynnoéciach przeprowadzonych w ramach dzialafi Rzecznika Praw Obywatelskich w Areszcie Sledczym ( .5 1 Q) . , . (k. 1067 i nast. Infonnacja 0 ozynnoéciach przeprowadzonych w ramach (1Z13i£if1 Rzecznika. Praw Obywatelskich ‘W A§ A '~. 1,., .. 1619.01r.2006r., k 180 in.  Informacja o ozynnoéciach przeprowadzonyoh' W ramach dzialafi Rzeozhika Praw Obywatelskich w AS R."’_;¢>_%"}’ . 18  ‘19.02.2008r.). Ocena zasad funkcjonowania A3 w infonnacji pokontrolnej raczej po_zytywna," przy‘ czym zwrocono uwago na pewno 4 f1mkcjo_nowania biblioteki w Arcszcic filedczym do dyspozycji osadzonych by1o'_ --- STRONA 6 --- , $1 3. wynikajqce z posiadania ograniczonych érodkow finansowych i mozliwoéci =du na typ jednostki. Wszystkie zalecenia pokoiitrolne z 2006 r. zostaly zrealizowane lnoliceniem con artykuiow i“kantynie i bufecic. Stwierdzono przeludnienie, ale nioznacznemu zmniejszeniu. Wskazano te2 na koniecznoéé kontynuowaifia prac ych. dniach 28 ~ 30.04.2009 r. odbyla S1"Q tez kontrola doraina Z ramienia CZSW zybranych zagadniefi obronnych (kf 199 i n~.). 26 stycznia 2010 r. odbyla siq tez doraz'na z ramienia CZSW zakresie zagadriiefi zwia_zanych z prowadzeniem stolowki» (k. I92 i n.,). Ponadto przeprowadzono 111118 kontroie, min. kontrole iwe, kontrole gospodarstw pomocniczych, kontrole w zakresie zagadniefi h, ochxony’ informacji niejawnych, dzialalnoéci kwatermistrzowskiej, __.‘ZOZ .; 1, (k. 199 i n. sprawozdaniai protokolyzkontnoli) _ _ dziefi 19.10.2009 r. w Areszcio zatrudnionych by1o odplatnie 153 osadzonych, oh W podmiotach zewnqtrznych, oraz 4 osadzonych przy pracach oharytatywnycli i nieodplatnie na rzecz jcdnostki. W Areszcie prowadzona jest dzialalnoéé cjarna, kulturalno  oéwiatowa, dziaia biblioteka, wewnotrzny radiowrgzel. fnicszkalnych sq gniazda anténowc do odbioru tclewizji kablowej. Dzialajq ' Wybranych oddziaiach. Prowadzone jest ti:2 Cenmlm Ksztalcenia Ustawiczriego ie szkoiy podstawowej, gininazjum, zasadniczej szkoly zawodowej, technikum pogo i liceurn uzupehiiajqcego. Funkcjonuje pracownia komputerowa, gdzie : sq kursy informatyczne — I0 stanowisk. od W przeszioéci uzalezniony byl od narkotykow, podczas pobytu W Areszcie Idmawiai udzialu W terapii gtupowej, miewal ataki autoagresji, w wy'11iku czogo kilkukrotnie kary ffjscypliname (R. 417 i n. teczka osobopoznawczai — akta 480 i nast.). Podczas atakow powod dokonywal samookaieozenia i byia uclzie1ana_ ambulatoryjvna. Zdaniem psychologa powod przejawiai postawc; cyniczrna; W‘ _ 1 rzeczywistoéci, byi bardzo impulsywny, {atwo wpada1 w stany rozdr_;;1z11ie11ia i ii? ; . i 7. . ,9 dysforii (k. 477). Z uwagi na Wystqpujqcq depresje powéd wymagai opieki psych1atryczne_;, 9 '1 3 lnial wypisane recepty na leki przeciwnerwicy. A  I . Powod zglaszai rovmiez do prokuratury informacjq 0 stosowanej . przez 1°u11kcjona1'iuszy zakladu przemocy fizycznej 'wobec wiqézniow. Postqpowzinia zostaly 2 Lun_o'rzone Z powodu braku dowodow. .   l . ‘E, Oboonie podczas odbywania karypowod me pracuje, am SIQ me uczy, ma ukonczone .' tylko 2 klasy ginnnazjum. Jego wnioski kicroivane do Dyrcktora Aresztu Sledczego ;,~:i. 3_ '  ,_\. .' 5 I u --- STRONA 7 --- rt }1r .1 _ "" 7 55"/1 _~: 1 . gt ' \. . . " Q .1 ,1.; dotyczziee mozliwoéci dqiszej edukacji zostaiy odrzuoone, bowiem w 1 ' " ( 7 4 @ I 1  imnazjum jest .ty1ko dla tymezasowo Z05“ $1°d<>Z>’m \. 2 g 0' v ngtowanych nieletnich (k. 155). Powdckwielokrotnie skiadai skargi personelowi aregztuna i panujqce W celach mieszkalnychzarowno no piémie, jak i ustnie (zeznania powoda: 1350, k. 528, k. 402 zeznania éw. P’. _ B if i). Nie akceptowai decyzji cjonariuszy i pracownikow jednostki peliitenojarnej, np. W sprawie braku pozwolenia na isi8da11i8.tCl6WiZO1’fl w celi. Kolejne przestepsiwo zagrozone bezwzglednq karg pozbawienia Iii £7jnoéei popeini, gdyz chciai ,,Wykazaé sie w towarzystwie, w ktorym przeby'v\ia1”<. Powod skiwai negatywne opinie penitenejame. A Od grudnia 2009 r. @616, ktére wczeéniej ijmowaio 6 osadzonych sq przeznaczone dla 4 osob. W maju 2009 roku. zabrano po 1 16Zku_, ‘A wskazai iz poniosi uszczerbek na zdrowiu w grudniu po kolejnym. A _ G» A P , ychicznym, W zwiqzku Z przeludmemem, WPAreszc1e. Clfifplfli tei zarowno on, Jak 1 jego w zwiqzlqi z utrudniamem mu kontaktu z roCiZl112]._. S; Heal; ' . _tEi _;__  ~ "=. .\4. _ P E51I < 4 Fm" ' ' fakt zn S d l.IS1Ifl11i na podstawie wlw dokumen_tow urzodowyeh 1 .  Powyzszy stan yo y at “<" ' ' ninie'sze' W ramach zakreélonych przepisami art. 244 piywatnych — ziozonyeh w sprawie _ 3 3 h 1: t cznoéci i p1‘&W£1Z1W0.§Ci nie kwestionowaia zadna art. 245 k.p.c., zwazywszy, it ic au en y S du co do czasu i miej$ca ich sporzagdzenia, 1 ‘P stron,_ a nadto nie wzbudziiy one wqtpliwoéci q , takze na podlstawie zeznafi powoda w eharakterze strony ( “zawnioskowanfih przez powoda éwiadkow wosobie P. __  . B . _ _ ( . i.=,=  ..   .\f=_=. .=;=,i_ \ I ' P s.=_< \ AQ _ _ ”.. 1 , {£3 ».(_ s iii 4. !*A=.. P. .1 '(1<. 402403),1<;. I ‘Pf 6 _(1<.4_03 404)iR: ...D'." " ' k"=.=._,1! 1 F  a . ..._.|. '1 .1:'.==:\. :1"an' I» ~ A. k. 528531,_' 349  350) oraz k. 401  402), (k. 527528).  . /_ dko awnioskowanych przez powoda W zakresie '  Sqd dai wiare zeznaniom éwia W z Warunkow bytowych ismiejqcyoh wvcelaeh tj.*zagrzybienia_i braku dostepu éwiatia dziennego 'du' ce 0 sie w celi $Wiadkowie Z" powodu siabego oéwietlenia eel i jednegofokna zna_] ~ 1&1 g ~ . . potwierdzili, Ze kazdy z osadzonych mial dostqp do biblioteki i t616W1Z]1 oraz prawo do jednego, dziennego spacem, tiwajalcego godzine. Iloéé sirodkéw czystoéci byia ograniczo1ia;' '  ‘ . . 2 . ' ~. qk Swiadkowie potwierdzili, ze na terenie Aresztu §1edczego Z11fljC1i.l_]6 sie boisko do gry w pi Q, a n’a siwietlicy stoi. do pingponga. Kazfdiyi 72 rosadzoiiych jeéli ma jakieé uwagi bqdi: skargi mote je kierowaé na piémie iub ustnie do ‘Dyrektora za poérednietwem wychowawey. dwiadkovide potwierdziii, Ze osadzeni mogq korzystaé z1aZniTaz w tygodziiu. Osadzeni moga. takze kontynuowaé nauke podczas pobytu w Areszbie, bowiem na terenie aresztu znaj duje sic; ' 6 --- STRONA 8 --- “H “1: 1.  5. =L '.j .I.'IJ .= l"'.' _T;:'.J . 1‘ 1 ' . . +1..V . v.—.,_4:v . s—.. >... c §’;:I§re1r.r . ,k__.: . lI:._.\" \";§? . f.,ii:7.~I' Z‘ i‘l=3i'ii‘5' ' =1.1 = 12': ' ?.=!I  ' r: d :3?' .1>=. $'I1;'I.1;: _ . ?' r'F5i7i,5."; ’1' Ls ' podstawowa, gimnazjum, szkoia zziwodowa, liceurri i teehnikum. Osadzeni majq mozliwoéé zatrudnienia podczas odbywania kary oraz majq dostep do iekarzy i Powdd jako osoba uzaleiniona od narkotykow, podczas pobytu w Areszoie Sledczym takie mozliwosié uozestniczenia w terapii odwykowej, jednakze odmowii udziaiu w niej. dalszego ksztaicenia powod podnosil, zq zglaszai wniosek 0 Lunozliwienie mu nauki W w czasie odbywania kary, jednakize jego wniosek zostai odrzucony z powodu gimnazjuin na terenie Aresztu §Iedczego. Nie odpowiada to stanowi faktycznemu, gdyz Ierfinie Aresztu funkcjonuje gimnazjum, ale jedynie dla tymczasowo osadzonyeh Said nie dad wiary twierdzeniom powoda, jalcoby podczas odbywania kary nie mogi wykonywaé pracy zarobkowej. Kazdy z osadzonych po przebadaniu przez lekarza pracy ma mozliwoéé podj ecia zatrudnienia na terenie aresztu w miare dostepnoéci Powod W tej sferze byi traktowany jak kazdy inny osgdzony o zblizonych M6g1 tez podej mowaé zatrudnienie w ramach wolontariaw. .  Wnioski dowodowe powoda np. o dopuszczeni dowodu z zeznafi ozionkow Komisji ych kontrole WAS, zostaiy oddalone, bowiem albo powoiane one byiy na_ pomiedzy stronami niesporne (p0Wi61‘Z01'1I1i3. celi, fakt umieszezenia w celi kwatemnl<ow}vego, fakt braku drzwi do kqcika sanitarnego, etc.), a1bo tez zostaly za poérednictwem innyeh érodkow dowodowych (dokumenty z akt spraw w celach dowoldowych); albo nie mialy one istotnego znaczema dla merytorycznego _rozst1*zygniQc1é w sprawie. _ _ W éwietle poozynionych ustalefi faktycznych i zaprezentowanej ooeny materi'_%.111; dowodowego, Said zwazyi, co nastepuje: . ‘  Powodztwo wniesione przez Av ; . .G<. . I " __ Y nie zasiuguje na uwzglednienie. Powod jako podstzivve faktycznq roszczenia wskazal osadzenie go w celi 0 powierzcimi mniejszej niz 3m2v przypadajqcej na jednego osadzonego, brak dostepu do ciepiej wody, oraz brak nichu i éwiezego powietrza, niemoznoéé ksztaicenia, brak ciepiej wody w oeiach, brak drzwi w kqoikd sanitarnym  brak intymnoéci, niewystarezajatcei sztuczne osiwietlenie, brak zajeé kulturalno — oéwiatowych, brak dostepu do bezpiatnej prasy, Il1;1‘11d1118Il.16 kontaktu z bliskimi, brak doistepu do usiug medyeznych; eo spowodowaio cierpienia powoda 1 Jego bliskioh iwpiyneio ha kondycje psyehiczn:1p0woda..  ' "Jake podstawe pramiq roszozenia virskazai przede wszystkim przepis art. 417 k.e., ktdry sitaiiowi, iz za sdkode wjrrzqdzonq przez nieégodne z praweni dziaianie lub zaniechanie ' 7 --- STRONA 9 --- U wiadzy publicznej ponosi odpowiedzialnosé Skarb Paiistwa lub jednostka ‘ lnego Iub inna osoba prawna wykonujatea te wiadze 2 mooy prawa. d 1a Odpowiedzialnoéei odszkodowawezej na podstawie alt. 417 k.c. jest szko a 3;t_ 361 § 2 k.e., moze tez byé dochodzone zadosouezynienie pieniezne dq w przypadkach wskazanych w 445 i 448 k.c. Roszozenie powoda gparcie rowniez W przepisaoh k.o. jdotyczatoych ochrony dobr osobistyeh, prawa miedzynarodowego, na ktore powoluje sicg powéd. odpowiedzialnosci z’ art. 417 1<.c., przez ,,dzia1anie lub zaniechanie 1 ' I rozurnieé niezgodnosé z konstytucyjnie rozumian prawem“ na ez) ymi Zrod1ami Konstytucjao ustawami, ratyfikowanymi umowami miqdzynarodowymi oraz i a ciezar wykazania tej niezgodnosci spoczywa na poszkodowanym. (...). karbu Pafistwa jest zatem bezjjrawne dziaianie odpowiedziainosei S Skarbu Pznistwa, szkoda po stronie powoda, oraz normalny zwiqzek" pomiedzy szkodq a bezprawnym dziaianiem, bztdi zaniechani'em. nie wykazai bezprawnosci dziaiania funkcjonariusza pafistwowego. Przes1anka jest konieczna — w mysl eytowanego przepisu  do udzieienia ochrony. bezprawnym jest natomiast dziaianie sprzeczne z normami prawa lub zasadami nadzoru penitencjarnego regulowany jest spoiecznego. Sposob Wykoiiywania obu, zakresu i trybu sprawowania rozporzzidzenie MS 2 16.08.2003 r. W sprawie spos penitencjaniego. Zgodnie z § 5 tego .r0zporzatdzenia przeslankq podjecia sfgdziego penitenojarnego dziaiafi nadzorezych w stosunku do organu wykonujztcego pozbawienia wolnoslei jest stwierdzenie istotnych uchybiefi W dziaialnosei tego organu. Wykonywania opieki med1,"i*.znej w jednostkach penitencjarnych regulowany 2003 W s rawie siczegoiowych zasad, zakxesu Przez Rozporzqdzenie MS z 31.10. r. p udzielania swiadczefi zdrowotnych osobom pozbawionym wolnosci przez zakiady zdrowotnej dla osob pozbawionych wolnosci. Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporzzidzenia 1951, 12 opieka zdrowotne na rzecz osob pozbawionych woinosci swiadczona jest zakiady opieki zdrowotnej dla osob pozbawionych wolnosci. Dopiero, gdy okreslone nie moze byé udzieione, np. z powodu braku sprzetu medycznego, osoba Wolnosci moze byé skierowanado pozawieziennego publicznego zakiadu opieki jesli tak zadeeyduje kierowriik wiaéciwego zakiadu opieki zdrowotnej dla osob woinoéci. W ramach czyfiinodci nadzorczych (nadzor penitencjarny) nie 8 41:1 l --- STRONA 10 --- '~ ' \ "ml £1;;_._ ;_;. ‘ ' " .;' !I==:, e   3 cj onariuszy, betdz 1 ' d d ' W. kontekécie przypadkow niezachowania normy 1 b ' e stron D rektora Areslztu §1edczego, ani innyeh jawnionoZadnych uohy ie1'1 ant 2 Z oséb zatrudnionyoh W pozwanej jedifiostee penitencjarnej. Na margmesie nalezy o ac, powierzcuhniowej, dziaianie pozwanego bylo zgodne z prawem, a konkretnie 2 art. 77 ust. 1 jggnstytucji, art. 248 § 1 k.k.w., § 2 ust. 4 rozporzztdzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 26 isjgfpnifl 2003 r. W sprawie trybu postepow :';io5a(1ZOHyOh w zakiadach kamych iub aresztachiszledczych przekroczy W skali kraju ogoinq ania Wlaéciwych organow W wypadku, gdy liczba 152 . 1497) oraz § 14 rozporzqdzenia Ministra, iojenmoéé tych zakiadow (Dz.U. Nr , poz LP sprawiedliwosciz dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie regulaminu organizacyjno porzandkowego»wykonywania kary pozbawienia wolnosci. Po zmianie przepisow (_m.in. b 1 roeedury pod wzgledem ich zgodnosci z uehylenie 248 kkw) rowniez zachowane y y p A ii ‘rt " obowiqzuj apymt przepisami. A 1;  _ 1' W europejskiej przestrzeni prawnej nie funkcjonuje pojecie standardow europejskich  1, ._;_. w zakresie wykonywania kary pozbawienia wolnoéci, a zwiaszeza brak jest scisiego 1 s rawie kamej i jako taki '.1... nkach odbywania kary pozbawienia . 1. "5131 ii. h adaé na kaiadego osadzonego. .22 = iwiacdqcego okreslenia norm powierzchni m'a.japyc przyp wolnosci. Podkresienia wymaga, iz zazwyczaj warunki te rozniq sie do warunkow stosowama tymczasowego aresztowania, podobnie jak w Polsce, wynika to ze specyfiki tego srodka, Kazdy kraj we w1asnyc1_1 przepisach decyduje o tzw. waru *1{to jest srodkiem zapobiegawczym na czas trwania proeesu W p ' :._1.1 r  ' Fi " . h. " . 1,;... ... '. .5.5%"1'. . 5=1_;  " 115111‘ .115:;' . '3 1 . ti gr 5.1; E5» '  1.. g;;r.a~ ,§§i;_ =T:~‘ ' .===._ Ye 1 .,.,._  r .. . ;. .\1_; .:_..1  . =si;.=:.= '=1::.z:=  . ,' .' 1'I=::+:=\‘ ' 1 :.. .__ F, .1! .  =:;;:=..,:'¢.:==;.1.  i Y  Iii’? .. 1%‘= "‘.I"‘i':'.""*' .  iall53ii \' ¢ . =.. ' 1_;s;;{.,e;‘3'.__= :;:;;..;. <.\'> ,1,L.. =.1: :' _¢'=.\_.;!'_q;:__.= 2 ,.1 . ;.';.\ e _ __ I .F _.|.:_ . .=.a_.  {$511 ' _ 2 1,15! ’==‘ . 1...,‘ » :..,>.,  R,E::21 ' 551: {=:;IL.fl'_\ , .32. = > 1 di k Zone’. T13/buna1Praw 1 ntu'e zakres praw i wolnosci osoby w podejrzanej ha; os ar _] reg ame _] _ Cziowieka (ECHR), oraz Europej ski KomitetPrzeciwdzia1ania Torturom oraz Nieludzkiemu ' ' ' ' ' d ' wania  iPoniZq2tcemu Traktowaniu albo Karamu jedynie zaleca, a me narzuca po ejmo I I I I . . 1 kl okreslonyoh krokow dotyczqcych funkcjonowama jednostek penitencjamych. Europejs 1e Reguly Wiezienne nie p1'zeWidujq takie norm powierzchni. Co Wiecej zarowno 2 orzeczhictwa Sqdu Najwyiszego, jak Europejskiego Trylimiahl Piaw _Cz1owiekanie wynika, Zel powierzchnia celi przysiugujape kazdemu osadzonemu moze bye samoisma; doszlo do naruszenia z‘agwa1'antowa.nych'w Konwencji i wystarczej ape przesiankq oceny, ezy ' ' k Gredi) Przy ustaianiu, czy warunki pobytu (orzeezenie z 6.03.2001 r. Dougoz przeciw o _] . liwosci uzasadniajapych stwierdzenie, ze nastqpiio W zakladzie przelqaczajac zalcres doleg A namszenia art. 3’ e.k.p.c. jECHR posluguje sie zaistniatych warunkow. Polega ono nafkomp1eks'owej oeenie wszystkich aspektow warunkow oraz rygorow pobytu, min. powierzehni cele, liczby oséb w celi, warunkow Sanitamych, ‘ H iloéci ezasu spedzanego poza ce1a., ozas kryterium tzw. kumuiatywnej ooeny mozliwosci zapewnienia minimum . prywatnosci, A iczestotliwosé zajeé'spo'rtowye11, rekreacyjnyoiii wiek, pieé osadzonych, ich dobor, oraz --- STRONA 11 --- 4: 1 *3 at §§] g 1° EE ' 1 J.‘ ,1 .' '.1'. .1 =1 )3‘ . : {< ' ma stanowié przesfankg komentowanego przepisu. Zwazywszy najego umiejscowienie, chodzi Wiele innych okolicznosei, ktdiych lista jest otwarta. Zastosowanie tego kryterium ma 0 tyle znaozenie, ze braki i nieprawidiowosei w jednej tylko z Wymienionychokoiicznosci, jezeli ,,zr_ek0mpensoWane” sq pewnyini udogodnieniami W zakresie innych, nie musza spowodowaé oeeny negatywnej i stwierdzenia naruszenia praw oziowieka. Poza tym zarzut niewiasciwego traktowania musi zostaé popartyodpowiednimi dowodami (wyrok z 2.04. 2001 r. Keenan przeciwko Wielkiej Brytanii, wyrok z 15.11.2001 r. Iwariczuk przeciwko Polsce). W tym miejscu nalezy podzielié stanowisko pozwanego oparte 0 dyspozycje art. 442 (1) 1<.p.c., 12 roszczenia powoda .z_a_okres poprzedzajacy date 2'7.I0.2006r. podlega oddaleniu rowniez z uwagi na jego przedawnienie. W/w przepis stanowi, i2 roszczenie o naprawienie szkody wyrzadzonej czynemniedozwolonym ulega przedawnieniu z upiywem lat trzech od dnia, W ktorym poszkodowany dowiedziat sie 0 szkodzie i 0 osobie obowiazanej do jej naprawienia. Jednakze termin ten nie moze byé diuzszy niz dziesieé lat od dnia, w ktolym nastapilo zdarzenie wywoiujace szkode. Przy czym nie dopatrzono sie naduzycia prawa W podniesieniu przez pozwanego zarzutu przedawnienia. . _ W ocenie Sadu, powod rowniez nie moze skutecznie domagaé sie zasadzenia na jego rzecz zadoséuczynienia na podstawie art. __445. j§ 1 k.c., albowiem nie wykazai speinienia przesianek okreslonych W art. 444, tj. uszkodzenia ciaia, rozstroju zdrowia pozostajacego w zwiazku przyczynowym z dziaianiem, badi zaniechaniem pozwanego. PI‘Z€piS' art. 444 § 2 k.c. Wymienia takze przypadku pozbawienia wolnosci, ale nie jest to przypadek odbywania pozbawienja wolnosei. Pozbawienie wolnoici nalezy raczej inrerprerowaé wqsko, jez'e!i 1 0 przypadkifizycznego uniemozliwienia czlowiekowi nieslcrgpowanego postepowania zgodnie zamierzeniami przez odebranie mu swobody poruszania sie (por. J. PanowiczLipska, tfldqjqrkowa ochrona ddbr osobistychowarszawa I975, s. 5'7 i n~.~). Taka sytuacja zachodzi, gdy 1fmfl mrejsce uprowadzenie, wzigcie zakladrgika czy MMJESZCZQHIQ. wbrew W01: w zamknzgtym E:ZQkfadzz'e psychziatrj/cznym. (Komentarz do a11,445_ kodeksu cywihiego (Dz.U.64.16.93), [W:] A. fiiidyba (red.), A. Olejniczak, A. Pyrzyiiska, T. Sokoiowski, Z. Gawiik, A. Janiak, G. Koziei,_Kodeks Komentarz. Tom H1. Zobowiazania  czesé ogélna, LEX, 2010). Z;1. 1'. §»' x‘r .' .4 '» I._...* 14 j Abstrahujac od wskazanej podstawy prawnej roszozenia, podkreslié nalezy, i2 Sad "‘ * “H 1 1:1:‘.‘=: . ‘K {'1 . a_:,1,=;.==5 1.._._= . 6 Jest zw1azany podstawa prawna podana p126; powoda, zas w kontekscie n1_n1ej szej sprawy 12 II‘ budzi watpliwosci, iz powod domaga sine jochrony dobr, osobistych: godnosci i zdrowia ;i_S'ychicznego). Uzasadnienie pozwu Wskazujemadto, iz zakresem pozwu objete jest takze rokolrozumiane prawo do oohrony godnosci. . l = z\.1.= ":1.",1: . '.=;z=;=i._.  $14  ' 1°) :";'=i;5.'.;''=''=;";:£+ .';'.=;.*.2' _ ‘.. ., 1. =" --- STRONA 12 --- haruszone, odpowiedniq sume tytulem zadoééuczynienia piemezmego za doznanq krzywde, 1.=   ;"\>:.’£€ '‘C1; 2%: ;==;'1.~s'?;1§|;:_;;:;»:;7_ Zgodnie z dyspozycjq art. 23 k.c. dobra osobiste ozlowieka, jak W szczegolnoéei ' Zdrowie, wolnoéé, czeéé, swoboda sumienia (...), pozostajq pod oolyronq prawa cywilnego niezalcznie od ochrony przewidzianej ‘vv imlych przepisach. Kodeks cywilny nie zawiera E usobistych jako pewien zbiér, ktéremu odpowiada ‘ogolne prawo osobiste podmiotowe. Bralc 3 jest takze zamknietego katalogu t3v/ch dobr. _ ‘ Na zasadzie aft. 24 § I k.c. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrozone cudzym finioji débr osobistych, ani teZ przepisu Wyjaéniajqcego, czy ma na wzgleclzie ogol débr Y dzialaniem moie Zqdaé zaniechania tego dziaiania, chyba, Ze nie jest one bezprawne. W razie dokonania naruszenia moze on takfce Zqdaé, aieby osoba, ktora dopuécfia sie naruszenia dopehlila czynnoéci potrzebnych do usuniecia jego skutkéw, w szczegélnoéci, azeby zkazyia éwiadczenie odpowiedniej treéci i w odpowiedniej formic. Na zasadach przewidzianych kodeksie moze on rowniez Zqdaé zadoééuczynienia pienieznego lub zhplaty odpowiedniej 0 usumy pieniqznej fia_wskazany cel spoieczny. Natomiast je2';eli wskutek _I1aI'USZ6l1i8. dobra sobistego zostala wyrzqdzona szkoda majqtkowa, poszkodowany moze Zqdaé jej 0 naprawienia na zasadach ogélnych (§ 2 cytowanego przepisu). Takze art. 448 k.c. stanowi, i2 w Ii1216 nanlszema dobra osobistego sqd moze przyznac’: temu", czyge dobro osoblste zostaio (. . .) mezalezme 0d mnych srodkow potrzebnych do LISUIIIQCIE1 skutkow namszenlai ' Przeslmflq ochrony dobr_osobistych jest zafem ich naruszenie lub powstanie grofiby ' ¥?;€. " . , , . . . 3 “ I1_fil’USZ61’1lfl, oraz bezprawnosc dzlalama sprawcy nanlszenla. _ — Przy ocenie, ozy doszio do naruszenia clobra osobistego nalezy poslugiwaf: siq 5. lcrytefiami natury obiektywnej, nie zaé jedynie subiektywnym odczuciem osoby 2qdajqcej_ ocb.r0ny_— co wielokrotnie w swych orzeczcniach podlcreélal Sqd Najwyizszy — i miernika, “ pozwalajqcego ustalié, czy dosiio do namszenia dobra osobistego, naleiy szukaé iv opinii ‘ "u ' ' ’ ' ‘ " ' ' doszlo do naruszenia dobra osobistego, 1 'kt'é1_rego' ochrony domaga sic; osoba zg%aszajqca Zqdnie, nalezy braé pod‘ uwage caloksztalt ii pL1b1lCZl'16_]. Podkresla s1e przy tym, 1z przy oceme, czy ale owiedzi czy tez okolicznoéci, nie zaé ‘zwjrot, czy Vzachowanie wyrwane z c 3 wyp ‘ _ 4,_ 2 kontekstu sytuacyjnego. . e 4 Na temat bezprawnoéci dzialania Sqd Najwyzszy wypowiedzial sie w sposéb bardziej 11 12/90 oz. 377), ogolny w orzeczeniu z dnia 19.10.1989 r. w sprawie II CR 419/89 (OSP ~ . , P za bez rawneuwaza sie kazde dzialanie naruszajqce.d0bro osobiste, jeieli _ _ wyjaéniajqc, Ze p _» nie zachodzi Zadnal z szczegolnych okolicznoéci usprawied1iwiajqcych je orziz, Ze ,,d0 x ' ' ° ‘ ' ‘ ' ' ‘b b'st ch na 0 61 zalicza sie: " oko11oznosc1_wylqcza]qcych bezpmwnoéc namszemea do r oso 1 y g _ dzia%anie w ramach potzqdku prawnego, tj. dzialanie dozwolonel przez obowiqzuj ape przepisy I1 --- STRONA 13 --- . ,. 1‘ H F _ ., 5 >1 nu:.;_. ~ . =3: 1 ‘ . erg, '; :22 .' 'L. 1' 55. .: .¢.  ram ragf;ii» . ‘)3 Y ;,§”.I ' li'!i't E1}.__ ; 1. 5 wykonywanie prawa podmiotowego, zgode pokrzywdzonego (ale z Zastrzezeniem 1 jej skutecznoéci W niektorych przypadkach), oraz dzialanie W obrohie interesu”. Przy czyrn noleiy pamietaé, ii: W art. 24 § 1 k.c. ustawqdawca domniemanie bezprawnoéci i ze to pozwany W proccsie 0 ochxone dobr ma obowiqzek wykazania vistnienie okolicznoéci usprawiedliwiajapych a Wiec vw'}/1aLczajaLcyoh bezprawnoéé. Powéd W niniejszej sprawie domagal ‘sie ochrony takich“ débr jak: poszanowanie godnoéci. Dobfa osobiste definiuje sie w doktrynieoi orzecznictwie jakovwaxtoéci 0 charakterze wiqzqce sie z osobowoéciq cziowieka, uznane powszeclmie (por. komentafz do art. 23 k.c., BA. Giessen, W.J. Katner, P. Ksieiak, B. — Petrykowska, R. Majda;"E. Michniewicz — Broda. T. Pajor, U. Promifiska, P3/ziakl 4 Szafnicka, W. Robaczy1is1<i,M.9Serwach, z.‘ fiwiderski, M. Wojewoda, Kodeks I, Czeéo ogolna, Komentarz. “LEX 2009, oraz powohme tam piémiexmictwo). ‘sit; definicjq débr osobistych ejako ,,niemaja[rkowych, indywidualnych wartoslci uczué, stariu Zyciapsychicznego czlowieka” — nalezy dojéé do/cej samej konkluzji, i2 do opieki medycznej nie jest zwiqzane z ludzkim stanem psyohiozrlym ani éwiatem Prawol o takiej treéci nie zostalo .do tej 1101'}? sformulowane w orzecz11ic1w1e saLdow}o:;1 vide strona 6 i 7 uzasadnienia SA'w Warszawie, W sprawie I AC_a 216/1 0). A" _;' Gr  __.I, uzasz.ldniajacc roszczenie powoilalh sie takze na zapisy art. i 8 i 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Czlowieka, talkie" na normyn wynikajape z kkw i kon_st§/tucji RP.  _    Przepis art. 4 k.k,W. (§a_l) stanowi, 12 kary, érodki karne, zabezpieczajqce izapobiegawcze wy1<onuje vsiq; W/sposob hurhanitazny, z poszénowaniem g0d11oéci.1udzk1ej skazanego. Zakazuje sie sto$owan1a‘tortur lubnieludzkiego albo poniiajapego traktowania i  karania skazanego. '(§ 2)' Skazany zachowuje prawa i wolnoéci obywatelskie. Ich ograniczenie moze wynikaé jedynie z ustawy oraz z wydanego na jej podstawie prawomocnego orzeczenia. . Stosownie zasi do dyspozycji art. 1I0~§ 2 k.k.w. (w brzmieniu obowiqzujqcyzn do 6.12.2009 1'. zm. Dz. U. 2 2009, N1‘ 190, poz.‘ A1475 — art. 1) powierzchnia W ce1i_mieszkalnej. przypadajapa na skazanego, wynosi niemniejiniz 3 ml. Cele wyposaza sie w_ odpowiedni sprzet kwatenmkowy zapewniajapy ska\zaneinu osobne Amiejsce do spaniai, odpowiednie wanmki higieny,. dostateczny dopiyw powietrza iIodpowiedniafl do pory roku temperature, wedlug norm okreélonych dla pomieszc2e1i:miesz1ca.1nych, a takze oéwietlenie 'odpowiedni_e ' 1 do czytania i wykonywania pracy. _ 12 --- STRONA 14 --- ¢ ...;\.~:. E N" s as; .  11.. ..__...:. ='.E...:3, _ P_T.:§'2 i ,. 3 E: A". . .. 2. _. . 4: .";v4a1|*',r._: . = 1,':J.'.,{a;>1 '. ="===:=..,_ . .;z,. "~;\::;' ::'a':z  5 ‘ § z Powod powoluje sie tez na zapisy Konsiytucji RP — (art. 2  Rzeczpospolita Polska. demolcratycznym pafistwem prawnym, urzeczywistniajqcyin zasady sprawiedliwosci art. 40  hikt nie moze byé jioddany tomuom ani okrutnemu, nieludzkiemu lub traktowaniu i karaniu. Zakazuje sie stosowania kar cielesnyoh; art. 41 ust. 4  pozbawiony wolnosci powinien byé traktowany w sposob humanitamy), oraz 0 ochronie praw oziowieka i podstziwowych Wolnosci, (Dz. U. z 1993 r., Nr 61, lemu lub 284 ze zm; art. 3  Niki nie mote byé poddany torturom ani nie1udzk' tralctowaniu aibo karaniu; art. 8 (1) Kazdy ma prawo do poszanowania swojego prywatnego 1 rodzinnego, jswojego mieszkania i swojej korespondencji. Niedopuszczalna jest ingerencja wladzy publicznej w korzystanic z tego prawa, wyjajckiem przypadkow przewidzianych przez ustawe i koniecznych w demokratyoznym z uwagi na bezpieczefistwo patistwowe, bezpieczcnistwo_ publiczne dobrobyt gospodarczy kraju, ochrone porzqdku i zapobieganie przestepstwom, ochrone i moralnosci lub ochrone prawi wolnosci innych osob; art. 6 (1) . Kazdy ma prawo sprawiedliwego i publicznego rozpatmenia jego sprawy w rozsqdnym terminie przez niezawisly bezstronny sod ustanowiony ustawg przy rozstrzyganiu o jego prawach i obowiqzkach 0 oharakterze cywilnym albo 0 zasadnosci kazdego oskarzenia w wytoczonej przeciwko niemu sprawie karnej. Postepowanie przed sqdem jest jawne, jednak prasa i publicznoéé mogq byé Wj/'i€}_CZOI16.Z caioéoi Iub czesoi rozprawy sqdowej ze wzgledéw obyczajowych, z uwagi na porzqdek publiczny lub bezpieezefistwo pafistwowo w spoieczefistwie demokratycznym, gdy wymaga tego dobro maioletnich lub gdy shliy to oohronie Zycio prywatnego stron albo tez w okolicznoéciach szczegolnyoh, w granicach uznanych przoz sa,d za beiwzglednie konieczne, kiedy jawnoéé moglaby przyniesé szkode interesom wymiaru sprawiedliwoéci) Przy czym dyspozycje art. 8‘i 6 ECHR pozostajq bez iadnego _zvviqzku z roszczeniemvpowoda w niniej szej sprawie. _ _ _._ . 2 Wejsicie w zycie Konstytucji RP w istotny ~sposob wplynelo na ewoluoje, ul<szta1tow'anego uprzednio systemu odpowiedzialnosci Skarbu Pafistwa. Art. 7'? konstytucji staoowi, iz kazdy ma pvrawo do wynagrodzenia szkody, jaka zostala mu wyrzqdzona przez niezgodne z prawem dziaianie organu wladzy publicznej. Us drogi sqdowej dochodzenia naruszonych wolnoéci lub. praw. Wprowadzono nowy, podwyzszony standard odpowiedzialnoéci odszkodowawczej, niezaleznej od winy i oparty jedynie na przesiankach niezgodnosoi z Aprawem dzialania orgami .w zwiqzku z wykonywaniem wiadzy publicznej, szkody po stronie osoby poszukujapej ochrony p1‘aW116_] oraz zwiaczlcuprzyczynowego miedzy’ szkoda, a niezgodnym z prawem dzialaniem wiadzy tawa nie moze nikomii zamykaé publicznej. ' .  /A _ 1 3 --- STRONA 15 --- .11 6 mag ‘v. W nimejszej sprawie powod nie wykazai Zadnej z "przeslanek odpowiedzialnoéci Pafistwa, a. to na mm zgodme a art. 6 "k.c. spoczywal ciezar udowodniema faktow, ‘ 3 '1ych wywodzii skutki prawne. Powod nie udowodnil, ii dziatanie pozwanego bylo z prawivem (bezprawne), nie Kivykazat, by poniost jakqs szkodq; w zwiqzk11 fdzialaniem pozwanego. Ponadto w ocenie $qdu brak jest rowniez adekwatnego zwiqzku miedzy rzckomyrni oicrpienianii powoda zwiztzanymi z przeludnieniem i aniczaniem mu kontaktéw z bliskimi,‘ a postepowaniom pozwanego (wykonywanie kary ’ pzbawienia Wolnoéci). Bezsporna jest bowiem okolicznoéé, iz powod po raz kolejny popetnfl “ swiadomoéé pzmujqcych w jednostkach penitencjarnych warunk‘ow, 12 przed E sadzeniem byl uzalezniony od narkotykowi abstynencja, oraz brak terapii, w ktorej powod 3 chciat uczesmiczyé pOWOClOWB.iy u‘ niego stany dezintegracji, koniecznosé leczenia *6 I Ia1‘1I13.k0iOglCZI16g0 1 konsultacji psychologmznyoh. Koniecznym bylo dla me1'ytorycz.nego it ‘1ozstrzyg;11i'jgcia Zagiatiia powoda ustalenie oz)/Apo stronie pozwanej zaistnialy jakiekolwiek §11'e'zpra1ame dziatania lub zaniechanio I zantiedfiania, ktérych skutkiem byto pogorszenie star1u psychicznego powoda, bqdi namszeniejego godnosci.  ‘1 ’l';~'.;I=_.'_1:_§=;r .::5::J:.11: = =.1.,;;  ~~ §.'.iE§__sF._= . dokumentow prywatnych uj awnionyoh Awiitoku postepowania wynika, it sam fakt 7 odbywania przez powoda kar ozbawienia wolnosci ozosta‘e _bez zwiztzku z rozliiiarem = '’=:I5?;='1.:gar‘..=: I..._.+ p p J cierpieii powoda zwiaganych z wystepuj apymi u powoda dolegliwosciami. _ Pizepis art. 3 ECHR (Dz. U. 2 1993 Nr 61, poz. 284 ze zm.) stanowi, 12: ,,nikt nie moie _byé poddany torturom ani nieludzkiemu Iub ponizajqcemu traktowaniu ’ 2 it l a1" ' ze' taz Konwencp w sprawie E5=;i1?r* a ...=..¢.=¢=;= ,  '.'==.=.r;.$5;=_ _.=.g;=,f1  . ' 1;1: =1. .1 .» n.=_=.;  _;'.: . ,..:_.. .. .. . ,,,.» ' .:EZ‘"».~'!£' 37’ . E».,. F " alb'o'k21raniu.” Definicja pojecia ,,tortury’ izostala W c OSCI pr je n‘5.§'<\‘. 1;:P  ‘E1zakazu stosowama to1tur oraz umego okrutnego, meludzlqego lub pOI11Z&_]8p6g0 traktowama K . 2 _ albo karania, przyjetej ptzez ZgrgmadzenieOg61ne Narodéw Zjednoczonych dnia 10 grudnia 2 .1984 1:. (1);. U. Z 1929 1., N1 63, poz. 318)  art. 1. ust. 1 wlw Konwenoji brznu: r . ',,W _r0£uinie11iu niniej szej konwenoji okresleiiie "t01’tm_y|1_0z.na<:Za kazde dzialanie, ktchym 2 jlakiejkolwiek osobie urhyslnie zadaje sie bot lub cierpienie, fizyczne betdi psychiczne, 1 w celu uzyskania od niej lub od osoby trieciej informacji lub wyznania, w celu ukarania jej j 2 za ozyn popelniony przez nie tub osobeitrzeoziéti ailbo o ktérego dokonanie jest ona podejrzana, i a tokie w celu zastraszenia lub ‘wyWz1toia nacisku na niq lub trzeciq osobe I albo w jakimkolwiek innym celu wynikojioiyiniziwszefldej formy dyskryminacji, gdy taki ho! I _ _1_ub cierpienie I powodowane sq przez ft11;ll(0ii:OIlZ1TiUSZ3. pafistwowego lfib inns. osobtg wystepuj apq w charakterze urzedowym 11111222 itch polecenia albo za wyrainzt lub milczapq zgodq. Okreslenie to nie obejmilje b'6111i1t1biJoie;¢pienia wynikajapych jedynie ze Zgodnyfili .\_ 4424Ii 14 Li\ --- STRONA 16 ---  . . I. . = 1:" = sankcji, nieodlapznie zwiatzanyo11 ' z tymi sankcjami lub wywotanyoh nie przypadkowo.”. Ust,. 2 cytowanego przepisu stanowi, iz: ,, Artykul ten nie narusza miedzynarodowych lub ustawodawstwa wewnetrznego, zawierajspych lub mogapych postanowienia 0 szerszym zast0sowaniu.”. _ Z definicji zacytowanej powyzej wynika, iz ta czeéé art. 3 e.k.p.c. nie ma zastosowama stanu faktycznego, z ktorego powod wywodzi swoje roszczenie. W tej sytuacji tylko nalezy stwierdzié, ze Europejski Trybunal Praw Cztowieka dokonujap wykladni 3 e.k.p.c. stwierdzit, ze cierpienie i upokorzenie muszq w kazdym razie przekraczaé y element ’ cierpienia wpisancgo w pozbawienie wolnoéci, aby stanowily tego przepisu (np. orzeczenia z doia. 29 kwietnia 2003 r., nr 38812/97, Pottoracki Ukrainje, oraz nr 50390/99, McG1inchey i irmi przeciwko Zjednoczonenlu ). W wyroku z 19.04.2001 r. ( Peers przeciwko Grecji, 23524/95) ECIIR wskazal, dokonujap ooeny, czy kara lub traktowanie jest porfizajqce w rozumieniu art. 3 Konwencj1, wzia_¢_ poduwage, czy w zamierzeniu ma ponizaé, i upokorzyé dang osobe, oraz czy W  do nastepstw wywarta negatywny wplyw na jej osobowoéé w sposéb sprzeczny z 1 art. 3 Konwencji. (por. takze ECIIR w wyrokach z 6.04.2000 r. Labita przeoiwko Wiochom, ' 26772/95; z 26.10.2000 r. Kudla przeciwko Polsce. 30210/96). Przez p1yzmat zacytowanego orzecznictwa nalezy takze oceniaé zarzut unaruszenia przez pozwanego wskazanych przez powoda przepisow k.k.w. i Konstytucji RP. " .P0w6d nie wykazal takze (de facto W tym postepowaniu nawet nie zglaszaf takowego zarzutu), iz byl" traktowany w sposob nieludzki i ponizajqcy przez funkcjonariuszy sluzby wieziennej. W konteksicie kryteriow przyjetych przez Komisje Praw Czlowieka i_Europejski Trybunal Praw Czlowieka w sprawach przeciwko Grecji (1969r.), Wielskiej Brytanii (1971r., 19821.), przeciwko Szwajcarii (1977) nalezy uznaé, iz dzialanie funkcjonaifllszy SW w niniejszej sprawie w zaden sposob nie moze z obiektywnego punktu widz/enia byé uznane za nieludzkie vlub ponizajqce dla powoda. Brak bylo W ich zaohowaniu cech brutalnoéci, fizycznego ipsychicznego zneoania sie 0 natezeniu dajqcym zakwalifikowaé ich dzialanie jako wyczerpujape znamiona przepisu, na ktéry powoluje sie powéd. _ Powracajqc do roszczefi zwiqzanych bezposrednio z na1'uszeniem"do’or osobistyeh w éwietle k.c., przy powoianiu sie na art. 24 k.c.;zadoséuozynienia pienieznego mozna zqdaé, jeéli nastatpiulo naruszenie dobra osobistegodaxiej osoby, ale wskutek dziatalaia, ktore by/10 bezprawne. a' ciezar wykazania b'rt1ku bezpravdnoéci ciqzy na pozwanym. W ocenie Sqdu pozwany wykazal, brak bezprawnoéci‘ W dziaiéniu jego funkojoiiariuszy. Majqc na uwadze I 15 --- STRONA 17 --- r1. . LZ\ >2 3;_fjf? ' j. '1? 5.6;; przeprowadzonego postepowania doiivodowego oraz" uwzgledniajac catoksztalt sprawy brak byto podstaW_do przyjecia odpowiedziahiosci pozwanego z tytuiu dobr osobistych powoda (godnosci, prawa do oohrony zdrowia) W zWia,zk1,1 iodbywania kary pozbawienia Wolnoéoi. Podniesé nalezy, iz pozbawienie jest kara za postepowanie sprzeozne z obowiazujacym porzadkiem prawnym. skazana na kare pozbawienia Woliiosci musi mieo éwiadomoéé ograniczefi jakie wiaza, sie z izolacjqi zobowiazana jest znosié rygory zycia codziem1eg'o jednostce penitencjarnej, wyxijkajace przepiséw prawa zawartych W k.k.w.‘, stosownych i zrodlach prawa miejscowego w postaci Zaxzadzefi Dyrektora Aresztu Co za tyni idzie 1'oszczcnie powoda nie zasiuguje na uwzglednienie, bowiem art. 448 k.c. iz_ ,,W razie naruszenia dobra osobistego sad moze przyznaé temu, czyje dobro. zostalo naruszone, odpowiednia sume  tytutem zadoééuczynienia pienieznego doznana krzywde lub na jego zadaxiie zasadzié odpowiednia sume pieniezna, na Wskazany przez niego eel spo1ee_z_ny, niezaleznie od iniiyoh srodkow potrzebnych do usuniecia skutkow naruszenia. (...).”. Zatem nawet w pfzyipadku stwierdzenia namszenia dobr osobistych uzadoséuczynienie jest fakultatywne. (por. wjrrok SN z 19.04.2006 'r., II. PK 245/05,'OSNP '2007'6/7081’ 101, Wyroi»; SN z 27.08.1969 1., IPR 224/60, OSNCP 1970, nr 6, poz. 111). ' Podkreslenia wymaga rowniez, iz przy ocenie zasadnoéci roszczenia powoda zasa,dzenia zadosouczynienia nalezy uwzglednié dodatkowe oko1icznoé_ci, tak jak I1.16(IiOfiI1fl.I‘l&SOVV3.I116 s1uzby zdrowia, placéwek oéwiatowych, wieziemiictwa i Wiel_u innych sfer zycia publicznego W ' aspekcie éwiadczefi socj alnyoh i zdrowotnych. Powod z premedytaoj'2, iamiac normy spoieczne, etyczhe i prawne oczekuje do facto jireferencyjnego, nieadekwatnego do srodkow finansowych asygnowanych budzetu pafistwa‘ na finansowanie Wieziennictwa. W takich realliach zasadzenia na rzecz powoda zadosiéuozynienia za naruszenie jego dobr osobistych, nawet gdyby do tego doszio, ktore to na1~us'z‘enie'nie wynikaloby z celowego inacechowanego ziawola, dziaiania jakiegokolwiek pod11ii0'tu' odpowiedzialncgo za Warunki odbywania kary pozbawienia wolnoéci, nalezaioby W’ *'spr'zecznoéci z powszechnym poczuciem spfawiedliwosci, a Wtecz nalezatoby uznaé‘ to‘ za naduzycia prawa, od czego nie mozna abstrahowaé przy orzekania zadoééuczynienia. I . ' Sad oddalil powodztwo I‘6WI1i62,CO do ‘za,dar1ia' powoda w zaliresie kwoty 80 000 21. na Wskazany cel spoleczny W postaci fundacjisdzieoieoej ,,Zcia,zyé z Pomoca” W Warszawie. Tak jak Wyzej Wskazano, art. 448 pirlzewiduje za naruszenia dobral osobistego przyznanifl temu, czyje dobro osobiste zostalo naruszoiie, odpowiedniej sumy tytutem zadoséuczynienia u ' 16 t'£fi_ @ \ --- STRONA 18 --- l 1;,f_;_,*__ i::'='§i .r.1_=.,:=1.} 1 _ 1 1 .. Ii: _ ' §g11iQZI’1BgO za doznana, krzywde tub na jégo zadanie zasadzenie odpowiedniej sumy ._:e1fig" ;c_ =enieznej na Wskazany przez niegq eel spoieczny, niezaleznie od innych $1@d1.;(5w do usuniecia skutkow naruszenia. Zadania okreslone powyzszym przepiscm aja, charakter alternatywny, tzn., Ze mozna Zadaé zadoséuczynienia za krzywde Iub zaplaty pienieznej na cel spoieczny (po1'..B. LewaszkiewiczPenykowska, W Sprawie ykiadm'..., s. 9; Radwafisiii, A. Olejniczak, Zobowiqzania, 2008, nb 664; M. Safjan (w;) K . Pietrzykowski, Komentarz, t. I, 2005, art. 448, nb 26; A. Szpunar, Zad0.s‘éuczym'em'e..., s. '5 19223; odmiennie B. Kordasiewicz, Cywilnoprawna ochrona prawa do prywamo.s‘cz', KPP ._"'00O, z. 1, s. 50). Innymi slowy nie mozna kumulowaé obujroszczefi dla kompensowania zywdy, bowiem oba realizowane sa za pomoca identycznego narzedzia (zapiata). Sad jest iazany Wyborem srodka, za pomoca ktorego pokrzywdzony chce uzyskaé kompensate Iéioznanej krzywdy. Powod wystapil z oboma roszczeniami jednoczesiiie, mime, iz by} obowiazany do sprecyzowania roszczenia; dlatego tez  rowniez z tej przyozyny _= 1':.;_;.;.'+ .jaoWodztwo podlega oddaleniu W oalosci.  Reasumujao, przy powoianiu sie na art 24 k.c. 2adoséuczynienia pienieznego mozna %a,d"aé, jesli nastapito naruszenie dobra osobistego danej osoby, ale Wskutek dzialania, ktore ufibyio bezprawne, a ciezar Wykazania braku bezprawnosci ciazy na pozwanym. W ocenie Sadu iiipozwany wykazat, brakbezprawnosci W dzialaniu jego funkcjonariuszy. Majap na uwadze ptzeprowadzonego postepowania Idowodowego oraz uwzgledniajac caioksztait 2 ' 2 1 dst do rz ' cia odpowiedzialnosci pozwanego Z tytutu Iokolicznosci sprawy brak by o po aw p yje _ naniszenia dobr osobistych powoda W‘ZW13cZi€1.I z Warunkami odbywania kary pozbawienia 1  Z powyzszych Wzgledow, na/podstawiewczesriiej cytowanych przepisow orzéczono jak sentenoji.  _ , ~ _ ‘O kosztach orzeozono na podstawie art. 102 k.p.c., uwzgledniwlszy, iz powod nie ma 2 zrodia stalego dochodti ani tez zasobow maja,t1<owych na pokrycie z11aoz1'1y_Q___1§_o_szt6W 1 : 53:? . ‘ ‘ postepowania W sprawie. ~ , , . w, . I ;~¢»avm|n4I'I=»;...=..= 3 K I . D 1 G , / = ...=.=.~yflpam ~1 = .

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Warszawa Praga#owanych budzetu pafistwa#art. 6 ust. 1 oraz#art. 244 piywatnych#art. 245 k.p.c.#art. 417 k.e.#art. 77 ust. 1 jggnstytucji#art. 248 § 1 k.k.w.#art. 444 § 2 k.c.#art. 23 k.c.#art. 448 k.c.#art. 4 k.k#art. 41 ust.#art. 3 ECHR#art. 3 e.k.p.c.#art. 3 Konwencj#art. 3 Konwencji.#art. 24 k.c.#art. 448 pirlzewiduje#art. 102 k.p.c.