Wyrok ll CR 415/73

--- STRONA 1 --- III c§<mW4:9s Ytekst Z“ Tekst orzeczenfa pochodzr’ z bazy orzeczefi Segdu Najwyzszego dostepnej pod adresem mLE Wyrok Sqdu Najwyzszego z dnia 6 listopada 1998 r. III CKN 4198 Przeprowadzenie dowodu istnienia zwiqzku przyczynowoskutkowego miedzy pobytem w szpitaiu a péiniejszym zachorowaniem na Zéltaczkeg jest zadaniem ogromnie trudnym, w gre bowiem wchodzq procesy biologiczne trudno uchwytne I nie poddajqce sie obserwacji, dokumentacji itp. Z tej przyczyny w orzecznlctwie przyjmuje sig, Ze w braku dowodu pewnego  wystarczajqce jest ustalenie wysokiego, graniczqcego z pewnoécia, stopnia‘ prawdopodobiefistwa, Ze zakazenie nastqpflo w szpitaIu (tak m.in. w orz. SN 2,17 VI 1969  nie pubI., ll CR 165169  OSPIKA 1969 nr 78 poz. 155, z 17 VII 1974, II CR 415/73  nie pubI.). W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie 0 zasadnoéci roszczefi odszkodowawczych zalezy od oceny  na podstawie art. 233 § 1 k.p.c.4  mocy dowodéw wskazanych przez powoda dla stwierdzenia istnienia wspomnianego powyzej zwiqzku przyczynowego. Réwnoczeénie pozwany ma mozliwoéé wykazywania okolicznoéci, ktérych zachodzenie osIabia (obniza) stopiefi prawdopodobielfistwa, ze zakazenie nastqpflo w szpitalu. Dokonujqc wspomnianej oceny mocy dowodéw Sad korzysta ze swobody‘ opartej na wiasnym przekonaniu, ktbre musi znajdowaé naiezyte uzasadnienie w logicznym rozumowaniu, oraz wnioskach pIynqcych z doéwiadczenia zyciowego.  . W tym stanie rzeczy skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sqd art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wykazania, 2e Sad uchybil zasadom Iogicznego rozumowania wzgI1=;dnie doéwiadczenia iyciowego, to bowiem jedynie moze byc przeciwstawione uprawnieniu sqdu do dokonywania swobodnej oceny dowodéw. Nie jest natomiast wystarczajqce przekonanie zainteresowanej powédki 0 innej, niz przyjql Sad, wadze (donioskaéci) poszczegolnych dowodéw i ich odmiennej ocenie, niz ocena Sqdu.  LEX nr 50231, PIM 1999/3/135 50231 Qz LJ,196A.&3 295: aLL2§i3 DZ.U.1964.J6.93: afi. 361; art. 415 SkIacI orzekajqcy _ Przewodniczqcyt Sedzia SN K. Kolakowski.  Sqdziowie SN: Z. Kwaéniewski, C. Zuirawska (spr.). Sentencja Sqd Najwyzszy Izba Cywilna po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 1998 r. na rozprawie sprawy z powédztwa A. C. przeciwko Skarbowi Pafisbua  Zespcfiowi Opieki Zdrowotnej 0 odszkodowanie i zadoééuczynienie, na skutek kasacji powédki od wyroku Sqdu Wojewédzkiego z dnia 26 czerwca 1997 r.:  oddaia kasacje I nle obciqza powédki kosztami postgpowania kasacyjnego. Uzasadnienie faktyczne Powédka A. C, vdochodzfla od Skarbu Pafnstwa  ZespéI Opieki Zdrowotnej zapIaty kwoty 10.000 2% tytuIem odszkodowania oraz kwoty 3,852,813 ZI tytuIem zadoééuczynienia. Uzasadniajqc swoje Zqdanie powédka p0woIaIa siq na to, 2e w nastepstwie operacji, jakiej poddaIa sie w szpitalu pozwanej, doznaIa zakazenia Zéhaczkq wirusowq typu B4 Sad Rejonowy oddaliI powédztwo, zaé Sad Wojewédzki oddaIiI apelacje ‘powédki, podzieIajqc w caioéci stanowisko Sqdu Rejonowego w kwestii oceny materiaIu dowodowego oraz uznajqc, ze material ten jest kompletny. Sad Wojewbdzki uznah ze w uwzgigdnieniu wszystkich okolicznoéci sprawy stopiefi prawdopodobiefistwa zakazenia powédki wszpitalu jest zbyt maIy, azeby méc przyjqé, 2e do zakazenia wirusem Zéltaczki d0szIo na skutek zaniedbafi (winy} Iezqcych po stronie pozwanego. Zdaniem tego Sqdu powbdka nie udowodnila, ze miedzy jej pobytem w s_zpitaIu a zachorowaniem na zéitaczke zachodzi zwiqzek przyczynowy. Ocl orzeczenia tego peinomocnik powédki wniési kasacjg opartq na §i931_;1k.t.2. k.p.c., zarzucajqc naruszenie 5.39233 §W1 i ,a,I1,,,3Z8,§_2 k.p.c. przez dowoinq ocene dowodéw, w tym  pominigcie zeznarfi powédki oraz przez nieuzasadnienie rozstlzygniegcia W sposéb naIeZyty. Wnioski kasacji zmierzaIy do uchylenia orzeczefi obydwu instancji  celem ponownego rozpoznania sprawy. Dodatkowo, w uzasadnieniu kasacji zamieszczony zostaI zarzut naruszenia fiI1...2.52 w zw. 2 a_r:t._2AA §_1 k.p.c. przez pominiecie domniemania z tego ostatniego artykuiu co do przyczyn zarazenia powbdki zéltaczkq. Uzasadnienie prawne System Informacji Prawnej Lex (Lex Omega) 3312013 Stan prawny programu: 20130903 rr' 0r<rr._4r9.&,±-rrwr /I/H Teirst orzeczenia pochodzi z bazy orzeczeń Sądu Najwyższego dostępnej' pod adresem hitp;Ĺbrcrlcst.eu.pl Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada 1998 r. lłi CKN 4i`98 Przeprowadzenie dowodu istnienia związku przyczynowwskutkowego między pobytem w szpitalu a późniejszym zachorowaniem na żółtaczkę jest zadaniem ogromnie trudnym, w grę bowiem wchodzą procesy biologiczne trudno uchwytne i nie poddające się obserwacji, dokumentacji itp. Z tej przyczyny w orzecznictwie przyjmuje się, że w braku dowodu pewnego - wystarczające jest ustalenie wysokiego, graniczącego z pewnością, stopnia prawdopodobieństwa, że zakażenie nastąpiło w szpitalu (tak m.in. w orz. SN z fi? VI 1989 - nie pubi., II CR 165i69 - OSPiKA 1969 nr T"-8 poz. 155, z 1? VII 19?4, Il CR 4_15i?3 - nie pub|.). W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie o zasadności roszczeń odszkodowawczych zależy od oceny - na podstawie art. 233 § 1 k.p.c.4 - mocy dowodów wskazanych pmez powoda dla stwierdzenia istnienia wspomnianego powyżej związku przyczynowego. Równocześnie pozwany ma możliwośc wykazywania okoliczności, ktorych zachodzenie osłabia (obniża) stopień prawdopodobieństwa, że zakażenie nastąpiło w szpitalu. Dokonując wspomnianej oceny mocy dowodów Sąd korzysta ze swobody, opartej na własnym przekonaniu, które musi znajdowac należyte uzasadnienie w logicznym rozumowaniu, oraz wnioskach płynących z doświadczenia życiowego. - . W tym stanie rzeczy skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wykazania, że Sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania względnie doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie moze byc przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie zainteresowane] powódki o innej, niz przyjął Sąd, wadze idoniosłości) poszczegolnych dowodów i ich odmiennej ocenie, niż ocena Sądu. - LEX nr 50231, Piiyi 1999f'3.f'r35 50231 Dz.łJ,1984.43.295: aLL2§i3 : aLt._3_ó_1_;a|:t._-'1l_'i_ā Skład orzekający _ Przewodniczący: Sędzia SN K. Kołakowski. - Sędziowie SN: Z. Kwaśniewski, C. Żuławska (spr.}. Sentencja Sąd Najwyższy izba Cywilna po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 1998 r. na rozprawie sprawy z powództwa A. C. przeciwko Skarbowi Państwa - Zespołowi Opieki Zdrowotnej o odszkodowanie i zadośćuczynienie, na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu Wojewódzkiego z dnia 28 czerwca 199? r.: - oddala kasację i nie obciąża powódki kosztami postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie faktyczne Powódka A. C. _docnodziła od Skarbu Państwa » Zespół Opieki Zdrowotnej zapłaty kwoty 19.909 zł tytułem odszkodowania oraz kwoty 3.852,89 zł tytułem zadośóuczynienia. Uzasadniając swoje żądanie powódka powołała się na to, że w następstwie operacji, jakiej poddała się w szpitalu pozwanej, doznała zakażenia żółtaczką wirusową typu 8. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, zaś Sąd Wojewódzki oddalił apelację powódki, podzieiając w całości stanowisko Sądu Rejonowego w kwestii oceny materiału dowodowego oraz uznając, że materiał ten jest kompletny. Sąd Wojewódzki uznał, że w uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy stopień prawdopodobieństwa zakażenia powódki w-szpitalu jest zbyt mały, ażeby móc przyjąć, że do zakażenia wirusem żółtaczki doszło na skutek zaniedbań (winy} leżących po stronie pozwanego. Zdaniem tego Sądu powódka nie udowodniła, że między jej pobytem w szpitalu a zachorowaniem na żółtaczkę zachodzi związek przyczynowy. Od orzeczenia tego -pełnomocnik powódki wniósł kasację opartą na ;i93l_p|.=<.t.2 k.p.c., zarzucając naruszenie a.d:.„23_3 §„_,1 i a„rt,„„328„§_2 k.p.c. przez dowolną ocenę dowodów, w tym - pominięcie zeznań powódki oraz przez nieuzasadnienie rozstrzygnięcia w sposób należyty. Wnioski kasacji zmierzaly do uchylenia orzeczeń obydwu instancji - celem ponownego rozpoznania sprawy. Dodatkowo, w uzasadnieniu kasacji zamieszczony został zarzut naruszenia ar1._2.Ę2 w zw. ż a_r:L_2śe §_1 k.p.c. przez pominięcie domniernania z tego ostatniego. artykułu co do przyczyn zarażenia powódki żółtaczką. Uzasadnienie prawne System informacji Prawnej Lex [Lex Omega) Síirżül 3 Stan prawny programu: 2813-99-D3 --- STRONA 2 --- _ __i III cm 4798 tekst Sqd Najwyzszy zwazyi, co nastopuje: Podstawo roszczenia powodki stanowii przepis a11._41Z k.c., ktory norrnuje odpowiedzialnoéo odszkodowawczq Skarbu Parfistwa opartq na zasadzie winy, a nie ryzyka. Odpowiedzialnoéé ta nie jest wioc odpowiedzialnoéoiq za skutek, tj. zachorowanie powodki na Zoitaczko, ktore nastqpiio pojej powrocie ze szpitala, ale wymaga przeprowadzenia dowodu na to, ze zachorowanie to byio nastopstwem okolicznoéci zawinionych przez funkcjonariuszy palfistwowych (personei szpitala) w szczegoinoéci przez niezachowanie warunkow bezpiecznego, tzn. wolnego od niebezpieczefistwa zakaienia sio wirusem Zoitaczki, pobytu w szpitatu. Zgodnie z ogoinymi zasadami  nieudanie sig takiego dowodu powoduje oddalenie roszozefi. / Przeprowadzenie dowodu istnienia zwiqzku przyozynowoskutkowego miodzy pobytem w szpitaiu a poiniejsz m zachorowaniem na zoitaczko jest zadaniem ogromnie trudnym, w gro bowiem wchodzq procesy bioiogiozhe trudno uohwytne i nie poddajqce sio obserwacji, dokumentacji itp. Z tej przyozyny w orzecznictwie przyjmuje sio, ze w braku dowodu pewnego  wystarczajqce jest ustaienie wysokiego, graniczegcego z pewnoéoiq, stopnia prawdopodobiefistwa, ze zakazenie nastapiio w szpitalu (tak m,in. w orz. SN z 17 czerwca 1969 r.  OSPIKA 1969 nr 78 poz. 155, 0:21 SN z 17 lipca 1974 r.  sygn. ll CR 415/73, niepubi). W tym stanie rzeczy rozstrzygniocie o zasadnoéci roszczefi odszkodowawozych zalezy od oceny  na podstawie am 2§i3_§_’L k.p.c.  mocy dowodow wskazanych przez powoda dla stwierdzenia istnienia wspomnianego powyzej zwiagzku przyczynowego. Rownoozeénie pozwany ma mozliwoéé wykazywania okoiicznoéci, ktorych zachodzenie osiabia (obniza) stopiefi prawdopodobiehstwa, 2e zakazenie nastqpiio w szpitaiu. Dokonujqc wspomnianej oceny mocy dowodow Sad korzysta ze swobody, opartej na wiasnym przekonaniu, ktore musi znajdowao nalezyte uzasadnienie w iogicznym rozumowaniu, oraz wnioskach piynqcych z doéwiadczenia zyciowego. W tym stanie rzeczy skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sod ant. 233 § 1 k.p.o. wymaga wykazania, ze Sad uchybii zasadom logioznego rozumowania wzglodnie doéwiadczenia zyciowego, to bowiem jedynie moze byo przeciwstawione uprawnieniu sqdu do dokonywania swobodriej oceny dowodow." Nie jest natomiast wystarozajqce przekonanie zainteresowanej powodki 0 innej, niz przyjqiSe1d, wadze (doniosioéci) poszczegolnych dowoclow i ich odmiennej ocenie, n12 ocena Sqdu. Kasaoja nie wykazuje uchybiefi Sqdu w swobodnej ocenie dowodow, zawiera jedynie wiasnq ich oceno skarzqcej. W szozegolnoéoi Sad Wojewodzki, opierajqc sis; na materiaie dowodowym, zebranym w postopowaniu pieiwszoinstanoyjnym, szczegoiowo i w sposob przekonywajqcy wskazai dowody, na jakich sing opari (opinie biegiych specjalistow chorob zakainyoh oo do nikiego prawdopodobiefistwa zakazenia ze wzglodu na to, 2e nie mogioby ono wobec osiabienia organizmu powodki operacjq woreczka zoiciowego  przebiegaé we wozesnej fazie bezobjawowo; protokoi kontroli Pafistwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego potwierdzajalcy dobry stan sanitarny szpitala i prawidiowoéé postegpowania przy sterylizacji sprzotu; zeznania éwiadkow co do dobrych warunkow sanitarnych w szpitalu). Sod ten wyjaénii takze przyczyny, dia jakioh pominai dowod z "zaéwiadozenia" Wycianego powodce na jej proébo w 1993 r. przez ordynatora Oddziaiu Chirurgii, gdzie powodka byia operowana, a w ktozym to "zaéwiadozeniu" ocenii on, 2e zaohodzi wysokie prawdopodobiefistwo zarazenia sing przez powodko zoitaczkq w czasie jej pobytu w szpitaiu. Po przesiuohaniu tej osoby w charakterze éwiadka przez Sqd pierwszej Enstancji okaza%o sio mianowicie, 2e ooenii on stopiefi prawdopodobiefistwa, jako niski, a roznico w swych ooenaoh tiumaczyi tym, Ze w 1993, kiedy odszkociowanie na rzecz paojentki miai wypiacio ZU, wydai jej takie "zaéwiadczenie", kierujqo sie wspoiczuciem dia niej, jednak w postopowaniu sqdowym oceny tej nie podtrzymuje. Wbrew twierdzeniom kasacji "zaéwiadczenie" to nie byio oczywiécie dokumentem urzodowym w rozumieniu a.EL_2£1.é_§_1 k.p.c., a mianowicie dokumentem sporzqdzonym w przepisanej formie przez powoiany do tego organ pafistwowy w jego zakresie dziaiania (kompetencji), tak wioc zarzut naruszenia 53.252 w zw. z fiL’L._2éA_§_’L k.p.c. okazai sis; caikowicie chybiony. Sad Apelacyjny w ocenie dowodu z omawianego "zaéwiaclczenia“ wskazai trafnie na ten ponadto wzglqd, ze treéé ooeny, dokonanej przez specjalisto chirurga, byia niezgodna z opiniq biegiych saldowych z zakresu chorob zakainych, co dodatkowo osiabiaio to ocena. Co do zarzutu nieuwzgiednienia zeznari same] powodki, Sqd Apeiacyjny wskazai. 2e poza potwierdzeniem pizez nie; danych co do przebiegu choroby i warunkow pobytu w szpitalu, jakie wynikaiy z dokumentacji, stwierdziia one jedynie, ze nie zauwazyia zaniedbafi sanitarnych personelu. Tak wiec pominiocie zeznafi powodki nie mogio mieo Zadnego wpiywu na rozstrzygniooie sprawy, brak byio natomiast podstaw, azeby uwzgtodniao jej subiektywne przekonanie (oceno), Ze zaraziia sio Zoitaczkal w czasie pobytu w szpitalu  0 ile przekonanie to okazaio sio sprzeczne z wynikami postopowania dowodowego.   Biorqo pod uwago ws_zystkie powyzsze wzglody, kasacjo nalezaio oddaiiéi jako pozbawionq usprawiedliwionej podstawy (ati.j~.9_3J2 k.p.c.). Powodki nie obcigzono kosztami postopowania kasacyjnego na podstawie a1?.’L._1_O.2 k.p.c. System lnformacji Prawnej Lex (Lex Omega} 33l2013 Stan prawny programu: 20130903 _ Ill CKN '-'U98 -tekst Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Podstawę roszczenia powódki stanowił przepis ar:LA_'l_"E k.c., który normuje odpowiedzialnosc odszkodowawczą Skarbu Panstwa opartą na zasadzie winy, a nie ryzyka. Odpowiedzialność ta nie jest więc odpowiedzialnością za skutek, tj. zachorowania powódki na żółtaczkę, które nastąpiło po jej powrocie ze szpitala, ale wymaga przeprowadzenia dowodu na to, że zachorowania to było następstwem okoliczności zawinionych przez funkcjonariuszy państwowych (personel szpitala) w szczególnosci przez niezachowanie warunków bezpiecznego, tzn. wolnego od niebezpieczeństwa zakażenia się wirusem żółtaczki, pobytu w szpitalu. Zgodnie z ogólnymi zasadami - nieudanie się takiego dowodu powoduje oddalenie roszczeń. / Przeprowadzenie dowodu istnienia związku przyczynowo-skutkowego między pobytem w szpitalu a póżniejsz m zachorowaniem na żółtaczkę jest zadaniem ogromnie trudnym, w grę bowiem wchodzą procesy biologiczne trudno uchwytne i nie poddające się obserwacji, dokumentacji itp. Z tej przyczyny w orzecznictwie przyjmuje się, że w braku dowodu pewnego - wystarczające jest ustalenie wysokiego, graniczącego z pewnością, stopnia prawdopodobieństwa, że zakażenie nastąpiło w szpitalu (tak m.in. w orz. SN z 17 czerwca 1969 r. - OSPiKA 1969 nr 7-8 poz. 155, orz. SN z 1? lipca 19`i'4 r. - sygn. ll CR 415173, niepubl.). W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie o zasadności roszczeń odszkodowawczych zależy od oceny - na podstawie art, 233 § 1 k.p.c. - mocy dowodów wskazanych przez powoda dla stwierdzenia istnienia wspomnianego powyżej związku przyczynowego. Równocześnie pozwany ma możliwość wykazywania okoliczności, których zachodzenie osłabia (obniża) stopień prawdopodobieństwa, że zakażenie nastąpiło w szpitalu. Dokonując wspomnianej oceny mocy dowodów Sąd korzysta ze swobody, opartej na własnym przekonaniu, które musi znajdować należyte uzasadnienie w iogicznym rozumowaniu, oraz wnioskach płynących z doświadczenia życiowego. W tym stanie rzeczy skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd art, 233 § 1 k.p.c. wymaga wykazania, że Sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania względnie doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów." Nie jest natomiast wystarczające przekonanie zainteresowane] powódki o innej, niż przyjął Sąd, wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie, niż ocena Sądu. Kasacja nie wykazuje uchybień Sądu w swobodnej ocenie dowodów, zawiera jedynie własną ich ocenę skarżącej. W szczególności Sąd Wojewódzki, opierając się na materiale dowodowym, zebranym w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, szczegółowo i w sposób przekonywający wskazał dowody, na jakich się oparł [opinie biegłych specjalistów chorób zakaźnych co do nikłego prawdopodobieństwa zakażenia ze względu na to, że nie mogłoby ono wobec osłabienia organizmu powódki operacją woreczka żółciowego - przebiegać we wczesnej fazie bezobjawowo; protokół kontroli Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego -potwierdzający' dobry stan sanitarny szpitala i prawidłowość postępowania przy sterylizacji sprzętu; zeznania świadków co do dobrych warunków, sanitarnych w szpitalu). Sąd ten wyjaśnił także przyczyny, dla jakich pominął dowód z "zaświadczenia" wydanego powódce na jej prośbę w 1993 r. przez ordynatora Oddziału Chirurgii, gdzie powódka była operowana, a w którym to "zaświadczenia" ocenił on, że zachodzi wysokie prawdopodobieństwo zarażenia się przez powódkę żółtaczką w czasie jej pobytu w szpitalu. Po przesłuchaniu tej osoby w charakterze świadka przez Sąd pienryszej instancji okazało się mianowicie, że ocenił on stopień prawdopodobieństwa, jako niski, a różnicę w swych ocenach tłumaczył tym, że w 1993, kiedy odszkodowanie na rzecz pacjentki miał wypłacić ZU, wydał jej takie "zaświadczenie", kierując się współczuciem dla niej, jednak w postępowaniu sądowym oceny tej nie podtrzymuje. Wbrew twierdzeniom kasacji "zaświadczenie" to nie było oczywiście dokumentem urzędowym w rozumieniu .a_|:t._2_łid_§_1 k.p.c., a mianowicie dokumentem sporządzonym w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy w jego zakresie działania (kompetencji), tak więc zarzut naruszenia a.r1t,„2„ă2. w zw. z a_r:t_2¿i±i_§_'i k.p.c. okazał się całkowicie chybiony. Sąd Apelacyjny w ocenie dowodu z omawianego "zaświadczenia" wskazał trafnie na ten ponadto wzgląd, że treść oceny, dokonanej przez specjalistę chirurga, była niezgodna z opinią biegłych sądowych z zakresu chorób zakażnych, co dodatkowo osłabiało tę ocenę. Oo do zarzutu nieuwzględnienia zeznań samej powódki, Sąd Apeiacyjny wskazał, że poza potwierdzeniem przez nią danych co do przebiegu choroby i warunków pobytu w szpitalu, jakie wynikały z dokumentacji, stwierdziła ona jedynie, że nie zauważyła zaniedbań sanitarnych personelu. Tak więc pominięcie zeznań powódki nie mogło miec żadnego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, brak było natomiast podstaw, ażeby uwzględniać jej subiektywne przekonanie (ocenę), że zaraziła się żółtaczką w czasie pobytu w szpitalu - o ile przekonanie to okazało się sprzeczne z wynikami postępowania dowodowego. - - Biorąc pod uwagę wszystkie powyższe względy, kasację należało oddalió, jako pozbawioną usprawiedliwionej podstawy (art,ś:l.9_?zJ2 k.p.c.). Powódki nie obciążone kosztami postępowania kasacyjnego na podstawie at:t_1_lIi2 k.p.c. System Informacji Prawnej Lex [Lex Omega) 3Si2Ľl'l 3 Stan prawny programu: 2Ü'i3~Ü9-'93