Postanowienie lli CZP 59/98

--- STRONA 1 --- _ 8 Jyoxw 1256100 tekst Postanowienie Sadu Najwyzszego z dnia 18 lipca 2002 r. IV CKN 1256100 Przepis art. 233 § 1 k.p.c. zawiera nakaz  nie doznajacy wyjatku, aby wyrazona ocena w aspekcie wiarygodnoéci dokonana byta na podstawie wszechstronnego rozwazenia zebranego materiatu w sprawie oraz uwzgladnienie wszystkich dowodow przeprowadzonych w postegpowaniu. W razie postawienia takiego zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.o. w postapowaniu kasaoyjnym, Sad Najwyzszy nie dokonuje ponownej oceny wiarygodnoéci i mocy zgromadzonych dowodow, lecz sprawdza prawidtowoéé wykorzystania przez Sad orzekajacy uprawnien przewidziariyoh w.on1awianym przepisie. LEX nr 80267 1 ‘ 80267 Dz_U.201A_101: ar;L233; fijj. 398(3); @;1.W39ag,;1 3; Sktad orzekajacy Przewodniczacy: SSN Tadeusz Zyznowski (sprawozdawca). Sadziowie SN: |'u1irosiaw_Baczyk, Zbigniew Strus. Sentencja ~ Sad Najwyzszy w sprawie z wniosku Stefana i Jadwigi matzonkow C., Mirostawa 2., Jadwigi Z. i Marioli Z. z udziatem powiatu grodzkiego B., Jana C., Grazyny 2., Hanny B. i matoletniej Eweliny Z. o stwierdzenie nabycia wiasnoéci nieruchomoéci przez zasiedzenia, po rozpoznaniu w lzbie Cywilnej na rozprawie w dniu 18 lipca 2002 r. kasacji uczestnika postapowania Jana C. od postanowienia Sadu Okragowego z dnia 15 lipca 1999 r., uchyia zaskarione postanowienie i sprawa przekazuje Sadowi Okragowemu do ponownego jej rozpoznania oraz rozstrzygniocia 0 kosztach postapowania za instancja kasacyjna. Uzasadnienie faktyczne W" uwzgladnieniu apelaoji wnioskodawcow i uozest. postap. Graiyny Z. Sad Okragowy zmienii zaskarzone postanowienie i stwierdzit, ze wtasnoéé spornej nieruchomoéci 0 powierzchni 0,0839 ha potozonej w B. nabyli  z dniern 11 kwietnia 1996 r.  przez zasiedzenie  w czasie trwania wspolnolllci majrtkowej ustawowej  mafigtonkowie: Stefan i Jadwiga C. w "czc':L'1ci, Dariusz i Hanna Y. w 115 czaéci, Mirostaw i Grazyna Z. w 116 czaéci oraz Zdzistaw Z. w 116 czaéci. Wediug ustalen Sadu drugiej instancji bezpoérednio po wojnie iw latach 19451955 zabudowy tej nieruchomoéci jej samoistnym posiadaczem byta Marianna C. W ksiadze wieczystej jako wtaécicie! tej nieruchomoéci byi wpisany Skarb Panstwa. Podstawa tego wpisu byto orzeczenie wtaéciwych organow z dnia 18 paidziernika 1948 r. pozbawiajace obywatelstwa polskiego Atfreda i Line matz. K., od ktorych matz. Marianna i Adam C. umowa nieformaina z 1937 r. nabyii ta nieruchomoéo. Adam C. zmartw 1942 r. Po émierci Marianny C. (15 stycznia 1966 r.) nieruchomoéé objali w posiadanie jej testamentowi spadkobiercy syn Stefan C. i corka Zofia Z. Uczestnik postap. Jan C. za zgoda matki Marianny C. zajat w 1965 r.  po zawarciu zwiazku matzenskiego  pomieszczenie na piatrze domu i z faktu tego  bk;~dnie w ocenie Sadu orzekajacego  wywodzit posiadanie udziatu w 1/4w spornej nieruchomoéci. ' Wnioskodawcy ubiegvati sia 0 oddanie im spornej nieruchomoéci w uzytkowanie wieczyste i dnia 19 grudnia 1980 r. uzyskali pozytywna decyzja Prezydenta Miasta B. iWojewody B. Jednakze do zawarcia umowy w formie aktu notarialnego nie doszto wobec odmowy jej zawarcia przez Irena W. (corke Adama i Marianny 0.). Uzyskanie tej decyzji i pozniejsze starania wnioskodawcow o uregulowanie wiasnoéci posiadanej nieruchomosci nie wpiynety  zdaniem Sadu drugiej instancji  na ocena charakteru posiadanie przez zainteresowane osoby podejmujace czynnoéci w organach wiaéciwych do ustanowienia wieczystego uzytkowania. _ Kasacja ztozyt uczest. postap. Jan C. Skarzacy  z powotaniem sit; na podstawa z art. 3931 pkt 1 k.p.c.  zarzucit naruszeniaprawa materiainego przez btadna wykiadnia art. 172 1<.c., 336 i 339 k.o. oraz art. 338 k.c. w zwiazku z art. 11 i art. 96 i<.c. oraz art. 98 k.r.o., w nastapstwie ktorego nastapito stwierdzenie zasiedzenia wiasnoéci catej nieruchomoéci bez wytaczenia 114 czaéci posiadanej przez maizonkéw Jana i Zofia C. od 1965 r.  jako wtaécicieli, biadne ustalenie i stwierdzenie jakoby Marianna" C. posiadata nieruchomoéé we wtasnyrn imieniu  mimo Ze byta przedstawicieika ustawowa Jana C.  matolétniego syna (uzyskat petnoletnoéé 17 czerwca 1954 r.), bezpodstawne przyjacie, Ze wnioskodawcy oraz ich poprzednicy bad: nastapcy prawni spetniii przesianki do zasiedzenia nieruchomoéci, mimo ze w 1980 r. wydana zostata decyzja o oddaniu gruntu w uzytkowanie wieczyste. ' W ramach podstawy przewidzianej w art. 3931 pkt 2 k.p.c. skarzacy zarzucit obraza art. 382 k.p.c. przez: System lnformacji Prawnej Lax (Lax Omega) 3712014 Stan prawny programu: 20140922 fg g žycku izssroc -tekst Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lipca 2002 r. IV CKN 1256!00 Przepis art. 233 § 1 k.p.c. zawiera nakaz - nie doznający wyjątku, aby wyrażona ocena w aspekcie wiarygodności dokonana była na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału w sprawie oraz uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych W postępowaniu. W razie postawienia takiego zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. w postępowaniu kasacyjnym, Sąd Najwyższy nie dokonuje ponownej oceny wiarygodności i mocy zgromadzonych dowodów, lecz sprawdza prawidłowość wykorzystania przez Sąd orzekający uprawnień przewidzianych w.on'|awianym przepisie. LEX nr 80267 Ą ` 80267 D1.u.201¿1.;1 01: ar;L233; an. 3e8(3); ;i_;±„398(„33} Skład orzekający Przewodniczący: SSN Tadeusz Żyznowski (sprawozdawca). Sędziowie SN: |'u'łirosław_Bączyk, Zbigniew Strus. Sentencja ~ Sąd Najwyższy w sprawie z wniosku Stefana i Jadwigi małżonków C., Mirosława Ż., Jadwigi Z. i Marioli Ż. z udziałem powiatu grodzkiego B., Jana' C., Grażyny Ż., Hanny B. i małoletniej Eweliny Ż. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na rozprawie w dniu 18 lipca 2002 r. kasacji uczestnika postępowania Jana C. od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 15 lipca 1999 r., uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu do ponownego jej rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania za instancję kasacyjną. Uzasadnienie faktyczne W' uwzględnieniu apelacji wnioskodawców i uczest. postęp. Grażyny Ż. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie i stwierdził, że własność spornej nieruchomości o powierzchni 0,0839 ha położonej w B. nabyli - z dniem 11 kwietnia 1996 r. - przez zasiedzenie - w czasie trwania wspólnoúci rnajitkowej ustawowej- maüýonkowie: Stefan i Jadwiga C. w " czćúci, Dariusz i Hanna Ÿ. w WB części, Mirosław i Grażyna Z. w U6 części oraz Zdzisław Ż. w V6 części. Według ustaleń Sądu drugiej instancji bezpośrednio po wojnie iw latach 1945-1955 zabudowy tej nieruchomości jej samoistnym posiadaczem była Marianna C. W księdze wieczystej jako właściciel tej nieruchomości był wpisany Skarb Państwa. Podstawą tego wpisu było orzeczenie właściwych organów z dnia 18 pażdziernika 1948 r. pozbawiające obywatelstwa polskiego Alfreda i Line małż. K., od których małż. Marianna i Adam C. umową nieformalną z 1937 r. nabyli tę nieruchomość. Adam C. zmarłw 1942 r. Po śmierci lvlarianny C. (15 stycznia 1966 r.) nieruchomość objęli w posiadanie jej testamentowi spadkobiercy syn Stefan C. i córka Zofia Ż. Uczestnik postęp. Jan C. za zgodą matki lvlarianny C. zajął w 1965 r. - po zawarciu związku małżeńskiego - pomieszczenie na piętrze domu i z faktu tego - błędnie w ocenie Sądu orzekającego - wywodził posiadanie udziału w 1/4W spornej nieruchomości. ' Wnioskodawcy ubiegvali się o oddanie im spornej nieruchomości w użytkowanie wieczyste i dnia 19 grudnia 1980 r. uzyskali pozytywną decyzję Prezydenta Miasta B. i Wojewody B. Jednakże do zawarcia umowy w formie aktu notarialnego nie doszło wobec odmowy jej zawarcia przez irenę W. (córkę Adama i Marianny 0.). Uzyskanie tej decyzji i późniejsze starania wnioskodawców o uregulowanie własności posiadanej nieruchomości nie wpłynęły - zdaniem Sądu drugiej instancji - na ocenę charakteru posiadania przez zainteresowane osoby podejmujące czynności w organach właściwych do ustanowienia wieczystego użytkowania. _ Kasację złożył uczest. postęp. Jan C. Skarżący - z powołaniem się na podstawę z art. 3931 pkt 1 k.p.c. - zarzucił naruszenieprawa materialnego przez błędną wykładnię art. 172 k.c., 336 i 339 k.c. oraz art. 338 k.c. w związku z art. 11 i art. 96 k.c. oraz art. 98 k.r.o., W następstwie którego nastąpiło stwierdzenie zasiedzenia własności całej nieruchomości bez wyłączenia Ü4 części posiadanej przez małżonków Jana i Zofię C. od 1965 r. -jako właścicieli, błędne ustalenie i stwierdzenie jakoby Marianna' C. posiadała nieruchomość we własnym imieniu - mimo że była przedstawiciełką ustawową Jana C. - małoletniego syna (uzyskał pełnoletnosć 17 czennrca 1954 r.), bezpodstawne przyjęcie, że wnioskodawcy oraz ich poprzednicy bądż następcy prawni spełniii przesłanki do zasiedzenia nieruchomości, mimo że w 1980 r. wydana została decyzja o oddaniu gruntu w użytkowanie wieczyste. ' W ramach podstawy przewidzianej w art. 3931 pkt 2 k.p.c. skarżący zarzucił obrazę art. 382 k.p.c. przez: System Informacji Prawnej Lex (Lex Omega) 3712014 Stan prawny programu: 2014-09-22 --- STRONA 2 --- W , , ,,|\1CKN,;1256100tekst  nieuwzglednienie catego materiatu dowodowego, w szczegolnoéci zeznan éwiadkow powotanych w postanowieniu Sadu pierwszej instancji oraz éwiadkow: Marianny N., Kazimierza K. i Haliny B. (protokot rozprawy z dnia 11 kwietnia 1996 r.) i Mariusza C. przestuchanego na rozprawie 12 iistopada 1996 r., do ktorych Sad pierwszej instancji w ogole sie nie odniost, oraz dokumentow ztozonych przez Jana C. na dowod optacanra w czesci podatku od nieruchomoéci, obraze art. 233 § 1 k.p.c., przez dowolna ocene materiatu dowodowego zebrahego w postepowaniu w pierwszej instancji w zakresie odnoszacym sie do posiadania bad: braku posiadania czeéci nieruchomoéci przez uczest. postep. Jana C.  Wskazujac na powyzsze, skarzacy wnosii 0 uchylenie zaskarzonego postanowienie, ewentuatnie postanowienia Sadu pierwszej instancji z przekazaniem sprawy temu sadowi do ponownego jej rozpoznania.  W ztozonej odpowiedzi na kasacje wnioskodawcy i uczest. postep. Grazyna Z. wnositi 0 jej oddalenie z zasadzeniem na ich rzecz kosztow postepowania za instancje kasacyjna. Uzasadnienie prawne Sad Najwyzszy  po uwzgiednieniu postanowien art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy Kodeks postepowania cywilnegom (Dz. U. Nr 48, poz. 554)  zwazyt, co nastepuje: 4 Uwzgledniajac, ze skarzacy Jan C. z powotaniem sie na obie podstawy kasacji zakwestionowai zasadnoéé z_askai2'onego orzeczenia, to niezaleznie od kolejnoéci przytoczenia 1 uzasadnienia tych podstaw przez skarzapego, w pierwszej koiejnoéci wymaga rozwazenia podstawa przewidziana w art. 3931 pkt 2 k.p.c., bowiem zarzuty w odniesieniu do prawa materialnego moga bye wtaéciwie ocenione i rozwazone tylko na tle prawidtowo ustalonego stanu faktyoznego. Powotane w kasacji przepisy postepowania majace wypetnié podstawe z powoianego art. 393" pkt 2 k.p.c. zmierzaja do wykazania wadiiwoéci ustalen faktycznych. Kasacja w tym zakresie jest oczywiécie uzasadniona. Zagadnieniem o zasadniczym znaozeniu dla prawidtowego rozstrzygniecia rozpoznawanej sprawy byta kwestia czy posiadanie rodziny C.  jak to okreélit Sad Rejonowy  miato oharakter posiadania samoistnego, prowadzacego do nabycia posiadanej nieruchomoéci, czy tez byio tylko posiadaniem zaleznym. Sad pierwszej instancji  z powoianiem sie na obszerny materiat dowodowy w tym tiozne osobowe érodki dowodowe (k. 418 odwrot i 419) oraz eliminujac jako nie zasiugujace na wiare zeznania tych swiadkow, ktorzy pozostawali w konfiikoie z uczest. postep. Janem C.  stwierdzit, 2e o samoistnym posiadaniu spornej nieruchomosoi przez rodzine C. mozna mowié do 1978 r. Poczynajac od tej daty i w iatach nastepnych Stefan C., Zofia i Zdzistaw Z. oraz skarzaoy Jan C. kilkakrotnie zwracaii sie do wtasoioiela  Skarbu Panstwa badi o przeniesienie wtasnosci nieruchomoéci (2 uwagi na poczynione naktady na nieruohomoéci), badi tez o ustanowienie prawa wieczystego uzytkowania przez to utraoiii oni przymiot samoistnoéci posiadania. Poglad ten  zasadnie  nie zostat przez Sad drugiej instancji podzielony. Samoistny posiadacz w ztej wierze, ktory w czasie biegu zasiedzenia zwraca sie do wiaéoiciela z oferta nabycia wtasnoéci tej rzeczy w drodze umowy, nie pozbawia swego posiadania przymiotow samoistnoéci, ohyba Ze z innych okolicznoéci wynika, iz rezygnuje z sarnodzielnego i niezaieznego od woli innej osoby wladania rzecza (por. postanowienie Sadu najwyzszego z dnia 28 kwietnia 1999 r., I CKN 430198  OSNC 1999, nr 11, poz. 198). Sad drugiej instancji potwierdzii samodzieiny, rzeczywisty I niezaiezny od woli wiasoiciela stan wtadztwa rodziny C., jednakze z wyiaozeniem 2 tego grona skarzacego Jana C., ktory  w ooenie tego Sadu  nie mogt bye posiadaczem samoistnym udziatu w prawie wiasnoéci nierucnornosoi. Samoistnym posiadaczem  spornej nieruchomoéoi  wedtug ustalen tego Sadu  byta do daty swej émierci Marianna C. Po jej smierci nastepcy prawni  spadkobiercy Stefan C. i Zofia Z. z d. C. Podstawe tego ustalenia, sprzecznego z przytoczonym  w niezbednym zakresie  ustaleniem Sadu pierwszoinstancyjnego stanowiia tylko czeéé, wybiorczo powotanego z obszernego materiatu dowodowego. Zapodstawe nowyoh, wtasnych  w tym zakresie  ustalen Sadu odwolawozego nie pos1u2y1y takze fakty powszechnie znane (art. 213 § 1, 228 § 2 k.p.c.), fakty znane sadowi z urzedu (art. 228 § 1 k.p.c.), fakty przyznane (art. 229 k.p.c.), fakty niezaprzeczone (art. 230 k.p.c.), domniemania prawne (art. 234 k.p.c.). Uchwala skiadu siedmiu sedziow Sadu Najwyzszego z dnia 23 marca 1999 r., lli CZP 59/98 (OSNC 1999, nr 78, poz. 124) wyposazona w przymiot zasady prawnej zawiera obszerne i wyczerpujace wyjasnienia co do mozliwoéci zmiany przez sad drugiej instancji ustalen faktycznyoh, stanowiacych podstawe wydania orzeczenie sadu pierwszej instancji bez przeprowadzenia postepowania dowodowego, uzasadniajacego oclmienne ustalenia. Nie zachoclzi potrzeba ich powtarzania. Sad drugiej instancji z mocy art. 382 k.p.c. w zwiazku z art. 391 k.p.c. i art. 233 § 1 k.p.c. jest instancja niezaiezna i samodzielna w swym ustalaniu, rozumowaniu 1 wyciaganiu wnioskow. Z uwagi na nature postepowania apelacyjnego i istotna ceche wyrozniajaca to postepowanie odwotawcze, jakim jest siiny pierwiastek kontrolny, sad ten musi w swej dziatalnosci harmonizowaé zarowno ogoine (art. 227315 k.p.c.), jak 1 szczegolne (art. 381382 k.p.c.) reguty postepowania dowodowego w sposob niepowodujacy uszczerbku 'w prawidiowoéci merytorycznego rozstrzygniecia sprawy i zapewniajacy eiiminacje biedow popeinionych przez sad w postepowaniu pierwszoinstancyjnym. Utwvalonym jest w orzecznictwie zapatrywanie stwierdzajaoe, 2e jezeii ooena sadow obu instancji jest taka sama, sad drugiej instancji moze ograniczyc swoje rozwazania do skrotowego stwierdzenia o podzieleniu ustaier‘: faktyoznych sadu pierwszej instancji. W wypadku rozbieznosci _ zaistnialej w rozpoznawanej sprawie  niezbednyrn minimum jest wskazanie przez sad drugiej instancji wadiiwosci dokonanej przez sad pierwszej instancji oceny dowodow i w konsekwencji ustaieri faktycznych (por. m.in. postanowienie Sadu Najwyzszego z dnia 19 kwietnia 2000 r., ll CKN 924198  OSNC 2000, nr 11, poz. 201). Zakwestionowane w kasacji uozestnika postepowania orzeczenie i jego rnotywacja nie speiniaja tego minimum, skoro pozostaja w oderwaniu od ustalen Sadu pierwszoinstancyjnego, a wyrazona System tnformacji Prawnej Lex (Lex Omega) 3712014 Stan prawny programu: 20140922 W g g .ry ckrljzssroo-tekst - nieuwzględnienie całego materiału dowodowego, w szczególności zeznań świadków powołanych w postanowieniu Sądu pierwszej instancji oraz świadków: Marianny N., Kazimierza K. i Haliny B. (protokół rozprawy z dnia 11 kwietnia 1996 r.) i Mariusza C. przesłuchanego na rozprawie 12 iistopada 1996 r., do których Sąd pierwszej instancji w ogóle się nie odniósł, oraz dokumentów złożonych przez Jana C. na dowód opłacania w części podatku od nieruchomosci, obrazę art. 233 § 1 k.p.c., przez dowolną ocenę materiału dowodowego zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji w zakresie odnoszącym się do posiadania bądż braku posiadania części nieruchomości przez uczest. postęp. Jana C. - Wskazując na powyższe, skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia, ewentualnie postanowienia Sądu pierwszej instancji z przekazaniem sprawy temu sądowi do ponownego jej rozpoznania. - W złożonej odpowiedzi na kasację wnioskodawcy i uczest. postęp. Grażyna Ż. wnosiłi o jej oddalenie z zasądzeniem na ich rzecz kosztów postępowania za instancję kasacyjną. Uzasadnienie prawne Sąd Najwyższy - po uwzględnieniu postanowień art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego... (Dz. U. Nr 48, poz. 554) - zważył, co następuje: « Uwzględniając, że skarżący Jan C. z powołaniem się na obie podstawy kasacji zakwestionował zasadność zaskarżonego orzeczenia, to niezależnie od kolejności przytoczenia i uzasadnienia tych podstaw przez skarżącego, w pierwszej kolejności wymaga rozważenia podstawa przewidziana w art. 3931 pkt 2 k.p.c., bowiem zarzuty w odniesieniu do prawa materialnego mogą być właściwie ocenione i rozważone tylko na tle prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Powołane w kasacji przepisy postępowania mające wypełnić podstawę z powołanego art. 3931 pkt 2 k.p.c. zmierzają do wykazania wadłiwości ustaleń faktycznych. Kasacja w tym zakresie jest oczywiście uzasadnione. Zagadnieniem o zasadniczym znaczeniu dla prawidłowego rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy była kwestia czy posiadanie rodziny C. - jak to określił Sąd Rejonowy - miało charakter posiadania samoistnego, prowadzącego do nabycia posiadanej nieruchomości, czy też było tylko posiadaniem zależnym. Sąd pierwszej instancji - z powołaniem się na obszerny materiał dowcdowy w tym iiczne osobowe środki dowodowe (k. 418 odwrót i 419) oraz eliminując jako nie zasługujące na wiarę zeznania tych świadków, którzy pozostawali w konflikcie z uczest. postęp. Janem C. - stwierdził, że o samoistnym posiadaniu spornej nieruchomości przez rodzinę C. można mówic do 1978 r. Poczynając od tej daty i w latach następnych Stefan C., Zofia i Zdzisław Ż. oraz skarżący Jan C. kilkakrotnie zwracałi się do właściciela - Skarbu Państwa bądź o przeniesienie własności nieruchomości (z uwagi na poczynione nakłady na nieruchomości), bądż też o ustanowienie -prawa wieczystego użytkowania przez to utracili oni przymiot samoistności posiadania. Pogląd ten - zasadnie - nie został przez Sąd drugiej instancji podzielony. Samoistny posiadacz w złej wierze, który w czasie biegu zasiedzenie zwraca się do właściciela z ofertą nabycia własności tej rzeczy w drodze umowy, nie pozbawia swego posiadania przymiotów samoistności, chyba że z innych okoliczności wynika, iż rezygnuje z samodzielnego i niezależnego od woli innej osoby władania rzeczą (por. postanowienie Sądu najwyższego z dnia 28 kwietnia 1999 r., I CKN 430ł98 - OSNC 1999, nr 11, poz. 198). Sąd drugiej instancji potwierdził samodziełny, rzeczywisty i niezależny od woli właściciela stan władztwa rodziny C., jednakże z wyłączeniem z tego grona skarżącego Jana C., który - w ocenie tego Sądu - nie mógł być posiadaczem samoistnym udziału w prawie własności nieruchomości. Samoistnym posiadaczem - spornej nieruchomości - według ustaleń tego Sądu - była do daty swej śmierci Marianna C. Po jej śmierci następcy prawni - spadkobiercy Stefan C. i Zofia Ż. z d. C. Podstawę tego ustalenia, sprzecznego z przytoczonym - w niezbędnym zakresie - ustaleniem Sądu pierwszoinstancyjnego stanowiła tylko część, wybiórczo powołanego z obszernego materiału dowodowego. Za-podstawę nowych, własnych - wtym zakresie ~ ustaleń Sądu odwoławczego nie posiużyły także fakty powszechnie znane (art. 213 § 1, 228 § 2 k.p.c.), fakty znane sądowi z urzędu (art. 228 § 1 k.p.c.), fakty przyznane (art. 229 k.p.c.), fakty niezaprzeczone (art. 230 k.p.c.), domniemania prawne (art. 234 k.p.c.). Uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 1999 r., Ill CZP 59/98 (OSNC 1999, nr 7-8, poz. 124) wyposażona w przymiot zasady prawnej zawiera obszerne i wyczerpujące 'wyjaśnienia co do możliwości zmiany przez sąd drugiej instancji ustaleń faktycznych, stanowiących podstawę wydania orzeczenia sądu pierwszej instancji bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, uzasadniającegc odmienne ustalenia. Nie zachodzi potrzeba ich powtarzania. Sąd drugiej instancji z mocy art. 382 k.p.c. w związku z art. 391 k.p.c. i art. 233 § 1 k.p.c. jest instancją niezaieżną i samodzielną w swym ustalaniu, rozumowaniu i wyciąganiu wniosków. Z uwagi na naturę postępowania apelacyjnego i istotną cechę wyróżniającą to postępowanie odwoławcze, jakim jest silny pierwiastek kontrolny, sąd ten musi w swej działalności harmonizować zarówno ogólne (art. 227-315 k.p.c.), jak i szczególne (art. 381-382 k.p.c.) reguły postępowania dowodowego w sposób niepowodujący uszczerbku 'w prawidłowości merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i zapewniający eliminację błędów popełnionych przez sąd w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Utrwalonym jest w orzecznictwie zapatrywanie stwierdzające, że jeżeli ocena sądów obu instancji jest taka sama, sąd drugiej instancji może ograniczyć swoje rozważania do skrótowego stwierdzenia o podzieleniu ustaleń faktycznych sądu pienwszej instancji. W wypadku rozbieżności _- zaistniałej w rozpoznawanej sprawie - niezbędnym minimum jest wskazanie przez sąd drugiej instancji wadłiwości dokonanej przez sąd pierwszej instancji oceny dowodów iw konsekwencji ustaleń faktycznych (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2000 r., ll CKN 924r'98 - OSNC 2000, nr 11, poz. 201). Zakwestionowane w kasacji uczestnika postępowania orzeczenie i jego motywacja nie spełniają tego minimum, skoro pozostają w odennraniu od ustaleń Sądu pierwszoinstancyjnego, a wyrażoną System informacji Prawnej Lex (Lex Omega) 37i2014 Stan prawny programu: 2014-09-22 --- STRONA 3 --- _, IV CKN1256100tekst ooene co do charakteru posiadania uczest. postep. Jana C. cechuje pewien stopien arbitrainoéci i powierzchownoéci. Zasadnie podnosi i uzasadnia skarzacy w kasacji, Ze dokonana przez Sad drugiej instancji ooena niektorych tylko dowodow osobowyoh jest wadliwa i narusza art. 233 § 1 k.p.c. Przepis ten zawiera nakaz  nie doznajacy wyjatku, aby vwrazona ooena w aspekcie wiarygodnosci dokonana byta na _podstawie wszechstronnego rozwazenia zebranego materiaiu w sprawie oraz uwzglednienie wszystkich dowodow przeprowadzonych w postepowaniu (por. m. in. uzasadnienie postanowienie Sadu Najwyzszego z dnia 29 paidziernika 1996 r., lll CKN 8196  OSNC 1997, nr_3, poz. 30). W razie postawienia takiego zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. w postepowaniu kasacyjnym, Sad Najwyzszy nie dokonuje ponownej oceny wiarygodnoéci i rnocy zgromadzonych dowodow, lecz sprawdza prawidtowoéé wykorzystania przez Sad orzekajaoy uprawnier‘: przewidzianych w omawianym przepisie. Stwierdzone wadiiwoéci mogace mieo wpiyw na treéo orzeczenia, prowadza do jednoznacznego wniosku o przekroczeniu  w zaskarzonym orzeczeniu granic swobody sedziowskiego osadu, co przesadza o zasadnosci podstawy kasacji z art. 3931 pkt 2 k.p.c. i jej uwzglednienie (art. 39313 k.p.c.). ' ‘ . System lnformacji Prawnej Lex (Lax omiéga) 3712014 Stan prawny prograrnur: 20,140922 7 5 K żę lv ckN125s¿ooý-tekst ocenę co do charakteru posiadania uczest. postęp. Jana C. cechuje pewien stopień arbitralnosci i powierzchownosci. Zasadnie podnosi i uzasadnia skarżący w kasacji, że dokonana przez Sąd drugiej instancji ocena niektorych tylko dowodów osobowych jest wadliwa i narusza art. 233 § 1 k.p.c. Przepis ten zawiera nakaz - nie doznający wyjątku, aby wyrażona ocena w aspekcie wiarygodności dokonana była na _podstawie wszechstronnego rozważenie zebranego materiału w sprawie oraz uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu (por. m. in. uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 29 października 1996 r., lll CKN 8!96 - OSNC 1997, nr_3, poz. 30). W razie postawienia takiego zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. w postępowaniu kasacyjnym, Sąd Najwyższy nie dokonuje ponownej oceny wiarygodności i mocy zgromadzonych dowodów, lecz sprawdza prawidłowość wykorzystania przez Sąd orzekający uprawnień przewidzianych w omawianym przepisie. Stwierdzone wadłiwości mogące miec wpływ na tresc orzeczenia, prowadzą do jednoznacznego wniosku o przekroczeniu - w zaskarżonym orzeczeniu granic swobody sędziowskiego osądu, co przesądza o zasadności podstawy kasacji z art. 3931 pkt 2 k.p.c. i jej uwzględnienie (art. 39313 k.p.c.). " Ę . System Informacji Prawnej Lex (Lex Omega) SŸIŻO14 Stan prawny prograrnur: 2014-09-22 7 Í Z