Postanowienie lC 415/12

--- STRONA 1 --- Sygn. akt: lC 415/12 _ ."'l_" '1Ĺ‹- ._,¿- !'_1_'¿_|5;.-' _ 'zę-;."=?` ;„-sf fř ,r.--'..›.!ł'l;l,'-.'~-IĄĘŜ ' ¦ř'ş\'6.=..'; [If-fzr' JĘF Ę ;'. '-11' -1 '1- .-4"' I 5 |.];¿'..'_E_,:`±.=: '¬'Ł :I WYROK W IIVIIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Okręgowy w Bydgoszczy I Wydział Cywilny w składzie następującym: ' Przewodniczący: SSO Dorota Marszałkowska Protokolant: Stażysta Krzysztof Janecki po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2013 r. w Bydgoszczy sprawy z powództwa przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w o zadośćuczynienie V l 1. " Powództwo oddala V Dnia 4 stycznia 2013 r. 2. Nie obciąża powoda kosztami zastępstwa procesowego 3. Nakazuje wypłacić ze Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Bydgoszczy na rzecz kancelarii adwokackiej adwokata kwotę 147,80 zł. (sto czterdzieści siedem złotych 60/100) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej powodowi z urzędu. SSO Dorota Marszałkowska ._ .Ii --- STRONA 2 --- sygn. akt: 415/l`2 ` Uzasadnienie - Powód wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w najego rzecz kwoty 101.000 zł /k.2-2y/. W uzasadnieniu powód podał, iz ze względu nato, ze jako strona postępowania został pozbawiony mozliwości rozpoznania jego sprawy w pierwszej instancji przez konstytucyjny organ, naruszono jego dobra osobiste w postaci wolności i godności obywatelskich. Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie najego rzecz kosztów procesu /k.27-30/. W uzasadnieniu pomßyany podał, iż wyrok skazujący powoda wydany przez asesora sądowego w dniu 5 listopada 2008 roku nie podlegał wzruszeniu, co wynika wprost z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 października 2007 roku, sygn. akt: SK 7/06. Przepis ustanawiający instytucję asesora sądowego utracił moc z upływem 18 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku Trybunału, to oznacza, ze nadal obowiązywał w dniu orzekania w sprawie prowadzonej przeciwko powodowi. W takiej sytuacji nie ma mozliwości wznowienia postępowania. Niezależnie od powyższego pozwany podniósł zarzut przedawnienia roszczenia powoda, albowiem jego pozew dotyczy okoliczności przypadających na okres sprzed trzech lat od daty wniesienia pozwu w niniejszej sprawie. Sad ustalił, co następuje: - W dniu 24 października 2007 roku Trybunał Konstytucyjny orzekł, ze art. 135 ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku - Prawo o ustroju sądów powszechnych, dotyczący powierzenia asesorom sądowym czynności sędzi-owskich, jest _niezgodny z art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wskazane, ze powyższy przepis traci rnoc obowiązującą z upływem osiemnastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie Trybunał zastrzegł, ze czynności asesorów sądowych, których mowa w zakwestionowanych przepisie nie podlegają wzruszeniu na mocy art. 190 ust. 4 Konstytucji. okoliczność bezsporna l --- STRONA 3 --- _ Wyrokiem z dnia z dnia 5 listopada 2008 roku Sąd Rejonowy w B- skazał powoda za popełnienie przestępstwa z art. 278 § l kk-w zw. z art. 64 § I kk na karę 8 miesięcy -pozbawienia wolności (sygn. akt: XVI K 202 1/0 7). Orzeczenie to- zostało wydane przez asesora sądowego. Sąd Okręgowy w B_Wyrokiern z dnia 12 marca 2009 roku sygn. akt: IV Ka_50/09 utrzymał w mocy powyższe orzeczenie. ' Dowód' pisrno z Prokuratury Generalnej z dnia 04.06.2012 roku /k, 5-] f Wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2009 roku-Sąd Rejonowy' B iw osobie asesora sądowego, skazał powoda za popełnienie przestępstwa z art. 279 § l kk w zw. z art, 64 § kk (sygn. akt: XVI K 587/08). Orzeczenie to zostało częściowo zmienione wyrokiem Sądu Okręgowego w 'Z dnia 20 sierpnia 2010 roku sygn. akt: IV Ka 250fl0. Najego podstawie pozwany został skazany na karę dwóch lat pozbawienia wolności za czyn z art. 279 § lkkwzw.zart.64§kkwzw.zart.9l§1kk. _ Dowód: pisrno z Prokuratury Generalnej z dnia 2]. 012012 roku /k. 8-10K - Zarządzeniem z dnia 12 października 201 l roku poinformowano powoda o tym, ze Sąd Apelacyjny w Gdańsku nie stwierdził w prawomocnie zakończonej sprawie o sygn. akt:-XVI K 2021/07 bezwzględnych przyczyn odwoławczych, uzasadniaj ących wznowienie postępowania z Luzędu w trybie art. 542 § 3 kpk. Dowód.' zarządzenie Przewodniczącego Sądu Apelacyjnego w Gdarisku z dnia 12.10.20!! roku, sygn. akt: HAKo 182/]] /ki2-MK " f Powód wniósł pozew w niniejszej sprawie do tutejszego' Sądu w-dni-u-1?-9--czerwca 20-12- roku„ . ~ Dowód: pieczęć z Biura Podawczego SO w Bydgoszczy /k. 2% Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił woparciu o przedłożone przez strony" dokumenty, których autentycznośó i wiarygodność nie budziła zadnych wątpliwości ' zarówno Sądu, jak i stron postępowania. .. Sąd oddalił wniosek dowodowy o przesłuchanie powoda, albowiem wszelkie istotne okoliczności z punktu widzenia rozstrzygnięcia zostały w sprawie w sposób dostateczny wyjaśnione. Z racji tego, mając równiez na uwadze charakter dowodu z przesłuchaniastron, o którym mowa art. 299 kpc,"na1ezało uznaó, ze przeprowadzenie tego dowodu nie wniesienie niczego istotnego do sprawy. 2 --- STRONA 4 --- ' Sad zwagy'ł, co następuje: Z treści pozwu wynika, że powód łączył swoją szkodę z faktem wydania przeciwko niemu dwóch skazującychwyroków Sądu Rejonowego w j z dnia 5 listopada 2008 roku (sygn. akt: XVI K 2021/07) i dnia 29 kwietnia 2009 roku (sygn. akt: XVI K 587/08). W sprawach tych orzekał asesor sądowy. Pierwsze z tych orzeczeń zostało utrzymane w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Bflz dnia 12 marca 2009 roku, zaś drugie zostało częściowo zmienione wyrokiem tego Sądu z dnia 20 sierpnia 2010 roku. W ocenie powoda, został on pozbawiony mozliwości rozpoznania powyższych spraw w pierwszej instancji przez konstytucyjny organ, albowiem art. 135 ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. 2001 r. Nr 98, poz. 1070 ze zm.: dalej ,,usp”), ustanawiający instytucję asesora sądowego został uznany za niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z tego względu domagał się od pozwanego zadośćuczynienia pieniężnego za naruszenie jego dobra osobistego w postaci prawa do sądu, Powyższe roszczenie należało wywodzió z treści art. 24 § 1 kc w zw. z art. 448 kc. W pierwszej kolejności wskazać nalezy, iż zarzut przedawnienia podniesiony przez pozwanego zasługiwał na aprobatę jedynie częściowo, odnośnie roszczenia związanego z pierwszym wyrokiem Sądu Rejonowego w które uprawomocniło się w dniu 12 marca 2009 roku. Przyjąó nalezy, iż najpóźniej tego dnia powód dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia, zatem od tego dnia mógł .występować ze swoim roszczeniem, jednakże nie uczynił tego, zaś przedmiotowy pozew wniósł dopiero 19 czerwca 2012 roku, czyli po upływie trzech lat od daty uprawomocnienia się wyroku wydanego przez asßsürasadüwsea- Weber neo.. ,nfl.m_0_@Y art-z-4,42i ,§, 1 l<,0j@s0~f0,S202@His,W trsmafikfsßis ülssłüt przedawnieniu. Odnośnie zaś roszczenia związanego z wyrokiem Sądu Rejonowego w dnia 29 kwietnia 2009 roku, Sąd takze przyjął najkorzystniej szy dla powoda sposób liczenia terminu "przedawnienia, uznając, że najpóźniej dowiedział się on o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia w dniu uprawomoonienia się tego wyroku, czyli w dniu 20 sierpnia 2010 roku. Zatem w tym zakresie trzyletni termin przedawnienia nie upłynął przed wniesieniem niniejszego powództwa. Jednakże przedmiotowe roszczenie, odnoszące się do tego zdarzenia, również nie zasługiwało na uwzględnienie. _ ' Jakkolwiek istnieją podstawy do stwierdzenia, że doszło do naruszenia dobra ._ ___ osobistego powoda w postaci prawa do sądu, albowiem wyrok z dnia 29 kwietnia 2009 roku został wydany przez asesora sądowego, któremu wbrew zapisom Konstytucji powierzono 3 --- STRONA 5 --- f . - '_ . wykonywanie czynności sędziowskich na mocy art. 135 usp, jedna_kz`e działanie pozwanego w tym' zakresie-nie _było bezprawne. Trybunał Konstytucyjny_w wyroku z dnia 24 pażdziernika 2007 roku (SK 7/06, Dz. U 2007 r, Nr.204, poz, _/482) wprost wskazał, że po pierwsze, przedmiotowy przepis traci moc z upływem osiemnastu miesięcy od dnia ogłoszenia. orzeczenia w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Po drugie, iż czynności asesorów sądowych, których mowa w zakwestionowanym przepisie nie podlegają wzruszeniu na podstawie art. 190_ust. 4 Konstytucji. Z dokonanych zastrzeżeń wypływa wniosek, że pomimo domniemania niekonsytucyjności art. 135 usp, przepis ten nadal obowiązywał. Co za tym idzie, miał on mocobowiązującą w chwili wydania wyroku skazującego przeciwko powodowi przez Sąd Rejonowy w B_ w dniu 29 kwietnia 2009 roku. Dodać wypada, że w sytuacji odroczenia utraty mocy obowiązującej danego przepisu w ogóle nie istnieje możliwość wznowienia postępowań indywidualnych zakończonych orzeczeniami opartymi na zakwestionowanym przepisie. Taka możliwość istnieje tylko w sytuacji, gdy Trybunał swoim wyrokiem bezpośrednio eliminuje dany przepis niezgodny z ustawą zasadniczą z porządku prawnego. Pogląd ten jest ugruntowany zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie. Ponadto Trybunał, mając świadomość doniosłości swojego orzeczenia, w jego sentencji wyraznie zaznaczył-brak możliwości podważenia orzeczeń wydanychprzez, asesorów sądowych. Tym samym nie pozostawił zadnych wątpliwości co do tego, że sprawy prowadzone przez asesorów sądowych nie mogą zostać wzruszone zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji. Miało to uchronić przed chaosem prawnym i zapewnić prymat naczelnej zasadzie ochrony zaufania obywateli do państwa i prawa wynikającej w określonej w art. 2 Konstytucji zasady państwa prawnego. Reasumując, stwierdzić należy, iż nie można przypisać pozwanemu bezprawności w działaniu; Przedmiotow'y'wyr'o'k`S'ądu Rejonowego w z dnia 29..kwietnia'2009 roku sygni akt: XVI K 587/08 wydany przez asesora sądowego był zgodny z prawem także odnośnie składu tego Sądu. Na powierzenie czynności sędziowskich asesorowi sądowemu pozwalał obowiązujący w dniu wydania tego orzeczenia art. 135 usp. _ Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 4421 § l kc i art. 24 § l kc w' zw. z art. 448 a contrario oddalił powództwo (punkt 1 wyroku). Kierując się zasadą słuszności wyrażoną w art, 102 kpc, w myśl której w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami, Sąd - biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną powoda - odstąpił od zasady odpowiedzialności za wynik procesu (art. 98 § tkpc) i ną 4 --- STRONA 6 --- podstawie wskazanego wyzej art. 102 kpc nie obciązył powoda kosztami zastępstwa procesowego (punkt 2 wyroku). _ ' Z racji faktu, iz postanowieniem wydanym na posiedzeniu wyznaczonym na rozprawę w dniu 12 października 2012 roku ustanowiono dla powoda pełnomocnika z urzędu /k.54/, Sąd na mocy §_ 1 1 ust. 1 pkt 25 _w zw. z § 2 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztow nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2002 r., Nr 163, poz. 1348 ze zm.) nakazał wypłacić ze Skarbu Państwa ~ Sądu Okręgowego w Bga rzecz kancelarii adwokackiej adwokata kwotę 147,60 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej powodowi z urzędu (pu11kt3 wyroku).