Postanowienie lil CSK151/11 POSTANOWIENIE Dnia 28 wrze

--- STRONA 1 --- Li Sygn. aktlil CSK151/11 POSTANOWIENIE Dnia 28 wrzeénia 2011 r. Sqd Najwyzszy w sidadzie : SSN Jan Gérowski W sprawie z powédztwa _ przeciwko skarbowi Panama  0 ZE1p‘1’&1tQ, na posiedzeniu niejawnym w lzbie Cywilnej W dniu 28 wrzeénia 2011 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sqdu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. aktl ACa 1076110, odmawia przyjgcia skargi kasacyjnej do rozpoznania izasqdza od powoda na rzecz Skarbu Pafistwa  ZaSt@P<=Wa"@Q@ przez Prokuratorig Generalnq kwote; 1800 (jeden tysiap osiemset) ziotych tytuiem kosztéw post:gpowania kasacyjnego, przvzflaje adwokat _ Z K'“"°e"="“ Adwokackiej w g ul _ od Skarbu Pafistwa  Sa_du Apeiacyjnego w Krakowie kwotgg 1800 (jeden tysiqc osiemset} ziotych powizgkszonq 0 naleiny podatek od towaréw i usiug za pomoc prawnq uclzielonq powodowi z urzegdu w postegpowaniu kasacyjnym. >,.:._3_'2my ? Lin @111 1E'"`a a__.¿› |Êi_..,,f E1 El sygn. ai<r1iiosi<151r11 POSTANOWIENIE Dnia 28 wrzesnia 20'it r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan (Borowski f w sprawie z powodztwa _ przeciwko Srafhowi Państwa - o zapłatę, ' na posiedzeniu niejawnynri w Izbie Cywilnej w dniu 28 września 2011 r., V na skutek skargi kasaoyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. aktl ACa 10T"0i*I0, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania izasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - 1Hfifęi>flwH"ßs'=' przez Prokuratorię Generalrtą kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztow postępowania kasacyjnego, 2. przyznaje adwokat _ z Kancelarii Adwokackiej w _ ul- I od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Krakowie kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług za pomoc prawną udzielona powodowi z urzędu w postępowaniu kasaoyjnym. --- STRONA 2 --- 2 Uzasadnienie Sqd Najwyzszy przyjmuje skargmg kasacyjnq do rozpoznania jezeli: w sprawie wystegpuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykhadni przepiséw prawnych budzqcych powaine wqtpliwoéci Iub Wywcfiujapych rozbieinoéci w orzecznictwie sqdéw, zachodzi niewainoéé postgpowania lub skarga kasacyjna jest oczywiécie uzasadniona (afi. 3989 § 1 k.p.c.). instytucja przedse1du,jak'wynika z orzecznictwa Trybunalru Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a takze z zaleceniami Rady'Europy zezwalajqcymi na wprowadzenie érodkéw eliminujapych closigp do sa_cIu najwyiszego szczebla. Skarga kasacyjna sfuiy 0d prawomocnego orzeczenia, ma ograniczony zasigg, a jéj podstawowym celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitoéci wyldaclni i twérczy wldad Sqdu Najwyiszego w rozwéj prawa. W sprawie nie wystgpuje Zadna z przes%anel(< okreélonych W art. 3989 § 1 |<.p.c., choé skarzapy 0dwo+a% SiQ do niewaznoéci postegpowania oraz oczywistej zasadnoéci skargi. Niewaznoéé postgpowania zachodzi wtedy, jezeli sqd ciopuécfl sig co ljajmniej iednego z razqcych bhgdéw procesowych wymienionych w art. 379 k.p.c., a skariapy odw0’ra’r sic? wprost do uchybienia okreélonego w pkt 5 tego przepisu. W orzecznictwie dominuje poglqcl, Ze wadliwoéé ta wystcgpuje wéwczas, gdy strona procesowa, takze zastgpowana przez fachowego pemomocnika, wbrew swej woii zostaje faktycznie pozbavx/i0.na moznoéci dzia%ania, W postgpowaniu kub }eg0 Istotnej czgéci, jezeli skutki tego uchybienia nie mog%y byé usuniegte w dalszym toku procesu przed wydaniem w danej instancji merytorycznego orzeczenia (por. np. uzasadnienie wyroku Sqdu Najwyzszego z dnia 10 maja 2000 r., HI CKN 416/98, OSNC 2000, nr 12, poz. 220, z dnia 10 stycznia 2001 r., I CKN 999f98 i z dnia 10 iipca 2002 r., ll CKN 822100 niepubiikowane oraz Z dnia 10 czerwca 1974 r., II CR 155:’74, OSPEK/X1975, nr 3, p0Z. 66). Pozbawienie strony rnoznoéci obrony nalezy oceniaé przez pryzmat konkretnych okollcznoéci sprawy i nie nalezy go wiqzaé wy%qc:znie z sytuacjq 2 Uzasadnienie Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli: w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisow prawnych budzących poważne wątpliwości iub wywołujących rozbieżności worzecznictwie sądow, zachodzi nieważnośo postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). instytucja przedsądu, jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także z zaleceniami Radylšuropy zezwalającyrni na wprowadzenie srodkow eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla. Skarga kasacyjna służy od prawomocnego orzeczenia, rna ograniczony zasięg, a jej podstawowym celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i tworczy wkład Sądu Najwyższego w rozwoj prawa. W sprawie nie występuje żadna z przesłanek określonych w art. 398g § 1 k.p.c., choc skarżący odwołał się do nieważności postępowania oraz oczywistej zasadności skargi. Nieważność postępowania zachodzi wtedy, jeżeli sąd dopuścił się co najmniej jednego z rażących błędow procesowych wymienionych w art. 379 k.p.c., a skarżący odwołał się wprost do uchybienia określonego w pkt 5 tego przepisu. W orzecznictwie dominuje pogląd, że wadliwośo ta występuje wowczas, gdy strona procesowa, także zastępowana przez fachowego pełnomocnika, wbrew swej woii zostaje faktycznie pozbawiona możności działania, w postępowaniu iub jego istotnej części, jeżeli skutki tego uchybienia nie rriogły byo usunięte w dalszym toku procesu przed wydaniem w danej instancji merytorycznego orzeczenia (por. np. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 10 rnaja 2000 r., lil CKN 418!98, OSNC 2000, nr 12, poz. 22.0, z dnia 10 stycznia 2001 r., l CKN 999r'98 i z dnia 10 lipca 2002 r-, Il CKN 822r'00 niepublikowane oraz z dnia 10 czerwca 19?-4 r., IICR 155i?-4, OSPii<!l\19?'5, nr 3, poz. 88). Pozbawienie strony możności obrony należy oceniać przez pryzmat konkretnych okoliczności sprawy i nie należy go wiązać wyłącznie z sytuacją --- STRONA 3 --- 3 catkowitego Wytqczenia strony od udziatu W postspowaniu. Trzeba WiQC zauwazyé, ze przestankaj niewaznosci postspowania, ze Wzglsdu na pozbawienie strony (uczestnika postspowaniaj moznosci obrony swych praw jest Wykazanie zwiqzku przyczynowego misdzy naruszeniem przepisu prawa, a tym pozbawieniem, nieistotnym jest natomiast czy 2 czyjejkolwiek Winy, oraz przez kogo prawo zostato naruszone, tj. czy byto efektem dziatania sqdu, strony przeciwnej, czy tei osoby trzeciej (por. np. orzeczenie Sqdu Najwyzszego z dnia 1 paidziernika 1937 r., C Ill 509/37, Zb. O. 1938, nr 325). Sqd Najwyzszy bierze z urzsdu pod rozwags niewaznosé postspowsnia przed sqdem drugiej instancji (art. 39813 k.p.c.), a nie pierwszej instancji. Z unormowania tego Wynika, ze skarzqcy nie must takiego zarzutu podnosié, a gdy zwréci nawet uwageg W skardze kasacyjnej na tej rangi uchybienie, to nie jest zobowiqzany Wykazywaé, czy i jaki wptyw Wywarto ono na Wynik sprawy, gdyi nie ma to znaczenia (por. Wyroki Sa_du Najwyzszego z dnia 21 listopada 1997 r., I CKN 825l97, OCNC 1998, nr 5,_p0Z. 81 i Z dnia 22 maja 1997 r., if CKN 70197 niepublikowany). Skoro W tejllihsterii.sqd dziata z urzsdu, to W tym przeclmiocie nie obowiqzuje W postspowaniu kasacyjnym ani zakaz prowadzenia dowodéw, ani czynfenia ustalefi (wyrok Sqdu Najwyzszego z clnia 10 maja 2000 r., III CKN 416198, OSNC 2000, nr 12, poz. 220). W tym stanie rzeczy trzeba wyktuczyé, aby niewaznosé postspowania W swietle podniesionych przez skarzapego okolicznosci Wystapita nawet Wpostspowaniu przed Sqdem pierwszej instancji, skoro powéd by’: prawicflowo powiadomiony 0 rozprawie poprzedzajqcej Wydanie Wyroku, zostat W tym stadium postcgpowania przestuchany, a nawet Wezwany 0 sformutowanie pytazfi do swiadkéw iii Zaskarzone skargq kasacyjnq orzeczenie oczywiscie narusza prawo, gdyjest niewqtpiiwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodiegajapymi réznej Wyktadni przepisami, albo zostato Wydane W wyniku btsdnej Wyktadni tub nlewtasciwego zastosowania prawa, ktére jest W sposéb pewny i niewqtpliwy z géry Widoczne dla prawnika, bez potrzeby gtsbszej analizy jurydycznej (por. postanowienie Sqclu Najwyzszego z dnia 8 marca 2003 r., I PKN 341/2001 OSNF‘ 2004, nr 6, poz. 100). 3 całkowitego wyłączenia strony od udziału w postępowaniu. Trzeba więc zauważyo, że przesłanką nieważności postępowania, ze względu na pozbawienie strony (uczestnika postępowania] możności obrony swych praw jest wykazanie związku przyczynowego między naruszeniem przepisu prawa, a tym pozbawieniem, nieistotnym jest natomiast czy z czyjejkolwiek winy, oraz przez kogo prawo zostało naruszone, tj. czy było efektem działania sądu, strony przeciwnej, czy też osoby trzeciej (por. np. orzeczenie Sądu Najwyższego ż dnia 1 pażdziernika 193? r., C Ill 5091137, Zb. O. 1938, nr 325). Sąd Najwyższy bierze z urzędu pod rozwagę nieważnośo postępowania przed sądem drugiej instancji (art. 39813 k.p.c.), a nie pierwszej instancji. Z unormowania tego wynika, że skarżący nie musi takiego zarzutu pcdnosio, a gdy zwroci nawet uwagę w skardze kasacyjnej na tej rangi uchybienie, to nie jest zobowiązany wykazywać, czy i jaki wpływ wywarłc ono na wynik sprawy, gdyż nie ma to znaczenia (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 199? r., ł CKM 825/97, ocuc rasa, nr s,_p-az. at i z ania 22 maja 199? r., ii ckm rcrs? niepublikowany). Skoro w tej materii..sąd działa z urzędu, to w tym przedmiocie nie obowiązuje w postępowaniu kasacyjnyrn ani zakaz prowadzenia dowodow, ani czynienia ustaleń (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2000 r., Ill CKN 418.198, OSNC 2000, nr 12, poz. 220). W tym stanie rzeczy trzeba wykiuczyo, aby nieważnośc postępowania w świetle podniesionych przez skarżącego okoliczności wystąpiła nawet wpostępowaniu przed Sądem pierwszej instancji, skoro powod był prawidłowo powiadomiony o rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku, został w tym stadium postępowania przesłuchany, a nawet wezwany o sformułowanie pytan do świadkow m- Zaskarżone skargą kasacyjną orzeczenie oczywiście narusza prawo, gdyjest niewątpiiwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodiegającymi rożnej wykładni przepisami, albo zostało wydane w wyniku błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, ktore jest w sposob pewny i niewątpliwy z gory widoczne dia prawnika, bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2003 r., l PKN 3402001 OSNP 2004, nr 8, poz. 100). --- STRONA 4 --- 4 Skarga kasacyjna nie jest oczywiscie uzasadniona, aibowiem zaskarzone orzeczenie nie narusza prawa W taki sposéb. Z ustaleh, ktérymi Sqd Najwyzszy jest zwjqzany, Wynika, Ze powéd miat trudnosci z oddychaniem jeszcze przed osadzeniem W jednostkach penitencjarnych. Z tych wzgledéw Sqd Najwyzszy odmjéwit przyjecia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989§ 2 k.p.c.). ., 1%‘ '2 ‘ 1'1» jz -4 Skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadnione, albowiem zaskarżcne orzeczenie nie narusza prawa w taki sposob. Z ustaleń, ktorymi Sąd Najwyższy jest związany, wynika, że powod miał trudności z oddychaniem jeszcze przed osadzeniem w jednostkach penitencjarnych. Z tych względow Sąd Najwyższy odmowił przyjęcia .skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989§ 2 k.p.c.). ..'| ._ ăi'=-ti "ia ' iii-'=;¬~ jz