Wyrok l C 480111

--- STRONA 1 --- Sygn. akt:l C 480111 *Q -. =f‹å¬-*-"~“'-ą,- ;~==s'.~¿:z„::';'1'-zz Pfażrtāś ,V 'PE' "".-*:?"*~""-- ş='.." \/VYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 czerwca 2012 r. Sąd Okręgowy W Bydgoszczy I Wydział Cywilny W składzie następującym: Przewodniczący: SSO Grażyna Bednarek Protokolant: stażysta Anna Tuchalska po rozpoznaniu widniu 28 maja 2012 r. w Bydgoszczy sprawy z powództwa k przeciwko o uznanie czynności prawnych za bezskuteczne 1. oddala powództwo w całości; 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 7.217 zł (siedem tysięcy dwieście siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. --- STRONA 2 --- _._í......í.-_i .uwag-w-na-uznawana: od ~ t =z f to t 1 zwana O c -wdn1a18 24.0o0,0‹@ 00,00zł „ wdniui 4pażdziamiia 2co9 .0io,i:›r) P okręgowego zuaawowymiOdsaiamioddniaißpażdzięmnaz ywdaaymw 4 powodakwoiy ozzemap@wódz±wa oraz rzecz łp@w@da --- STRONA 3 --- .m Ê r n ii i i I qzuuw'-,.... -..-gp-v-uw '.-¬'.flI!l' 'Hill'-l'I'*I'f\ r I i Nadto powód wniósł o dopuszczenie dowodów wnioskowanych W uzasadnieniu pozwu na okoliczności W nim wskazane oraz zobowiązanie pozwanej do złożenia wystawionych przez nią faktur dotyczącychprzelewów środków pieniężnych w okresie od 03 września 2009 r. do 30 października 2009 r. W uzasadnieniu powództwa powód podał, iż i dłużnik K współpracowali ze sobą na podstawie umowy handlowej z dnia 19_ sierpnia 2009 r., na mocy której powód sprzedawał dłużnikowi karty startowe i doładowania uzupełniające typu pre-paid, zaś dłużnik na podstawie wystawionej faktury VAT miał świadczyć pieniężnię na rzecz powoda. Powód dostarczył dłużnikowi znaczne ilości kart startowych oraz doładowań typu pre-paid, co udokumentowane zostało fakturami Ń/AT, : r . Nr 11309/09/09ZK z dnia 17 września 2009 r. na kwotę 48.366,36 zł, 1\"r 11889/09/09/ZK z dnia 30pwrześnia 2009 r. na kwotę 41.792,95 zł., - Nr Ĺ1943/10/09/ZK z dnia 01 października 2009 r. na kwotę 70.469,64 zł Nr 12064/10/09/ZK z dnia 05 pażdziernika 2009 r. na kwotę 94.059,82 zł. Dłużnik nie uregulował płatności z tytułu wyşstawionych faktur VAT. W wyniku skierowania sprawy do Sądu przez wierzyciela, Sąd Okręgowy w “ilfwyrokiem z ddnia=09 czerwca 2010 r. sygn. Akt X GC 49/ 10 zasądził na rzecz powoda kwotę 203.688,77 zł. z ustawowymi odsetkami od dnia 13 października 2009 r. oraz Sąd Rejonowy W nakazem zapłaty wydanym wpostępowaniu nakazowym z dnia 08 kwietnia 2010 r., utrzymanym W mocy wyrokiem Sadu Rejonowego w “zfdnia 05 maja 2011 r. sygn. Akt VI GC 155/10 zasądził kwotę 49.000,00 zł. Wobec dłużnika zostało wszczęte postępowanie zabezpieczające przez Komornika Sądowego, który dokonał zajęcia ruchomości znajdujących się w domu zajmowanym przez dłużnika i jego małżonkę- pozwaną rK.*~W trakcie trwającego postępowania zabezpieczającego nie ujawniono żadnego majątku dłużnika. Pozwana w trakcie czynności zabezpieczających pod_niosła, iż posiada z dłużnikiem majątkową umowę małżeńską wyłączającą ustrój wspólności majątkowej, zaś zajęte ruchomości stanowiąjej majątek osobisty. Powód wskazał, że na podstawie wyciągów z rachunku bankowego pozwanej złożonego przez nią w innej sprawie wynika, że w okresie, w którym faktury wystawione przez powoda były wymagałne oraz w okresie poprzedzającym wystawienie tych faktur, w którym dłużnik pobrał już towar, doszło pomiędzy dłużnikiem, a pozwaną ;do szeregu transakcji na podstawie, których rachunek pozwanej był uznawany znacznymi kwotamí pieniężnymi pochodzącymi od dłużnika, gdzie W tytule operacji wskazano zapłata za fakturę bez dokładniejszego oznaczenia tejże faktury numerem czy datą. Powód wskazał, że pozwana 1 --- STRONA 4 --- 4441-ug-u1±=...=ną=n.-mg te środki pieniężne wypłacała, regulowała nimi należności wobec kontrahentów, a także transferowała je dalej. Powód podniósł, że w okresie od 02 września 2009 r. do 30 października 2009 r; dłużnik, przelał na rachunek bankowy pozwanej łącznie środki pieniężne w kwocie 250.00,00 zł. Posiadając W tym samym czasie zobowiązania wobec powoda na tym samym poziomie. W ocenie powoda wskazane w powództwie transakcje dłużnika z pozwaną były czynnością dokonaną z pokrzywdzeniem wierzyciela, ponieważ dłużnik w ich wyniku stał się osobą bardziej niewypłacalną niż to miało miejsce przed ich dokonaniem. W odpowiedzi na pozew pełnomocnik pozwanej Jr wniósł o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto wskazał, że powód nie wykazał stosownymi dokumentami jakiejkolwiek transakcji dokonywanej przez pozwaną ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. Podniósł, że pozwana zaprzecza jakoby w 2009 r. wiedziała o pokrzywdzeniu wierzycieli przez jej męża, ponieważ nie znała jego kontaktów handlowych z uwagi na fakt, że prowadził on odrębną działalność gospodarczą. Pełnomocnik pozwanej wskazał, że dowiedziała się ona o problemach finansowych męża z firmą powoda w momencie zajęcia przez komorriika ruchomości należących do niej w dniu 20 czerwca 2010 r. Ponadto “w odpowiedzi na pozew wskazano, że na skutek zawarcia umowy małżeńskiej majątkowej w dniu 21 stycznia 2004 r., a następnie orzeczenia Sądu z dnia 06 lipca 2006 r. o separacji pozwaną posiada własny majątek i prowadzi własną działalność gospodarczą pod firmą" l"\/FI, 'która nie jest związaną z działalnością i kontrahentami jej męża. Ponadto pełnomocnik pozwanej wskazał, że nie występujążadne podstawy faktyczne i prawne, aby uznać, że we wskazanym przez powoda okresie doszło miedzy pozwaną, a dłużnikiem powoda do transakcji handlowych mających na celu pokrzywdzenie wierzyciela. Pozwana prowadziła działalność handlową i osiągałia znaczne zyski i nie posiadała świadomości ani wiedzy o ewentualnych transakcjach handlowych jej męża, ponieważ pozostawało to poza sferą jej zainteresowań z uwagi na fakt, że posiadała własne kontakty handlowe i zysk z prowadzonej działalności gospodarczej. Sąd ustalił, co następuje: _¬u I Dłużnik " prowadzi od 2004 r. działalność gospodarczą o nazwie ,,F D K”~, która zajmowała się handlem telefonami komórkowymi i akcesoriami do telefonów komórkowych, a jego żona _prowadziła firmę o , 3 //62 --- STRONA 5 --- ...._______m__ 1 IJ'°, która również zajmowała się handlem podobnymi akcesoriami. Pozwana współpracowała z firmą męża s.c. J iŸJ"?,*która już nie istnieje. Firma dłużnika J: współpracowała z firrną powoda podobnym zakresie o nazwie , na mocy zwartej pomiędzy nimi umowy handlowej. Firma powoda K Ze z tytułu sprzedanego firmie dłużnika towaru wystawiała faktury VAT. nie uregulował płatności z tytułu wystawionych faktur VAT na kwotę 254.688,77.Zł. I , .V Do 31 grudnia 2009 r. małżonkowie prowadzili działalność gospodarczą W formie spółki cywilnej o nazwie D”s.c. Małżonkowie w 2004 r. zawarli majątkową umowę małżeńską. Dłużnik JS od 2006 r. pozostaje z żoną w separacji ale z nią razem zamieszkuje, jednakże prowadzą odrębne gospodarstwa domowe. Dłużnik JK sprzedawał firmie swojej żony towar jak i firma dokonywała w jego firmie zakupów towaru. Dokonywane przez dłużnika przelewy na konto firmy jego żony związane były z nawiązaną przez obie firmy współpracą handlową. Dłużnik nie sprzedawał żonie towaru zakupionego od powoda, ponieważ ona miała własnychdostawców i od nich kupowała towar. Dłużnik J Wobec swojej żony regulował wierzytelności z tytułu zakupionego towaru częściowo gotówka, a częściowo w formie bezgotówkowej. Kiedy dokonywał przelewów na konto swoich kontrahentów w tym firmy żony to oznaczał tytuł przelewu ale nie zawsze nr faktury, ponieważ z uwagi na częściową regulacje zobowiązań gotówką dochodziło do sytuacji, że część faktur była nadpłacona, a część nie rozliczona. . Pozwana dowiedziała się o zadłużeniu męża w momencie zajęcia jej ruchomości przez komornika sądowego w związku ze wszcz.ętyin postępowaniem egzekucyjnym. Pozwana ircjej mąż prowadzili swoje działalności gospodarcze pod adresem swojego zameldowania, a także założona przez nich spółka cywilna była zarejestrowana pod tym adresem. Dochodziło do sytuacji, że pozwana dokonywała W firmie swojego męża zakupu towaru, gdy miała duże zamówienia w zakresie telefonów komórkowych, a nie mogła ich otrzymać od swoich dostawców. Zakupiony w firmie męża towar sprzedawała swoim klientom. Dowód: 1 - zezzfza.-ma świadka Ją /iz. 98-99/; - zeznania świadka JS /k. 13 9-] 40/; ._ umowa handlowa pomiędzyfirriźa a F J 1<(i‹. 10-14) „ //62 --- STRONA 6 --- _...,...........,..____:i - zaświadczenie 0 dokonaniu zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej (karta 22 akt) ' - umowa majątkowa małżeńska (k. 72-75) - wyrok Sądu Rejonowego w Bz dnia 06 lipca 2006 r. sygn. Akt XC 145 7/06 (k. 76 akt) Q- zaświadczenie 0 skreśleniu z rejestru nr identyfikacji Regon nadany Ds. c. '1J tz. 78) - wyciągi bankowe z konta firmy K (k. 112-l 37) Sąd Okręgowy W wyrokiem z dnia 09 czerwca 2010 r. sygn. Akt X GC 49/ 10 zasądził na rzecz powoda kwotę 203.688,77 zł. z ustawowymi odsetkami od dnia 13 pażdziemika 2009 r. oraz nakazem zapłaty Sądu Rejonowego W B' wydanym W postępowaniu nakazowym W dniu 08 kwietnia 2010 r. utrzymanym W mocy wyrokiem Sądu Rejonowego W zidnia 05 maja 2011 r. sygn. Akt VI GC 155/10 zasądzono " na rzecz powoda kwotę 49.000,00 zł. Wobec dłużnika zostało wszczęte postępowanie zabezpieczające przez Komornika sądowego , który dokonał zajęcia ruchomości znajdujących się W domu zajmowanym przez dłużnika ii jeigoirmałżonkę- pozwaną°ĹTi.)si 5 Dowód: -wyrok Sądu Okręgowego w z dnia 09 czerwca 2010 r. sygn. Akt X GC 49/10 (karta 20) -nakaz zapłaty Sądu Rejonowego w z dnia 08 kwietnia 2010 r. (karta Z 9) z dnia 05 maja 2011 r. sygn. Akt V1 GC 155/1,0 - wyrok Sądu Rejonowego w (karta 2] akt) ' . - wezwanie komornika do usunięcia braków wniosku wierzyciela (karta 26 akt) - informacja Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w sprawie wykonania zabezpieczenia (karta 27) Powyższy stan fatyczny Sąd ustalił W oparciu o przedstawione przez strony dokumenty, a także na podstawie zeznań świadka i pozwanej. 1 Sąd uznał za wiarygodne dowody z dokumentów zebrane W sprawie,›f albowiem zostały sporządzone we właściwej: formiie, przewidzianej dlatego typu dokumentów. Były przejrzyste i jasne. Ich autentyczność nie budziła wątp1iWości“Sądu. ę › z 5 --- STRONA 7 --- nazannannfiaalauoualnlnn 1 1 11 1' ,1 1 1 1 i 1 1 i 1 1 1 1 1 1 Sąd dał wiarę zeznaniom świadka J oceniając je jako przejrzyste i konsekwentne. Jego twierdzenia. pozostawały W zgodzie ze złożonymi zeznaniami przez pozwaną. Jako prawdziwe Sąd ocenił zeznania pozwanej J , które korespondowały z zeznaiiiami K,którym Sąd dał wiarę. 4 Sąd zważył, co następuje: Powód oparł swoje żądanie na treści art. 527 kc domagając się uznania za bezskuteczne czynności prawnych dokonanych przez W rz jego żoną "'npo'legających na zawarciu umów sprzedaży na mocy których J K świadczył pieniężnie na rzecz pozwanej: - W dniu 03 września 2009 r. kwotę 2000,00 zł. - W dniu 09 września 2009 r. kwotę 95.000,0'0 zł. - W dniu 18 września 2nn9 1-. kwotę 24.onci,‹cn zi. - W dniu 29 września 2009 r. kwotę 25.700,00 zł. - W dniu 12 piaździernika`2009 Ÿrýkwotę 18.000,00 zł. - W dniu 12 pażdziernika 2009 r. kwotę 12.300 zł. - W dniu 12 pażdziernika zone r. i<w0ię4.50¬s›,00 zi. - W dniu 14 paździerriika 2009 r. kwotę 34.00,00 zł. - W dniu 30 pażdziernika 2009 r. kwotę 25,00,00 zł. Celem instytucji skargi pauliańskiej określonej W art. 527 kc jest ochrona interesów wierzyciela na wypadek nielojalnego postępowania dłużnika, który z pokrzywdzeniem wierzyciela Wyzbywa się składników swego majątku na rzecz osób trzecich lub majątek ten obciąża, zaciągając kolejne zobowiązania i W ten sposób stwarza lub pogłębia stan swojej niewypłacalności (M. Pyziak-Szafnicka [w;j System prawa prywatnego, t. 6, s. 1226 i nast.). Konstrukcja ochrony paulińskiej opiera się na instytucji względnej bezskuteczności czyiiiiości prawnej dokonanej przez dłużnika z pokrzywdzeniem wierzyciela. Czynność ta jest ważna W stosunku do całego otoczenia prawnego, nie wywiera tylko skutku wobec osoby, która dotknięta jest skutkami tej sankcji. A zatem na podstawie wskazanego przepisu można wyróżnić następujące przesłanki skargi pauliańskiej: = j . _ 2 1) istnienie godnego oclirony interesu wierzyciela W postaci Wierzytelności; 2) dokonanie przez dłużnika czynności prawnej tz osobą trzecią; 1 6 --- STRONA 8 --- r„ 1 \ 1 ii E 1 3) dokonanie tej czynności przez »dłużnika ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela; 4) uzyskanie wskutek tej czymiości korzyści majątkowej przez osobę trzecią, 5) działanie osoby trzeciej W złej wierze. Dla zastosowania skargi paulińskiej wszystkie powyższe przesłanki muszą wystąpić kumulatywnie, a ciężar ich wykazania co do zasady, zgodnie z regułą wyrażoną W art. 6 kc, spoczywa na Wierzycielu, który jest uprawniony do zaskarżenia czynności prawnej dłużnika. Ustawodawca W przepisie art. 527 § 3 kc ustanowił domniemanie prawne, działające na korzyść wierzyciela występującego ze skargą paulińską. Jeżeli wierzyciel wykaże, że czynność prawna dokonana przez dłużnika przyniosła korzyść majątkową osobie pozostającej W bliskim' z nim stosunku, domniemywa się, iż osoba ta wiedziała o świadomym pokrzywdzeniu wierzyciela przez dłużnika. Wskazane domniemanie jest 'domniemaniem usuwalnym, stąd też osoba trzecia może wykazywać, że mimo stosunku bliskości z dłużnikiem nie wiedziała o świadomości dłużnika pokrzywdzenia wierzycieli i nawet przy zachowaniu należytej staranności nie mogła się o tym dowiedzieć (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16.04.2008 r., V CSK 424/09, LEX nr 424339). Ustawodawca nie określił, jakiego rodzaju relacjeiiirprzesądzająii io*pozostaiwanriuA'wskazanych podmiotów W bliskich stosunkach. Stosunek bliskości na ogół wynika z powiązań rodzinnych, ale może wynikać także z innych więzi, W szczególności uczuciowych, przyjacielskich, towarzyskich czy majątkowych. ¿ Artykuł 529 kc wprowadza kolejne domniemanie prawne ułatwiające Wykazanie Wierzycielowi przesłanek skargi pau1ińskiej.l\lakazuje on przyjąć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli zarówno Wówczas, gdy dokonał darowizny będąc niewypłacalny, jak i wtedy, gdy stał się niewypłacalny wskutek dokonania darowizny (M. Pyziak-Szafnicka [wz] System prawa prywatnego, t. 6, s.. 1272 i nast.). Domniemanie przewidziane W tym przepisie działa jedynie W przypadku dokonania przez dłużnika darowizny uregulowanej W art. 888 i nast. kc, nie dotyczy zaś innych nieodpłatnycli rozporządzeń. 8 “ Czynność prawna dłużnika może być zaskarżoną tylko wówczas, jeżeli została "dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli", przez co ustawa rozumie stan opisany W § 2 art. 527, czyli niewypłacalność względnie pogłębienie stanu nie-wypłacalności dłużnika. Chodzi tu, najogólniej mówiąc, o aktualny .brak możliwości wywiązania się z zobowiązań finansowych. "Niewypłacalność" .wykazana może zostać wszelkimi dostępnymi środkami dowodowymi, Choć nie jest konieczne wszczęcie postępowania egzekucyjnego i Wykazanie jego bezskuteczności (orz. SA W Warszawie z 6.12.1996 r., I ACr 853[96, Apel. W-Wa 1997, . 7 --- STRONA 9 --- 1 li Nr 3, poz. 23), to W praktyce jest to podstawowy sposób wykazania niewypłacalności dłużnika (tak komentarz do art. 527 kc [wz] Kodeks cywilny. Komentarz, 2009 pod red. prof. dr hab. Krzysztofa Pietrzykowskiego, Lagalis). ,Sam ,fakt ___§10.l.<0nąifii,a,, pi`fze_z_„ dłużnika .ni.eko.r2YS.tn<=s0rozporzą[email protected] iizasadnia_._s.k.arsi¬„.i.@.żel.i, w_i@r2Y§ie1.-_n:1Qze zas,p_okoić_„się zwi,iiiiycl1_,ş,k,ładni,lś,ÓŻYY majątlg,u_,,dłużiji,ika (por. orz. SN z 28.12.1976 r., III CRN 302/76, OSN 1977, Nr 7, poz. 121;, orz. SA W Lublinie z 20.11.1996 r., I ACr306/96, Apel. - Lub. 1997, Nr 2, poz. 9). ` W ocenie Sądu W niniejszej sprawie nie wystąpiły Wskazane przesłanki skargi paulińskiej warunkujące uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Dłużnik J współpracował z firmą swojej żony i dokonywane przez niego wpłaty na rachunek firmy jego żony związane były z zawartymi transakcjami handlowymi. Należy wskazać, żewierzytelności przysługujące powodowi Wobec dłużnika J 'zostały zasądzone na mocy wyroku Sądu Okręgowego W z dnia 09 czerwca 2010 r. sygn. Akt X GC 49/10 W kwocie 203.688,77 zł. oraz nakazem zapłaty wydanym W postępowaniu nakazowym przez Sąd Rejonowy W Bow dniu 08 kwietnia 2010 r. W kwocie 49.000,00 zł., utrzymanym W mocy wyrokiem Sądu Rejonowego W Bzaniaios maja201.18i.iaygn..A1<i vi GC 155/10. Do dokonanych przez dłużnika wpłat kwot pieniężnych na konto firmy pozwanej doszło W okresie od 03 września 2009 r. do 30 pażdzierriika 2009 r., czyli przed prawomocnym zasądzeniem przysługującej powodowi wierzytelności oraz Wszczęciem egzekucji komorniczej Wobec dłużnika. W momencie dokonywania wpłat przez dłużnika na konto firmy jego żony nie istniała jeszcze prawomocnie zasądzona wierzytelność wymagająca ochrony i istniał spór sądowy, co do zasadności przedmiotowej nieruchomości. Nie można zatem jednoznacznie przyjąć, że dłużiiikjuż W 2009 r. wyzbywał się swojego majątku W celu. pokrzywdzenia wierzyciela, popadając tym samym W stan większej,niewypłacalności. Należy- - wskazać, że zobowiązanie dłużnika powstało W związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą i nie sposób jest uznać, że pozwana miała wiedzę o sytuacji majątkowej firmy swojego męża, z którym już od 2006 roku pozostawała W separacji. Ponadto zaznaczyć należy, że dokonane We wskazanym przez powoda okresie transakcje nie mają charakteru incydentalnego, ponieważ firmy pozwaneji dłużnika współpracowały ze sobą, a także firrria pozwanej współpracowała ze spółką jaką ona prowadziła Wspólnie z dłużnikiem pod fifmą D==~‹=- 1 - 2 Pozwana wykazała, iż nie miałarozeznania co do kondycji finansowej firmy męża, nie interesowała się zakresem jego działalności, 1-poświęcała się... swojej działalności , 8 // --- STRONA 10 --- @m gospodarczej, wobec czego przekonujące jest jej twierdzenie , że nie musiała wykazywać szczególnego zainteresowania działalnością firmy męża, a także okoliczność, iż od 2006 r. pozwaną i jej mąż pozostają W separacji pozwala przyjąć, że pozwana nie mogła się dowiedzieć o złej kondycji prowadzonej przez jej męża firmy. Sąd uznał, że pozwaną nie mogła Wiedzieć, że jej mąż dokonując wpłat na jej rachunek bankowy działa W celu pokrzywdzenia swojego wierzyciela. Nie można jej także zarzucić, iż nie dochowała należytej staranności W celu uzyskania pełnej i wyczerpuj ącej wiedzy o sytuacji majątkowej męża. Powód nie podjął żadnych czynności W celu wykazania imiych faktów niż wskazane W zeznaniach pozwanej i zeznaniach jej męża, mimo żew tym zakresie spoczywał na nim ciężar dowodu. 8 Dlatego też skarga pauliańska nie znalazła zastosowania W tym stanie rzeczy. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 527 § 1 kc a contrario oddalił powództwo. Zgodnie z art. 98 § 1 kpc strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Ű „ 9