Postanowienie IV Kow 365/14 w przedmiocie rozstrzygnięcia sporu o właściwość miejscową na podstawie art. 38

--- STRONA 1 --- Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 16 kwietnia 2014 r. II AKo 71/14 Sąd właściwy do rozpoznania wniosku skazanego o udzielenie dalszej przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności. TEZA aktualna Właściwym do rozpoznania wniosku skazanego o udzielenie dalszej przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności, zgodnie z treścią art. 153 § 5 k.k.w. jest sąd penitencjarny, który udzielił pierwszej przerwy. Nie ulega wątpliwości, że art. 3 § 2 k.k.w. reguluje zagadnienie właściwości sądu penitencjarnego uzależniając ją od miejsca aktualnego pobytu skazanego, jednakże do udzielenia dalszych przerw miejscowo właściwy każdorazowo jest sąd, który udzielił pierwszej przerwy. Właściwość miejscowa tego sądu wynika wprost z treści art. 153 § 5 k.k.w., który stanowi lex specialis w stosunku do art. 3 § 2 k.k.w. PUBLIKACJE Glosa do postanowienia s. apel. z dnia 16 kwietnia 2014 r., II AKo 71/14.  UZASADNIENIE Skład orzekający Przewodniczący: Sędzia SA Witold Mazur. Sędziowie: SA Bożena Summer-Brason, SO (del.) Grzegorz Wątroba (spr.). Przy udziale Prokuratora Prok. Apelacyjnej; Tomasza Janeczka. Sentencja Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym po rozpoznaniu w sprawie wniosku Z.K. o udzielenie dalszej przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności na skutek wniosku Sądu Okręgowego w B. z dnia 1 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV Kow 365/14 w przedmiocie rozstrzygnięcia sporu o właściwość miejscową na podstawie art. 38 § 1 k.p.k. w związku z art. 1 § 2 k.k.w. w zw. z art. 153 § 5 k.k.w. postanawia stwierdzić, że właściwym do rozpoznania przedmiotowego wniosku jest Sąd Okręgowy w O. Uzasadnienie faktyczne Postanowieniem z dnia 6 września 2013 r. sygn. IV Kow 1775/13/pr Sąd Okręgowy w O. udzielił skazanemu Z. K. przerwy w odbywaniu kary do dnia 1 marca 2014 r. W dniu 5 lutego 2014 r. do Sądu Okręgowego w O. wpłynął wniosek skazanego o udzielenie dalszej przerwy, w którym wnioskodawca powoływał się na zły stan zdrowia i konieczność leczenia. Postanowieniem z dnia 20 marca 2014 r. sygn. IV Kow 727/14/pr Sąd Okręgowy w O. na podstawie art. 3 § 2 k.k.w. uznał się niewłaściwym i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w B. jako właściwemu miejscowo, uzasadniając swą decyzję faktem, iż skazany obecnie przebywa w Areszcie Śledczym w B. II AKo 71/14, Sąd właściwy do rozpoznania wniosku skazanego o udzielenie dalszej przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności. - Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach --- STRONA 2 --- Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów Sądów Powszechnych. Postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2014 r. Sąd Okręgowy w B. wszczął spór kompetencyjny o właściwość miejscową z Sądem Okręgowym w O. Uzasadnienie prawne Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Należy przychylić się do stanowiska Sądu Okręgowego w B., że właściwym do rozpoznania wniosku skazanego o udzielenie dalszej przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności, zgodnie z treścią art. 153 § 5 k.k.w. jest sąd penitencjarny, który udzielił pierwszej przerwy. Nie ulega wątpliwości, że art. 3 § 2 k.k.w. reguluje zagadnienie właściwości sądu penitencjarnego uzależniając ją od miejsca aktualnego pobytu skazanego, jednakże do udzielenia dalszych przerw miejscowo właściwy każdorazowo jest sąd, który udzielił pierwszej przerwy. Właściwość miejscowa tego sądu wynika wprost z treści art. 153 § 5 k.k.w., który stanowi lex specialis w stosunku do art. 3 § 2 k.k.w. (jak to trafnie wywiedziono w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 27 lipca 1972 r. - VI KZP 28/72, OSNKW 10/72 poz. 153, w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 23 listopada 2005 r. - II AKzw 1047/05, KZS 4/06 poz. 95, LEX 164603 oraz postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 16 marca 2011 r. - II AKo 41/11. KZS 2- 11/6/48). Wprawdzie zmiana brzmienia art. 153 § 5 k.k.w. wprowadzona nowelą z 2011 r. ograniczyła ten wyjątek tylko do sytuacji, gdy skazany pozostaje na wolności, to jednak tutejszy sąd podziela pogląd utrwalony w judykaturze, iż niedopuszczalne jest takie odczytywanie przepisu art. 3 § 2 k.k.w., że w każdym wypadku zmiany "przebywania" skazanego następuje zmiana właściwości sądu penitencjarnego, to jest skarga lub wniosek "wędruje" za skazanym. Taka wykładnia byłaby nie do przyjęcia nie tylko ze względów pragmatycznych, ale też kolidowałaby z zasadą perpetuatio fori, stosowaną w przepisach kodeksu postępowania karnego (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 18 marca 2010 r., sygn. II AKo 76/10 i z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. II AKo 193/10 oraz postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 22 stycznia 2014 r. sygn. II AKo 4/14). Skoro zatem przedmiotem analizowanej sprawy jest wniosek skazanego o udzielenie dalszej przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności, złożony w chwili gdy skazany przebywał na wolności, to zwłoka w jego rozpoznaniu przez Sąd Okręgowy w O. nie może zmieniać właściwości tego sądu, jako tego, który udzielił pierwszej przerwy. Słusznie też Sąd Okręgowy w B., wszczynając spór o właściwość, powołał się na pogląd wyrażony w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 28 października 2009 r. w sprawie sygn. II AKzw 902/09, że złożenie przez skazanego kolejnego wniosku o przerwę, przed upływem okresu na jaki udzielono mu poprzedniej przerwy, stanowi jedyny uzależniony od skazanego przejaw jego aktywności w uzyskaniu dalszej przerwy. Skazany nie ma już bowiem wpływu na termin rozpoznania jego wniosku i wydania orzeczenia merytorycznego. Z datą złożenia do właściwego sądu wniosku o dalszą przerwę, zostaje zainicjowane postępowanie sądowe w przedmiocie udzielenia dalszej przerwy w karze, przy czym nie budzi wątpliwości, że podstawami faktycznym takiego wniosku są względy ujęte w treści art. 153 § 2 k.k.w. W sytuacji, gdy z różnych powodów nie dojdzie do wydania przez sąd orzeczenia merytorycznego przed końcem okresu na jaki udzielono poprzedniej przerwy, skazany ma obowiązek powrotu do zakładu karnego, albowiem fakt złożenia kolejnego wniosku o przerwę nie uprawnia go do niepowrotu do zakładu karnego po przerwie, a więc nie legalizuje jego przebywania na wolności. Stawienie się skazanego w zakładzie karnym nie niweczy jednak trwającego postępowania w przedmiocie dalszej przerwy, ani też nie może pogorszyć jego sytuacji prawnej. W omawianej sytuacji nie znajduje bowiem zastosowania przepis art. 153 § 3 k.k.w. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w części dyspozytywnej.