Postanowienie l C 174/11

--- STRONA 1 --- 1 1 1 ..._...__.¢_. x | ~ 5 i I  ! I i 1  v E i é Q I i a ! Sygn. aktl C 174/11 \\ 1 $\.~>\ ." 1 1 ‘~ :1 \ ' gK~’“~$ ‘:0a!'.§;'$ ‘ WYROK w IMIENIU RZECZYPOSPOLI'I_‘EJ POLSKIEJ  1 ' 0 Dnia30maja2012roku Sqd Olqqgowy “w Radomiu I Wydzial Cywilny 1\ \ w_ sldadzie: _ _ . ’ Priew0dniczap'y:~SSO Danuta Bojarska Protokolant; Iwona Lawrynowicz  po fozpoznaniuuw dniu 23~ maja 2012 roku w Radomiu Iia rozprawie sprawy 2* powédztwa W _,  S ' .  :przeciWkoV'S'kAarli>owi Pafistwa — Sqdowi Okrqgowemu w Radomiu ' o zadbééuczyxfienie i odszkodowanie I..' ' ca *Skarbu =Pa1'1stwa — Sa_du Okrqgowego "w Radomiu na rzecz W ~ 0 s. 0 _ kwotq 40.000 (czterdzieéci tysiqcy) zlotych ' tytu1em ’za‘do$'éuczyniénia wraz z ustawowymi odsetkeimi od dnia 05 mgja _ 2011 roku dodnia zaplatz; '  , LL  zasqdza od Skarbu Pafistwa" — Sqdu Oktqgowego w Radbmiu na rzecz W u _ . , S kwotq l7.79:5 (siedemnaécie tysiqcy siedemset i ‘ dzievi/iQédz1esiqt piqé) zlotych tytulem odszkodowania wraz z ustawowym odsetkami od dnia 05 maja 2011 roku do dnia zapiaty; IH oddala powédztwo w pozostakym zakresie; _ IV. zasqdza 10d Skarbu Pafistwa 4 Sqdu Okrqgowego w Radomiu na rzecz ' "'"!@l$zy dokument wydano na wnlosek " ' z ....... w tryble ustawy z dnla 6 wrzeénla 2001 wnlb n rlncmnla rln lnlnrmarll nnhllrvnal --- STRONA 2 --- W _ S . siedemnaécie) z1otych 3.600 (trzy tysiqce  kwotg 3.917 (trzy tysiétce dziewiqéset tytulem zwrotu kosztéw postqpowania, w tym kwotq szeééset) zlotych tytulem kosztéw zastqpstwa p1'OC6SOWCgQ. ‘ Nlnlalszy dokument wydano na wnlosek 1 $\ \ zdma... .3..g1E. .1011...................... 1» trybla Enstawy 2 éma s wrzeénla 2001 roku ' ‘ ‘L ‘ ndosgfle do lnformacjlfubllcznel ( U. M1191 00?. 198) ,r( . /\ Ill <~, _\\ 0" \‘ 1 \‘ /I _‘\" 1',“ _\ *0‘\“"A5;"W":‘\ 1 ~ ~23” ' S1»? ""' , b __~;\_‘:$.\ " ./~ 4 Nq oryginale C7 _. wla6clwy(e) p<>dpi=(v) 4 Z5: . fir’ %/gag ’\ \ (z. 2 \ 00 '31$ --- STRONA 3 --- Sygn. akfi I C 174/11 Uzasadnienie W pozwie z dnia 03 lutego 2011 roku powéd W' . S . wniésl 0 zasqdzenie od pozwanego Skarbu Pafistwa — Sqdu Okrqgowego w Radomiu kwoty 80.000 z1otych tytu1em zadoééuczynienia oraz kwoty 17.795 ziotych tytulem odszkodowania. W uzasadnieniu wskazai, ie wyrokiem z dnia 21 gnldnia 1960 roku Sa_d Wojewédzki w Kielcach — Oéxrodek Zamiejscowy w Radomiu w sprawie VII K skazal go na 14 lat pozbawienia wolnoéci, 200.000 z1otych grzywny, utratq praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 8 lat i przepadek calego mienia. Wyrok zostal wykonany i powéd w okrcsie od 02 lutego 1960 roku do 28 lipca 1970 roku przebywal z zakladach karnych. W okresie tym pozbawiony by1 mozliwoéci prowadzenia Zycia rodzinnego, pracy za godnym wynagrodzeniem, ksztaicenia. Dodatkowo, jako osoba skazana po zwolnieniu z zakladu kamego powéd byl nieakceptowany w spo1eczefistwie i zaldadach pracy. Powodowi odméwiono zatrudnienia w Pafistwowej Garbami, a w Spc'>1dzieh1iPracy Garbarskiej, gdzie znalaz1 zatrudnienie, inni pracownicy nie akceptowali go. Odméwiono mu réwniez czionkostwa w organizacji kombatanckiej, pomimo jego dzialalnoéci konspiracyjnej w latach 194045. Wyrokiem Sqdu Najwyiszego powéd nie zostal wprawdzie uniewinniony, jednak zastosowanie trybu dorainego oraz przepiséw ustawy 0 odpowiedzialnoéci karnej za przestqpstwa przeciwko wlasnoéci spoiecznej spowodowaio, Ze dotknqly go szczegélnie uciqzliwe konsekwencje. Powéd wniésl réwniei 0 zwrot réwnowartofici mienia skonfiskowanego mu jeszcze przed wyrokiem z dnia 21 grudnia 1960 zlotych zgodnie z za1a_czonym wykazem. W znacznej czqéci byky to rzeczy nowe, zakupione przez powoda wraz z Zonq za érodki finansowe otrzymanie w prezencie silubnym (pozew k. 36). Ostatecznie swoje stanowisko w sprawie powéd sprecyzowal na rozprawie w dniu 23 maja 2012 roku. Wniésl 0 zasqdzenie od pozwanego na swojq rzecz kwoty 80.000 zlotych tytu1em zadoééuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozvvu oraz kwoty 17.795 zlotych tytulem odszkodowania wraz z ustawovvymi odsetkami od dnia wniesienia pozvvu oraz kosztéw procesu, w tym kosztéw Zastqpstvva procesowego (k. 93). Nlnlejszy dokumentwydano na wnlosak 14""!13EZE..2fl1£................ 1 W "1/bl? u§tawy g d_n|_a 6 wrzeénla 2001 roku --- STRONA 4 --- W odpowiedzi na pozew pozwany Skarb Pafistwa — Sqd Okr<ggowy w Radomiu wniésl 0 oddalenie powodztwa W caioéci oraz 0 zasqdzenie na jego rzecz kosztow postqpowania, w tym kosztow zastqpstwa procesowego. Podniosi, ze roszczenie powoda nie jest uzasadnione co do zasady ani co do wysokoéci, a ponadto jest przedawnione (odpowiedz na pozew k. 3740). W dalszym toku procesu strona pozwana podtrzymywala swoje stanowisko w sprawie. Sqd ustalil, co nastgpuje: Powéd W ' S . ' wyrokiem Sqdu Wojewédzkiego w Kielcach Oérodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia 21 gmdnia 1960 roku wydanym w sprawie VII K skazany zostal za popelnienie czynu z art. 2 § 2 lit. a ustawy z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialnoéci karnej za przestqpstwa przeciwko wlasnoéci spolecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w zwiqzku z art. 1 § 1 lit. b ustawy z dnia 21 stycznia 1958 roku 0 wzmozeniu ochrony mienia spoiecznego przed szkodami wynikajqcymi z przestegpstwa (Dz. U. Nr 4, poz. 11) przy zastosowaniu art. 47 § 1 lit a i c k.k. z 1932 roku i art. 1 i 2 dekretu 0 postgpowaniu doraznym na karq 14 lat wiqzienia i 200.000 zlotych grzywny, utratq praw publicznych iobywatelskich praw honorowych na okres 8 lat i przepadek calego mienia (zeznania powoda W S k. 91v93 w zwiqzku z k. 55v56, wyrok Sqdu Najwyzszego z dnia 18 listopada 2009 roku w sprawie IV KK 346/08 wraz z uzasadnienicm k. 710 akt II Ko 80/10 ,,odszk.” Sqdu Okrqgowego w Radomiu). Przed skazaniem W S . pracowai w S". ' G ,,P . .” w R. " jako technolog i nadzorowal proces obrobki skér. Powyzszym wyrokiem zostal on skazany za zabér mienia spolecznego w postaci skér. Z uwagi na przedstawienie mu zarzutow zostal on aresztowany i przebywal w Zakladzie Kamym w W  — ' , a nastqpnie podczas procesu w Zakladzie Kamym w K . . Powod byi wtedy zonaty i miai trojkq maloletnich dzieci. W toku procesu powéd mial obroficq, nie przyznawal sio rowniez do popelnienia zarzucanego mu czynu (zeznawania éwiadkowz B R _ . k. 89 90, A S ' k. 9090v, J S _ k. 91 91v, zeznania powoda W' S k. 91v93 w zwiqzku z k. 55v56). W S odbywal kart; wiqzienia orzeczonq wskazanym wyrokiem W okresie od dnia 02 lutego 1960 roku d§M13gi;1gsc31(<u w Zakladzie zdnia ................ __' _ . _ , , _ __ 2 --- STRONA 5 --- Kamym w S O . . Zostai zwolniony warunkowo. Podczas osadzenia powod zotrudniony byi jako pracownik fizyczny. W tamtym czasie warunki w Zakiadzie Kamym W S . O" ' byiy zie. Na powierzchni 1415 m2 Qsadzonych byio szeéé osob, przy czym w celi znajdowaiy siq tylko cztery iozka. Pozostali wspoiwigzniowie spali na posadzce na siennikach. Nie byio oddzielonego kqcika sanitamego, potrzeby fizjologiczne osadzeni zalatwiali do wiadra umieszczonego z celi. Na wyposazeniu celi nie byio umywalek, nie by1y one rowniez ogrzewane. W trakcie osadzenia powod zachorowal na wrzody zolqdka, mial rowniez problemy stomatologiczne i byi leczony (zeznania powoda W ' S k. 91v93 w zwiqzku z k. 55v56, siwiadectwo zwolnienia z dnia 29 lipca 1970 roku k. ll akt II Ko ‘ ,,odszk.” Sqdu Okrqgowego w Radomiu). Po opuszczeniu zakiadu kamego W' . S .. miai tmdnoéci z podjqciem zatrudnienia w swoim zawodzie, z uwagi na to ze byl on osobq skazanq. Odmowiono mu zatrudnienia w garbarniach. Powod znalazi pracq chaiupniczq w spéidzielni metalowej, podejmowal prace dorywcze w warsztacie swojego brata. Z tych samych przyczyn powodowi odmowiono rowniez przyjocia na studia na P' ' _ R oraz do organizacji kombatanckich (zeznawania éwiadkow: B . _ R k. 8990, A S . ' k. 9090v, J V‘ . S . k. 91 91v, zeznania powoda W S k. 91v93 w zwiqzku z k. 55v56). Jeszcze w toku postqpowania karnego, w dniu 27 listopada 1959 roku, zajqto ruchomoéci bqdqce wlasnoéciq powoda oraz jego zony W " S _ obejmujqce: lodéwkq, pralkq, trzy dywany, adapter, kredens, szafq, biurko, sofq, dwa fotele, biblioteczkq, toaletkq, narzutq, piqé flakonow krysztalowych, dziesiqé kielichow krysztalowych, gondolkq krysztalowq, siedem sztuk kxysztaiow do ciast, trzy salaterki krysztalowe, dwie krysztalowe cukiemice, zastawq kawowa_ na dziewiqé oséb, srebmq taco oraz krysztalowq karaflug. Wartoéé wskazanych ruchomoéci w protokolach zajqcia oszacowano na lqcznq kwotq 41.600 ziotych (powoda W ' . S k. 91v93 w zwiqzku z k. 55v56, protokoiy zajqcia ruchomoéci z dnia 27 listopada 1959 roku k. 12 15 akt II Ko ; ,,odszk.” Sqdu Okrqgowego w Radomiu). Na skutek kasacji wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku Sfldu Wojewodzkiego w Kielcach Oérodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 roku wydane o w s rawie VII K / wyrokiem z dnia 18 listopada Nfinejszy dogument wydano na wnlosek ............ 3 --- STRONA 6 --- 2009 roku wydanym w sprawie IV KK 1/ . Sad Najwyzszy uchylii zaskarzony wyrok i umorzyi postepowanie kame wobec W’ S na podstawie alt. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zwiazku z art. 105 § 1 pkt 1 k.k. z 1969 roku w brzmieniu obowiazujacym do 20 listopada 1995 roku, to jest z uwagi na przedawnienie karalnosci (wyrok Sqdu Najwyzszego z dnia 18 listopada 2009 roku w sprawie IV KK / L wraz z uzasadnieniem k. 710 akt II Ko . ,,odszk.” Sadu Okregowego w Radomiu). W S z1ozy1 w dniu 17 marca 2010 roku w tutejszym Sqdzie wniosek o zaplate odszkodowania i zadoséuczynienia. Wyrokiem z dnia ' listopada 20 roku wydanym w sprawie II Ko .’ ,,odszk.” Sa_d Okregowy w Radomiu II Wydzial Kamy oddalii wniosek W S na podstawie art. 552 § 1 k.p.k. Wyrok ten nie zostal przez powoda zaskarzony i uprawomocnii sie w dniu 10 grudnia 2010 roku (wyrok z dnia listopada 20 roku oraz uzasadnienie k. 34 i 37 42 akt II Ko / ,,odszk.” Sadu Okregowego w Radomiu). Powyzszy stan faktyczny Sad ustalii w oparciu o wskazane dowody w postaci dokumentéw, zeznan swiadkow oraz zeznan powoda W S. . Stan faktyczny w niniejszej sprawie by1 pomiedzy stronami bezspomy. Sad obdarzyl wiarq zeznania swiadkow B R , A S ~ oraz J S ' oraz zeznania powoda. Sa one logiczne, spéjne i wzajemnie sie uzupelniaja. Znajduja rowniez potwierdzenie w zgromadzonych w sprawie materialach dowodowych. Oczywistym jest przy tym, ze ze wzgledu na upiyw czasu pewnych okolicznosci powéd oraz swiadkowie moga nie pamietaé, nie wpiywa to jednak na ich calosciowa ocene. Dokumenty zgromadzone w aktach sprawy nie byly kwestionowane przez strony, nie budza one rowniez watpliwosci Sadu zarowno pod wzgledem formalnym jak i materialnym. Sad zwazyl, co nastepuje: Powodztwo jest zasadne czesciowo, to jest co do zasadzenia na rzecz powoda tytulem zadoséuczynienia kwoty 50.000 zlotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 05 maja 2011 roku do dnia zaplaty oraz tytulem odszkodowania kwoty 17.795 Nlnlelszy dokument wydano na wniosek z dma ........ ............. .. 4 \lIYTV|’\1PlI§12WV 1 dnia R wnnsnla 7001 roku --- STRONA 7 --- zlotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 05 maja 2011 roku do dnia zaplaty. W pozostaiym zakresie jako bezzasadne podlega oddaleniu. Powéd W sprawie niniejszej dochodzi od pozwanego odszkodowania i zadoséuczynienia za naruszenie jego dobr osobistych, to jest wolnosci, godnosci oraz czci w zwiqzku z jego nieslusznym skazaniem. Pozwany nie kwestionowal okolicznosci faktycznych niniejszej sprawy. Spér pomiedzy stronami koncentrowal sie na ocenie ich skutkéw prawnych. Powod szkode swoja, zarowno majatkowajak i niematerialna, wywodzi z faktu skazania go wyrokiem Sadu Wojewodzkiego w Kielcach Oérodka Zamiejscowego w Radomiu, uchylonego nastepnie przez Sa_d Najwyzszy. W uzasadnieniu wyroku z dnia 18 listopada 2009 roku Sad Najwyzszy wskazal, iz w postepowaniu, w wyniku ktorego powod zostai skazany, nieprawidlowo zastosowano tryb dorazny przewidziany w dekrecie z dnia 16 listopada 1945 roku o postepowaniu doraznym (tekst jednolity Dz. U. z 1949 roku Nr 33, poz. 244). Decyzja o zastosowaniu tego trybu byla dowolna i nieuprawniona, a rozpoznanie sprawy w trybie doraznym, a nie zvvyczajnym by1o razacym naruszeniem prawa. Zgodnie bowiem z przepisami wskazanego dekretu postepowanie dorazne bylo postepowaniem jednoinstancyjnym, skroconym, uproszczonym, a jednoczesnie wiazaio sie ze znacznym zaostrzeniem wymiaru kary, wlqcznie z mozliwoécia orzeczenia kary smierci (por. art. 2 dekretu). Okolicznoéci te wskazuja, ze, ze wzgledu na niewlaéciwe zastosowanie trybu postepowania doraznego, powodowi ograniczono prawo do obrony, w tym do skladania srodkow odwoiawczych, co w konsekwencji doprowadzilo do jego nieslusznego skazania. Za takie uwaza sie bowiem skazanie, ktore zostalo orzeczone z obraza przepisow prawa, co mialo miejsce w niniejszej sprawie. Wykonanie orzeczonej wobec niego kary spowodowaio naruszenie jego dobor osobistych — wolnosci, czci oraz godnosci oraz bylo zdarzeniem wywohljacym szkode materialna. Zgodnie z trescia art. XLIX § 1 przep. wprow. k.c. zastosowanie w sprawie niniejszej beda mieé przepisy obowiazujape w chwili zdarzenia wywoiujacego szkode, to jest sprzed daty wejscia w zycie Kodeksu cywilnego. W orzecznictwie Sadu Najwyzszego ugruntowany zostal pogla_d, zgodnie z ktorym wykladnia art. XLIX § 1 przep. wprow. k.c. prowadzi do wniosku, ze nie stosuje sie nowej ustawy przy ocenie skutkow czynu niedozwolonego, ktory zdarzyl sie przed jej wejsciem w zycie (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dni§,,Qe7$zyg.§.§15jg§;;;1jJ§gD%§1Q,4°§§Rku, IV CK 81/04, opubl. Lax ldnla......1...3...EZ.E...Zl1.1‘:............ 5 --- STRONA 8 --- numer 197651). Na skutek powyzszych okolicznosci, to jest skazania powoda przy zastosowaniu niewlasciwego trybu postepowania, co stanowiio razace naruszenie prawa, powstal pomiedzy stronami stosunek zobowiazaniowy, ktorego tresé stanowi nastepstwo omawianego zdarzenia prawnego. Odpowiedzialnosé funkcjonariuszy Skarbu Panstwa za szkode w chwili zdarzenia regulowala ustawa z dnia 15 listopada 1956 roku o odpowiedzialnosci Pafistwa za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszéw panstwowych (Dz. U. Nr 54 poz. 243). Przepisy tej ustawy zostaiy zreszta inkorporowane przez Kodeks cywilny w brzmieniu z 1965 roku w przepisach art. 417421 k.c., na ktore powod sie powoiywal. Zgodnie z art. 4 ust. 1 wskazanej ustawy o odpowiedzialnosci Panstwa za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszéw panstwowych jezeli szkoda zostala wyrzadzona na skutek wydania orzeczenia lub zarzadzenia, Panstwo odpowiada tylko wowczas, gdy przy wydaniu orzeczenia lub zarzqdzenia nastapilo naruszenie prawa scigane w trybie postepowania karnego lub dyscyplinarnego, a wina sprawcy szkody zostaia stwierdzona w wyroku kamym lub orzeczeniu dyscyplinamym albo uznana przez organ przelozony nad sprawca szkody. W mysl ust. 2 cytowanego artykulu brak stwierdzenia winy w wyroku kamym lub orzeczeniu dyscyplinarnym nie wyklucza odpowiedzialnosci Panstwa, jezeli wszczeciu lub prowadzeniu postepowania kamego albo dyscyplinarnego stoi na przeszkodzie okolicznosé wyiaczajaca sciganie. Nie budzi watpliwosci okolicznoéé, iz powod nie dysponuje ani wyrokiem kamym ani orzeczeniem dyscyplinarnym stwierdzajacym wine funkcjonariuszy pafistwowych. Niemniej jednak, nie moze to wykluczyé odpowiedzialnosci pozwanego. Nalezy bowiem wskazaé, iz uzyskanie takich orzeczen byio niemozliwe z uwagi na okolicznosé wylaczajaca sciganie, to jest z powodu przedawnienia. Zgodnie z trescia art. 93 § 1 Rozporzadzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 06 lutego 1928 roku — Prawo o ustroju sadow powszechnych (tekst jednolity Dz. U. z 1950 roku Nr 39, poz. 360), jezeli od chwili przewinienia do chwili wszczecia postepowania dyscyplinamego uplyneio pieé lat, postepowanie dyscypliname nie moze byé wszczete, a w razie wszczecia — nalezy je umorzyé. W tym miejscu wskazaé nalezy, ze odszkodowanie za niesiuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie przyslaguje reguluja co do zasady przepisy Rozdziaiu 58 k.p.k. Na podstawie art. 552 § 1 k.p.k. oskarzonemu, ktory w wyniku wznowienia postepowania lub kasacji zostal uniewinrjlicznyt luolonslfirzggny na N1mejs.y1 of 6 zdma ......................................... .. . .. .1. ._. .. 41.. n unrIAt(fi1'\ ")h(11rn|m --- STRONA 9 --- iagodniejsza kare, sluzy od Skarbu Panstwa odszkodowanie za poniesiona szkode oraz zadoséuczynienie za doznana krzywde, wynikie z wykonania wzgledem niego w caiosci lub w czesci kary, ktorej nie powinien byl ponieéé. Natomiast zgodnie z trescia § 2 cytowanego artykuiu przepis § 1 stosuje sie takze, jezeli po uchyleniu skazujacego orzeczenia postepowanie umorzono wskutek okolicznosci, ktorych nie uwzgledniono we wczesniejszym postepowaniu. Odpowiedzialnosé Skarbu Panstwa przewidziana w tym przepisie oparta jest na zasadzie ryzyka za sam skutek spowodowania nieslusznego skazania, ktore jednak musza spowodowaé szkode majatkowa lub niemajatkowa. W uchwale Sadu Najwyzszego wydanej w skladzie siedmiu sedziow wyrazony zostal podglad, ze odszkodowania za niesiuszne skazanie przysluguje rowniez oskarzonemu o do ktorego  w wyniku wznowienia postepowania lub rewizji nadzvvyczajnej  umorzono postepowanie karne, np. z powodu przedawnienia lub innej ujemnej przeslanki procesowej, wylaczajacej dopuszczalnosé dalszego toczenia sie postepowania, np. abolicji lub émierci oskarzonego, jezeli u podstaw takiego umorzenia legio stwierdzenie, ze oskarzony popelnil wprawdzie przestepstwo i istnialyby podstawy do skazania go, ale za czyn o lagodniejszej kwalifikacji prawnej (uchwaia Sadu Najwyzszego z dnia 21 listopada 1990 roku, V KZP 28/90, opubl. ONSKW 1991/46/14). Uchwala ta zapadla na gruncie art. 487 § 1 Kodeksu postepowania kamego z 1969 roku, niemniej jednak, jak wskazuje Sad Apelacyjny w Lublinie w wyroku z dnia 4 kwietnia 20 roku wydanym w sprawie II AKa ' , stanowisko to zachowaio aktualnosé w obecnym stanie prawnym. W kazdym bowiem przypadku chodzi o kare, ktérej oskarzony ,,nie powinien by1 poniesé” (por. wyrok Sadu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 04 kwietnia 2000 roku, II AKa 26/00, opubl. OSA 2001/3/19). Powéd w niniejszej sprawie zg1osi1 w Sadzie Okregowym w Radomiu II Wydziale Kamym roszczenie o zadoééuczynienie i odszkodowanie, jednakze Sad ten wniosek oddalii, kierujac powoda na droge postepowania cywilnego. Uznal bowiem, ze W 7 S nie spelnil przeslanek z art. 552 k.p.k., skoro nie zostal on uniewimiiony, a jedynie umorzono wobec niego postepowanie z uwagi na przedawnienie karalnosci. Wobec powyzszego stwierdzié nalezy, ze Skarb Pafistwa ponosi odpowiedzialnosé za szkode wwm&on%|n|8§§%@u Q&gm§@( panstwowych, 13CZE. 11* ' 7 1 W ::1~;:.:::';;:;'ax;.;'L;;Li. --- STRONA 10 --- ktorymi sq miedzy innymi prokuratorzy i sedziowie. Zdaniem Sadu powod wykazai rowniez istnienie zwiazku przyczynowego pomiedzy dziaianiem funkcjonariuszy, a poniesiona przez niego szkoda niematerialna w postaci krzywdy oraz majatkowa. Gdyby nie doszlo bowiem do razacego naruszenia prawa polegajacego na bezpodstawnym zastosowaniu trybu doraznego, to powod nie zostalby skazany na kare w tym wymiarze, jak rowniez nie orzeczono by wobec niego przepadku mienia w caiosci. Nie mozna natomiast jednoznacznie uznaé, ze w ogole nie doszioby do jego skazania. Nie bez znaczenia pozostaje okolicznosé, ze w skutek zastosowania trybu doraznego razaco naruszono zasady rzetelnego procesu kamego i pogwalcono elementame prawa cziowieka obejmujace prawo do obrony, w tym zwlaszcza do zaskarzania orzeczefi. Nie ulega watpliwosci, iz niesiuszne skazanie rozumiane jako kara, ktorej skazany nie powinien byl odbyé, powaznie narusza wolnosé cziowieka, na skutek niesiusznego skazania dochodzi rowniez do naruszenia godnosci i czci czlowieka, a zwlaszcza dobrego imienia osoby niesiusznie skazanej. Wolnosé, czesé i godnosé jako dobra osobiste pozostaja_ pod ochrona prawa cywilnego (art. 24 k.c.). Roszczenia o ochrone tych dobr przewidywaiy w chwili zdarzenia wywoiujacego szkode art. 11 ustawy z dnia 18 lipca 1950 roku  Przepisy ogolne prawa cywilnego (Dz. U. Nr 34, poz. 311 ze zm.) oraz art. 165 § 1 k.z., przyznajacy osobie poszkodowanej roszczenie o zadoséuczynienie za doznana krzywde. Niewatpliwym jest, iz na skutek bezprawnych dziaian funkcjonariuszy doszio do wyrzadzenia powodowi szkody niematerialnej w postaci krzywdy zwiazanej z naruszeniem jego dobr osobistych. Powod skazany zostal na kare 14 lat wiezienia, z ktorych odbyl kare w wymiarze 10 lat. W okresie tym pozbawiony by} on mozliwosci Zycia z rodzina, ksztaicenia czy tez rozvvoju zawodowego. Znamiennym jest, ze kare te odbywal w warunkach niespeiniajacych podstawowych wspoiczesnych standardow odbywania kary pozbawienia wolnosci. Cela, w ktorej przebywal, byla przeludniona, nie by1o oddzielonego kacika sanitamego, nie wszyscy osadzeni mieli do swojej dyspozycji lozka. Po opuszczeniu zakiadu kamego miai on natomiast problemy z podjeciem zatrudnienia jako osoba skazana, co byio dla niego szczegolnie dotkliwe, z uwagi na to iz caly ciezar utrzymania rodziny jeszcze w czasie odbywania przez niego kary spoczywal na jego zonie. Powodowi odmowiono rowniez czionkostwa w organizacji kombatanckiej oraz przyjecia nfilnieygzyjzggzjeqenstnlfutgignagfiosei’ 1 3 515 Z9" ............ 8 1dnla...~.. --- STRONA 11 --- R _ . Na skutek skazania doszlo wiec nie tylko do naruszenia wolnosci, ale przede wszystkim czci powoda, jego godnosci. Podkreslenia przy tym wymaga fakt, ze szkoda powstala w wyniku niesiusznego skazania winna w sposob bezposredni wynikaé z takiego zastosowania tego srodka, ale owa bezposredniosé wcale nie musi oznaczaé ograniczenia szkody wylacznie do skutkow powstalych na skutek fizycznego pozbawienia wolnosci i tylko w czasie jego trwania. Wszak skutki te moga w czasie wykraczaé poza moment zwolnienia wnioskodawcy z aresztu, choéby w zwiazku z pogorszeniem jego stanu zdrowia czy utrata zatrudnienia, nie tracac przymiotu bezposredniosci (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 11 kwietnia 2007 roku, V KK 227/06, opubl. Lex numer 277255). Istotne znaczenie dla poczucia krzywdy powoda i jego cierpiefi psychicznych ma wiec rowniez okolicmosé reakcji spoieczenstwa na fakt jego skazania. Dla powoda okolicznosé skazania, odbywania kary oraz ostracyzm spoleczny, ktory go spotkal po jej zakoriczeniu, byi tym bardziej dotkliwy, iz w latach dmgiej wojny swiatowej dziaial on jako zolnierz Armii Krajowej. Przechodzac do oceny zasadnosci roszczenia powoda o zadoséuczynienie nalezy wskazaé, iz zadoséuczynienie stanowi forme rekompensaty pienieznej z tytuiu szkody niemajqtkowej, ktorej podstawa jest doznana kizywda w postaci ujemnych przezyé zwiazanych z cierpieniami psychicznymi i fizycznymi pokrzywdzonego. Zadoséuczynienie pieniezne ma wiec na celu zlagodzenie tych cierpien i winno ono mieé charakter calosciowy i obejmowaé wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne (tak Sad Najwyzszy w uzasadnieniu wyroku z dnia 3 lutego 2000 r., I CKN 969/98, opubl. Lex numer 50824). W ocenie Sadu, zasadne jest ustalenie zadoséuczynienia w kwocie 40.000 ziotych. Kwota ta jest adekwatna do stopnia wyrzadzonej powodowi krzywdy, ponadto stanowié bedzie dlafi realne przysporzenie 0 charakterze ekonomicznym, a wiec spelni rowniez funkcje kompensacyjna. Sad uwzglednil przy tym natezenie ujemnych przezyé powoda. Zdaniem Sa_du, zadanie przez powoda zasadzenia z tego tytuiu kwoty 80.000 zlotych nie jest zasadne. Nie mozna bowiem obecnie, w niniejszym postepowaniu jednoznacznie stwierdzié, ze, gdyby nie zastosowano trybu doraznego, powod w ogéle nie zostalby skazany. Powod nie wykazai przy tym, ab)’ d° jego problemow ze zdrowiem, na ktore wskazuje, doszio rzeczywiscie na skutek osadzenia w zakladzie kamym na pqQ(fiEf§§(ifikW¥fi'Q]§Bh,% g4yj,p,o2e1 grudnia 1960 r0l<u Sam 1 3 CZE. Z1111 9 zdn|a.; ................ ....... ..,.....;.':'.\.‘.__h__ --- STRONA 12 --- fakt, ze ujawniiy sie one w tym okresie, nie oznacza jeszcze, ze istnieje zwiazek przyczynowy pomiedzy ich wystapieniem a dziaianiem pozwanego. i W swietle powyzszych rozwazan nie budzi rowniez watpliwosci, ze Skarb Panstwa ponosi odpowiedzialnosé za szkode materialna powoda w postaci utraty zajetych w trakcie postepowania ruchomosci. Gdyby bowiem nie zastosowano trybu doraznego, nie by1oby podstaw do orzeczenia wobec powoda przepadku caiego majatku. Zgodnie z trescia art. 322 k.p.c. jezeli w sprawie o naprawienie szkody, o dochody, zwrot bezpodstawnego wzbogacenia lub o swiadczenie z umowy o dozywocie sad uzna, ze scisle udowodnienie wysokosci zadania jest niemozliwe lub nader utrudnione, moze w wyroku zasadzie odpowiednia sume wediug swej oceny, opartej na rozwazeniu wszystkich okolicznosci sprawy. W oparciu o ten przepis, Sad uznai, ze zasadnym jest zasadzenie na rzecz powoda kwoty 17.795 ziotych tytuiem odszkodowania za zajete nieruchomosci, objete nastepnie przepadkiem. Kwota ta odpowiada bowiem wartosci wskazanych przez powoda rzeczy zgodnie z obecnymi cenami (art. 363 § 3 k.c.). Zarzut przedawnienia roszczen powoda zgloszony przez strone pozwana okazal sie nieskuteczny. Biorac pod uwage tresé przepisow intertemporalnych, to jest art. XXXV przep. wprow. k.c. oraz art. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 roku o zmianie ustawy — Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 80, poz. 538) zastosowanie w sprawie niniejszej mieé bedzie art. 442 § 1 k.c., zgodnie z ktorym roszczenie o naprawienie szkody wyrzadzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z uptywem lat trzech od dnia, w ktorym poszkodowany dowiedzial sie o szkodzie i o osobie obowiazanej do jej naprawienia. Jednakze w kazdym wypadku roszczenie przedawnia sie z uplywem lat dziesieciu od dnia, w ktorym nastapiio zdarzenie wyrzadzajace szkode. Jakkolwiek, zgodnie z trescia wskazanego artykuiu, mozna by co do zasady uznaé roszczenie powoda za przedawnione, to jednak, w okolicznosciach niniejszej sprawy, zarzut przedawnienia zgloszony przez strone pozwana uznaé nalezy za niezgodny z zasadami wspoizycia spolecznego i jako taki nie moze on odniesé skutku w postaci oddalenia powodztwa powoda w calosci (art. 5 k.c.). Przy ocenie, czy zarzut przedawnienia stanowi naduzycie prawa uwzgledniaé nalezy wszystkie okolicznosci konkretnego przypadku, zachodzace tak po stronie Nlmejszy dokument wydano na wniosek 10 1 3 CZE. Z1111» ______ __ --- STRONA 13 --- I It 1 ‘u »< zobowiazanego, jak i po stronie poszkodowanego, a mozliwosé zastosowania art. 5 k.c. nie zawsze musi byé wiazana z negatywna ocena zachowania osoby zobowiazanej do naprawienia szkody, przejawiajacego sie w utrudnieniu wczesniejszego dochodzenia roszczefi przez poszkodowanego (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 18 maja 2006 roku, IV CK 367/05, opubl. Lex numer 371507). Ocene taka na gruncie k ' ' kolicznosci. Poza sporem pozostaje niniejszej sprawy uzasadniaja wyjat owe jej o bowiem, ze powod nie mial mozliwosci dochodzenia swoich roszczefi wczesniej, droge taka_ otworzyio mu dopiero uchylenie w skutek kasacji wyroku z dnia grudnia 1. Dodatkowo, dzialajac w przeswiadczeniu przyslugiwania mu roszczenia o zadoééuczynienie i odszkodowanie za niesiuszne skazanie na podstawie przepiséw zawartych w Rozdziale 58 k.p.k., zlozyi stosowny wniosek, ktory byl rozpoznawany przez Sad Okregowy w Radomiu II Wydzia1Kamy. Sad ten, uznajac, ze nie speinia on przeslanek z art. 552 k.p.k., skierowal go na droge postepowania cywilnego. Wprawdzie powod od wskazanego wyroku nie odwolai sie, to jednak dzialai on w zaufaniu do organow paflstwa i ziozyl pozew w postepowaniu cywilnym. Gdyby zas sprawa ta rozpoznawana byla wedlug przepisow k.p.k. zastosowanie mialby art. 555 k.p.k., zgodnie z ktorym roszczenia przewidziane w niniejszym rozdziale (to jest w rozdziale 58 k.p.k.) przedavmiaja sie po upiywie roku od daty uprawomocnienia sie orzeczenia dajacego podstawe do odszkodowania i zadoséuczynienia, w wypadku tymczasowego aresztowania  od daty uprawomocnienia sie orzeczenia koficzacego postepowanie w sprawie, w razie zaé zatrzymania  od daty ZWOIIIICII13. Przy zastosowaniu wskazanego przepisu roszczenie powoda nie byioby przedawnione, skoro wyrok Sadu Najwyzszego uchylajqcy wyrok Sadu Wojewodzkiego w Kielcach Osrodka Zamiejscowego w Radomiu zapadi w dniu listopada 20 roku, a wniosek powod ziozyi w dniu marca 20 roku (k. 3 akt sprawy II K0 / ,,odszk.”). W ocenie Sadu, powod nie moze znajdowaé sie w gorszej sytuacji, tylko z tej przyczyny, ze nie istniaiy obiektywne mozliwoéci do uniewinnienia go, a postepowanie wobec niego jedynie umorzono z uwagi na przedawnienie karalnosci przestepstwa. O odsetkach od zasadzonej kwoty zadoséuczynienia oraz odszkodowania orzeczono na podstawie art. 481 § 1 k.c. Nalezy przyjaé, ze zadoséuczynienie za krzywde oraz odszkodowanie staja sie wymagalne po wezwaniu przez poszkodowanego do spelnienia swiadczenia(a1t. 455 § 1 k.c.) (por. wyrok Sadu NajwX‘%§%§Zg9okzm§giiayd1n8)nlauvtfigok 2010 roku, II CSK 434/09, 1 3 EZE. Z011 ~ 11 zdnla ................................. . . 1» ¢»\»»4.| --- STRONA 14 --- opubl. Lex numer 602683, wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 14 stycznia 2011 roku, I PK 145/10, opubl. Lex numer 794777). Pozew stanowiacy w istocie wezwanie do zaplaty doreczony zostal pozwanemu w dniu 04 maja 2011 roku (k. 25), a zatem odsetki ustawowe od przyznanych powodowi swiadczen zasadzono od dnia nastepujacego po dniu doreczenia odpisu pozwu. W pozostaiym zakresie zadanie odsetek jako niezasadne podlegaio oddaleniu. Wobec powyzszego oraz na podstawie wskazanych przepisow Sad orzeki jak w sentencji wyroku (punkt IIII). O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 100 k.p.c. (punkt IV wyroku). Uznajac, iz okreslenie naleznej powodowi sumy zadoséuczynienia zalezalo od oceny Sa_du oraz ze wzgledow s1usznosci Sad wlozyl na pozwanego obowiazek zwrotu kosztow procesu na jego rzecz obejmujacych koszty zastepstwa procesowego radcy prawnego od zasadzonego swiadczenia w kwocie 3.600 ziotych na podstawie stawki okreslonej w § 6 pkt 6 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28 wrzesnia 2002 roku w sprawie oplat za czynnoéci radcow prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Panstwa kosztow pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego z urzedu (Dz. U. Nr 163 poz. 1349 ze zm.), opiate skarbowa od peinomocnictwa w kwocie 17 z1otych oraz uiszczona przez powoda w czesci opiate od pozwu w wysokoéci 300 ziotych. I .»"""* \1\ .L “ /l . . \ ~ Na oryginnle W1a¢c1wy(e) podpis(Y) >‘/ ....Lj:¢_*5*~"' isI~ . r; \ 1 ,1}rrti’; in M _ v’ If}. n 1 "'1 51$‘ Nlnleiszy dokument wydano na wnlosak J?/' m0...1.a.czE..2uu..................... 2 wtryble ustawy : 00‘; 6 wrzeénla 2001 roku ‘ 0 dastgple do II>f0rm5cjIfublIcZn6l (Dz.U. M112, 032 198) /'1;‘ n /§\\ if" {id tfi:.y_'(‘:.§ If ,c _;‘/Q z_i/ --- STRONA 15 --- Sygn. akt | ACa 575/12 31$f=’=“*'Jé=; 4//'11:»\c;‘~'\‘\‘¥ ;~",\\ §;'\= WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 grudnia 2012 r. Sad Apelacyjny w Lublinie, I Wydzial Cywilny w skladzie: Przewodniczacy  Sedzia SA Elzbieta Patrykiejew Sedzia: SA Ewa LauberDr.zazga Sedzia: SA Alicja Surdy (sp‘r.) Protokolant sekr.sa_dowy Dorota Kabala po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2012 r. w Lublinie na rozprawie sprawy z powédztwa W S puzeciwko Skarbowi Pafistwa  Sadowi Okregowemu w Radomiu zastepowanemu przez Prokuratorie Generalna Skarbu Pafistwa o zadoséuczynienie i odszkodowanie na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sadu Okregowego w Radomiu z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt I C 174/11 I. zmienia zaskarzony wyrok w catoéci w ten sposob, ze: 1) oddala powodztwo; 2) nie obciaia powoda W . S kosztami procesu; ll. zasadza od powoda Wtadystawa Sitkowskiego na rze'cz Skarbu Pafistwa  Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa kwote 2.700 (dwa tys_ia_ce siedemset) zlotych tytulem kosztow procesu za ll instancie. /5:~ Na oryqinaie O(m65G _ ~ _. e. ,’r<__,,_‘..L._,/, \t. .w1a6cIw‘/(e) PodP|s(Y) _ 1; 5; j 2,,_ ‘(Q .~ 1 K1 ' \ ~'~,'‘f’’f’.$¢;:s;;\ Nlnlelszy dokument wydano na wnlosek \/Q1. "f’'3t~1’_7!»‘~" z .............. ..' \\~"‘ 1 ‘C T w trybie ustawy 2 dgnla 6 wrzesnla 2001 '\"*\»~~~'” 0 dostewe do /nformac/i publlcznel --- STRONA 16 --- Sygn. akt I ACa 575/12 UZASADNIENIE W sprawie z powodztwa W S przeciwko Skarbowi Pafistwa — Sadowi Okregowemu w Radomiu zastepowanemu przez Prokuratorie Generalna Skarbu Panstwa o zadoééuczynienie i odszkodowanie Sad Okregowy w Radomiu wyrokiem z dnia 30 maja 2012 r. zasadzii od pozwanego na rzecz powoda kwote 40.000 zl tytulem zadoséuczynienia oraz kwote 17.795 zi tytuiem odszkodowania, obie kwoty wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. Oddalii powédztwo w pozostalym zakresie i zasadzii od pozwanego na rzecz powoda kwote 3.917 zl. tytulem zwrotu kosztow postepowania. W pozwie z dnia 3 lutego 2011 r. powod W S wniésl o zasadzenie na jego rzecz od pozwanego Skarbu Panstwa  Sadu Okregowego w Radomiu kwoty 80.000 zl tytuiem zadoséuczynienia oraz kwoty 17.795 zi tytulem odszkodowania w zwiazku ze skazaniem powoda wyrokiem Sadu Wojewodzkiego w Kielcach Osrodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia grudnia r. wydanym w sprawie VII K . . / , nastepnie uchylonym wyrokiem Sad Najwyzszego z dnia ' listopada r. wydanym w sprawie IV KK _ . Pozwany Skarb Panstwa  Sad Okregowy w Radomiu wniosl o oddalenie powodztwa w caiosci oraz o zasadzenie na jego rzecz kosztéw postepowania, w tym kosztow zastepstwa procesowego. Podniosi, ze roszczenie powoda nie jest uzasadnione co do zasady ani co do wysokosci, a ponadto jest przedawnione. Sad Okregowy po rozpoznaniu sprawy ustalil co nastepuje: Powod W S wyrokiem Sadu Wojewédzkiego w Kielcach Oérodka Zamiejscowego .v I~‘...Jomiu z dnia 21 grudnia 1960 r., wydanym w sprawie VII K , skazany zostal za popeinienie czynu z art. 2 § 2 lit. a ustawy z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialnosci karnej za przestepstwa przeciwko wiasnosci spoiecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w zwiazku z art. 1 § 1 lit. b ustawy z dnia 21 styfifltjza O19U51§n,§fiygin\5vr1zrRB?éeniu ochrony mienia spolecznego 1 3 EZE. 2011»  2 dnia ...... _________________________________ __ --- STRONA 17 --- 2 przed szkodami wynikajacymi z przestepstwa (Dz. U. Nr 4, poz. 11) przy zastosowaniu art. 47 § 1 lit a i c k.k. z 1932 r. i art. 1 i 2 dekretu o postepowaniu doraznym na kare 14 lat wiezienia i 200.000 zi grzywny, utrate praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 8 lat i przepadek caiego mienia. Przed skazaniem W . S pracowal w S G ,,I "' w R jako technolog, nadzorowai proces obrobki skér i przedmiotowym wyrokiem zostal skazany za zabor mienia spoiecznego w postaci skor. Powod byi wtedy zonaty i mial trojke maioletnich dzieci. Z uwagi na przedstawienie mu zarzutow powéd zostai aresztowany i przebywai w Zakladzie Kamym w W  M , a nastepnie podczas procesu w Zakladzie Kamym W K . W toku procesu powod miai obronce, nie przyznawai sie rowniez do popeinienia zarzucanego mu czynu. Jeszcze w toku postepowania kamego, w dniu 27 listopada 1959 r. zajeto ruchomoéci bedace wlasnoscia powoda oraz jego zony W S. . , a mianowicie: lodéwke, pralke, trzy dywany, adapter, kredens, szafe, biurko, sofe, dwa fotele, biblioteczke, toaletke, narzute, pieé flakonow krysztalowych, dziesieé kielichow krysztaiowych, gondolke krysztalowa, siedem sztuk krysztalow do ciast, trzy salaterki krysztaiowe, dwie krysztaiowe cukiernice, zastawe kawowa na dziewieé osob, srebma tace oraz krysztaiowa karaflce. Wartosé wskazanych ruchomosci w protokoiach zajecia oszacowano na laczna kwote 41.600 ziotych. Orzeczona kare wiezienia powod odbywai w okresie od dnia 2 lutego 1960 r. do dnia 29 lipca 1970 r. w Zakladzie Kamym w S O .. Zostal zwolniony warunkowo. Podczas osadzenia powod zatrudniony byi jako pracownik fizyczny. Warunki w Zakladzie Kamym w S O by1y zle. Na powierzchni 1415 m2 osadzonych bylo szesé osob, przy czym w celi znajdowaty sie tylko cztery Iozka. Pozostali wspc'>1wiezniowie spali na roziozonych na posadzce siennikach. Nie bylo oddzielonego kacika sanitamego, potrzeby fizjologiczne osadzeni zalatwiali do wiadra umieszczonego w celi. Na wyposazeniu celi nie bylo umywalek, nie by1y one réwniez ogrzewane. Nlnlelszy dokument wydano na wniosek 1W1..;1.tze.zu,11......,..,..,,,,...._.. --- STRONA 18 --- 3 W tralrcie osadzenia powéd zachorowai na wrzody zoiadka, mial rowniez problemy stomatologiczne i by1 leczony. Po opuszczeniu zakiadu kamego W S miai trudnosci z podjeciem zatrudnienia w swoim zawodzie, z uwagi na to Ze by} on osoba skazana,. Odméwiono mu zatrudnienia W garbamiach. Powod znalazi prace chalupnicza w spoidzielni metalowej, podejmowai prace dorywcze w warsztacie swojego brata. Z tych samych przyczyn powodowi odméwiono przyjecia na studia na Politechnice Radomskiej oraz do organizacji kombatanckich. Na skutek kasacji od wyroku Sadu Wojewédzkiego w Kielcach Osrodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. wydanego w sprawie VII K . . wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich wyrokiem z dnia listopada _ r., wydanym w sprawie IV KK / , Sad Najwyzszy uchy1i1 zaskarzony wyrok i umorzyl postepowanie kame wobec W S na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zwiazku z art. 105 § 1 pkt 1 k.k. z 1969 r. w brzmieniu obowiazujacym do 20 listopada 1995 r., to jest z uwagi na przedawnienie karalnoéci. Zlozony przez powoda w dniu 17 marca 2010 r. wniosek o zapiate odszkodowania i zadoséuczynienia na podstawie art. 552 § 1 k.p.k. zostal oddalony wyrokiem Sadu Okregowego w Radomiu z dnia listopada 20 r. wydanym w sprawie II Ko .’ ,,odszk." Wyrok ten nie zostai przez powoda zaskarzony i uprawomocnil sie w dniu grudnia 20 r. Sad Okregowy uznai, ze w ustalonym stanie faktycznym powédztwo jest zasadne czesciowo, to jest, co do zasadzenia na rzecz powoda tytuiem zadoséuczynienia kwoty 50.000 zl wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. oraz kwoty 17.795 zi tytulem odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2011 r. (punkty I i II wyroku). W pozostaiym zakresie powodztwo jako bezzasadne odda1i1(punkt IH wyroku). Jak podkreslil Sad Okregowy, powéd dochodzil od pozwanego odszkodowania i zadoééuczynienia za naruszenie jego dobr osobistych, to jest wolngé|e§,dgq¢gp$q&n@§az|@g@i w zwiazku z jego nieslusznym skazaniem. Szkode, zdma.......]..3..[IZ.E..Z[11.l\........... --- STRONA 19 --- 4 zarowno majatkowa, jak i niematerialna, wywodzi} z faktu skazania go wyrokiem Sadu Wojewédzkiego w Kielcach Osrodka Zamiejscowego w Radomiu, uchylonym nastepnie przez Sad Najwyzszy, ktory w uzasadnieniu swego wyroku wskazai, ze w postepowaniu, w wyniku ktérego powéd zostai skazany, nieprawidiowo zastosowano tryb dorazny przewidziany w dekrecie z dnia 16 listopada 1945 r. o postepowaniu doraznym (tekst jednolityz Dz.U. z 1949 r. Nr 33, poz. 244). Decyzja o zastosowaniu tego trybu byla dowolna i nieuprawniona, a rozpoznanie sprawy w trybie doraznym, a nie zwyczajnym by1o razacym naruszeniem prawa. Zgodnie bowiem z przepisami wskazanego dekretu postepowanie dorazne bylo postepowaniem jednoinstancyjnym, skréconym, uproszczonym, a jednoczesnie wiazalo sie ze znacznym zaostrzeniem wymiaru kary, wlacznie z mozliwoscia orzeczenia kary smierci (por. art. 2 dekretu). Powyzsze okolicznosci w ocenie Sadu Okregowego wskazuja, ze ze wzgledu na niewiasciwe zastosowanie trybu postepowania doraznego, powodowi ograniczono prawo do obrony, w tym do skiadania srodkow odwoiawczych, co w konsekwencji doprowadzilo do jego niesiusznego skazania. Za takie uwaza sie bowiem skazanie, ktére zostalo orzeczone z obraza przepisow prawa, co miaio miejsce w niniejszej sprawie. Wykonanie orzeczonej wobec powoda kary spowodowalo naruszenie jego dobér osobistych  womosci, czci oraz godnosci oraz byio zdarzeniem wywolujacym szkode materiahma. Oceniajac zasadnosé roszczen powoda Sad Okregowy wskazai, ze zgodnie z trescia art. XLIX § 1 przepiséw wprowadzajacych Kodeks cywilny zastosowanie w sprawie maja przepisy obowiazujace w chwili zdarzenia wywoiujacego szkode, czyli przepisy sprzed daty wejscia w zycie Kodeksu cywilnego. W dacie skazania powoda przy zastosowaniu z razacym naruszeniem prawa niewlasciwego trybu postepowania, odpowiedzialnoéé za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszy panstwowych regulowala ustawa z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedziahiosci Pafistwa za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszow paristwowych (Dz.U. Nr 54, poz. 243), ktore zostaiy nastepnie inkorporowane przez Kodeks cywilny w Nlnlelszy dokument wydano na wniosek Z 1119.1.113.:§1E::Z[11i:;;;:;;":.xa;';';;:. --- STRONA 20 --- 5 brzmieniu z 1965 r. w przepisach art. 417  421 k.c., na ktore powéd sie powo1ywa1. Zgodnie z art. 4 ust. 1 wskazanej ustawy o odpowiedzialnosci Pafistwa za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszow pafistwowych, jezeli szkoda zostaia wyrzadzona na skutek wydania orzeczenia lub zarzadzenia, Pafistwo odpowiada tylko wowczas, gdy przy wydaniu orzeczenia lub zarzadzenia nastapiio naruszenie prawa écigane w trybie postepowania kamego lub dyscyplinamego, a wina sprawcy szkody zostaia stwierdzona w wyroku kamym lub orzeczeniu dyscyplinarnym albo uznana przez organ przeiozony nad sprawca szkody. Zas'. w mysl art. 4 ust. 2 brak stwierdzenia winy w wyroku kamym lub orzeczeniu dyscyplinarnym nie wyklucza odpowiedzialnosci Pafistwa, jezeli wszczeciu lub prowadzeniu postepowania kamego albo dyscyplinamego stoi na przeszkodzie okolicznosé wylaczajaca sciganie. Taka tez sytuacja wystapiia w rozpoznawanej sprawie. Powéd nie dysponuje ani wyrokiem kamym ani orzeczeniem dyscyplinamym stwierdzajacym wine funkcjonariuszy pafistwowych. Jednak odpowiedzialnosé pozwanego nie jest wykluczona, gdyz uzyskanie takich orzeczen by1o niemozliwe z uwagi na okolicznosé wylaczajaca sciganie jaka jest przedawnienie. Zgodnie bowiem z trescia art. 93 § 1 Rozporzadzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 6 lutego 1928 r.  Prawo o ustroju sadéw powszechnych (tekst jednolityz Dz.U. z 1950 r., Nr 39, poz. 360), jezeli od chwili przewinienia do chwili wszczecia postepowania dyscyplinamego upiynelo pieé lat, postepowanie dyscypliname nie moze byé wszczete, a w razie wszczecia  nalezy je umorzyé. W ustalonym stanie faktycznym Skarb Panstwa ponosi tym samym odpowiedzialnosé za szkode wyrzadzona przez funkcjonariuszy panstwowych, kiérymi sq miedzy imiymi prokuratorzy i sedziowie. Sad Okregowy uznai tez, ze powod wykazal rowniez pozostale przeslanki odpowiedzialnosci odszkodowawczej pozwanego, a mianowicie istnienie zwiazku P1'ZY°ZYI10W¢g0 pomiedzy dziaianiem funkcjonariuszy, a poniesiona przez niego szkoda niematerialna w postaci kizywdy oraz majatkowa. Wskazai, ze gdyby nie T211496 Hmmwifififimmnagwgajace na bezpodstawnym zastosowaniu trybu z dnta......................................... .. --- STRONA 21 --- 6 doraznego, naruszajacym zasady rzetelnego procesu kamego i elementame prawa czlowieka obejmujace prawo do obrony, w tym zwiaszcza do zaskarzania orzeczen, to powod nie zostalby skazany na kare w tym wymiarze, jak rowniez nie orzeczono by wobec niego przepadku mienia w caiosci. Jednak nie mozna jednoznacznie uznaé, ze powod w ogole nie zostalby skazany. Nie budzi zdaniem Sadu Okregowego watpliwoéci, ze niesluszne skazanie rozumiane jako kara, ktorej skazany nie powinien by1 odbyé, powaznie narusza wolnosé czlowieka. Na skutek niesiusznego skazania dochodzi rowniez do naruszenia godnosci i dobrego imienia osoby nieslusznie skazanej. Wolnosé, czesé i godnosé jako dobra osobiste pozostaja pod ochrona prawa cywilnego (art. 24 k.c.). Przy czym w chwili zdarzenia wywoiujacego szkode roszczenia o ochrone tych dobr przewidywal art. 11 ustawy z dnia 18 lipca 1950 r.  Przepisy ogélne prawa cywilnego (Dz.U. Nr 34, poz. 311 ze zm.) oraz art. 165 § 1 k.z., przyznajacy osobie poszkodowanej roszczenie o zadoséuczynienie za doznana krzywde. W ustalonym stanie faktycznym nie budziio tez wedlug Sadu watpliwosci, ze na skutek bezprawnych dziaiafi funkcjonariuszy panstwowych naruszajacych dobra osobiste powoda doszlo do wyrzadzenia powodowi szkody niematerialnej w postaci krzywdy. Powéd skazany zostai na kare 14 lat wiezienia, z ktorych odby1 kare W wymiarze 10 lat. W okresie tym pozbawiony byl mozliwosci zycia z rodzina, ksztalcenia czy tez rozwoju zawodowego. Kare odbywal w warunkach niespeiniajacych podstawowych wspolczesnych standardow odbywania kary pozbawienia wolnoéci. Po opuszczeniu zakladu kamego miai natomiast problemy z podjeciem zatrudnienia jako osoba skazana, co bylo dla niego szczegolnie dotkliwe, z uwagi na to, iz caiy ciezar utrzymania rodziny spoczywai od chwili aresztowania powoda na jego zonie. Powodowi odmowiono rowniez czionkostwa w organizacji kombatanckiej oraz przyjecia na wyzsze studia na Politechnice Radomskiej. Istotne znaczenie dla poczucia krzywdy powoda i jego cierpien psychicznych ma wiec rowniez reakcja spoleczefistwa na fakt jego skazania. Dla powoda okolicznosé skazania, odbywania kary oraz ostracyzm spoleczny, ktory N|nie1szy.10k0mentwy0an0 na wniosek 1 3 EZE. Z111!» Z ‘?["?: ~  '.'.‘."1'. "1 ‘J:I1';'.‘.iIllIl§L'AXA2' --- STRONA 22 --- 7 go spotkai p0 jej zakoficzeniu, byi tym bardziej dotkliwy, iz w latach drugiej wojny swiatowej dziaiai on jako zoinierz Armii Kraj owej. Odnoszac sie do roszczenia powoda o zasadzenie zadoséuczynienia pienieznego za doznana krzywde Sad Okregowy wskazai na jego kompensacyjny charakter. Podkreslil, ze zadoséuczynienie ma na celu ziagodzenie cierpiefi psychicznych i fizycznych pokrzywdzonego zwiazanych z naruszeniem jego dobr osobistych. I uznal za zasadne przyznanie powodowi zadoséuczynienia w kwocie 40.000 zi, jako adekwatnej do stopnia wyrzadzonej powodowi krzywdy, stanowiacej dla powoda realne przysporzenie o charakterze ekonomicznym. Zadanie przez powoda zasadzenia z tego tytultu kwoty 80.000 zl nie by1o w ocenie Sadu uzasadnione, poniewaz nie mozna obecnie jednoznacznie stwierdzié, ze po rozpoznaniu sprawy w trybie zwyklym powéd w ogéle nie zosta1by skazany. Powod nie wykazal rowniez by jego problemy ze zdrowiem, na ktére wskazuje, rzeczywiécie pozostawaly w zwiazku z osadzeniem powoda w zakladzie kamym na podstawie wyroku z dnia 21 grudnia 1960 r. Sam fakt, ze ujawnily sie one w tym okresie, nie oznacza jeszcze, ze istnieje zwiazek przyczynowy pomiedzy ich wystapieniem a dziaianiem pozwanego. Sad Okregowy przyjai, ze w ustalonym stanie faktycznym nie budzi rowniez watpliwosci, ze Skarb Paristwa ponosi odpowiedziahaosé za szkode materialna powoda w postaci utraty zajetych w trakcie postepowania i objetych nastepnie przepadkiem, ruchomosci. Gdyby bowiem nie zastosowano trybu doraznego, nie byloby podstaw do orzeczenia wobec powoda przepadku calego majatku. Wysokosé szkody poniesionej przez powoda z tego tytuiu Sad Okregowy ustalil stosujac art. 322 k.p.c., ktory stanowi, ze jezeli w sprawie o naprawienie szkody, o dochody, zwrot bezpodstawnego wzbogacenia lub o éwiadczenie z umowy o dozywocie sad uzna, ze écisie udowodnienie wysokoéci zadania jest niemozliwe lub nader utrudnione, moze w wyroku zasadzié odpowiednia sume wedhig swej oceny, opartej na rozwazeniu wszystkich okolicznosci sprawy W oparciu o ten przepis Sad uznal, ze zasadnym jest zasadzenie na rzecz powoda tytuiem odszlcodmmjjioask\%nza5je’t(enanvine(g1’ehomosci, objete nastepnie przepadkiem, ,,,,,,, 1 3 CZE. 2011»  --- STRONA 23 --- 8 4 kwoty 17.795 zi, ktéra odpowiada wartosci wskazanych przez powoda rzeczy zgodnie z obecnymi cenami (art. 363 § 3 k.c.). Za nieskuteozny uznai Sad Okregowy podniesiony przez strone pozwana zarzut przedawnienia roszczefi powoda. Wskazai, ze z uwagi na tresé przepisow intertemporalnych, to jest art. XXXV przepisow wprowadzajacych Kodeks cywilny oraz art. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy  Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 80, poz. 538) zastosowanie mieé bedzie art. 442 § 1 k.c., zgodnie z ktorym roszczenie o naprawienie szkody wyrzadzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upiywem lat trzech od dnia, w ktorym poszkodowany dowiedzial sie o szkodzie i o osobie obowiazanej do jej naprawienia. Jednakze w kazdym wypadku roszczenie przedawnia sie z upiywem lat dziesieciu od dnia, w ktorym nastapiio zdarzenie wyrzadzajace szkode. Przyjmujac, ze zgodnie z trescia powoianego przepisu mozna by co do zasady uznaé roszczenie powoda za przedawnione, Sad Okregowy jednoczesnie uznal, ze w okolicznosciach sprawy zgloszony przez strone pozwana zarzut przedawnienia nie moze odniesé skutku w postaci oddalenia powodztwa powoda w calosci z uwagi na sprzecznosé z zasadami wspoizycia spolecznego (art. 5 k.c.). Podkreslii w ustalonym stanie faktycznym ocene taka uzasadniaja wyjatkowe okolicznosci. Mianowicie to, ze powod nie miai mozliwosci dochodzenia swoich roszczen wczesniej. Droge taka otworzylo mu dopiero uchylenie w skutek kasacji wyroku z dnia 21 grudnia 1960 r. Dodatkowo, dzialajac w przeéwiadczeniu przyslugiwania mu na podstawie przepisow zawartych w Rozdziale 58 k.p.k. roszczenia o zadoséuczynienie i odszkodowanie za niesluszne skazanie, ziozyl stosowny wniosek, ktory byl rozpoznawany przez Sad Okregowy w Radomiu II Wydzial Kamy. Sad ten, uznajac, ze powod nie spelnia przeslanek z art. 552 k.p.k. i oddalajac jego wniosek o zasadzenie z tego tytuiu od Skarbu Pafistwa zadoééuczynienia i odszkodowania, skierowa1 powoda w tym zakresie na droge postepowania cywilnego. Powod dzialajac w zaufaniu do organow pafistwa od wskazanego wyroku nie odwoial sie i ziozyi pozew w postepowaniu cywilnym. A gdyby roszczenie powoda by1o dochodzone wedipgmggzepjsgygno 1§.p,,1§s.,k mi, 1 3 CZE. 211111 _______ we --- STRONA 24 --- 9 ni'e byioby przedawnione. Zgodnie bowiem z art. 555 k.p.k. roszczenia przewidziane w niniejszym rozdziale (58 k.p.k.) przedawniaja sie po upiywie roku od daty uprawomocnienia sie orzeczenia dajacego podstawe do odszkodowania i zadoséuczynienia (...). Przy zastosowaniu wskazanego przepisu roszczenie powoda nie byioby przedawnione. Zdaniem Sadu Okregowego powéd nie moze znajdowaé sie w gorszej sytuacji, tylko z tej przyczyny, ze nie istniaiy obiektywne mozliwosci do uniewinnienia go, a postepowanie wobec niego jedynie umorzono z uwagi na przedawnienie karalnoéci przestepstvva, co pozbawiio powoda mozliwosci uzyskania odszkodowania i zadoséuczynienia na podstawie art. 552 k.p.k. O odsetkach od zasadzonej kwoty zadoééuczynienia oraz odszkodowania Sad Okregowy orzeki na podstawie art. 481 § 1 k.c. Wskazai, ze zadoséuczynienie za krzywde oraz odszkodowanie staja sie wymagalne po wezwaniu przez poszkodowanego do speinienia swiadczenia (art. 455 § 1 k.c.). Stanowiacy wezwanie do zapiaty pozew zostai doreczony pozwanemu w dniu 4 maja 2011 r. i odsetki ustawowe od przyznanych powodowi swiadczefi zostaiy zasadzone od dnia nastepujacego po dniu doreczenia pozwu. Wobec czesciowego oddalenia powédztwa, o kosztach procesu Sad Okregowy oizeki na podstawie art. 100 k.p.c. (punkt IV wyroku). Uznajac, iz okreslenie naleznej powodowi sumy zadoééuczynienia zalezaio od oceny Sadu oraz ze wzgledéw siusznosci Sad wiozyi na pozwanego obowiazek zwrotu na rzecz powoda kosztow procesu obejmujacych opiaty za czynnosci procesowego radcy prawnego od zasadzonego swiadczenia, w kwocie 3.600 zi ustalonej na podstawie stawki okreélonej w § 6 pkt 6 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28 wrzesnia 2002 r. w sprawie opiat za czynnosci radcow prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego z mzedu (Dz. U. Nr 163 poz. 1349 ze zm.), opiate skarbowa od peinomocnictwa w kwocie 17 zi oraz uiszczona przez powoda w czesci opiate od pozwu w kwocie 300 zi. Nlnielszy dokument wydano na wnlosak zdnla ....... ......... w trybie us_tawyrd‘n1a6 wrz_eén1a_2001_r0ku --- STRONA 25 --- 10 a W apelacji pozwany Skarb Panstwa reprezentowany przez Sad Okregowy w Radomiu, zastepowany przez Prokuratorie Generalna Skarbu Panstwa, zaskarzyi wyrok Sadu Okregowego w Radomiu z dnia 30 maja 2012 r. w czesci uwzgledniajacej powodztwo, tj. w punktach pkt I, II i IV, zarzucajac: I. naruszenie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. przez nie odrzucenie pozwu, lecz rozpoznanie sprawy o odszkodowanie i zadoséuczynienie juz prawomocnie osadzonej wyrokiem Sadu Okregowego w Radomiu z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt II Ko ,,odszk”; H. naruszenie art. 552 § 1 k.p.k. poprzez jego zastosowanie w sprawie przez sad cywilny i przyjecie odpowiedzialnosci Skarbu Pafistwa na zasadzie ryzyka za sam skutek, HI. naruszenie art. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialnosci Pafistwa za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszéw panstwowych (Dz. U. Nr 54, poz. 243) poprzez jego niezastosowanie i stwierdzenie, ze powod nie byi obowiazany do wykazania przesianki winy pozwanego Skarbu Pafistwa w postaci wyroku kamego ani orzeczenia dyscyplinarnego stwierdzajacego wine funkcjonariuszy panstwowych w zwiazku z wydanym w jego sprawie wyrokiem skazujacym z dnia grudnia . r. w sprawie VII K ; IV. naruszenie art. 165 § 1 ustawy kodeks zobowiazan i art. 11 ustawy z dnia 18 lipca 1950 r.  Przepisy ogolne prawa cywihiego (Dz. U. Nr 34, poz. 311 ze zm.) poprzez ich zastosowanie polegajace na:  uznaniu, ze powod zostai niesiusznie skazany na kare, ktérej nie powinien byi odbyé, co uzasadnia zasadzenie zadoséuczynienia za bezprawne naruszenie jego wolnoéci oraz godnoéci i czci a zwiaszcza dobrego imienia,  zasadzeniu zadoééuczynienia nie w odpowiedniej lecz w nadmiemej wysokosci. V. naruszenie alt. 157 § 2 k.z. poprzez:  zasadzenie odszkodowania w kwocie 17.795 zi za orzeczony wobec powoda, wyrokiem Sadu Wojewodzkiego w Kielcach Osrodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. wydanym w sprawie o sygQ§Zya1§t]m}{1,IydKO,,11,Q{§0, 1 3 EZE. 21111 Z dnia . . . . . . . . . . . . --- STRONA 26 --- 11 caikowity przepadek mienia, ktore to orzeczenie nie pozostaje w adekwatnym zwiazku przyczynowym z zachowaniem pozwanego Skarbu Pafistwa w postaci rozstrzygniecia w sprawie W S. VII K . rozpoznanej z zastosowaniem przepiséw Dekretu z dnia 16 listopada 1945 r. o postepowaniu doraznym (Dz. U. z 1949 r. , nr 33, poz. 244;  zasadzenie zadoééuczynienia w wysokosci 40.000 zi takze z uwagi na ustalone przez Sad zie warunki w jakich powod miai odbywaé kare pozbawienia wolnosci, co nie pozostaje w adekwatnym zwiazku przyczynowym z zachowaniem pozwanego Skarbu Pafistwa w postaci ww. wyroku skazujacego powoda z zastosowaniem przepiséw Dekretu z 16 listopada 1945 r.;  zasadzenie zadoséuczynienia w wysokosci 40.000 zi takze z uwagi na ustalone przez Sad trudnoéé powoda po opuszczeniu zakiadu kamego w 1970 r. z podjeciem zatrudnienia, podjeciem studiow wyzszych na Politechnice Radomskiej, uzyskaniem czionkostwa organizacji kombatanckiej , ktore nie pozostaja w adekwatnym zwiazku przyczynowym z zachowaniem pozwanego Skarbu Pafistwa w postaci ww. wyroku skazujacego powoda z zastosowaniem przepisow Dekretu z 16 listopada 1945 r.; VI. Naruszenie art. 283 § 1 k.z. i art. 442 § 1 k.c. poprzez ich niezastosowanie, i stwierdzenie przez Sad I instancji  na podstawie art. 552 k.p.k.  ze roszczenie powoda nie ulegio przedawnieniu; VH. Naruszenie art. 5 k.c. przez jego zastosowanie w sprawie i uznanie podniesionego przez strone pozwana zarzutu przedawnienia roszczenia za niezgodny z zasadami wspoizycia spoiecznego; VIH. Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie biednych ustalefi faktycznych, wskutek wadliwej, gdyz dowolnej oceny materiaiu dowodowego, polegajacej na przyjeciu, ze:  powod W ' S odbywai kare pozbawienia wolnosci w Zakiadzie Kamym w S O w ziych warunkach bytowych i sanitarnych tj. w celach mieszkalnych o pow. 1415 m2 , gdzie byio osadzonych 6 oséb NWEJSZV dokument wydano na wnlosak ,d,,,,H__ 1 3 EZE. Z011 ~ --- STRONA 27 --- 12 i znajdowaiy sie tylko 4 iozka i siermiki oraz nie byio umywalek, we i ogrzewania  powéd W S nie studiowai na P ' R . poniewaz odmowiono mu przyjecia na uczelnie z uwagi na skazanie; IX. Naruszenie art. 322. k.p.c. poprzez jego zastosowanie w sprawie skutkujace uznaniem, ze scisie udowodnienie wysokosci zadanego odszkodowania jest niemozliwe lub nadmiemie utrudnione i zasadzenie na rzecz powoda odszkodowania za objete przepadkiem ruchomosci w zadanej, lecz nie udowodnionej przez powoda reprezentowanego przez profesjonalnego peinomocnika kwocie 17.795 zi. We wnioskach apelacji pozwany Skarb Paristwa wnosii o uchylenie zaskarzonego wyroku i odrzucenie pozwu, a w przypadku nieuwzglednienia tego wniosku 0 zmiane zaskarzonego wyroku poprzez oddalenie powodztwa w zakresie objetym punktami I i II oraz IV poprzez zasadzenie od powoda na rzecz Skarbu PanstwaProkuratorii Generalnej Skarbu Paristwa zwrotu kosztow zastepstwa procesowego pozwanego w postepowaniu w pierwszej instancji, a ponadto o zasadzenie od powoda zwrotu kosztow zastepstwa procesowego pozwanego za druga instancje Wediug norm prawem przepisanych na rzecz Skarbu Panstwa  Prokuratorii Generahiej Skarbu Panstwa. Sad Apelacyjny ustalii i zwazyi co nastepuje: Apelacja pozwanego podlega uwzglednieniu. Nie jest jednakze uzasadniony podniesiony w niej zarzut naruszenia art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. poprzez nie odrzucenie pozwu. Zgodnie z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. sad odrzuci pozew, jezeli o to samo roszczenie pomiedzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo zostaia juz prawomocnie osadzona. Wediug apelujacego w sprawie zachodzi stan powagi rzeczy osadzonej z uwagi na uprzednie oddalenie prawomocnym wyrokiem z dnia 4 listopada 2010 r. w sprawie Sadu Okregowego W Radomiu sygn. akt II Ko ,,odszk”, pomiedzy tymi samymi stronami powodztwa o odszkodowanie i zadoséuczynienie, dochodzone w takich samych kwotach, a wiec przy tozsamoéci stron i roszczen. Nlnielszy dokumentwydano na wniosek ................. .. --- STRONA 28 --- 13 I.stotnie w obu sprawach powod dochodzi zasadzenia na swoja rzecz odszkodowania i zadoséuczynienia w zwiazlcu z faktem niesiusznego jego zdaniem skazania. Jednak w sprawie Sadu Okregowego w Radomiu sygn. akt II Ko ,,odszk” powéd dochodzii roszczen odszkodowawczych na podstawie art. 552 k.p.k., zgodnie z ktorym oskarzonemu, ktory w wyniku wznowienia postepowania lub kasacji zostai uniewinniony lub skazany na iagodniejsza kare, siuzy od Skarbu Pafrstwa odszkodowanie za poniesiona szkode oraz zadoséuczynienie za doznana krzywde, wynikie z wykonania wzgledem niego w caiosci lub w czesci kary, ktérej nie powinien byi ponieéé. W sprawie niniejszej, w zwiazku z tym samym faktem niesiusznego wediug niego skazania, powod jak wyjasnii, dochodzii na podstawie art. 24 k.c. ochrony wskazanych dobr osobistych, m.in. czci, poprzez przyznanie zadoséuczynienia pienieznego za krzywde jakiej doznai w zwiazku z ich naruszeniem w nastepstwie warunkow, w jakich odbywai orzeczona kare pozbawienia wohrosci oraz na podstawie art. 417 § 1 k.c. w zw. z art. 418 k.c., w brzmieniu przed ich uchyleniem, odszkodowania z tytuiu szkody majatkowej, ktorej doznai w zwiazku z wykonaniem orzeczonego wobec niego przepadku mienia (k. 74). Powod wywodzii, ze na skutek sprzecznego z prawem zastosowania w postepowaniu w sprawie karnej przeciwko niemu trybu doraznego naruszajacego zasady rzetehrego procesu kamego zostai skazany, a orzeczona wobec niego kara zostaia wykonana. I eksponujac fakt niesiusznego skazania powéd, niezaleznie od powoiania faktu uchylenia ze skargi kasacyjnej wyroku skazujacego i umorzenia postepowania z uwagi na przedawnienie karahiosci, podkreslai, ze byi niewinny a wskutek bezprawnego zastosowania trybu doraznego zostai pozbawiony mozliwosci udowodnienia swojej niewinnosci, co byio w jego ocenie przyczyna niesiusznego skazania. W konsekwencji odbyi kare pozbawienia wolnosci w warunkach naruszajacych jego godnoéé (czesé wewnetrzna) i zdrowie oraz zostai pozbawiony majatku. Odpowiedzialnosé odszkodowaweza Skarbu Panstwa na podstawie art. 552 k.p.k. jest niezalezna qqhiygmykugggenjgnoyywjgyepiktr dziaialnosci ktorego nastapiia z ................ --- STRONA 29 --- 14 szkoda, jest odpowiedzialnoscia oparta na zasadzie ryzyka. Odpowiedzialnoscia za sam fakt niesiusznego skazania, ktory zostai wykazany uniewinnieniem lub skazaniem na iagodniejsza kare w wyniku wznowienia postepowania lub kasacji. W zakresie hipotez objetych art. 552 i nast. k.p.k. stosowanie przepisow art. 417 — 420 k.c. reguiujacych na gruncie prawa cywilnego podstawy odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa za szkody, jest wyiaczone z mocy art. 421 k.c. Co potwierdza tresé orzeczenia Sadu Najwyzszego z dnia 15 czerwca 1971 r., II CZ 61/71 (LEX nr 6944), W ktorym Sad ten stvvierdzii, ze ,,Jeze1i nie chodzi o hipotezy ujete w przepisach art. 487491 k.p.k. (obecnie art. 552  559 k.p.k.), to do szkod spowodowanych nieprawidiowosciami wymiaru sprawiedliwosci maja zastosowanie przepisy art. 417420 k.c. Tryb przewidziany w art. 487 k.p.k. (obecnie art. 552 k.p.k.) ma zastosowanie tylko wowczas, gdy zostana spehrione wszystkie zawarte w nim przesianki, a przede wszystkim gdy nastapii juz pozytywny dla oskarzonego wynik wznowienia postepowania lub rewizji nadzwyczajnej (obecnie kasacji)”. Przy braku przesianek zastosowania art. 552 k.p.k. poszkodowany moze zatem dochodzié odszkodowania i zadoééuczynienia na podstawie przepisow prawa cywilnego, pod warunkiem, ze udowodni okreslone w tych przepisach przesianki odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa. Powyzsze rozwazania oraz porownanie przesianek odpowiedzialnoéci odszkodowawczej Skarbu Pafrstwa na podstawie art. 552 k.p.k. z przesiankarni tej odpowiedzialnosci na podstawie przepiséw o czynach niedozwolonych regulowanej 1. prawie cywilnym oraz odpowiedzialnosci za na ruszenie dobr osobistych, uzasadnia przyjecie, ze nie zachodzi powoiywana przez apelujacego powaga rzeczy osadzonej. Zgodnie bowiem z pogladami orzecznictwa ,,(...) Prawomocny wyrok nie stanowi przeszkody do wytoczenia powodztwa miedzy tymi samymi stronami, gdy nie wystepuje tozsamosé przedmiotu, a nadto jezeli przedrniot powodztw jest wprawdzie jednakowy, ale rozne sa podstawy powodztw, przy czym chodzi w tym wypadku zarowno o podstawe faktyczna, jak i prawna zadania. (por. Nlnielszy dokument wydano na wniosek zdnia .......1..3..[lZ£..Z01L ................ .. w tn/hie ustavw 7 dnia 6 wrzeénla 2001 roku --- STRONA 30 --- 15 0 postanowienie Sadu Najwyzszego z dnia 11 lutego 2011 r. I CSK 277/10 LEX nr 93 6478). Wobec braku podstaw do odrzucenia pozwu rozpoznania wymagaja rozpoznania dalsze zarzuty apelacji, w tym zarzuty naruszenia przepisow prawa materialnego stanowiacych podstawe odpowiedzialnosci pozwanego oraz przedawnienie roszczen powoda. Podstawe rozwazan w tym przedmiocie stanowia ustalenia faktyczne Sadu Okregowego, ktore Sad Apelacyjny podziela i przyjmuje za wiasne z pewnymi zastrzezeniami, ktore zostana, wskazane w dalszym toku wywodow. Wbrew zarzutowi apelacji Sad Okregowy nie naruszyi art. 552 § 1 k.p.k. poprzez jego zastosowanie jako podstawy odpowiedzialnosci pozwanego Skarbu Panstwa. Wprawdzie Sad Okregowy analizowai szczegoiowo przesianki odpowiedziahroéci Skarbu Panstwa na podstawie tego przepisu, ale roszczenie powoda rozpoznawai na podstawie przepisow prawa cywilnego. Miai bowiem na uwadze, ze w postepowaniu kamym wniosek powoda o zasadzenie zadoséuczynienia i odszkodowania zostai oddalony z uwagi na niespeinienie przesianek z art. 552 k.p.k. A tym samym takze to, ze roszczenie powoda moze zostaé uwzglednione tylko w razie wykazania podstaw odpowiedziahrosci Skarbu Panstwa na podstawie przepisow prawa cywilnego. I przedmiotem oceny jest, czy jak przyjai to Sad Okregowy zdaniem pozwanego bezpodstawnie, powod istotnie przesianki odpowiedziahrosci Skarbu Panstwa udowodnii (art. 6 k.c.). Obowiazujacy w dacie wydania w sprawie VII K Sadu Wojewodzkiego w Kielcach Osrodka Zamiejscowego w Radomiu wyroku z dnia 21 grudnia 1960 r., ktorym powod zostai skazany, kodeks zobowiazan (Rozporzadzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 pazdziernika 1933 r. Kodeks zobowiazan; Dz.U. z 1933 r. Nr 82, poz. 598) nie zawierai przepisow regulujacych odpowiedzialnoéé za szkody wyrzadzone przy wykonywaniu wiadzy publicznej. Zasady odpowiedzialnosci Panstwa za szkody wyrzadzone przez zarowno przy wykonywaniu zarowno czynnosci z dnia .................... ............... .. ... 0A.1» ...<0..I ~ AX\ C mrmflnh ')fll'\1 val: --- STRONA 31 --- 16 o charakterze wiadczym, jak i czynnoéci gospodarczych, regulowaia powoiana przez Sad Okregowy ustawy z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialnosci Panstwa za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszow panstwowych (Dz. U. Nr 54, poz. 243; dalej okreélana jako: ,,ustawa o odpowiedzialnosci Panstwa”). W razie ustalenia na jej podstawie odpowiedzialnosci Panstwa, na podstawie art. 165 k.z., w razie uszkodzenia ciaia lub wywoiania rozstroju zdrowia, pozbawienia zycia, pozbawienia wolnosci lub obrazy czci, sad mogi przyznaé poszkodowanemu lub instytucji przezen wskazanej stosowna sume pieniezna, jako zadoééuczynienie za cierpienia fizyczne i krzywde moralna. Natomiast zgodnie z art. 157 § 2 k.z. zobowiazany do odszkodowania odpowiada tylko za normalne nastepstwa dziaiania lub zaniechania, ktore spowodowaio szkode odszkodowanie. Powoiany przepis w § 1 i 3 stanowi ponadto, ze odszkodowanie obejmuje strate, ja':a poszkodowany poniosi, i korzyéé, ktorej mégi sie spodziewaé, gdyby mu szkody nie wyrzadzono, a w przypadkach, przez ustawe przewidzianych, mozna zadaé, niezaleznie od naprawienia szkody majatkowej, zadoséuczynienia za krzywde moralna. Kodeks cywilny, ktéry wszedi w zycie z dniem 1 stycznia 1965 r. (art. 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzajace kodeks cywilny; Dz.U. z 1964 r. Nr 16, poz. 94), przejai podstawowe uregulowania ustawy z dnia 15 listopada o odpowiedzialnosci Pafrstwa w przepisach art. 417 — 421). Jak wskazai Sad Okregowy do oceny odpowiedzialnosci pozwanego za szkode powoda miaiy zastosowanie przepisy ustawy o odpowiedzialnosci Panstwa (jej art. 4) zgodnie z trescia art. XLIX § 1 przepisow wprowadzajacych Kodeks cywilny zastosowanie, jako obowiazujace w chwili zdarzenia wywoiujacego szkode. Zarzucajac naruszenie art. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialnosci Pafrstwa pozwany zarzuca jego nieuzasadnione zastosowanie w ustalonym stanie faktycznym, mimo nieudowodnienia przez powoda przesianek odpowiedzialnosci pozwanego Skarbu Paristwa na podstawie tego przepisu, w szczegolnoéci niewykazania wyrokiem kamym ani orzeczeniem dyscyplinamym winy funkcjonariuszy panstwowych w zwiazku z wydamem dyyudasyrraavxajggk mm 1 3 F7F. 21111» --- STRONA 32 --- 17 wyroku skazujacego z dnia 21 grudnia 1960 r., w sprawie VII K 1112/60. Przy ocenie tego zarzutu nalezy mieé na uwadze, ze Wediug powoda bezprawne dziaianie funkcjonariuszy Panstwa polegaio na rozpoznaniu sprawy, w ktorej w 1960 r. zapadi wyrok skazujacy powoda, w trybie doraznym a nie zwykiym, co Wediug powoda uniemozliwiio mu podjecie skutecznej obrony i wykazanie, ze byi niewirmy. Tym samym powéd twierdzi, ze nie zostaiby skazany gdyby sprawa zostaia rozpoznana w postepowaniu zwykiym. Jednak jedyny przywoiany przez powoda na te okolicznosé dow6d., to wydany na skutek kasacji od wyroku Sadu Wojewodzkiego w Kielcach Oérodka Zamiejscowego w Radomiu z dnia 21 grudnia 1960 r. w sprawie VII K , wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 18 listopada 2009 r., wydany w sprawie IV KK . Wyrokiem tym Sad Najwyzszy uchylii zaskarzony kasacja wyrok i umorzyi postepowanie kame wobec W . S ' na podstawie art.) 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zwiazku z art. 105 § 1 pkt 1 k.k. z 1969 r. w brzmieniu obowiazujacym do 20 listopada 1995 r., tj. z uwagi na przedawnienie karalnosci zarzucanych mu czynéw. Apelujacy siusznie podkresla, ze powod skazany zostai za przestepstwo pospolite, a z uzasadnienia wyroku Sadu Najwyzszego z dnia 18 listopada 2009 r. jednoznacznie wynika, ze Sad ten, uznai, ze nie byio podstaw do uniewimrienia powoda, stwierdzajac wprost, ze poza sporem pozostaje, ze oskarzeniu dopuscili sie czynow zabronionych, i to czynow o bardzo powaznym charakterze, czego nie podwazai réwniez autor kasacji, ktérym byi Rzecznik Praw Obywatelskich. A okolicznosé ta zostaia przez Sad Okregowy pominieta w ustaleniach faktycznych dotyczacych przedmiotowego wyroku, i w tym zakresie ustalenia te nalezaio uzupeinié. Sad Okregowy pominai rowniez, ze powod skazany zostai za popeinienie czynu z art. 2 § 2 lit. a ustawy z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialnosci karnej za przestepstwa przeciwko wiasnosci spoiecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w zwiazku z art. 1 § 1 lit. b ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. o wzmozeniu ochrony mienia spoiecznego przed Nlnlelszy dokument wydano na wniosek .1 1 ..,.r.r.rzt..20.\1.............. 1:1:/gle ustawv z dnia 6 wrzeénla 2001 _r0ku --- STRONA 33 --- 18 szkodami wynikajacymi z przestepstwa (Dz. U. Nr 4, poz. 11) przy zastosowaniu art. 47 § 1 litaick.k. z 1932 r. Przepis art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 roku o odpowiedzialnosci kamej za przestepstwa przeciwko wiasnosci spoiecznej stanowi, ze kto zagarnia mienie spoieczne, nad ktorym sprawuje zarzad albo za ktérego ochrone, przechowanie lub zabezpieczenie jest odpowiedzialny w zwiazku z zajmowanym stanowiskiem albo sprawowana funkcja, podlega karze wiezienia od lat 2 do lat 10 i karze grzywny, a zgodnie z art. 2 § 2 lit a ustawy, tej samej karze podlega, kto zagamia mienie spoieczne dziaiajac w zorganizowanej grupie przestepczej. Zgodnie z art. 1 § 1 lit. b ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. o wzmozeniu ochrony mienia spoiecznego przed szkodami wynikajacymi z przestepstwa, kto dopuszcza sie z checi zysku przestepstwa przewidzianego przepisami kodeksu kamego lub innych ustaw wyrzadzajac z winy swej szkode w mieniu spoiecznym, jezeli szkoda wynosi ponad 100.000 ziotych podlega karze wiezienia na czas nie krotszy od lat 8 lub wiezienia dozywotniego. A zgodnie z art. 2 § 1 tej ustawy, w razie skazania za przestepstwo, o jakim mowa w art. 1 § 1, gdy szkoda w mieniu spoiecznym wynosi ponad 50.000 ziotych, sad orzeka jako kare dodatkowa przepadek majatku w caioéci lub w czesci. Natomiast stosownie do art. 47 § 1 lit a i c k.k. z 1932 r. sad orzeka utrate praw publicznych i obywatelskich praw honorowych w razie skazania: a) na kare smierci lub dozywotniego wiezienia; c) na kare wiezienia za inne zbrodnie, popeinione z checi zysku. Zatem w ustalonym stanie faktycznym, nie tylko przyjecie, ze w przypadku rozpoznania sprawy w postepowaniu zwykiym powod zostai by uniewinniony, ale tez jak przyjai Sad Okregowy, ze zostai by skazany na iagodniejsza kare pozbawienia wolnosci oraz, ze nie byia by orzeczona kara przepadku mienia, byio w swietle przepiséw, na podstawie ktorych wymierzono powodowi kare nieuprawnione. Powodowi przypisano bowiem popeinienie przestepstwa z checi zysku, dziaianie w zorganizowanej grupie przestepczej i wyrzadzenie w mieniu $P01ecznym szkody wynoszacej ponad 100.000 zi. Zatem wymierzona powodowi kara pozbawienia wolnosci, jak i orzeczenie prze}r@,riJg,§d5;],j,e,r;,ia,,d,,15t<§;e,o$1ryio 1 3 NF 7111!. --- STRONA 34 --- 19 obligatoryjne, miesciia sie w granicach sedziowskiego uznania. Ponadto powéd faktycznie odbyi kare pozbawienia wolnosci w wymiarze 10 lat, a nie caia wymierzona. Powyzsza analiza przepisow prawa materialnego, na podstawie ktorych powod zostai skazany, prowadzi do wniosku, ze zastosowanie przepisow dekretu z dnia 16 listopada 1945 r. o postepowaniu doraznym (tekst jednolity: Dz.U. z 1949 r. Nr 33, poz. 244), choc’: bezprawne, nie uzasadnia ustalenia zwiazku przyczynowego pomiedzy zastosowaniem trybu doraznego a skazaniem powoda na kare pozbawienia wolnosci, a tym samym jej odbyciem przez powoda i jego skutkami sferze débr osobistych powoda (pozbawienie wolnoéci i utraty czci) oraz utrata majatku. Przesiankami odpowiedzialnosci odszkodowawczej Panstwa za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszy, zarowno na podstawie art. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1956 r. o odpowiedzialnosci Panstwa za szkody wyrzadzone przez funkcjonariuszow paristwowych (Dz. U. Nr 54, poz. 243), jak przepisow art. 4l7k.c. w zw. z art. 418 k.c., ktore wesziy w zycie z dniem 1 stycznia 1965 r., byio wyrzadzenie szkody przez funkcjonariusza panstwowego na skutek wydania orzeczenia lub zarzadzenia, norrnalny zwiazek przyczynowy pomiedzy wydaniem orzeczenia (zarzadzenia) a szkoda, naruszenie przy wydaniu orzeczenia (zarzadzenia) prawa scigane w trybie postepowania kamego lub dyscyplinamego oraz stwierdzenie winy sprawcy wyrokiem kamym lub dyscyplinamyrn albo jej uznanie przez organ przeiozony nad sprawca szkody. Ta ostatnia przesianka zostaia ziagodzona i odpowiedzialnosé Skarbu Panstwa nie jest wyiaczona mimo nie stwierdzenia winy sprawcy wyrokiem kamym lub dyscyplinarnym, jezeli wszczeciu postepowania kamego lub dyscyplinarnego stoi na przeszkodzie okolicznoéé wyiaczajaca sciganie (np. smieré sprawcy, przedawnienie, abolicja) Odpowiedzialnoéé Skarbu Paristwa ma miejsce w razie iacznego speinienia wszystkich przesianek odpowiedzialnoéci okreslonych w art. 4 ustawy o odpowiedzialnosci Pansm%|nfi%Us£15%§mid%1%niam0s%9. 418 k.c. przez okres jego <>b0wiazywania zama....1.3.EZE..ZU1.4.................. .. . Wtryble ustawy 2 dnia 6 wrzesnla 2001 roku n lincfnn/0 rln infnrm::r~.’r' nuhHr\7rmI --- STRONA 35 --- 20 Zatem juz tylko przyjecie, ze przyczyna skazania powoda oraz wykonania orzeczonej wobec powoda kary i jego dalszych konsekwencji, byio popeinienie przez powoda przestepstwa (powod nie udowodnii, ze byio inaczej), uzasadnia w ustalonym stanie faktycznym oddalenie powodztwa z uwagi na brak zwiazku przyczynowego miedzy wydaniem orzeczenia w postepowaniu, w ktérym z razacym naruszeniem prawa zastosowane zostaiy przepisy dekretu z dnia 16 listopada 1945 r. o postepowaniu doraznym a szkoda powoda, tj. wykonaniem orzeczonej kary. W ustalonym stanie faktycznym nie byio rowniez, jak podniesiono powyzej, podstaw do przyjecia, ze orzeczona wobec powoda kara byiaby iagodniejsza, gdyz jej wymiar ma uzasadnienie w przepisach prawa materialnego, ktore sad obowiazany byi takze stosowaé w postepowaniu w trybie zvvykiym i miesci sie w rarnach sedziowskiego wymiaru kary. Siusznie tez apelujacy podnosi, ze uchylenie wyroku skazujacego powoda przez sad kasacyjny, nawet z powodu naruszenia prawa nie stanowi stwierdzenia winy sprawcy szkody w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o odpowiedzialnosci Panstwa za szkody ustawy o odpowiedzialnosci Panstwa za szkody (i art. 418 k.c.). A sad w istocie postawii znak rownosci pomiedzy uchyleniem w nastepstwie kasacji wyroku skazujacego powoda i urnorzeniem postepowania z uwagi na przedawnienie karalnosci a stwierdzeniem w trybie okreslonym w art. 4 ustawy o odpowiedzialnoéci Panstwa winy funkcjonariusza, ktory wyrzadzii szkode wydaniem orzeczenia. Poprzestai tez na powoianiu okolicznoéci uniemozliwiajacej wszczecie i prowadzenie przeciwko funkcjonariuszom, ktorzy wydali uchylony wyrok skazujacy powoda, postepowania dyscyplinamego (przedawnienie). Nie poczynii natomiast zadnych ustalen i rozwazan na okolicznosé winy sprawcy (sprawcow), a przede wszystkim tego czy, i jakie przestepstwo lub wystepek dyscyplinamy stanowiio wydanie wyroku skazujacego powoda w postepowaniu, w ktorym z naruszeniem prawa zastosowano przepisy o postepowaniu doraznym. Jednak w sytuacji kiedy powod nie powoiai ani nie udowodnii zadnych okolicznoéci, ktére uzasadniaiyby ustalenie zwiazku przyczynowego pomiedzy stwierdzonym naruszeniem przepisow postepowania a Nbrakifimveutrqimmimvimaia 1.1...............1..3..13..Z.E...1.1.1.1.'~.............. --- STRONA 36 --- 21 powoda, do ktorego sie odwoiuje, (art. 157 § 2 k.z.; art. 361 § 1 k.c.) bezprzedmiotowe jest analizowanie pozostaiych przesianek odpowiedzialnoéci Skarbu Panstwa. Bezprawnosé dziaiania oznacza bowiem jedynie takie naruszenie przez Panstwo (jego funkcjonariuszy) przepiséw prawa (takze postepowania), ktore stanowiio warunek konieczny do powstania szkody i ktorego normalnym nastepstwem w danych okolicznosciach jest powstanie szkody. (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 19 kwietnia 2012 r. IV CSK 406/11 LEX nr 1169347) W konsekwencji bezprzedmiotowe sa tez zarzuty apelacji podniesione w zwiazku z ustaleniem przez Sad rozrniaru poniesionej przez poszkodowanego majatkowej i niemajatkowej (krzywdy), a mianowicie naruszenia art. 165 i 157 k.c. oraz art. 233 i 322 k.p.c. Tym bardziej, ze w okolicznosciach sprawy uzasadniony jest tez zarzut naruszenia art. 283 § 1 k.z. i art. 442 § 1 k.c. poprzez ich niezastosowanie oraz art. 5 k.c. poprzez jego zastosowanie prowadzace do nieuwzglednienia podniesionego przez pozwanego zarzutu przedawnienia roszczenia powoda, jako niezgodnego z zasadami wspoizycia spoiecznego. Zgodnie z obowiazujacym w dacie wydania w dniu 21 grudnia 1960 r. prawomocnego wyroku skazujacego powoda art. 283 k.z. z upiywem lat trzech ulegaiy przedawnieniu wierzytehrosci z tytuiu naprawienia szkody, wyrzadzonej czynem niedozwolonym. Termin ten liczyi sie od dnia, w ktérym poszkodowany dowiedziai sie o szkodzie i o osobie, obowiazanej do odszkodowania. W kazdym jednak razie wierzytelnosé przedawniaia sie z upiywem lat dwudziestu od dnia speinienia czynu, wyrzadzajacego szkode. A jezeli szkoda wynikia ze zbrodni lub wystepku, wierzytehroéé ulegaia przedawnieniu dwudziestoletniemu, liczac od dnia popeinienia przestepstwa. Przepis art. XXXV przepisow wprowadzajacych kodeks cywilny, stanowi, ze do roszczen powstaiych przed dniem wejscia w zycie kodeksu cywilnego (1 stycznia 1965 r.), a Wediug przepiséw dotychozasowych w tym dniu jeszcze nie przedawnionych, stosuje sie przepisy kodeksu dotyczace przedawnienia Z nasmpujqcymi ograniczeniami: Nlnlelszy dokumen‘ wydano na wniosek ............... w trybie ustawy 2' dnia 6 wrzesnta 2001 roku ° "°§§’P{? ‘1€’.'f‘f‘l”i’€*€/’.".”.".’(°’”°/ --- STRONA 37 --- 22 1) poczatek, zawieszenie i przerwanie biegu przedawnienia ocenia sie Wediug przepiséw dotychozasowych, gdy chodzi o czas przed dniem wejscia w zycie kodeksu cywilnego; 2) jezeli termin przedawnienia Wediug przepisow kodeksu cywilnego jest krotszy niz Wediug przepiséw dotychozasowych, bieg przedawnienia rozpoczyna sie z dniem wejscia w zycie kodeksu cywilnego; jezeli jednak przedawnienie rozpoczete przed dniem wejécia w zycie kodeksu cywilnego nastapiioby przy uwzglednieniu terminu przedawnienia okreélonego w prawie dotychczasowym wczesniej, przedawnienie nastepuje z upiywem tego wczesniejszego terminu. Natomiast Wediug art. 442 k.c. w pierwotnym brzmieniu (uchylony z dniem 9 sierpnia 2007 r.) roszczenie o naprawienie szkody wyrzadzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upiywem lat trzech od dnia, w ktorym poszkodowany dowiedziai sie o szkodzie i o osobie obowiazanej do jej naprawienia. Jednakze w kazdym wypadku roszczenie przedawnia sie z upiywem lat dziesieciu od dnia, w ktorym nastapiio zdarzenie wyrzadzajace szkode. § 2. Jezeli szkoda wynikia ze zbrodni lub wystepku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upiywem lat dziesieciu od dnia popeinienia przestepstwa bez wzgledu na to, kiedy poszkodowany dowiedziai sie o szkodzie i o osobie obowiazanej do jej naprawienia. Nawet jezeli przyjaé, o samej szkodzie niemajatkowej (krzywdzie) i jej rozmiarze, jako zwiazanej z warunkami odbywania kary i dalszymi przykrosciami zwiazanymi z jej odbyciem, w przeciwienstwie do szkody majatkowej zrranej juz w chwili wykonania kary przepadku mienia, powod dowiedziai sie po zwolnieniu z zakiadu kamego, to trzyletni termin okreslony w art. 283 § 1 k.z od dnia, w ktérym poszkodowany dowiedziai sie o szkodzie i o osobie, obowiazanej do odszkodowania, upiywaiby co od szkody majatkowej w grudniu 1963 r. a co do zadoséuczynienia w 1973 r. W kazdym jednak razie wierzytelnosé przedawniaia sie w grudniu 1980 r. (art. 283 § 2 i 3 k.z.), zatem po wejsciu w zycie kodeksu cywilnego. Tym samym zgodnie z art. XXXV pkt 2 przep. wprow. k.c., przy nfljkorzystniejszym dla powoda zaiozeniu, ze zrodiem szkody byiajfijrggggjaejgpdanonawmosek ,,,,,,, _ 1 3 EZE. Z111!» --- STRONA 38 --- 23 wystepek, nalezaioby uznaé, ze liczony od daty wejscie w zycie k.c. dziesiecioletni termin przedawnienia upiynai w dniu 1 stycznia 1975 r. Powod zostai skazany za przestepstwo pospolite, zatem brak jest podstaw do zastosowania przy ocenie przedawnienia roszczenia powoda stanowiska judykatury zgodnie, z ktérym przyjmuje sie, ze w przypadku zbrodni stalinowskich, popeinionych przez funkcjonariuszy Panstwa, ktorych sprawcy pozostali bezkarni, bieg przedawnienia roszczen odszkodowawczych w stosunku do Skarbu Panstwa nie rozpoczai sie do czasu zrniany ustroju w 1989 r. (por. uchwaie Sadu Najwyzszego, III CZP 76/96 i wyroki Sadu Najwyzszego z dnia 11 lutego 1997 r., II CKN 78/96 i z dnia 23 wrzesnia 1998 r., niepublikowane oraz z dnia 29 listopada 2001 r., V CKN 1725/00, OSNC 2002, nr 9, poz. 114). Nie mozna bowiem pomijaé, ze idea, ktéra uzasadnia instytucje przedawnienia jest brak mozliwosci ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy po upiywie diuzszego okresu czasu od zaistnienia zdarzen, ktore go spowodowaiy. Zaé przeszkoda uniemozliwiajaca rozpoczecie lub powodujaca zawieszenie biegu przedawnienia to przeszkoda o charakterze powszechnym. Chwile jej rozpoczeeia i ustania okreslaja okolicznosci, ktére istnieja obiektywnie, niezaleznie od zachowania sie strony, ktora przeszkoda ta objeia. W szczegolnosci dla okreslenia chwili jej ustania nie ma znaczenia, kiedy strona podjeia stosowne dziaianie. Istotne znaczenie ma to, kiedy powszeclme oddziaiywanie przeszkody ustaio i strona mogia to dziaianie podjaé (por. postanowienie Sadu Najwyzszego z dnia 12 marca 2002 r., IV CKN 1697/00, niepublik.). Gdyby nawet uznaé ze wzgledu na uwarunkowania historyczno — ustrojowe, ze powod mogi mieé trudnosci z uzyskaniem przed zmiana ustroju stwierdzenia winy funkcjonariuszy Panstwa w wyroku kamym lub orzeczeniu dyscyplinamym oraz uchylenia we wiasciwym trybie wyroku skazujacego za przeszkode o charakterze powszechnym, to i tak przy liczeniu terminu przedawnienia od konca 1989 r., powod opozniiby sie z doehodzeniem roszczenia, skoro z powodztwem wystapii dopiero w lutym 2011 r., a opoznienie to nalezaioby uznaé Z3 nadrnieme. N|n|9]5Zy dQku(iu;§1th1€aRm“Wn|0S8K 1 dnia ......... .............. --- STRONA 39 --- 24 Rozwazajac z kolei stosowanie art. 5 k.c. do podniesionego przez pozwanego zarzutu przedawnienia trzeba mieé na wzgledzie jego szczegélny charakter wynikajacy z uzycia w nim klauzul generalnych. Z tej przyczyny dla oceny, czy podniesiony zarzut nie nosi znamion naduzycia prawa, konieczne jest rozwazenie charakteru dochodzonego roszczenia, przyczyn opoznienia i jego nadmiemosci (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 2 kwietnia 2003 r., I CKN 204/01, LEX nr 78814). W okolicznoéciach sprawy apelujacy siusznie kwestionuje apelujacy uznanie przez Sad Okregowy, ze zgioszenie przez niego zarzutu przedawnienia stanowi naduzycie prawa (art. 5 k.c.). Po pierwsze fakt, ze gdyby powodowi przysiugiwaio roszczenie z art. 552 k.p.k., to nie byioby ono przedawnione, nie moze uzasadnié uznania powoiania sie przez pozwanego na zarzut przedawnienia roszczen dochodzonych przez powoda w postepowaniu cywilnym i na zasadach okreélonych w prawie cywilnym za naduzycie prawa. Okolicznoscia taka nie jest rowniez dochodzenia pierwotnie roszczenia w niewiasciwym postepowaniu. Powoianie sie na sprzecznosé podniesienia zarzutu przedawnienia z zasadami wspéizycia spoiecznego wyklucza tez biemosé powoda w dochodzeniu roszczefi do czasu wystapienia w 2008 r. z kasacja od wyroku skazujacego przez Rzecznika Praw Obywatelskich. Powod nie wykazai aby jego bezczynnoéé w tym zakresie byia spowodowana jakimié szczegélnymi okolicznosciami. Stosowanie art. 5 k.c. do zgioszonego przez pozwanego zarzutu przedawnienia wyklucza tez nadmiemosé opéznienia. Tym samym wobec Sad Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. uwzgledniajac apelacje pozwanego zrnienii zaskarzony wyrok i powodztwo oddalii. Nie obciazyi powoda kosztami procesu w pierwszej instancji na podstawie art. 102 k.p.c. majac na uwadze charakter dochodzonego roszczenia, zwiaszcza zaé obszema i skomplikowana problematyke prawa oraz sytuacje zyciowa powoda, jego wiek, to, ze jest wdowcem i utrzymuje sie z emerytury. Natomiast W postepowaniu apelacyjnym o kosztach procesu orzeki na podstawie art. 98 k.p.c. Nlmelszy dokumem wydano na WHIOSBK 1 '""?*:'"1" 2001 roku --- STRONA 40 --- i 99 k.p Generalnej Nlnlejszy 25 z dnia 8 rp 1' ca 2005 r. o Prokuratorii art 11 ust. 3 ustawy . 1417, zpozn. zm.). Skarbu Pans dokumenr wydano na wniosek 1 1 EZE. Z011....................... eénla 2001 roku z dnia. .. . . wtryble ustawy z dnia 6 wrz st pla do In/ormac/I pzrsbllcznal 1 8) ado g (Dz.U. Nr112, poz. 1 I 4), .c. oraz . Nr 169, poz 4.1% 4‘, .,‘r / 1’ 4,:..’~ 4 ,  ‘:/*/ \ \ twa (Dz. U. _ Na oryginaia 2; wia$ciwy(e) podpis(y) e U ‘ 8‘ if K O ‘~43 J) \~ i .1‘! \L;/  I ~~—_'¢ --- STRONA 41 --- Sygn. akt I C 1224/10 _Sa1d Okrggowy w Radomiu IWydzialCywih1y w slliadziez Przewodniczqcy: SSO Iwona Szymanowmz Nowal< Protokolant:_ st. sekr. sad. Wieslawa Nurek po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2011 roku w Radomlu na rozprawie sprawy z powédztwa S przeciwko Skarbowi Paxistwa  Sqdowi Okrggowemu w Radomlu 0 odszkodowanie i zadoééuczynienie I. oddala powédztwo, H. nie obciqia powoda S Na <>rYqi"°‘e_ w%ale\wY(°) P°dP“'(‘/) Nlnlelszy dokument wydano na wniosek 1¢ma.....1..3..fiZ£..Z.U1k............. w trybie ustawy : dnia 6 wrzefinla 2001 roku 0 dostpple do lnformacjl publlcznel (Dz.U.Nr112,poz.1198) K K kosztam1 procesu _ __..__ 1;“: \\ ““ /a /,''.c.1*'e? K 7 "1/"7f3' \I\\\‘\ %//85;‘ 31 ' p fix’? l§'.y§,~‘> a‘ 4 v /f'r~ . / v ‘r; H , \,\ '.I 3‘ ,, \ I ‘L’ /J_.;_ '7 / I /g‘:‘I’_.€“;:.'.’ 1 ¢v :"r‘;§'3~?*~~\ / 3 I I \ . . ‘\ '/."' \\“',' ’r‘j \ R L \‘ ., “\“*"” 1.. Ii,’ WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 1~ ' ~.,0 ./»>=~.“~**.“Q, \ \R\ ‘ I ::1'i’.& \ \ * < Dma 13 styczn1a 201 1 r --- STRONA 42 --- Sygn.aktIC1224/10 UZASADNIENIE Powéd K pozwem z dnia 2 wrzeénia 2010 roku (data prezentaty Sadu) wniésl 0 zasadzenie od Skarbu Pafistwa  Prezesa Sadu Okmgowego w Radomiu kwoty 80 O00 ziotych tytulem naprawienia szkody i zadoééuczynienia za szkody wyrzadzone powodowi orzeczeniem sadowym, wydanym po wejéciu w zycie konstytucji RP, tj. po 16.10.1997  wyrokiem Sadu Rejonowego w Gréjcu sygn. akt II K . z dnia . pazdziernika roku oraz za uniemozliwienie powodowi przez Sad Rejonowy w Gréjcu w sprawie I C . skorzystanie z drogi sadowej. W uzasadnieniu wskazai, ze podstawajego zadania sa art. 7,32 i 77 Konstytucji RP w zw. z art. 417 kc, gdyz poniésl uszczcrbek w prawnie chronionych dobrach, a zostai on wyrzadzony przez dziaianie i zaniechanie sa,du i policji w zakresie realizacji jego prerogatyw (k. 34). Powéd podtrzymal swoje zadania przez okres trvvania procesu (k.68). ‘ Pozwany, zastepowany przez Prokuratorie Generalna Skarbu Pafistwa, w odpowiedzi na pozew wniésl 0 oddalenie powédztwa i zasadzenie na rzecz pozwanego Skarbu Pafistwa kosztéw post¢powania wedlug norm przypisanych. W uzasadnieniu wskazai, Ze roszczenie jest bezzasadne, gdyz nie istnieje adekwatny zwiazek przyczynowy pomiedzy dzialaniem Sadu a poniesiona, szkoda. Powéd w zaden sposéb nie wykazal, aby Sad w toku post¢po_wania nie dopelnil swoich obowiazkéw lub scdzia przekroczyl swoje uprawnienia. Odnoszac sie natomiast do roszczenia powoda w kontekécie odpowiedzialnoéci wynikajacej z art. 24 kc w zw. z art. 448 kc, to na powodzie ciazy obowiazek precyzyjnego okreélenia naruszenia okrcélonego dobra oraz udowodnienie, ze do naruszenia doszlo (k. 2729). Sad Okrggowy ustalil nastqapujacy stan faktyczny W dniu 17 czerwca 1997 roku Komendant Komisariatu Policji W J wszczal dochodzenie W przedmiocie zgromadzenia odpadéw na Nlniejszy dokument wydano na wniosek z ................... .. w trybie ustawy : dnia 6 wrzeénla 2001 roku 1 0 d0$!§=pI9 do infarmacjl pub!/czne] (Dz.U. Nr112, poz. 1198) --- STRONA 43 --- terenie bazy SKR w B (k. 28 akt sprawy II K Sadu Rejonowego W Grojcu). Postcpowanie przygotowawcze w niniejszej sprawie toczylo sic w okresie od 17 czerwca 1997 roku do 2 grudnia 1997 roku, kiedy to do Sadu Rejonowego w Grojcu wplynal akt oskarzenia. S K by} przesluchiwany w charakterze podejrzanego zarowno przez Policjc, jak i prokuratora (k. 7879, 1 16117 w/w akt), byi pouczony o przyslugujacych mu prawach i obowiazkach (k. 77 w/ w akt) oraz zaznajomil siq; z zebranym w dochodzeniu materialem dowodowym (k. 118 w/w akt). Byl zawiadomiony o terminie posiedzenia W przedmiocie wydania nakazy karnego i mogl si¢ na nim stawié (k. 136 W/W akt). Nakazcm karnym z dnia ’ pazdziemika roku powod S A M K zostai uznany przez Sad Rejonowy W Grojcu za winnego tego, ze w okresie od 6 grudnia 1996 roku do wrzeénia 1997 roku w B gm. . woj. r ., gromadzac na terenie Z U. K duze iloéci odpadow socjalno — bytowych, naruszyl obowiazck ochrony érodowiska i spowodowal zanieczyszczenie powietrza i powierzchni ziemi w taki sposob, ze moglo to narazié na niebezpieczefistwo zdrowie ludzkie oraz stworzylo zagrozenie dla érodowiska naturalnego, w szczegolnoéci gleby i wod gruntowych, tj. przestcpstwa z art. 107 ust 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. 0 ochronic i ksztaltowaniu érodowiska (t. j. Dz. U. z 1994, Nr 49, poz. 196) i wymierzyl mu kare 10 000 ziotych grzywny z zamiana, w razie nieuiszczenia w terminie na kwotc 1'00 dni zastcpczej ' kary pozbawienia wolnoéci (k. 138139 akt sprawy II K _ Sadu Rejonowego w Grojcu). Nakaz ten zostai prawidlowo doreczony powodowi (k. 143, 149151 akt sprawy II ’ ) i uprawomocnil sie w dniu 11 listopada 1998 roku, poniewaz Sad nie uwzgl¢dnil wniosku powoda o przywrocenie terminu do wniesienia sprzeciwu (k. 144, k. 153, k.156, k. 167 akt II K _ Sadu Rejonowego W Grojcu). Powod S K skladal nastopnie wniosek 0 stwierdzenie niewaznoéci nakazu karnego, ktory zostai oddalony w dniu 14 lipca 2000 roku przez Sad Apelacyjny w W Jszawie (k. 182 183 W/w akt, zeznania powoda k. 39v, 66). Powéd kilkakrotnie skladal wnioski o odroczenie uiszczcnia grzywny (k. 192, k. 235, k. 242, w/w akt oraz k. 6 akt II K0 ~ Sadu Rejonowego w Grojcu), Sad rozlozyl naleznoéé na miesioczne Nlnielszy dokument wydano na wniosek ZMa.,..1..3..@,1§.,?9?4..................... 2 V w tryble ustawy z dnia 6 wruénla 2001 roku o dostapla do lnformaqi puDllCZf78) --- STRONA 44 --- raty po 100 zlotych platne do 25 — go kazdego miesiaca (notatka urzodowa k. 200 akt sprawy II K ), jednakze nie byla ona splacana (zeznania powoda k. 39v, k. 66v). S K . nie mogl kontynuowaé dzialalnoéci gospodarczej W postaci szkolenia kursantow W zakresie prawa jazdy, gdyz byl karany (zeznania powoda k. 40, k. 66, zaéwiadczenie k. 36). Sad Rejonowy W Grojcu postanowieniem z dnia kwietnia roku skierowal sprawc do egzekucji komorniczej (k. 9 akt II Ko _ Sadu Rejonowego W Grojcu). Postcpowanie egzekucyjne okazalo sio bezskuteczne, gdyz dluznik nie posiadal majatku (k. 19 W/W akt). S K nie uiécil kwoty 10 O00 ziotych, mimo ze Wiedzial, iz toczy sic przeciwko niemu postcpowanie egzekucyjne, a nastopnie postcpowanie sa,dowe, majace na celu zamiane grzywny na zastepcza kare pozbawienia wolnoéci (zeznania powoda k. 39v40 i k. 66  67). Kilkakrotnie byi bezskutecznie Wzywany przez Sad Rejonowy W Grojcu do stawienia sie do Aresztu Sledczego W M ' _. celem odbycia zastcpczej kary pozbawienia wolnoéci (k. 275, k. 280 akt sprawy II K '). W dniu 4 lipca 2008 roku pozyczyl od znajomej kwotc 10 O00 ziotych W celu uregulowania grzywny, ale Wplacil ja dopiero W dniu 11 Wrzcénia 2008 roku, kiedy zostai zatrzymany i przymusovvo doprowadzony przez Policjc do zakiadu karnego (zeznania powoda S K k. 39v  40, umowa pozyczki k. 37 notatka urzedowa, k. 283 akt sprawy ’ Sadu Rejonowego W Grojcu). Powod pierwotnie Wystcpowal o zadoééuczynienie do Sadu Rejonowego W Grojcu W sprawie I C . Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2009 roku, utrzymanym W mocy postanowieniem z dnia 17 Wrzeénia 2009 roku, refcrcndarz sadowy zwolnil go od oplaty od pozwu W kwocie powyzej 200 ziotych (k. 6263, 6970 akt sprawy I C _ ;. Powod nie uiécil tej kwoty, mimo prawidlowego wezwania, dlatego pozew zostai zwrocony ze wzgledu na nieuiszczenie oplaty (k. 79 akt sprawy I C 46/09). Powyzszy stan faktyczny Sad ustalil W oparciu o caloksztalt zgromadzonego W sprawie materialu dowodowego, skladajacego sic z zeznafi powoda (k. 39v  40v, k. 66v 67), dokumentow dolaczonych do akt spraw: II K , II Ko i I C Sadu Rejonowego W Grojcu r"'aZ Nlnlelszy dokument wydano na wniosek ........... 3 w trvble ustawv : dnia 6 wrzeénla 2001 roku --- STRONA 45 --- dokumentow zalaczonych do akt niniejszej sprawy. Treéé dokumentéw znajdujacych sie; W aktach sprawy nie byia sporna miedzy stronami i nie budzila Watpliwoéci Sadu. Sad Okrogowy zwazyl, co nastepuje: Zgodnie z art. 417 §1 kodeksu cywilnego za szkode wyrzadzona przez niezgodne z prawem dziaianie albo zaniechanie przy wykonywaniu Wladzy publicznej ponosi odpowiedzialnoéé Skarb Pafistwa lub jednostka samorzadu texytorialnego lub inna osoba prawna wykonujaca to wladzc z mocy prawa. Powéd w zaden sposob nie udowodni}, ze dziaianie funkcjonariuszy publicznych  sodziow oraz policjantow bylo niezgodne z prawem. Przeciwnie, postopowali oni zgodnie z obowiazujaca procedura. Powod byl informowany o kazdej decyzji procesowej, pouczony 0 przyslugujacych mu prawach i obowiazkach, mial moz1iWo§é skladania Wnioskow dowodowych, uczestniczenia W posiedzeniu W przedmiocie wydania nakazu karnego i przedstawicnia swoich racji. Byl WCZCSI'liCj przesluchiwany W charakterze podejrzanego przez Policj¢ i pfokuratora, zapoznal sie z materialami prowadzonego postcpowania przygotowawczego. W tym miejscu podnieéé nalezy, ze zgodnie z art. 1 1 kpc ustalenia Wydanego W postepowaniu karnym prawomocnego Wyroku skazujacego co do popelnienia przcstopstwa Wiaza sad W postcpowaniu cywilnym. Jak wynika z jcdnoznacznego brzmienia przepisu oraz utrwalonego orzecznictwa Sad Najwyzszego, na podstawie art. 11 zd. 2 k.p.c. nie jest mozliwe obalenie W postopowaniu cywilnym ustalefi prawomocnego wyroku skazujacego co do popelnienia przestcpstwa (por. Wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 5 marca 2009 roku II CSK 484/O8 Biul. SN 2009/7/11). Sad W niniejszym postopowaniu nie byl wicc uprawniony do badania prawidlowoéci wydanego nakazu karnego oraz tego, czy istnialy podstawy do uznania go za Winncgo zarzucanego mu czynu. S K nie przestawil zadnych dowodow Wskazujacych na to, ze dzialania ktéregokolwiek z funkcjonariuszy pafistwowych bylo niezgodnc z prawem oraz ze dopuécili sic oni dzialania Nlnielszy dokument wydano na wniosek z dnia .... ............... .. 4 --- STRONA 46 --- » badz zaniechania, ktore wyrzadzilo krzywde powodowi. Przeciwnie, to powod poprzez niedopilnowanie swoich spraw nie skiadal zadnych Wnioskow procesowych, nie stawil sie na posiedzeniu W przedmiocie wydania nakazu karnego, a Wreszcie nie zaskarzyl go W ustawowym terminie. Jednoczesnie powod nie Wykazal, na czym mialo polegaé naruszenie prawa przez Sad Rejonowy W Grojcu w sprawie I C , jak Wynika z akt tej sprawy zostai on czosciowo zwolniony od Wniesienia oplaty od pozwu ponad kwoto 200 zlotych, jednak jej nie zaplacil. W zwiazku z tym nie bylo podstaw do kontynuowania postcpowania. W tym miejscu podniesé nalezy, ze postanowienie referendarza sadowego W przedmiocie czcsciowego zwolnienia od' kosztow sadowych byio kontrolowane przez Sad Rcjonowy W Gréjcu i zostalo utrzymane W mocy. Funkcjonariusz publiczny miai prawo ocenié sytuacje majatkowa i osobista powoda W taki sposob i oddalié wniosek o calkowite zwolnienie go od kosztow, dolozyl przy tym nalezytej starannosci. Nie ma zadnych dowodow by uznaé, ze jego dziaianie bylo niezgodne z_ prawem. Cdnoszac sie do ewentualnego naruszenia przez organy pafistwowe dobr osobistych powoda podniesé nalezy, ze jak Wynika z art. 24 § 1 kc ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrozone cudzym dzialaniem, moze zadaé zaniechania tego dzialania, chyba ze nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia moze on takze zadaé, azeby osoba, ktora dopuscila sic naruszenia, dopelnila czynnosci potrzebnych do usuniccia jego skutkow, w szczegolnosci azeby zlozyla oswiadczenie odpowiedniej tresci i W odpowiedniej formic. Na zasadach przewidzianych w kodeksie moze on rowniez zadaé zadoséuczynienia pienicznego lub zaplaty odpowiedniej sumy pienicznej na wskazany cel spoleczny. Wyprowadzenia powoda z domu W kajdankach przez funkcjonariuszy W celu doprowadzenia, do zakiadu karnego nie mozna uznaé za bezprawne, gdyz dzialali oni na podstawie nakazu doprowadzenia Wydanego przez Sad Rejonowy W Grojcu W dniu sierpnia ' roku. Gdyby powod wczcsniej zglosil si¢ do odbycia kary i uiscil orzeczona grzywnc, zdarzenia te nie mialyby miejsca. Stanislaw Klik z cala swiadomoscia pfagqa1,_upi1gr,;aé_izaQ1acenia kwoty 10000 ziotych, E it it I I H z ' ' 'WN'inie)siyciokumenmydano nawnlosek _ z ............... .. 5 , w trybie ustawy 2 dnia 6 wrzeénla 2001 roku --- STRONA 47 --- zdajac sobie sprawe z tego, ze W listopadzie 2008 roku nastapi przedawnienie wykonania kary i uniknie W ten sposob uiszczenia grzywny, ewentualnie osadzenia W warunkach izolacji. Dlatego tez mimo posiadania srodkow pienieznych przeznaczonych na ten cel nie Wykonal zoboWiazania_ Jak Wynika z orzecznictwa Sadu Najwyzszego dziaianie nie jest bezprawne, chociazby zagrazalo dobru osobistemu lub nawet je naruszalo, przede wszystkim Wowczas, gdy jest oparte na obowiazujacym przepisie prawa albo stanowi wykonywanie prawa podmiotowego (por. Wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 24 stycznia 2001 III CKN 553/98 LEX nr 52737). Dzialanie funkcjonariuszy Policji, nawet jezeli narazilo powoda na ponizenie W oczach sasiadow, czego W zaden sposob nie udowodnii, bylo zgodne z prawem i mialo na celu realizacje prawomocnego orzeczenia sadu. Z uwagi na trudna sytuacje materialna powoda, ktory nie posiada zadnego majatku i dochodow, pozostaje na utrzymaniu doroslej corki oraz leczy sie onkologicznie (zaswiadczenia lekarskie k. 56) Sad na podstawie art. 102 k.p.c. W punkcie drugim wyroku nie obciazyl go kosztami procesu. .2J v G 0 ~,\~ j2. :1; I; .\\ \..‘/,1 *1.‘ __'I‘_:,f; \>§! Nd °"Y9i"*"'e ’ .».1"’.;.:Y.#'¢1‘;1‘ d "( ) =’r§:r;~i.~,:.""4"' ' w1aéc1wy(e) po PM Y I > \ 11 &  I \ “ "'.'1\“"'?'}“l"181 ' 1) I t . 1 ' . , \ 3; _'\._ v."'‘ER. ,/\ / d na wnlosek ~ \‘ /’ Ninlelszy dokumemwy ano \.\;<. ./,. \ ‘ / z ................... .. w tryble ustawy 2 dnia 6 wrzeénla 2001 WK" 0 d0Sf¢pI€ do /nformaql publlcznel (Dz.U.Nr112,poz.1198)