Postanowienie ll C 1718/10 1

--- STRONA 1 --- Sygn. akt ll C 1718/10 1'11 '\~ F 2‘~ kw "Y ."// /A/;1;;1»;;;:1*<~;;;\\ =a1*‘$TI *5 L y.‘ W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 stycznia 2012 roku Sad Okregowy w Lodzi ll Wydziai Cywilny w skiadzie nastqpujqcym: Przewodniczqcy Sedzia S.O. Ewa SteckiewiczOchocka Protokolant Katarzyna Loska po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2012 roku w Lodzi na rozprawie sprawy z powédztwa K. P. przeciwko Skarbowi Pafistwa Aresztowi Sledczemu w L., Skarbowi Pafistwa  Zakladowi Karnemu nr (...) w L., Skarbowi Pafistwa  Zakladowi Karnemu w G., Skarbowi Pafistwa  Zakiadowi Karnemu w K, Skarbowi Pafistwa  Zakladowi Karnemu w t.. 0 zapiatq 1. oddala powédztwo, 2. nie obciqza powoda kosztami zastegpstwa procesowego pozwanego. --- STRONA 2 --- _._...__.._.___..._..._.._i¢_.._......_.._..__._.. .._. Sygn. akt II C 1718/10 UZASADNIENIE W pozwie Z dnia 21 grudnia 2010 roku powéd K P1 wysta,pi1 przeciwko Skarbowi Pafistwa — Ministerstwu 0 zasqdzenie najego rzecz kwoty 130.000 2% wraz z odsetkami ustawowymi tytulem zadoééuczynienia za poniesione szkody zdrowotne i moralne z uwagi na nieprzestrzeganie przez pozwanego norm osadzenia powoda na powierzchni mieszkalnej ponizej 3 mg na jcdnego osadzonego oraz brak zapewnicnia odpowiednich warunkéw sanitamych i osobnych micjsc do spania. Odbywanie kary pozbawienia wolnoéci w takich warunkach sprzyjalo nqkaniu go ze strony wspélwiqiniéw, gdyi jest nosicielem wirusa HCV. Powéd podal ponadto, Ze na écianach cel, w ktérych przebywal, znajdowzfla sig wilgoé i grzyb. /pozew k. 25/ W odpowiedzi na pozew Skarb Pafistwa reprezentowany przez Dyrektora Aresztu §ledczeg0 w L _, Dyrektora Zaldadu Karnego w K , Dyrektora Zaldadu Karnego nr W L , Dyrektora Zaldadu Karnego W G , Dyrektora Zakladu Karnego W L wniésl 0 oddalenie powédztwa w caioéci, zasqdzenie kosztéw procesu, w tym kosztéw zastqpstwa procesowego wedlug norm przepisanych na rzccz Skarbu Pafistwa — Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa. Na podstawic art. 4421 § 1 k.c. wniésl 0 uwzglqdnienie zarzutu przedawnienia roszczenia powoda za pobyt w jednostkach penitencjamych za okres od osadzenia do dnia 15 grudnia 2007 roku. Strona pozwana zaprzeczyla, by powéd w zwiqzku z pobytem u pozwanego doznal jakiejkolwiek szkody, ktéra miaiaby byé skutkiem niezgodnego z prawem dzialania lub zaniechania pozwanego i ktéra naruszyiaby jego dobra osobiste. Zdaniem pozwanego powéd nie tylko nie wykazai, ale nawet nie uprawdopodobnil domniemanej szkody, jej wysokoéci, ani tym bardziej nie wskazal normalncgo zwiqzku przyczynowego. Pozwany wskazal pofiadto, Ze ewentualne osadzenia w celi 0 powierzclmi mniejszej niZ 3 mi przypadajapcj na jednego skazanego nie nosfly znamion bezprawnoéci, a zachowanie funkcjonariuszy pafistwowych nie namszy%0 Zadnego dobra osobistego kogokolwiek. /odpowiedé napozew k. 24 — 37/ Postanowieniem z dni 16 czizrwca 2011 roku Sqd Okrqgowy w Lodzi postanowil dokdnaé prawidhwej reprezentacji Skarbu Paflstwa poprzez ustalenie, ii pozwanymi jednostkami penitencjarnymi zastqpujqcymi Skarb Pafistwa sq: Areszt filedczy w L , Zaldad Karny w K Zaklad Karny nr w L , Zaklad Kamy W G , Zaldad 1 --- STRONA 3 --- 1 E 1 1 1 I a I Kamy w L i zw0lni1 od udzialu w sprawie Skarb Pafistwa reprezentowany przcz Ministerstwo /postanowienie k. 149150/ Sqd Okrggowy ustalil nastgpujqcy stan faktyczny: Powod K P" w Areszcie Sledczym W L przebywal:  od 30 paidziernika 2001 roku do 20 listopada 2001 roku,  od 4 wrzeénia 2001 roku do 24 gmdnia 2002 roku,  od 20 stycznia 2006 roku do 10 lutego 2007 roku,  od 8 lutego 2008 roku do 7 kwictnia 2008 roku,  od 30 sierpnia 2010 roku do 13 Wrzeénia 2010 roku. W 2008 roku w pozwanym Areszcie 81edczym mialo miejsce przeludnienie. W 2010 roku powod nie przebywa1 W warunkach, w ktorych powicrzchnia na 1 osobq wynosila poniiej 3 m2. /informacja Dyrektora Aresztu .5'ledczeg0 w L : k 3840, sprawozdania 2 wizytacji k. 42, 50v/ W Zakladzie Karnym w L powod osadzony bylz  od 16 lipca 2002 roku do 4 wrzeénia 2002 roku w celi 0 pow. 33,16 m2, przcznaczonej dla 11 oséb,  od 7 kwietnia 2008 roku do 11 czerwca 2008 roku w celi 0 pow. 34,56 m2, przeznaczonej dla 11 osob,  od 11 czerwca 2008 roku do 28 czerwca 2008 roku w celi 0 pow. 15,06 ml, przeznaczonej dla 5 osob,  od 28 czerwca 2008 roku do 20 sierpnia 2008 roku w celi o pow. 21,11 ml, przeznaczonej dla 7 osob. Podczas pobytu powoda w pozwanym Zaldadzie Kamym w L wystqpowaly sytuacje, kiedy osadzcni przebywali w warunkach, w ktérych powierzchnia na 1 osobq wynosila ponizej 3 m2. Powod nie skladal pisemnych skarg /infiormacja Dyrektora Zakiadu Karnego w L k. 115117/ W Zakladzie Karnym w K1 powod przebywai od 18 wrzeénia 2008 roku do dnia 8 czerwca 2009 roku w celi, gdzie mial zapewnionq powierzchniq 3 m2 na osobq, Z wyjagkiem dwoch dni: 15 i 16 paidziemika 2008 roku, kiedy to na jednq osobq przypada1a powierzchnia 2,23 m2 oraz od 4 do 8 czerwca 2009 roku, kiedy na jednq osobq przypada1a powierzchnia 2,56 ml. Podczas pobytu W Zaldadzie Karnym W K1 powod nie sk1ada1 skarg. 2 --- STRONA 4 --- /informacja Dyrektora Zakladu Karnego w K k. 5456, wykaz zakwaterowania osadzonego k. 57/ Od 9 czelwca 2009 roku do 27 sierpnia 2010 roku powéd przebywal W Zakiadzie Karnym nr W L W Warunkach, W ktérych miai zapewnionq powierzchnicg celi 3 m2 na osobcg, 2; Wyjqtkiem okresu od 9 czerwca 2009 roku do 7 lipca 2009 roku. W tym czasie W celi 0 pow. 10,03 m2 przebywaiy 4 osoby. Powod nie skladal skarg i nie Zalil sic; na Warunki bytowe /informacja Dyrekrora Zakladu Kamego Nr w L k. 73, wykaz zakwaterowania osadzonego k. 74/ 13 Wrzeslnia 2010 roku powod osadzony zostai W Zakladzie Kamym W G gdzie mial zapewnionq powierzchniq celi 3 m2 na osobq. Podozas pobytu z pozwanym zakiadzie karnym powod nie skiadai skarg. /informacja Dyrektora Zakladu Karnego w G k. 112]14/ Areszt Sledczy jest jednostkq penitencjamq przeznaczonq glownie dla osob tymczasowo aresztowanych. W jego ramach funkcjonujq rowniei oddziaiy, na ktorych przebywajq osoby skazane /okolicznoéé znana Sqdowi z urzegdu/. W 2008 roku osadzeni przebywali W 369 celach 0 pojemnoéci od I do 9 osob. Najwiqcej bylo col trzyosobowych (160) i czteroosobowych (128). Pozostale to jednoosobowe (66), dwuosobowe (2) i jedna dziewiocioosobowa. 1 W 2010 roku osadzeni przebywali W 377 celach 0 pojemnoéci od 1 do 9 osob. Najwiqccj bylo cel trzyosobowych (160) i czteroosobowych (128). Pozostaie to jednoosobowe (75), dwuosobowe (7) i jedna dziewiocioosobowa. Wszystkie cele W 2008 roku i 2010 roku byly skanalizowane i rnialy doprowadzonq zimnq WOC1Q, panowaia W nich odpowiednia temperatura oraz oyrkulacja powietrza. W czqslci eel kqciki sanitarne byly zabudowane calkowioie. W W1QkSZ(_)§C1 zabudowa ta byla jedynie czqéciowa, a Wcjécie do nich zaslania kotara Z materialu. W niektérych celach Wejécie do kqcika sanitarnego zabudowanego Z trzech stron stanowila drewniana przesiona umocowana na zawiasach wysokoéci okolo péltora metra. Zarowno umywalki, jak i sedesy znajdujqce siq W celach byiy czoéciowo Wyeksploatowane. Podstawowe Wyposaienie cel stanowiiy piotrowe iéika, stoiy i taborety oraz wiszqce szafl<i, gdzie skazani przechowujq miqdzy innymi artykuiy spozywcze oraz naczynia. Stan tych sprzqtow byl dostateczny, podobnie jak stan materacow, kocéw, poécieli oraz rqcznikow i écierek. 3 --- STRONA 5 --- We Wszystkich celach znajdowaiy sie gniazda elektryczne, co umozliwialo osadzonym korzystanie z odbiornikow telewizyjnych i grzaiek. W Areszcie 8ledczym W L byly trzy iainie, kaida skiada sie z przebieralni i pomieszczenia kqpielowego. Sluiba zdrowia zajmowala 12 pomieszczefi usytuowanych W pawilonach mieszkalnych. W kazdym pawilonie mieszkalnym by} gabinet stomatologiczny i ambulatorium, W ktorym peinii dyzur pielegniarka, a takie przyjmowal pacjentow lekarz internista. Zespéi Opieki Zdrowotnej Aresztu 81edczego W Li zapatrywany byi W leki przez Apteke Okregowq W L . Badania analityczne i inne badania specjaiistyczne, ktorych nie Wykonywaio ambulatorium Aresztu, przeprowadzane byiy W placéwkach spolecznej sluzby zdrowia oraz szpitala przy Zakiadzie Karnym nr W I Jadlospis posiikow dla osadzonych zatwierdzal lekarz, zasi Walory smakowe i jakoéé posilkow kazdorazowo sprawdzana byia przez pielegniarke lub pielqgniarza. Oprocz Wyzywania przygotowanego dla ogolu osadzonych kuchnia Wiezienna przygotowywal takze posiiki dietetyczne na diete ogélnq lekkostrawnq dla chorych na cukrzyce oraz diete bezglutenowq i tluszczowq. Przyczynami powodujatcj/mi przeludnienie W Areszcie Qledczym W L byi:  Wzrost przyj Q6 osadzonych skazanych za przestepstwa o oharakterze chuligafiskim,  utworzenie W 2006 roku na terenie jednostki penitencjarnej oddziaiu Zakiadu Karnego dla recydywistow penitencj arnych po zlikwidowaniu Zakladu Kamego W L  realizacja generalnego remontu W latach 2002 — 2007 Wszystkich cel W Areszcie Qledczym W L Kierownictwo Aresztu Sledczego W L _ wypelniajqc dyspozycje przepis art. 248 § 1 k.k.W., systematycznie zawiadamiaio na piémie sedziego penitencjamego 0 tym, Ze czeéé osadzonych umieszczona jest W Warunkach, W ktorych powierzchnia W celi na jednq osobe Wynosi mniej niz 3 m2. Po przeprowadzonej Wizytacji Aresztu 81¢>dczeg0 przez Sedziego Penitencjarnego Sqdu Okregowego W Lodzi W dniach od 6 do 10 paidziernika 2008 roku oraz W dniach 2030 wrzeénia 2010 roku i 1,4, 5 paidziernika 2010 roku stwierdzono, Ze jednostka pcnitencjarna funkcjonuje prawidlowo. /sprawozdania z wizytacji k. 4]49, 5053, informacja Dyrekrora Aresztu .§ledczeg0 w L k. 3840, zeznania siwiadka K M k 2152] 6/ Kazda cela W Zakladzie Karnym W L wyposazona jest W sprzet kwatermistrzowski W ilosici odpowiadajqcej liczbie osob aktualnie W niej przebywajqcyoh. W celi znajduje sie umywalka z zimnq Wodq oraz Wydzielone écianami murowanymi i 4 --- STRONA 6 --- zamykanymi drzwiami pomieszczenie WC. Cele Wyposazone sq W Wentylacje grawitacyjnq, okna otwierane sq do wewnqtrz. W Zadnej z celi nie Wystepuje Wiigoé lub zagrzybienie spowodowane Wadami technicznymi budynku. Zawilgocenie (W rogach cel miedzy sufitem a scianami) pojawia sie niekiedy na skutek ozestego prania przez skazanych ich prywatnej odzieZy i suszenia jej W celach. . Osadzeni otrzymujq raz miesiqcu srodki higieny osobistej i srodki czystosci W ilosci przewidzianej obowiqzujqcymi normami. Posilki Wydawane sq trzy razy dziennie, W tym jeden posilek cieply, W ilosci i zawartosci kalorycznej odpowiadaj apej obowiqzuj apym W tym zakresie normom. Podczas pobytu powoda W Zakiadzie Karnym W L mogi on korzystaé z zajeé kulturalno — oswiatowych, z zasobéw biblioteki, zajeé sportowych. Kierownictwo Zakladu Karnego W L , Wype1nia_jqc dyspozycje przepis art. 248 § 1 k.k.W., systematycznie zawiadamiaio na pismie sedziego penitencjamego o tym, ze czesé osadzonych umieszczona jest W Warunkach, W ktorych powierzchnia W celi na jednq osobe Wynosi rnniej nii 3 m2. /informacja Dyrektora Zakfadu Karnego w L k. 11.5117, pisma k. 118119/ Zakiad Karny w K jest jednostkq penitencjarnq typu zamknietego dla recydywistow penitencj arnych — mezczyzn. W 2008 roku W zakladzie znajdowaio sie 156 eel, W tym dwuosobowe (55), piecioosobowe (86), szescioosobowe (11), siedmioosobowe (4), osmioosobowe (2). Wszystkie cele podiqczone byiy do centralnego ogrzewania Z Wiasnej kotlovmi. W celach, W ktorych przebywai powod, kqciki sanitame byiy Wygrodzone W sposob trwaly, zamykane na drzwi. Cele mieszkalne oraz kqciki sanitarne Wyposazone byiy W uklad Wentylacji grawitacyjnej, ktora corocznie sprawdzana jest przez Y l Spoldzielnie Pracy W K Cele Wyposaione byly W niezbedny sprzet kwaterunkowy, a srodki higieny osobistej dla osadzonych Wydawane byiy zgodnie 2 Wytycznymi z Rozporzqdzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 17 paidziernika 2003 roku W sprawie warunkow bytowych osob osadzonych W zakladach karnych i aresztach sledczych. Jeden raz W na poczqtku kazdego miesiqca wydawane byiy osadzonym srodki do utrzymywania czystosci. Na poszozegolne cele przyznawano proszek do prania i papier toaletowy. 8rodki higieny osobistej dla jednego osadzonego Wydawane byiy raz miesiqcu W postaci mydia toaletowego, proszku do prania, papieru toaletowego, noiyka do golenia, kremu do golenia, pasty do zebow oraz szczoteczki do zebow (co 6 miesieoy). 5 --- STRONA 7 --- Raz W tygodniu osadzenia mieli prawo do kqpieli Wedlug ustalonego grafiku. Osadzeni zatrudnieni przy pracach brudza,cych uprawnieni byli do czestszych kqpieli. Skazani generalnie chwalili jakosé posilkow. Rygorystycznie przestrzegane byly normy Zywieniowe pod Wzgledem Wagi oraz kalorycznosci posilkow. Jadlospisy ustalone byly na kazdy dzieri Z osobna, przy czym stosowano zasade, aby posilki obiadowe nie powtarzaly sie czesciej niz co 10 dni. Kazdorazowo oprocz osoby ukladajqcej menu, bylo ono akoeptowane przez lekarza i kierownika dzialu kwatermistrzowskiego. W pozwanej jednostce funkcjonowalo ambulatorium medyczne. Chorzy Wymagajqcy leczenia szpitalnego kierowani byli do szpitali Wieziennych , bqdi publioznej siuzby zdrowia. lzejsze przypadki leczone byiy W Warunkach izby chorych. Pacjenci Wyrnagajqcy hospitalizacji W trybie pilnym leczeni byli W oddzialach szpitalnych publicznej sluzby zdrowia. W 2008 roku sedziowie penitencjarni Sqdu Okregowego W 8Widnicy na biezqco byli informowani o stanie zaludnienia jednostki i osadzonych, ktorzy przebywali W Warunkach, W ktérych powierzchnia celi mieszkalnej na jedna, osobe Wynosil mniej niz 3 m2. Po przeprowadzonej Wizytacji Zakladu Karnego W K przez Sedziego Penitencjamego Sqdu Okregowego W 8Widnicy W dniach 30 wrzesnia, 22 i 28 paidziemika 2008 roku stwierdzono, Ze jednostka penitencjarna funkcjonuje prawidlowo. Przestrzegane byly przepisy kodeksu karnego Wykonawczego i przepisy resortowe. Przestrzegane byly prawa osadzonych i W sposob Wlasciwy egzekwowano ich obowiqzki. /sprawozdanie z wizytacji k. 6272, informacja Dyrektora Zakladu Karnego w K k. 5457, pismo k. 58, protokéf 6061/ Zakiad Karny Nr W L jest jednostkq typu polotwartego i otwartego przeznaczonq do odbywania kary pozbawiania wolnosci dla skazanych meiczyzn  recydywistow penitencjamych i otwartego dla kobiet: odbywajqcych kare po raz pierwszy, dla mlodocianych oraz recydywistek penitencj amych. Do 20 lipca 2009 roku Wyremontowano 21 Z 30 cel mieszkalnych. Na biezqco odswieiane byly i malowane sciany oraz sufity cel oraz korytarzy. W 2009 roku oele mieszkalne W jednostce byly roznej Wielkosci. Najwiecej bylo czteroosobowych (84), trzyosobowych (17), piecioosobowych (I5) i szescioosobowych (12). Byly takze dwie cele dwuosobowe i po jednej: siedmioosobowej i dziewiecioosobowej. Stan cel byl zroznicowany, generalne W stanie dobrym. 6 --- STRONA 8 --- Kqciki sanitame W Wiekszosci eel byly calkowicie zabudowane, natomiast W celach zabezpieczajqcych i izolacyjnych nie byly zabudowane. Stan techniczny toalet i urzqdzen sanitamych byl dobry. W celach funkcjonowala Wentylacja grawitaoyjna, choé nie We Wszystkich byla ona W pelni sprawna. Nie stwierdzono brakow W Wyposaieniu cel W przedmioty sluzape do utrzymania higieny osobistej i czystosci cel (miski, lustra, szczotki, zmiotki smietniczki), ani W sprzet kwaterunkowy Gozka, stoly, taborety, Wiszqce szafld). Kqpiel osadzonych odbywala sie W lainiach mieszczqcych sie W poszczegolnych oddzialach, z Wyj qtkiem budynku B. W kaidym oddziale (za Wyjqtkiem Al) znajdowala sie pralnia ogolnodostepna, pomieszczenie kuchenne, Wydzielone miejsce sluiqce do palenia tytoniu. Probki posilkow przechowywane byly prawidlowo, W zamykanej na klucz lodowce. Zaklad Opieki Zdrowotnej Zakladu W 2009 roku dysponowal nastepujqcymi pomieszczeniami: dwoma gabinetami lekarskimi, gabinetem ginekologicznym, gabinetem stomatologiczny, zabiegowym, magazynem lekow i punktem rozkladania lekow, przebieralnia, dla pacjentéw, izba, chorych, dyzurkq pielegniarek, magazynem czystej bielizny, brudnikiem oraz sterylizatomiq. Planowane przyjecia pacjentow przez lekarza ogolnego odbywaly sie codziennie (za Wyjqtkiem sobot, niedziel i sWia,t), Wedlug harmonogramu okreslonego W porzqdku W6WI1Q'[1‘ZI‘l}/‘I'll jednostki. Ustalenia poczynione przez pracownikow Biura Rzecznika Praw Obywatelskich W Zakladzie Karnym nr W L po kontroli 2023 lipca 2009 roku Wykazaly, Ze podstawowe zadanie, jakie prawo stawia przed tego typu plaoowkq, tj. Wykonywanie kary pozbawiania Wolnosci i tymczasowego aresztowania, realizowane bylo prawidlowo. Po analizie dokumentacji i dokonaniu oglqdu jednostki przedstawiciele Rzecznika Praw Obywatelskich nie stwierdzili Wystepowania czynnikow, ktore Wskazywalyby na okrutne, nieludzkie lub ponizajqce traktowanie osob pozbawionych Wolnosci. /informacja 0 czynnosciach przeprowadzanych 2 upowaznienia Rzecznika Praw Obywatelskich w Zakladzie Karnym nr w 1. k. 93]11/ W 2010 roku W Zakladzie Karnym nr W L znajdowaly sie 137 cele mieszkalne, przewazaly cele czteroosobowe (84), nastepnie cele trzyosobowe (17), cela dziewiecioosobowa (1), oela siedmioosobowa (1), cele szescioosobowe (13). Stan zaludnienia mial tendencje malejqcq. W 2010 roku zachowana zostala dla osadzon ch norma owierzchni 3 m2 nika' ca z tresci art. 110 2 k.k.W. Y P WY J51 7 --- STRONA 9 --- W 2010 roku na oddzialach Zakladu Karnego Nr W L znajdowaly sie kuchnie dla osadzonych, takZe pralnie, lainie oraz Wydzielone palarnie. Pomieszczenia zwiqzane z utrzymaniem higieny osobistej osadzonych byly W dobrym stanie, odnowione, Wylozone glazurq i terakotq. Cele zagospodarowane byly z sposob standardowy — lozka pietrowe, stoliki, szafki, taborety. W kqcikaoh sanitarnych, W ktorych byl Wezel Wodociqgowo — kanalizacyjny, znajdowaly sie srodki czystosci, reczniki, soierki, szczotki. Od czasu poprzedniej Wizytacji W 2009 roku W celach, W ktorych brakowalo trwalego Wygrodzenia kqcika sanitarnego, W kilku z nich dokonano remontu W zakresie Wyprowadzenia scianek dzialowych do sufitu i zamiany zaslonek na drzwi W kqciku sanitarnym. Placowka zaopatrzone byla W gabinet ginekologiczny, stomatologiczny, pokoj zabiegowy, pokoj lekarski, poczekalnie dla pacjentow. Zawarte byly umowy na swiadozenie leczenia W zakresie neurologii, okulistyki, ginekologii, psychiatrii, laryngologii, dermatologii. Na bieiqco Wykonywane byly porady lekarskie i proste zabiegi. W razie potrzeby pacjent kierowany byl do szpitala W Zakladzie Karnym nr 1 W L albo do placowek Wolnosciowych. Pomieszczenia kuchenne byly zadbane, a zamontowane urzqdzenia do przygotowywania posilkow byly czyste i sprawne. W powyzszych pomieszczeniach przygotowywane byly posilki dla ogolu osadzonych, a takie posilki dietetyczne zgodne z zaleceniami lekarza. Cele mieszkalne, W ktorych powod byl zakwaterowany, vsyposaione byly W Wygrodzony kqcik WC i umywalke z biezapa, Wodq. W trakcie osadzenia na oddziale B3 od 9 czerwoa 2009 roku do 28 lipca 2009 roku i na oddziale B2 od 28 lipca 2009 roku do 22 paidziemika 2009 roku cele mialy brodzik z prysznicem, z ktorego osadzony mogl korzystaé. Jako osoba zatrudniona W zakladzie karnym powod zgodnie Z grafikiem mial mozliwosé korzystania z dodatkowej kqpieli W oddziaiach mieszkalnych poza kqpielq regulaminowa, (raz z tygodniu). Dyrekcja Zakladu Karnego nr W L na. podstawie art. 248 § 1 k.k.W. informowala Przewodniczqcego Wydzialu Penitencjarnego Sqdu Okregowego W Lodzi o umieszczeniu osadzonych od 15 grudnia 2008 roku do 14 grudnia 2009 roku W Wawnkach ktorych powierzchnia celi na jednqosobe Wynosila mniej niZ 3 n12. Na podstawie przeprowadzonej Wizytacji ustalono, ii Zaklad Karny nr W L W 2010 roku funkcjonowal prawidlowo. Przestrzegane byly W nim prawa osadzonych. Nie ujawniono negatywnych celowych dzialafi, zaniedbafl, ktore dawalyby podstawe do 8 --- STRONA 10 --- kierowania po adresem jednostki zaleeen pokontrolnyeh. Mankamenty np. zwiazane W konieeznoseiq przeprowadzenia remontow ezesei eel, czy remont magazynow kuehennych nie byly Wynikiem Wieloletnieh zaniedban funkejonariuszy zakladu karnego, leez Wynikiem otrzymywania skromnych srodkow, nie W pelni zaspakajajaeyeh potrzeby jednostki W tym zakresie. /sprawozdanie z wizytacji k. 8191, informacja Dyrektora Zakladu Karnego nr . w L k. 75 76, pisma k. 7778, zeznania swiadka K M rk. 216/ Od 4 ezerwea 2009 roku W Zakladzie Karnym W G~ nie odnotowano zjawiska przeludnionyeh eel mieszkalnyeh W przeliezeniu na jednego osadzonego. W powyzszym Zakladzie Karnym Wszystkie cele, W ktoryeh przebywal powod, posiadaja Weziy sanitarne, W ktoryeh sklad Wchodza stosowane W budownietwie mieszkaniowymz miska ustepowa, spluezka, umywalka 2 doprowadzeniem Wody bieiacej cieplej i zimnej, zdatnej do picia. Kazdy 2 osadzonych W celi ma dostep do nich przez cala dobe. Toalety oddzielone sa od pozostalej ezesci celi W sposob staiy s'eiankami do pelnej Wysokosei pomieszczenia. Jeden raz z tygodniu osadzony ma mozliwosé skorzystania z eieplej kapieli. Kazdego miesiaca osadzeni otrzymuja srodki higieny, jak rowniez srodki ezystosei, W sklad ktoryeh Wchodza m.in. proszek do szorowania urzadzen sanitarnych, plyn do naczyn, plyn do WC, pasta do podiogi, Worki na smieci. Wszystkie cele rnieszkalne posiadaja eentralne ogrzewanie, dzialajaee W ruehu automatyeznym (zalezne od ezynnikow panujacyeh na zewnatrz), jak rowniez sprawna Wentylacje grawitaeyjna, podlegajqea regularnym kontrolom. Wszystkie cele mieszkalne Wskazanej jednostki penitencjarnej Wyposazone sa W sprzet kwaterunkowy. Kazdy z osadzonych posiada osobne miejsee do spania i spozywania posilkow. Posilki odpowiadaja normom zarowno po Wzgiedem kalorycznosci, jak i Wysokosci stawki dziennej, okreslonym W Rozporzadzeniu Ministra Sprawiedliwosci z dnia 2 Wrzesnia 2003 roku W sprawie okreslenia Wartosei dziennej nonny Wyzywienia oraz rodzaju diet Wydawanych osobom osadzonym W zakiadaeh karnych i aresztaeh sledczyeh. Wszystkie produkty stosowane W Wyzywieniu osadzonych dopuszczone sa do spozycia i posiadaja stosowne atesty. Kazdy posilek przez jego Wydaniem podlega kontroli 2 punktu Widzenia zdrowotnego i organoleptyeznego. /informacja Dyrektora Zakiadu Karnego w G k. 112114, zeznania s'wiadkaK 1 M k. 217/ Powyzszy stan faktyezny Sad ustalil na podstawie powolanyeh dowodow. 9 --- STRONA 11 --- Sad odmowil przyznania Waloru Wiarygodnosci zeznaniom swiadka K M W zakresie, W jakim twierdzil, Ze kiedy przebywal Z powodem W Zakladzie Karnym W G nie mieli oni zagwarantowanego metrazu 3 mz na jedna osobe. Od 4 ozerwca 2009 roku nie odnotowano W Zakladzie Karnym W G» zjawiska przeludnionych eel mieszkalnyeh W przeliczeniu na jednego osadzonego. Zeznania swiadka K: . M , z ktoryeh Wskazywal, 2e jedzenie W Areszcie 8ledczym W L A i Zakladzie Karnym W G bylo jalowe, ile przyprawione, niedobre rowniei nie zasluguja na uwzglednienie. Jadlospis posilkow dla osadzonych We W Areszeie Sledezym W L zatwierdzal lekarz, zas Walory smakowe i jakosé posilkéw kazdorazowo sprawdzana byla przez pielegniarke lub pielegniarza. Z kolei Wszystkie produkty stosowane W Wyiywieniu osadzonych W Zakladzie Karnym W G dopuszezone sa do spozyeia i posiadaja stosowne atesty. Kazdy posiiek przezjego Wydaniem podlega kontroli z punktu Widzenia zdrowotnego i organoleptyeznego. Poza tym podniesé naleiy, i2 to, Ze danej osobie nie smakuja posilki, jest jej subiektywnym odezueiem i nie mote swiadczyé o Waloraeh smakowych dostarczanego osadzonym Wyzywienia. Za niewiarygodne Sad uznal rowniez zeznania swiadka K M ., i2 sufit W celi W Zakladzie Karnym W G _. W ktorej przebywal z powodem, byi bardzo zagrzybiony, bowiem Wszystkie cele mieszkalne posiadajqcentralne ogrzewanie, dziaiajaee W ruehu automatyeznym (zalezne od czynnikow panujaeyeh na zewnatrz), jak rowniez sprawna wentylacje grawitaeyjna podlegaj aca regulamym kontrolom. Sad odmowii przyznania Waloru Wiarygodnosei zeznaniom M T , W ktoiych Wskazywal, Ze podczas pobytu W Zakladzie Karnym W L W 2008 roku cele byly zagrzybione na scianach i na sufieie. Jak zostalo ustalone, W Zadnej z celi We Wskazanej jednostce penitenejamej nie Wystepuje Wilgoé lub zagrzybienie spowodowane Wadami ltechnicznymi budynku. Zawilgocenie (W rogach eel miedzy sufitem a scianami) pojawia sic; niekiedy na skutek czestego prania. przez skazanyeh ich prywatnej odziezy i suszenia jej W celach. Wobee nieusprawiedliwionej nieobecnosei powoda na rozprawie W dniu 17 styeznia 2012 roku Sad postanowil pominae dowod z przesluchania stron. Sad Okregowy zwaiyl, co nastepuje: Powodztwo jest niezasadne i podlega oddaleniu 10 --- STRONA 12 --- 4444._...< I W niniejszej sprawie powod Wystapil o zadoséuezynienie za namszenie jego dobr osobistych na podstawie art. 448 k.c. W zw. z art. 24 § 1 k.e. Roszezenia o zadoséuczynienie z tytul naruszenia dobr osobistyeh jest niewatpliwie roszczeniem majatkowym, a zatem podlega przedawnieniu Zgodnie z art. 442' § 1 k.c. roszezenie 0 naprawienie szkody Wyrzadzonej ezynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z uplywem lat trzech od dnia, W ktorym poszkodowany dowiedziai sie o szkodzie i 0 osobie obowiazanej do jej naprawienia. Jednakie termin ten nie moze bye dluiszy nii dziesieé lat od dnia, W ktorym nastapilo zdarzenie WyWo1uja,ce szkode. Strona pozwana podniosla zarzut przedawnienia roszczefi powoda za okres osadzenia przed 15 grudnia 2007 roku z uwagi na trzyletni termin przedawnienia roszczeti Wynikajaeych z tzw. ezynow niedozwolonyeh. W ocenie Sadu zarzut ten jest uzasadniony. Przechodza natomiast do kwestii nieprzedawnionej czesci powodztwa, podniesé nalezy, Ze do pojecia dobr osobistych oclwoluje sic; art. 23 k.e., ktérego tresé Wskazuje na to, 2':e dobra osobiste ezlowieka pozostaja, pod ochrona prawa cywvilnego i to niezaleinie od ochrony przewidzianej przez inne przepisy. W przepisie tym podano otwarty katalog chronionych dobr osobistych, do ktorych niewatpliwie naleza rowniez zdrowie, godnosé, czesé i prawo do humanitarnego traktowania. Przy ezym ocena, ezy nastapilo naruszenie dobra osobistego, nie moze byé dokonana Wedhig mialy indywidualnej Wrazliwosei osoby, ktora czuje sie dotknieta zaehowaniem innej osoby, ale rnusi bye dokonana przy stosowaniu kryteriow obiektywnych (por. Wyrok Sadu Apelaeyjnego W Lodzi z dnia 28 sierpnia 1996 roku, I ACr 341/96, OSA nr 78 2 1997 r., poz. 43). Liezy sie Wiee spoleczny odbior danego zaehowania, oeeniany Wediug kryteriow Wlasoiwyeh dla ludzi rozsadnych i uczciwyeh. Ooena, czy dobro osobiste czlowieka zostalo zagroione lub naruszone Wymaga zastosowania kryteriow o eharakterze obiektywnym. Nie ma tu bowiem znaczenia subiektywna reakcja i odezueia pokrzywdzonego, lecz istotny jest odbior danego zachowania przez osoby trzecie i reakcja opinii publieznej (por. Wyrok Sadu Najwyiszego z dnia 26 paidziernika 2001 roku, V CKN 195/01). Naruszenie dobra osobistego rozumianego jako prawa podmiotowego osoby fizyeznej i prawnej dopuszeza sie kazdy, kto W takie dobro ehronione konkretna norma lub zasadami Wspoiiycia spoieeznego godzi W sposob bezprawny. ll --- STRONA 13 --- W konsekweneji na pokrzywdzonym ciazy obowiazek Wykazania, Ze jego dobro osobiste zostalo zagrozone lub naruszone, natomiast sprawca, dazae do uwolnienia sie od odpowiedzialnosei, powinien udowodnié, Ze jego dzialanie nie mialo ceeh bezprawnosci. Brak bezprawnosei dzialania nie oznaeza Wprawdzie braku zagrozenia lub naruszenia dobra osobistego, nie mniej jednak Wylacza odpowiedzialnosé tego, kto Wykazal, Ze nie dziaial bezprawnie. Art. 24 § 1 k.e. Wprowadza zasade domniemania bezprawnosci i to pozwany W procesie 0 oehrone dobr osobistych ma obowiazek Wykazania istnienia okolieznosci usprawiedliwiaj aeyeh to dziaianie, a Wiec Wylaczaj acych bezprawnosé. Przepis art. 24 k.c. nie definiuje pojecia bezprawnosci. Przyjmuje sie, Ze bezprawne jest kazde dzialanie sprzeczne z normami prawnymi, 2 porzadkiem prawnym oraz z zasadami Wspoiiycia spoleeznego. Art. 448 k.e. stanowi, iz W razie naruszenia dobra osobistego. Sad rnoze przyznaé temu, ezyje dobro osobiste zostaio naruszone, odpowiednia sume tytutem zadoseuczynienia pienieinego za doznana krzywde lub na jego Zadanie zasadzié odpowiednia sume pienieina na Wskazany przez niego eel, niezaleinie od innych srodkow potrzebnych do usuniecia skutkow naruszenia. . Powolane przepisy Wymieniaja tym samym, jakie przeslanki musza byé spelnione, aby doszlo do udzielenia oehrony prawnej dobr osobistych. Przesianki te sq nastepujace: a) istnienie dobra ehronionego prawem, V ' b) naruszenie lub przynajmniej zagrozenie naruszeniem danego dobra, c) bezprawnosé dziaiafi naruszajacyeh. Powod Wiaze naruszenie swojego dobra osobistego — godnosci, zdrowia, poszanowania sfery intymnosci, zarzucajac stronie pozwanej brak powierzchni mieszkalnej przysiugujacej na jednego osadzonego, brak zapewnienia odpowiednich Warunkow sanitarnyeh, bytowyeh. Godnosé osobista jest sfera osobowosci, ktora konkretyzuje sie W poczueiu Wlasnej Wartosci ezlowieka i oezekiwaniu szaeunku ze strony innyeh ludzi. Poczueie to, ktére stanowi istotny element psyehiki ezlowieka, ksztaltowane jest przez szereg okolicznosci zewnetrznych (por. Wyrok Sadu Najwyiszego dnia 25 kWietnia 1989 roku, I CR 143/89, OSPiKA 1990, poz. 330). ' Zgodnie Z trescia art. 30 Konstytueji przyrodzona i niezbywalna godnosé ezlowieka stanowi irodio Wolnosei i praw ezlowieka i obywatela. Kazdy jest obowiazany szanowaé Wolnosci i prawa innyeh. Ograniczenia W zakresie korzystania 2 konstytueyjnyeh wolnosci 12 --- STRONA 14 --- 1 ipraw mega bye ustanowione tylko W ustawie i tylko Wtedy, gdy sa konieczne W demokratycznym pafistvfie dla jego bezpieczeiistwa lub porzadku publicznego badi dla oehrony srodowiska, zdrowia i moralnosei publicznej, albo Wolnosci i praw innyehosob. Doniosle znaczenie dla ochrony d6br osobistych ma takze konwencja o Ochronie Praw Czlowieka i Podstawowych Wolnosei sporzadzona W Rzymie W dniu 4 listopada 1950 roku, zmieniona nastepnie Protokolami nr 3, 5 i 8 oraz uzupetniona Protokoiem nr 2 (Dz. U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284 ze zm.) zawierajaea katalog praw i Wolnosei przyslugujacych kaidemu eziowiekowi. Natomiast W mysl postanowiefi Karty PraW Podstawowyeh Unii Europejskiej, przyjetej W Nieei, godnosé ludzka jest nienaruszalna. Musi byé szanowana i ehroniona. Kaidy ma prawo do poszanowania swej integralnosci fizycznej i psyehicznej. 1 Na gruncie prawa polskiego sytuacja prawna osob pozbawionyeh Wolnosci uregulowana jest W sposdb ogolny W ustawie z dnia 6 ezerwca 1997 roku ,,Kodeks karny Wykonawczy” (Dz.U. Nr 90 z 1997 r., poz. 557 z péin. zm.). Ustawodawca Wsrod naczelnyeh zasad k.k.W. Wymienil W art. 4 zasade humanitaryzmu, ktora zaklada, Ze kary, srodki karne, zabezpieczajaee i zapobiegaweze Wykonuje sie W sposob humanitarny, z poszanowaniem godnosci ludzkiej skazanego. Skazany zaehowuje takze prawa i Wolnosci obywatelskie. Ich ograniezenie mo2':e Wynikaé jedynie z ustawy oraz z wydanego na jej podstawie prawomoenego orzeczenia. W mysl art. 5 k.k.W. skazany jest podmiotem okreslonych W kodeksie praw i oboWia_zkoW. Katalog praw skazanyeh Wyliezony jest W art. 102 k.k.W., gdzie W pkt 1 mowa jest o tym, ze skazany ma prawo do: odpowiedniego ze Wzgledu na zachowanie zdrowia, Wyzywienia, odziezy, Wartmkow bytowyeh, pomieszezen oraz swiadezefi zdrowotnyeh i odpowiednich Warunkow higieny. W przedmiotowej sprawie pozwany, zgodnie z regula rozkladu eiezaru dowodu (art. 6 k.c.), obalil donmiemanie bezprawnosoi dzialania, gdyz Wszystkie podejmowane przez niego dziaiania miesciiy sie W porzadku prawnym i znajdowaly oparcie W powolanych powyzej przepisach. Powod zas Zadnym srodkiem dowodowym nie Wykazat, by pozwany naruszyl dobra osobiste Wymienione przez powoda, ani tez nie udowodnil jakiehkolwiek skutkow naruszefi tych dobr osobistych. Podstawowym i najistotniejszym zarzutem powoda Wobee dzialan pozwanych naruszaj aeych jego dobro osobiste jest przeludnienie eel. Standardy humanitarnego traktowania Wieiniow Wyznacza przede Wszystkim orzecznietwo Europej skiego Trybunaiu Praw Czlowieka. W sprawie zakofiezonej Wyrokiem z 9 marca 2006 roku zajmujae sie kwestia Wielkosci celi, W jakiej przebywaja Wieiniowie, jako 13 --- STRONA 15 --- .4444 4F.... ,. elementem zapewnienia godziwych Warunkow odbywania kary pozbawienia Wolnosei. Europej ski Trybunal Praw Cztowieka uznal za sprzeezna ze standardami Europejskiego Komitetu Zapobiegania Torturom powierzehnie 2,8 m2, jaka przypadaia W tamtej sprawie na jednego osadzonego. O nakazie humanitarnego traktowania Wieiniow stanowi rowniei art. 10 ust. 1 Miedzynarodowego Paktu Praw Obywatelskieh i Polityeznyeh, otwartego do podpisu W Nowym Jorku dnia 19 grudnia 1966 r. (D2. U. z 1977 r. Nr 38. poz. 167), zgodnie z ktorym kaida osoba pozbawiona Wolnosei ma byé traktowana W sposéb hmnanitarny i z poszanowaniem jej przyrodzonej godnosei. Standardy traktowania Wieiniow Wyznaezone sa rowniez przez Wzoreowe reguly rninimalne postepowania z Wieaniami, przyjete W Genewie W 1955 roku oraz Europejskie reguly Wieziemie, przyjete przez Rade Europy W 2006 roku. Warunki bytowe osadzonego W zakladzie karnym badi areszcie sledczym okresla m.in. art. 110 k.k.W., zgodnie z ktorym skazanego osadza sie W celi mieszkalnej Wieloosobowej lub jednoosobowej (§ 1). Powierzchnia W eeli mieszkalnej, przypadajaea na skazanego, Wynosi nie mniej niz 3 m2. Cele Wy])OSflZ8. sie W odpowiedni sprzet kwaterunkowy zapewniajacy skazanemu osobne miejsee do spania, odpowiednie warunki higieny, dostateczny doplyw powietrza i odpowiednia do pory roku temperature, Wedlug norm okreslonych dla pomieszczefi mieszkalnych, a takze oswietlenie odpowiednie do ezytania i wykonywania pracy (§2). W szezegolnie uzasadnionych Wypadkach na podstawie art. 248 k.k.W., ktéry stracil moo 6 grudnia 2009 roku na podstawie Wyroku Trybunalu Konstytucyjnego z dnia 26 maja 2008 roku, sygn. akt SK 25/07, tworzaeego lex specialis Wobec art. 110 k.k.W., dyrektor zakladu karnego moze umieseié skazanyeh, na ezas okreslony, W Warunkaeh, W ktoryeh powierzchnia W celi na jedna osobe Wynosi mniej nit 3 m2. O takim umieszezeniu osadzonego zobowiazany jest jednak bezzwlocznie powiadomié sedziego penitencj amego. W czasie osadzenia powoda W 2008 roku W Areszcie 8ledezym W L i Zakladzie Karnym W L Wystepowato przeludnienie We Wskazanyeh jednostkaeh penitencjarnych. Jednakze powod W Zaden sposéb nie udowodnil, Ze W eelach W ktorych przebywal, nonna na jedna osobe byla mniejsza niz 3 mg. Podkreslié nalezy, i2 rzecza Sadu nie jest zarzadzenie doehodzeri W celu uzupelnienia lub wyjasnienia twierdzefi stron i Wykryeia srodkow dowodowyeh pozwalajaeych na ich udowodnienie, ani tei Sad nie jest zoboWia_zany do przeprowadzenia z urzedu dowodow zmierzajaeyeh do Wyjasnienia okolieznosci istotnyeh dla rozstrzygniecia sprawy (art. 232 k.p.c.). Obowiazek przedstawienia dowodow spoczywa na stronaeh (art. 3 k.p.c.), a eieiar udowodnienia faktow majacyeh dla rozstrzygnieeia sprawy istotne znaezenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, ktora z faktow 14 --- STRONA 16 --- r I 1 I 2 tych Wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c.). Stanowisko takie zawarl Sad Najwyzszy W Wyroku z dnia 17 grudnia 1996 roku o sygn. akt I CKU 45/96. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, 2e W podczas pobytu W Zakladzie Karnym W K powod W dniach 15 i 16 paidziernika 2008 roku przebywal W eeli, gdzie na jedna osobe przypadala powierzchnia 2,23 m2, a od 4 do 8 ezerwea 2009 roku na jedna osobe przypadala powierzehnia 2,56 m2. Natomiast W trakcie osadzenia powoda W Zakladzie Karnym nr . W L 1 od 9 ezerwca 2009 roku do 7 lipea 2009 roku W celi o pow. 10,03 m2 przebywaly 4 osoby i powierzehnia na jedna osoba byia mniejsza niz 3 1112. Dyrekeja Wskazanyeh jednostek penitenejarnych, Wypelniajac dyspozycje przepisu art. 248 § 2 k.k.w., systematyeznie zawiadamiala na pismie Sedziow Penitencjarnyeh Sadow Okregowyeh, o tym, 2e ezesé osadzonych umieszezona jest W Warunkaeh, ktoiyeh powierzehnia W celi na jedna osobe Wynosi mniej ni2 3 m2. Przeludnienie Zakladzie Kamym W K» i Zakladzie Karnym nr W L W celach, W ktoryeh przebywal powod, bylo obiektywnie krotkotrwale, nie zawieralo przy Wielokrotnej zmianie eel elementow ciaglosci, a przez to nie naruszylo W Zaden sposob jego dobr osobistyeh i nie bylo tak dotkliwe, jak sugeruje powod. W niniejszej sprawie zachodzi szezegolny wypadek z art. 248 § 1 k.k.W., obowiazujacy W chwili osadzenia powoda W pozwanych jednostkach penitencjarnych, gdyz do ograniczenia Wielkosci powierzchni celi na jednego skazanego ponizej 3 m2 doszlo jedynie na ezas scisle okreslony. Wymienione ograniezenia Wynikaja 2 eharakteru kary, a nie z zawinionej, czy bezprawnej dziaialnosei funkcjonariuszy zakiadow kamych. Europejski Trybunal Praw Cziowieka, dokonujac Wykladni art. 3 Europejskiej Konweneji Praw Czlowieka i Podstawowyeh Wolnosei z dnia 4 grudnia 1950 roku stwierdzil, 2e cierpienie i upokorzenie musza W kazdym razie przekraczaé nieunikniony element cierpienia Wpisanego W pozbawienie Wolnosei, aby stanowily naruszenie tego przepisu (orzeczenie z dnia 29 kwietnia 2003 roku, nr 388112/97 i 50390/99). Podobny poglad Wyrazil Sad Najwyiszy W wyroku z dnia 2 paidziernika 2007 roku W sprawie sygn. akt II CSK 269/07, stojac na stanowisko, i2 samo przekroezenie normy powierzehni przypadajacej na jednego osadzonego nie przesadza o bezprawnosci dzialania zakiadu karnego, jeieli Wydane byly stosowne decyzje przez Dyrektora zakladu karnego W trybie art. 248 k.k.W. oraz zapewnione pozostale Warunki godnego Wykonania kary pozbawienia wolnosei i poszanowania praw osadzonych. Stanowisko to Sad rozpoznaj acy sprawe akeeptuje W calosei. 15 --- STRONA 17 --- Odnoszac sie do zarzutow powoda braku zapewnienia przez pozwanych odpowiednich Wanmkow sanitarnych, miejsc do spania oraz zagrzybienia seian W celach, Sad uznal, iz rowniez nie zasluguja one na uwzglednienie. Kaeiki sanitame i WypOS3.Z€I1i6 eel W pozwanych jednostkach penitenejarnyeh odpowiadaly przepisom Wynikaj acym z Rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci Z dnia 17 paidziernika 2003 roku W sprawie Wamnkow bytowyeh osadzonych W zaktadaeh karnyeh i aresztach sledezyeh (Dz. U. 2003, Nr 186, poz. 1820). Podczas pobytu powoda W Areszeie Sledezym W L Wszystkie cele byly skanalizowane i mialy doprowadzona zimna Wode, panowaia W nich odpowiednia temperatura oraz eyrkulaeja powietrza. W ezesci cel kaeiki sanitarne byiy zabudowane eatkowieie. W Wiekszosci zabudowa ta byla jedynie czesciowa, a Wejscie do nich zaslaniala kotara z materialu. W niektoiych celaeh wejseie do kaeika sanitarnego zabudowanego z trzech stron stanowila drewniana przeslona umoeowana na zawiasaeh Wysokosci okolo poltora metra. Podstawowe Wyposaienie eel stanowily pietrowe loika, stoiy i taborety oraz wiszace szaflci, gdzie skazani przechowuja miedzy innymi artykuly spoiyweze oraz naezynia. Stan tych sprzetéw byi dostateczny, podobnie jak stan materaeéw, kocow, poseieli oraz recznikow i scierek. Z kolei kazda cela W Zakladzie Karnym W L Wyp0S3.Z0n3 jest W sprzet kwatermistrzowski W ilosei odpowiadajacej liczbie osob aktualnie W niej przebywajaeyeh. W celi znajduje sie umywalka z zimna Woda oraz Wydzieione seianami murowanyrni i zamykanymi drzwiami pomieszezenie WC. Cele WypOSaZOn6 sa W Wentylaeje grawitacyjnac W Zadnej z celi nie Wystepuje Wilgoe lub zagrzybienie spowodowane Wadami technicznymi budynku. Osadzeni otrzymuja raz miesiacu srodki higieny osobistej i srodki czystosci W ilosci przewidzianej obowiazujacymi normami. W Zakladzie Kamym W K W celach, W ktorych przebywal powéd, kaeiki sanitarne byly Wygrodzone W sposob trwaly, zamykane na drzwi. Cele mieszkalne oraz kaeiki sanitame VVyp0S8.ZOI1€ byty W uklad Wentylacji grawitaeyjnej, ktora eorocznie sprawdzana jest przez Spoidzielnie Praey W K ' . Cele WypOS3.ZOI16 byly W niezbedny sprzet kwaterunkowy, a srodki higieny osobistej dla osadzonych Wydawane byly zgodnie z obowiazujacymi Wytycznymi. Jeden raz W miesiacu Wydawane byly osadzonym srodki do utrzymywania ezystosei. W 2009 roku kaeiki sanitarne W pozwanym Zakiadzie Karnym nr W L W Wiekszosei eel byiy ealkowicie zabudowane, natomiast W celaeh zabezpieczajaeych i izolaeyjnyeh nie byly zabudowane. Stan teehniczny toalet i urzadzen sanitarnyeh byl dobry. 16 --- STRONA 18 --- W eelach funkejonowala Wentylacja grawitaeyjna, choé nie We Wszystkich byla ona W pelni sprawna. Nie stwierdzono brakow W Wyposaieniu eel W przedmioty sluzace do utrzymania higieny osobistej i czystosci eel (miski, lustra, szezotki, zmiotki smietniczki), ani W sprzet kwatemnkowy (loZka, stoly, taborety, Wiszace szaflci). Kapiel osadzonych odbywa W iainiaeh mieszczaeych sie W poszezegolnych oddzialach, 2 Wyjatkiem budynku B. W 2010 roku na oddzialach Zakladu Karnego Nr W L znajdowaly sie kuehnie dla osadzonych, takze pralnie, lainie oraz Wydzielone palarnie. Pomieszezenia zwiazane z utrzymaniem higieny osobistej osadzonych byly W dobiym stanie, odnowione, Wylozone glazura i terakota. Cele zagospodarowane byly Z sposob standardowy — lozka pietrowe, stoliki, szafki, taborety. W kacikach sanitarnyeh, W ktoryeh byi Wezel Wodociagowo  kanalizacyjny, znajdowaly sie srodki czystosei, reczniki, scierki, szezotki. Od czasu poprzedniej Wizytacji W 2009 roku W celach, W ktorych brakowaio trwalego Wygrodzenia kaeika sanitarnego, W kilku 2 nich dokonano remontu W zakresie Wyprowadzenia scianek dzialowych do sufitu i zamiany zaslonek na drzwi W kapiku sanitarnym. Cele mieszkalne, W ktorych powod byt zakwaterowany, Wyp0S320n6 byty W Wygrodzony kaeik WC i urnywalke z biezaca Woda. W trakcie osadzenia na oddziale B3 od 9 czerwea 2009 roku do 28 lipea 2009 roku i na oddziale B2 od 28 lipca 2009 roku do 22 paidziemika 2009 roku cele miaiy brodzik 2 prysznicem, z ktérego osadzony mégl korzystaé. Jako osoba Zatmdniona W zakladzie karnym powod zgodnie z grafikiem mial mozliwosé korzystania z dodatkowej kapieli. Wszystkie cele, W ktéryeh poW6d przebywai W Zakiadzie Karnym W G posiadaja Wezly sanitarne W postaci miski ustepowej, spluczki, umywalki z doprowadzeniem Wody biezaeej eieplej i zimnej, zdatnej do pieia, do ktoryeh kazdy z osadzonych ma dostep przez caia dobe. Toalety oddzielone sa od pozostalej czesci celi W sposob staly sciankami do pelnej Wysokosei pomieszczenia, zapewniajae tym samym intymnosé. Jeden raz z tygodniu osadzony ma mozliwose skorzystania z cieplej kapieli. Kazdego miesiaea osadzeni otrzymuja srodki higieny, jak rowniez srodki ezystosei. We Wszystkieh celaeh mieszkalnych funkejonuje centralne ogrzewanie, dziatajace w ruchu automatycznym (zalezne od czynnikow panujacyeh na zewnatrz), jak rowniei sprawna Wentylacja grawitaeyjna, podlegajaea regularnym kontrolom. Wszystkie cele mieszkalnej Wskazanej jednostki penitenejarnej W)/POSEIZOIIC sa W sprzet kwatemnkowy. Kazdy z osadzonych posiada osobne miejsee do spania, czy spoiywania posilkow. Z uwagi na powyzsze rozwazania Sad uznal, Ze powod nie Wykazal, na ezym mialaby polegaé doznana przez niego krzywda. Nalezy zauwazyé, Ze Wskazanie, jakie dobro osobiste 17 --- STRONA 19 --- zostalo naruszone i ustalenie postaci krzywdy jest kluczowe dla rozwazania roszczenia o zadoseuezynienie (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 12 lipca 2002 roku, sygn. akt V CKN 1095/00). Krzywda mote bowiem polegaé na ujemnych dolegliwoseiach zwiazanych z uszczerbkami na zdrowiu, ale moze takze przyjmowaé postaé uszezerbkow na innych dobrach osobistyeh, np. ezci, godnosei, zdrowia. Sprecyzowanie postaci krzywdy jest jednak warunkiem sine qua non rozpatrywania ewentualnego roszezenia o zadoséuezynienie. Reasumujac, stwierdzié nalezy, it ustalone przez Sad fakty nie daja podstawy do przypisania pozwanemu naruszenia dobr osobistyeh powoda. Nawet jeZeli hipotetycznie przyjaé, i2 doszlo do naruszenia dobr osobistych, to pozwani skuteeznie uwolnili sie od odpowiedzialnosci, Wykazujae brak bezprawnosei swojego zaehowania. Bezprawnosé dziaiania zostala uchylona obowiazujaeynii przepisami prawa jprzytoczonymi We Wczesniejszych rozwazaniaeh, a Wiec Wskazanymi przepisami rangi ustawowej, rangi wykonawczej i porzadkowej o eharakterze Wewnetrznym, ktorych W Zadnym przypadku pozwani nie naruszyli. Skoro nie istnieja podstawy do przypisania pozwanym bezprawnosei dziaiania i naruszania débr osobistych powoda, nie bylo tez tym samym przeslanek by przyznae powodowi zadoséuczynienia za Wyrzadzona krzywde na podstawie art. 448 k.e. Maj ac na uwadze powyzsze, Sad powodztwo oddalil W caiosci jako bezzasadne. Rozstrzygniecie W przedmiocie kosztow procesu zapadlo W opareiu o art. 102 k.p.c. Powod W calosci przegral sprawe, co W norrnalnym toku rzeczy oznaczaloby, Ze powinien on poniesé Wszelkie zwiazane z tym koszty, ktore pojawily sie po stronie jego przeeiwnikéw procesowych. Ustawodawca przyznaje jednak sadowi pewna swobode W zasadzaniu kosztow procesu, gdy stosowaniu zasady odpowiedzialnosci za Wynik sporu (art. 98 k.p.c.) sprzeciwiaja sie wzgledy slusznosci, co wlasnie Wyraza sie stwierdzeniem, Ze W przypadkach szezegolnie uzasadnionyeh Sad moze nie obeiazaé strony kosztami procesu W catosei lub W czesci, do ezego uprawnia go trese art. 102 k.p.c. Zdaniem Sadu W niniej szej sprawie zaistnialy te Warunki. Sad mial przede wszystkim na uwadze trudna sytuacje Zyeiowa i majatkowa powoda, W zwiazku z ezym doszedl do przekonania, Ze po jego stronie zachodza okolicznosci pozwalajaee na Wyjantkowe odstapienie od ogolnych regul rzadzaeych problematyka kosztow procesu. Przeeiwne zas rozstrzygniecie stanowiloby dla niego nadmierna dolegliwosé. I8