Postanowienie IV CKN 1558/00

--- STRONA 1 --- 11 CK 293102  tekst Wyrok Sqdu Najwyzszego z dnia 25 iistopada 2003 r. ll CK 293102 1. Artyku1233 § 1 k.p.C. dotyczy oceny dowodéw. Naruszenie tego przepisu moze polegaé na clokonaniu przez sqd oceny dowodéw z narusz_er|iern zasad okreélonych w tym przepisie. Praw1d1owe postawienie takiegq zarzutu wymaga zatem wskazania konkretnego dowodu przeprowadzonego w sprawie, ktorego zarzut ten dotyczy i podania, w czym skarzqcy upatruje wadliwa jego oceneg. Zaniechanie wszechstronnego rozwazenia zebranego w sprawie materia1u nie stanowi 0 naruszeniu art. 233 § 1 k.p.c. Takze naruszeniem tego przepisu nie jest pominiecle przez sad przy wyrokowaniu okreéionej okoiicznosci faktycznej, nawet jezeli strona uwaza jg za okolicznoéé istotnq dla rozstrzygniecia sprawy. 2. Przepls art. 321 § 2 k.p.c. nie ma zastosowania w postepowaniu apelacyjnym. Jego naruszenie przez sad rozpoznajqcy sprawe w drugiej instancji moze zatem poiegaé tylko na zastosowaniu tego paepisu. 3. Nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. zachpdzi wéwczas, gcly rozstrzygniecie sqdu pierwszej instancji nie ocinosi sig do tego, co by1o przedmiotem sprawy, gdy zaniechai on zbadania materialnej podstawy powédztwa albo merytorycznych zarzutéw pozwanego, bezpodstawnie przyjmujqc, Ze istnieje przesianka materialnoprawna lub procesowa unicestwiajqca roszczenie. A Uwaga: Teza 2 nieaktuaina. 1.EXnr151622 151622 . Dz.U. 1 964213296: a1:L.233; arI_..32.1; a.|1_3.6.&; a|1._.3.8.6; fl Sk1ad orzekajqcy Przewodniczqcy: Sgdzia SN Helena Ciep1a. Sedziowie SN: Hemyk Pietrzkowski, Marek Sychowicz (spr.). Sentencja Sad Najwyzszy w sprawie z powédztwa Korporacji Budowlanej "P." Spéiki Akcyjnej w P. przeciwko Luciwikowi M. E Dariuszowi M.  wspolnikom sp01ki cywilnej Przedsiebiorstwo ProdukcyjnoHandlowe "E." w P. 0 zapiate oraz z powédztwa wzajemnego Ludwika M. i Dariusza M. wspéinikéw sp61ki cywilnej  Przedsiqbiorstwo ProdukcyjnoHandiowe "E." w P. przeciwko Korporacji Budowlanej "P." Spoice Akcyjnej w P. 0 zap1at¢, po rozpoznaniu na rozprawie w lzbie Cywilnej w dniu 25 listopada 2003 r. kasacji pozwanych (powodéw wzajemnych) od wyroku Sqdu Apelacyjnego w P. z dnia 20 iutego 2002 r., 1) oddala kasacje; 2) zasqdza od pozwanych (powodéw wzajernnych) na rzeoz powédki (pozwanej wzajemnej) kwote 3.600 (trzy tysiqce szeséset) z1otych tytu1ern zwrotu kosztéw postepowania kasacyjnego. Uzasadnienie faktyczne Korporacja Budowlana "P." w P. wniosia 0 zasqdzenie na jej rzecz od Luciwika M. i Dariusza M. kwoty 34.445,63 212 odsetkami ustawowymi tytuiem czynszu i innych opiat zwiqzanych 2 wynajmem nieruchomoéci. Pozwani uznaii to zegdanie 1 w pozwie wzajemnym wnieéli 0 zasqdzenie od powoda na ich rzecz  po rozszerzeniu 2a_dania  kwoty 3.201.733 z1 z odsetkami ustawowymi, naktorq sk1adaje1 siez 2.677,170 z1ztytu1u korzyéci utraconych na skutek pozbawienia mozliwoéci korzystania z wynajmowanej nieruchornoéci, 503.995 z1 z tytu1u nak1adéw poniesionych na adaptacje wynajmowanego obiektu oraz 9.600 z1 1 11.018 z1 2 tytu1u wyposazenia biura i innych urzqdzefl technicznych pozostawionych w tym obiekcie. ' Wyrokiem 2 dnia 7 maja 2001 r. Sad Okregowy w P. uwzglednii powédztwo giéwne 1 zasqdzii od pozwanego wzajemnie (powoda) na rzecz powodéw wzajemnych (pozwanych) kwote 65.000 21 z odsetkami ustawowymi, a w pozostaiej czeéci 0dc1a|i1 powédztwo wzajemne oraz orzekl 0 kosztach procesu. Wydajalc ten wyrok Sad Okregowy ustaiii w szczegélnoéci, 2e umowq z dnia 17 kwietnia 1990 r. Skarb Paristwa wydzierzawii na czas nieoznaczony poprzednikowi prawnemu powoda grunt (ktéry u|eg1 péiniej komunalizacji) po1o2ony w P. przy ul. 8., na ktérym powéd wybud0wa1 hale. Umowq 2 dnia' 14 czerwca 1994 r. powéd odda1 pozwanym w najem wymienionq nieruchomoéé w czeéci obejmujqcej biurowiec, biuro i magazyn oraz plac 0 powierzchni 2.389 mg . Umowa zosta1a zawarta na czas okreélony  do dnia 14 czeiwca 1997 r. Przewidywaia, 2e wynajmujqcy bedzie wykorzystywai przedmiot najmu w ceiu prowadzenia dziaialnoéci handlowomagazynowej, 2e przeprowadzenie adaptacji iokalu nalezy wy1e1cznie do najemcy, ktéry po zakoficzeniu najmu Sfitiejm lnformacji Prawnej Lex (LE1x Oiriéga) 2212013 Stan prawfiy prdgrému: 20130617 7 7 M __ il CK 2B3ł'Ü2 - tekst Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 iistopada 2003 r. II CK 293r'l`.ł2 1. Artykuł 233 § 1 k.p.c. dotyczy oceny dowodów. Naruszenie tego przepisu może połegao na dokonaniu przez sąd oceny dowodów z naruszeniem zasad okreslonych w tym przepisie. Prawidłowe postawienie takiego zarzutu wymaga zatem wskazania konkretnego dowodu przeprowadzonegow sprawie, którego zarzut ten dotyczy i podania, w czym skamący upatruje wadiiwą jego ocenę. Zaniechanie wszechstronnego rozwazenia zebranego w sprawie materiału nie stanowi o naruszeniu art. 233 § 1 k.p.c. Takze naruszeniem tego przepisu nie jest pominięcie przez sąd przy wyrokowaniu określonej okoliczności faktycznej, nawet jezeli strona uwaza ją za okolicznosc istotną dla rozstrzygnięcia sprawy. 2. Przepis art. 321 § 2 k.p.c. nie ma zastosowania w postępowaniu apelacyjnyrn. Jego naruszenie przez sąd rozpoznający sprawę w drugiej instancji moze zatem poiegaó tylko na zastosowaniu tego przepisu. 3. Nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu art. 385 § 4 k.p.c. zachodzi wowczas, gdy rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji nie odnosi się do tego, co było przedmiotem sprawy, gdy zaniechał on zbadania materialnej podstawy powodztwa albo merytorycznych zarzutów pozwanego, bezpodstawnie przyjmując, ze istnieje przesłanka materialnoprawna lub procesowa unicestwiająca roszczenie. - Uwaga: Teza 2 nieaktuałna. ŁEX nr 151922- 151822 . I Łi.Ii„„„2„33; fiĽL.32l; fiEL_.3ß.Ę; fi|Ił.._3_8fi; fi Skład orzekający Przewodniczący: Sędzia SN Helena Ciepła. Sędziowie SN: Henryk Pietrzkowski, Marek Sychowicz (spr.). Sentencja Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa Korporacji Budowlanej "P.“ Spółki Akcyjnej w P. przeciwko Ludwikowi lył. i Dariuszowi M. - wspólnikom spółki cywilnej Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe "E." w P. o zapłatę oraz z powodztwa wzajemnego Ludwika lxri. i Dariusza lyl. wspólników spółki cywilnej - Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handtowe "E." w P. przeciwko Korporacji Budowlanej "F"." Spółce Akcyjnej w P. o zapłatę, po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej w dniu 25 listopada 2003 r. kasaoji pozwanych [powodów wzajemnych) od wyroku Sądu Apelacyjnego w P. z dnia 20 lutego 2002 r., 1) oddala kasację; 2) zasądza od pozwanych (powodów wzajemnych) na rzecz powódki (pozwanej wzajemnej) kwotę 3.600 {trzy tysiące sześósetj złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie faktyczne Korporacja Budowlana "P." w P. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od Ludwika lyl. i Dariusza łyl. kwoty 34.4-'-15,03 zł z odsetkami ustawowymi tytułem czynszu i innych opłat związanych z wynajmem nieruchomości. Pozwani uznaii to żądanie i w pozwie wzajemnym wnieśli o zasądzenie od powoda na ich rzecz - po rozszerzeniu żądania - kwoty 3.201.?33 zł z odsetkami ustawowymi, na' którą składają się: 2.'3?7,1?0 zł z tytułu komysci utraconych na skutek pozbawienia mozliwosci korzystania z wynajmowanej nieruchomosci, 503.995 zł z tytułu nakładów poniesionych na adaptację wynajmowanego obiektu oraz 9.600 zł i 11.018 zł z tytułu wyposażenia biura i innych urządzeń technicznych pozostawionych w tym obiekcie. ' Wyrokiem z dnia 'F maja 2001 r. Sąd Okręgowy w P. uwzględnił powództwo główne i zasądził od pozwanego wzajemnie (powoda) na rzecz powodów wzajemnych (pozwanych) kwotę 65.000 zł z odsetkami ustawowymi, a w pozostałej częsci oddalił powództwo wzajemne oraz orzekł o kosztach procesu. Wydając ten wyrok Sąd Okręgowy ustalił w szczególnosci, ze umową z dnia 17 kwietnia 1990 r. Skarb Państwa wydzierzawił na czas nieoznaczony poprzednikowi prawnemu powoda grunt (który uległ póżniej komunalizacjij położony w P. przy ul. S., na ktorym powód wybudował haię. Umową z dnia' 14 czerwca 1994 r. 'powód oddał pozwanym w najem wymienioną nieruchomość w częsci obejmującej biurowiec, biuro i magazyn oraz plac o powierzchni 2.399 mz . Umowa została zawarta na czas okresiony - do dnia czenrrca 199? r. Przewidywała, że wynajmujący będzie wykorzystywał przedmiot najmu w ceiu prowadzenia dzrałalnoscr handlowo-magazynowej, że przeprowadzenie adaptacji iokalu nalezy wyłącznie do najemcy, który po zakonczenru najmu System Informacji Prawnej Lek (Lek Ümegaj 22r'2013 Stan prawny programu: 2013-09-1? --- STRONA 2 --- _ ____ __ _ ____ _ _ 1|_C_K 293102  tekst zobowiezany jest zwrocio Iokal w stanie niepogorszonym i 2e w przypadku dokonania zmian i przerobek wynajmujqoy zobowiqzany jest przywrooif: lokal do stanu pierwotnego, chyba ze wynajmujecy odstepi od tego Zqdania. Umowa przewidywa1a ponadto, 2e w przypadku niezapiacenia faktury w ciqgu 30 dni moze byo one rozwiqzana w trybie natychmiastowym, a w razie wypowiedzenia wynajmujecemu przez wiadze miejskie umowy dzieiiawy, jej wypowiedzenie nastqpi w terminie jednomiesiecznym. Pozwani wykonali szereg prao w oeiu przystosowania przedmiotu najmu dla swoioh oeiow. m.in. umieécili w hali boksy (stoiska) z elementow aluminiowych i takie boksy postawili na zewnqtrz hali. Boksy te nastepnie wynajeli innym osobom, ktore prowadzi1y w nich dziahainoéo handioweg. Pozwani prawie od poczqtku zalegali z zap1a1e powodowi czynszu 1 innych opiat. Zalegioéé ta uros1a do kwoty 34.445,63 21. Umowa dzierzawy zawarta 2 powodem zostaia wyoowiedziana z dniem 31 marca 1995 r. W zwiqzku 2 tym zdarzeniem powod wypowiedziai pozwanym umowe najmu z zaohowaniem terminu 1miesieoznego, przy czym termin protokoiarnego zwrotu przedmiotu najmu zostai wyznaozony co do czeéci na dzien 31 marca 1995 r. 1 co do dalszej ozeéci na dzien 4 maja 1995 r. Pozwani nie zwrociii jednakze przedmiotu najmu i korzystajqo z niego dalej prowadzili dziaialnoéo handlowq. Powod zwroci1 sle do pozwanych o opuszczenie budynkow, rozebranie 1 zabranie boksow, wyznaczy1 im termin na dokonanie tych czynnoéci, a nastepnie powiadomi1 pozwanych o przystqpieniu do rozbiorki obiektu. W dniu 11 Eipoa 1995 r. praoownicy powoda, po uprzednim spisaniu wyposazenia, zamkneli (zaplombowali) pomieszczenia biurowe wraz z zapieozem socjalnym zajmowane przez pozwanyoh i przez pewien ozas pracownicy firmy ochroniarskiej piinowali obiektu. Boksy byiy wykorzystywane do dziaialnoéoi handlowej do wrzeéniapaidziernika 1995 r. Po ich opuszozeniu przez handlowoow u1ega1y one stopniowej dewastacji. Byiy pizedmiotem w1aman i kradziezyj Pod koniec Iutego 1996 r. powod przystqpii do rozbiorki boksow i_ przew1oz1je do w1asnego magazynu. W okresie od iipca 1995 r. do Iutego 1996 r. ich wartoso ulegia zmniejszeniu o 65.000 21. ' W tym stanie rzeozy Sad Okregowy uzna1, 2e wypowiedzenie umowy najmu przez powoda by1o skuteczne. Z upiywem terminu wypowiedzenia pozwani powinni oddaé powodowi przedmiot najmu i zabrao urzqdzenia  po ich zdemontowaniu  stanowiqoe ich w1asnoéo. Powod nie odpowiada za szkode doznanq przez pozwanych, poiegajqcq na utracie korzyéci wskutek niemoznoéoi prowadzenia dzialalnoéci handlowej w wynajmowanyoh obiektaoh. Niezasadne jest takze Zqclanie przez pozwanych zwrotu wartoéci nakiadow poniesionych na adaptacje wynajmowanego obiektu. Pozwani nie udowodnili, 2e wyposazenie biura 1 inne urzqdzenia techniczne, zasedzenia wartoéci ktoryoh domagali sie, pozostawione zosta1y przez nich w wynajmowanym obiekcie. Powod ponosi natomiast odpowiedzialnoéé za szkode wyizqcizonq pozwanym, poiegajaoq na zmniejszeniu sie wartoéci boksow w okresie, gdy sprawowai nad nimi pieoze i na skutek nienalezytego zabezpieczenia uiegiy one dewastacji. ' Wyrokiem z dnia _20_|utego 2002 r. Sad Apeiaoyjny w P. odda!i1"ape1acje obu stron od wyroku Sqdu pienws_zej instancji. W poetepowaniu apeiacyjnym nie podwezone zosta1y ustaienia dokonane w sprawie w pierwszej insianoji ani ich ooena dokonana przez Sqd Okregowy. Sad Apelacyjny podzie|i1 tez ocene prawns; ustalonego w sprawie stanu faktycznego, dokonanq przez Sqd pierwszej instanoji, w szczegolnoéci podzie1i1 poglqd, iz wypowiedzenie umowy najmu przez powoda byio ekuteozne. 1 Wyrok Sqdu Apeiaoyjnego zaskar2y1y kasacjq obie strony. Kasacja powoda (pozwanego wzajemnego) zostaia odrzucona przez Sod Apeiacyjny w P. postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2002 r., a zazalenie powoda na to postanowienie Sqd Najwyzszy odda1i1 postanowieniem z dnia 15 paidziernika 2002 r. Do rozpoznania Sqdowi Najwyzszemu przedstawiona zosta1a kasacja pozwanyoh (powodow wzajemnyoh). Podstawe tej kasacji stanowiq: (I) naruszenie prawa materiainego, a to 1) aLL613 1<.c. poprzez uznanie dopuszozainoéci rozwiqzania za wypowiedzeniem umowy najmu zawartej na czas oznaczony, 2) fi£L_4ll k.o. poprzez b1ednq wyidadnie i przyjeoie, "ze niezezwolenie pozwanym na zabranie zamontowanego przez nich w haii wyposazenia nie_spowodowa1o szkody w postaci utraconych korzyéci i nie rodzi obowiazku zwrotu nakiadow" i 3) act_36_’lj_3 k.o. poprzez jego niezastosowanie i zasedzenie na rzecz powodow wzajemnyoh jedynie ozeéci rownowartoéci zatrzymanego przez pozwanego wzajemnie wyposazenia obiektu 1 4) a1:1.__4_1.5 k.c. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji ewidentnego wprowadzenia w b1a1d kontrahenta przy zawieraniu umowy, oraz (11) naruszenie przepisow postepowania, tj. 1) e|:1;_2;i3_§_.1 k.p.c., poiegajqce na zaniechaniu wszechstronnego rozwazenia zebranego materiaiu poprzez pominiecie, 12 zgodnie z umowq dzierzawy z dnia 17 kwietnia 1990 r. powod zobowiqzany by1 do nieprzekazywania ani w ca1oéci, ani w ozeéoi swych uprawnien do w1adania gruntem na rzecz osob trzecich i 2) fifi k.p.c. poprzezjego niezastosowanie, mimo iz Sad pierwszej instanoji nie rozpozna1 sprawy "dotyozqoej podstawy odpowiedzialnoéci pozwanego wzajemnego i ustalenia wysokoéci poniesionej przez powodow wzajemnych szkody zarowno 2 1ytu1u odpowiedzialnoéci kontraktowej w zakresie a.rL..4.Z1 k.c., jak 1 deliktowej z ar.LA_1.5 i<.o." 1 3) a[t._32j_§2 k.p.o. "mimo istnienia przesianek wskazujqcych na ewentuainoéz‘: pope1nienia przez powoda  pozwanego wzajemnego  czynu niedozwoionego poprzez zatajenie przed strong postanowienia umowy zabraniajqoego podnajmu". Skarzqcy wnieéli o uchyienie zaskarzonego wyroku i poprzedzajqcego go wyroku Sqdu Okregowegow P. i przekazanie sprawy temu Sedowi do ponownego rozpoznania. Powod (pozwany wzajemnie) wnios1 o oddalenie kasaoji i zasqdzenie na jego rzecz kosztow postepowania kasaoyjnego.  . Uzasadnienie prawne System lnformaoji Prawnej Lex (Lex Omega) 2212013 Stan prawny programu: 20134161? tt _ rr-.or< 2ssrü2 - rest zobowiązany jest zwróció lokal w stanie niepogorszonym i że w przypadku dokonania zmian i przeróbek wynajmujący zobowiązany jest przywrócić lokal do stanu pierwotnego, chyba że wynajmujący odstąpi od tego żądania. Umowa przewidywała ponadto, że w przypadku niezapłacenia faktury w ciągu 30 dni może być ona rozwiązane w trybie natychmiastowym, a w razie 'wypowiedzenia wynajmującemu przez władze miejskie umowy dzierżawy, jej wypowiedzenie nastąpi w terminie jednomiesięcznym. Pozwani wykonali szereg prac w celu przystosowania przedmiotu najmu dla swoich celów, m.in. umieścili w hali boksy (stoiska) z elementów aluminiowych i takie boksy postawili na zewnątrz hali. Boksy te następnie wynajęli innym osobom, które prowadziły w nich działalność handlową. Pozwani prawie od początku zalegali z zapłatą powodowi czynszu i innych opłat. Zaległośó ta urosła do kwoty 34.4-45,63 zł. Umowa dzierżawy zawarta z powodem została wypowiedziane z dniem 31 marca 1995 r. W związku z tym zdarzeniem powód wypowiedział pozwanym umowę najmu z zachowaniem terminu 1-miesięcznego, przy czym termin protokolarnego zwrotu przedmiotu najmu został wyznaczony co do części na dzień 31 marca 1995 r. i co do dalszej części na dzień 4 maja 1995 r. Pozwani nie zwrócili jednakże przedmiotu najmu i korzystając z niego dalej prowadzili działalność handlową. Powód zwrócił się do pozwanych o opuszczenie' budynków, rozebranie i zabranie boksów, wyznaczył im termin na dokonanie tych czynności, a następnie powiadomił pozwanych o przystąpieniu do rozbiórki obiektu. W dniu 11 lipca 1995 r. pracownicy powoda, po uprzednim spisaniu wyposażenia, zamknęli (zaplombowali) pomieszczenia biurowe wraz z zapleczem socjalnym zajmowane przez pozwanych i przez pewien czas pracownicy 'firmy ochroniarskiej pilnowali obiektu. Boksy były wykorzystywane do działalności handlowej do września-pażdziernika 1995 r. Po ich opuszczeniu przez handlowców ulegaly one stopniowej dewastacji. Były przedmiotem włamań i kradzieży." Pod koniec lutego 199'-S r. powód przystąpił do rozbiórki boksów i_ przewiózł je do własnego magazynu. W okresie od lipca 1995 r. do lutego 1995 r. ich wartosc uległa zmniejszeniu o 95.000 zł. ` W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy uznał, że wypowiedzenie umowy najmu przez powoda było skuteczne. Z upływem terminu wypowiedzenia pozwani powinni oddać powodowi przedmiot najmu i zabraó urządzenia - po ich zdemontowaniu - stanowiące ich własnośó. Powód nie odpowiada za szkodę doznaną przez pozwanych, polegającą na utracie korzyści wskutek niemożności prowadzenia działalności handlowej w wynajmowanych obiektach. Niezasadne jest także żądanie przez pozwanych zwrotu wartości nakładów poniesionych na adaptację wynajmowanego obiektu. Pozwani nie udowodnili, że wyposażenie biura i inne urządzenia techniczne, zasądzenie wartości których domagali się, pozostawione zostały przez nich w wynajmowanym obiekcie. Powód ponosi natomiast odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną pozwanym, polegającą na zmniejszeniu się wartości boksów w okresie, gdy sprawował nad nimi pieczę i na skutek nienależytego zabezpieczenia uległy one dewastacji. ' Wyrokiem z dnia _20_lutego 2002 r. Sąd Apelacyjny w P. oddalił "apełacje obu stron od wyroku Sądu pierwszej instancji. W postępowaniu apelacyjnym nie podważone zostaly ustalenia 'dokonane w sprawie w pierwszej instancji ani ich ocena dokonana przez Sąd Okręgowy. Sąd Apelacyjny podzielił też ocenę prawną ustalonego w sprawie stanu faktycznego, dokonaną przez Sąd pierwszej instancji, w szczególności podzielił pogląd, iż wypowiedzenie umowy najmu przez powoda było skuteczne. . Wyrok Sądu Apelacyjnego zaskarżyly kasacją obie strony. Kasacja powoda (pozwanego wzajemnego) została odrzucona przez Sąd Apelacyjny w P. postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2002 r., a zażalenie powoda na to postanowienie Sąd Najwyższy oddalił postanowieniem z dnia 15 pażdziernika 2002 r. Do rozpoznania Sądowi Najwyższemu przedstawiona została kasacja pozwanych _(powodów wzajemnych). Podstawę tej kasacji stanowią: (I) naruszenie prawa materialnego, a to 1) ar:t._Bl3 k.c. poprzez uznanie dopuszczalności rozwiązania za wypowiedzeniem umowy najmu zawartej na czas oznaczony, 2) aŁt._4J:`.1 k.c. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, "że niezezwolenie pozwanym na zabranie zamontowanego przez nich w hali wyposażenia nie_ spowodowało szkody w postaci utraconych korzyści i nie rodzi obowiązku zwrotu nakładów" i 3) a k.c. poprzez jego niezastosowanie i zasądzenie na rzecz powodów wzajemnych jedynie części równowartości zatrzymanego przez pozwanego wzajemnie wyposażenia obiektu i. 4) ar;ł.„_±ł_1_5 k.c. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji ewidentnego wprowadzenia w błąd kontrahenta przy zawieraniu umowy, oraz (il) naruszenie przepisów postępowania, tj. 1) ar':L233_§_l k.p.c., polegające na zaniechaniu wszechstronnego rozważenia zebranego materiału poprzez pominięcie, iż zgodnie z umową dzierżawy z dnia 1? kwietnia 1990 r. powód zobowiązany był do nieprzekazywania ani w całości, ani w części swych uprawnień do władania gruntem na rzecz osób trzecich i 2) a,r:t„_38_6_§il k.p.c. poprzez jego niezastosowanie, mimo iż Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał sprawy "dotyczącej podstawy odpowiedzialności pozwanego wzajemnego i ustalenia wysokości poniesionej przez powodów wzajemnych szkody zarówno z tytułu odpowiedzialności kontraktowej w zakresie a.rt_..r.ł.T1`J. k.c., jak i deliktowej z ar'.t.A_1.ā k.o." i 3) a.r:t._32j_.§_2 k.p.c. "mimo istnienia przesłanek wskazujących na ewentuainośó popełnienia przez powoda - pozwanego wzajemnego - czynu niedozwoionego poprzez zatajenie przed stroną postanowienia umowy zabraniającego podnajmu". Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku i poprzedzającego go wyroku Sądu Okręgowegow P. i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Powód (pozwany wzajemnie) wniósł o oddalenie kasacji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego. - . Uzasadnienie prawne Syste"rr1_lfito"rmaojl Prawnej Lex (Lex Omega) IÊÊÍÊÜTI 3_St_arr'"p"r"a"wny programu: 2013~0B-1? I _ .'|. . --- STRONA 3 --- _ _ 1| CK 293102  tejggt Sad Najwyzszy 2wa2y1, co nastepuje: . I. 1. i k.p.o. dotyczy ooeny dowodow. Naruszenie tego przepisu mo2e poiegaé na dokonaniu przez sad ooeny dowodow 2 naruszeniem zasad okreélonych w tym przepisie. Prawid1owe postawienie takiego zarzutu wymaga zatem wskazania konkretnego dowodu przeprowadzonego w sprawie, ktorego zarzut ten dotyczy 1 podania, w czym skarzaoy upatruje wadliwa jego ooene. Zaniechanie wszeohstronnego rozwazenia zebranego w sprawie materiaiu nie stanowi o naruszeniu a|:t_23;5_§_1 k.p.o. Takze naruszeniem tego przepisu nie jest pominiecie przez sad przy wyrokowaniu okresionej okoiicznosci faktycznej. nawetjezeli strona uwaza ja za okolicznoéo istotna dla rozstrzygnieoia sprawy. 2. Przepis a£t._32J_§2 k.p.o. nie ma zastosowania w postepowaniu apelaoyjnym ()11L)LLQK Sadu Najwyzszego 2 dnia 13 grudnia 2001 r., IV CKN 1558/00, OSNC 2002, nr 10, poz. 125). Jego naruszenie przez sad rozpoznajacy sprawe w drugiej instancji moze zatem polegao tylko na zastosowaniu tego przepisu. Sad Apelacyjny jednakze ani nie wyrokowa1oo do przedmiotu, ktory nie byi objety powodztwern giownym lub powodztwem wzajemnym, ani nie zas»:1dzi1 ponacl Zadanie. Nie moie wiec byé mowy o naruszeniu ar1_;i2J_§_2. k.p.o. przez zaskarzony wyrok. 3. Nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu a|:t_..3.8.6_§._st k.p.o. zacnodzi wowczas, gdy rozstrzygniecie sejdu pierwszej instancji nie odnosi sie do tego, co by1o przedmiotem sprawy, gdy zaniechai on zbadania materiainej podstawy powodztwa albo merytorycznyoh zarzutow pozwanego, bezpodstawnie przyjmujac, 2e istnieje przesianka materialnoprawna lub procesowa unicestwiajaca roszozenie (zob. np. orzeczenia Sadu Najwyzszego: 1_9_9_8_L, ll CKN 895197, OSNCP 1999, nr 1, poz.»22, I CKN 486/00, LEX nr 54355). Zatem okolioznoéé, 2e sad nie rozwazyi wszystkich mogacych wchodzié w gre podstaw odpowiedzialnoéoi pozwanego, od ktorego powod domaga sie odszkodowania 1 nie ustaIi1 wysokoéci szkocly, nie stanowi nierozpoznania istoty sprawy i nie uzasadnia zarzutu naruszenia a[t__366_§A k.p.o. przez nieuchylenie zaskar2onego wyroku i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ze wzgledu na nierozpoznanie przez sad pierwszej instancji istoty sprawy. ll. 1. Zagadnienie, ozy umowa najmu lub dzierzawy na czas oznaczony mo2e byé wozeéniej rozwiazana 2a wypowiedzeniem, przed zmiana a|;t._6l3_ k.o. polegajaca na dodaniu do tego artyku1u § 3 ( ustawy 2 dnia 21 ozerwca 2001 r. 'o ochronie praw iokatorow, mieszkaniowym zasobie gminy 1 0 zmianie Kodeksu cywilnego, Dz. U. Nr 7'1, poz. 733), bud2i1o watpliwoéoi. W doktrynie wyraiano w tej kwestii rozbiezne poglady. Orzecznictwo Sadu Najwyzszego tez nie by1ojedno1ite. Poza orzeczeniami wyrazajaoymi stanowisko przeciwne {2ob. np. uchwa1y: , Ill CZP 5196, OSNC 1996, nr 5, poz. 69, , lll CZP 3197, OSNC 199?, nr 67, poz. 71 iz._d11ia2Z Ill CZP 49197), przyjmowano tez, 2e nie ma przeszkod, azeby strony p12ewid2ia1y w umowie zawartej na czas oznaczony mozliwoéé jej wypowiedzenia w razie zajscia okre’s1onej w tej umowie przyozyny (powotany w uzasadnieniu zas1<ar2onego wyroku MQLLOK Sadu_Najwy2szego z dnia 22 styoznia 1998 r., Ill CKN 365197, OSNC 1998, nr 9, poz. 144). Nie rno2na zarzucio Sejdowi Apelaoyjnemu, 2e wyrazajac poglad ostatnio p1"zytoczo'ny, r|arus2y1a£i._&Z3 1<.o. Wprawdzie w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania aLL6Z3_§_3 k.c., gdyz zaczai on obowiazywao od dnia 10 lipoa 2001 r., ale wprowadzenie tego przepisu wskazuje, ze wyk1adnia a[t__6l3 1<.c. w brzmieniu sprzed jego zmiany, zgodna 2 treécia §_3 tego artykuiu, byia w pe1n1 racjonalna. _ 2. Zarzut naruszenia an. 4115 k.o. poprzez jego niezastosowanie kasacje wiaze  co wynika z jej uzasadnienia  2 "zatajeniern" przez powoda wobeo pozwanych, przy zawieraniu przez strony umowy najmu, ze stosownie do umowy dzier2awy z dnia 1'1 kwietnia 1990 r. powod byt zobowiazany do nieprzekazywania osobom trzecim ani w oaiosci, ani w czeeoi przystugujaoego mu 2. mooy tej umowy uprawnienia do w1adan1a gruntem. Ta o1<o|ic2nost’: faktyozna wynika jednakze  co przyznaja skarzacy  z dowodow pominietych przez sady dotychczas rozpoznajace sprawe. Nie jest wiec one elementem stanu faktyoznego, stanowiacego podstawe wydania zaskarionego wyroku, ktorym w postepowaniu kasacyjnym Sad Najwyzszy jest zwiazany (a1i_393.jl§l k.p.o.). Nie moze wiec byé wzieta pod uwage przy ooenie zasadnoéoi zarzutu naruszenia prawa materialnego opartego wyiecznie na pominieciu tej okolicznoéoi. Przesadza to o niezasadnosoi tego zarzutu. 3. Zarzut kasacji naruszenia a11LAl1 k.c. opiera sie na twierdzeniu, 2e powod nie zezwolii pozwanym na zabranie wyposazenia zamontowanego przez nich w wynajmowanym obiekcie. Twierdzenie to nie odpowiada jednakze dokonanym w sprawie ustaieniom faktycznym, stanowiacym podstawe zaskarzonego wyroku. Wsrod ustalen tych brak jest bowiem takich, ktore wskazuja, 2e po rozwiazaniu umowy najmu pozwani zamierzaii zabrao wyposazenie obiektu, w szozegolnoéci boksy znajdujqoe sie w hali i na zewnatrz hali, a powod uniemo2|iwi1 to lub utrudni1. Przeciwnie, w sprawie ustalone zostaio, 2e powod w2ywa1 pozwanych do opuszczenia budynkéw, rozebrania i zabrania boksow znajdujacych sie w hali 1 na zewnatrz hali, a pozwani nie przystapiii do wykonania wezwania. Zarzut naruszenia prawa materiainego, ktory nie ma oparoia w ustaleniaoh faktycznych, stanowiaoyoh podstawe zaskarzonego wyroku, ktore  jak wskazano ju2 wy2ej  sa wiazace dla Sadu Najwyzszego w postepowaniu kasacyjnym (a.Lt._39_Lfl‘§_2. k.p.o.), nie moze byé uwzgledniony. 4. Okresienie rozmiaru szkody, jakiej doznali pozwani (powodowie wzajemni) na skutek zmniejszenia sie wartosci boksow w okresie, gdy powod (pozwany wzajemnie) sprawowa1nad nimi pieoze I na skutek nienalezytego zabezpieczenia u1eg1y one dewastaoji, ma oparcie w dowodach przeprowadzonych w sprawie na te okolicznoéo i nie sposob dopatrzyo sie w tym zakresie naruszenia a11._36.1_§.2 k.o. Niezasadzenie na rzecz powodow wzajemnych dalszego odszkodowania nastapi1o w wyniku uznania, Ze brak jest materiainoprawnej podstawy do zasadzenia takiego odszkodowania (a.[t._4_'L5, 411 k.c.). Dla rozstrzygniecia sprawy w tej ozesci zbedne wieo byio ustalenie, czy powodowie wzajemni ponieéli szkode i co skiada sie na te szkode. Dla System lnformacji Prawnej Lex (Lex Omega) 2212013 Stan prawny programu: 20130617 _ _ il CK 293r02 - tekst Sąd Najwyższy zwezył, co następuje: . I. 1. a k.p.c. dotyczy oceny dowodów. Naruszenie tego przepisu może polegać na dokonaniu przez sąd oceny dowodów z naruszeniem zasad określonych w tym przepisie. Prawidłowe postawienie takiego zarzutu wymaga zatem wskazania konkretnego dowodu przeprowadzonego w sprawie, którego zarzut ten dotyczy i podania, w czym skarżący upatruje wedliwą jego ocenę. Zaniechanie wszechstronnego rozważenie zebranego w sprawie materiału nie stanowi o naruszeniu erzt. 233 § 1 k.p.c. Także naruszeniem tego przepisu nie jest pominięcie przez sąd przy wyrokowaniu określonej okoliczności faktycznej, nawet jeżeli strona uważają za okoliczność istotną dla rozstrzygnięcia sprawy. 2. Przepis a_r:t_ü:|_§_2 k.p.c. nie ma zastosowania w postępowaniu apelacyjnym (użytek Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2001 r., IV CKN 1558100, OSNO 2002, nr 10, poz. 125). Jego naruszenie przez sąd rozpoznający sprawę w drugiej instancji może zatem polegać tylko na zastosowaniu tego przepisu. Sąd Apelacyjny jednakże ani nie wyrokował co do przedmiotu, który nie był objęty powództwem głównym lub powództwem wzajemnym, ani nie zasądził ponad żądanie. Nie może więc być mowy o naruszeniu ari.32_'l_§_2 k.p.c. przez zaskarżony wyrok. 3. Nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu a k.p.c. zachodzi wówczas, gdy rozstmygnięcie sądu pierwszej instancji nie odnosi się do tego, co było przedmiotem sprawy, gdy zaniechał on zbadania materialnej podstawy powództwa albo merytorycznych zarzutów pozwanego, bezpodstawnie przyjmując, że istnieje przesłanka materialnoprawna lub procesowe unicestwiająca roszczenie (zob. np. orzeczenia Sądu Najwyższego: l993_r., ll CKN 895ł9?, OSNCP 1999, nr 1, poz.-22, I CKN 466100, LEX nr 54355). Zatem okolicznośó, że sąd nie rozważył wszystkich mogących wchodzić w grę podstaw odpowiedzialności pozwanego, od którego powód domaga się odszkodowania i nie ustalił wysokości szkody, nie stanowi nierozpoznania istoty sprawy i nie uzasadnia zarzutu naruszenia ar:t_3_3fi__§...4 k.p.c. przez nieuchylenie zaskarżonego wyroku i nieprzekazenie sprawy do ponownego rozpoznanie ze względu na nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy. ll. 1. Zagadnienie, czy umowa najmu lub dzierżawy na czas oznaczony może być wcześniej rozwiązane za wypowiedzeniem, przed zmianą a.r1t._6_TLí?¿ k.c. polegającą na dodaniu do tego artykułu § 3 ( ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. 'o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, Dz. U. Nr T"1, poz. ?33), budziło wątpliwości. W doktrynie wyrażano w tej kwestii rozbieżne poglądy. Orzecznictwo Sądu Najwyższego też nie było jednoiite. Poza orzeczeniami wyrażającymi stanowisko przeciwne izob. np. uchwały: , ill CZP 5r'96, OSNC 1996, nr 5, poz. 69, z dn`|a 3 rznarca 1991 r., Ill CZP 3197, OSNO 1997, nr 6-7, poz. ?'1 iz„drJiail Ill CZP 49r97), przyjmowano też, że nie ma przeszkód, ażeby strony przewidziały w umowie zawartej na czas oznaczony ,możliwość jej wypowiedzenia w razie zejście określonej w tej umowie przyczyny (powołany w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku unrrok Sądu'Najwyższego z dnia 22 stycznia 1996 r., lll CKN 365r'97, OSNC 1993, nr 9, poz. 144). Nie można zarzucić Sądowi Apelaoyjnemu, że wyrażając pogląd ostatnio przytoczony, naruszył arizblß k.c. Wprawdzie w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania aLL5_`i'_3_§_3 k.c., gdyż zaczął on obowiązywać od dnia 10 lipca 2001 r., ale wprowadzenie tego przepisu wskazuje, że wykładnia er:L_6I3 k.c. w brzmieniu sprzed jego zmiany, zgodna z treścią §_3 tego artykułu, była w pełni racjonalne. _ 2. Zarzut naruszenia arzt, 415 k.c. poprzez jego niezastosowanie kasacja wiąże - co wynika z jej uzasadnienia - z "zatajeniem" przez powoda wobec pozwanych, przy zawieraniu przez strony umowy najmu, że stosownie do umowy dzierżawy z dnia 1? kwietnia 1990 r. powód był zobowiązany do nieprzekazywania osobom trzecim ani w całości, ani w części przysługującego mu z- mocy tej umowy uprawnienia do władania gruntem. Ta okoliczność taktyczna wynika jednakże - co przyznają skarżący - z dowodów pominiętych przez sądy dotychczas rozpoznające sprawę. Nie jest więc ona elementem stanu faktycznego, stanowiącego podstawę wydania zaskarżonego wyroku, którym w postępowaniu kasacyjnym Sąd Najwyższy jest związany (ar:t._39_3lL§_.2 k.p.c.). Nie może więc być wzięta pod uwagę przy ocenie zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego opartego wyłącznie na pominięciu tej okoliczności. F-'rzesądza to o niezasadności tego zarzutu. 3. Zarzut kasacji naruszenia a1CL±ł_ü k.c. opiera się na twierdzeniu, że powód nie zezwolił pozwanym na zabranie wyposażenia zamontowanego przez nich w wynajmowanym obiekcie. Twierdzenie to nie odpowiada jednakże dokonanym w sprawie ustaleniom faktycznym, stanowiącym podstawę zaskarżonego wyroku. Wśród ustaleń tych brak jest bowiem takich, które wskazują, że po rozwiązaniu umowy najmu pozwani zamierzaii zabrać wyposażenie obiektu, w szczególności boksy znajdujące się w hali i na zewnątrz hali, a powód uniemożliwił to lub utrudnił. Przeciwnie, w sprawie ustalone zostało, że powód wzyweł pozwanych do opuszczenia budynków, rozebranie i zabranie boksów znajdujących się w hali i na zewnątrz hali, a pozwani nie przystąpili do wykonania wezwania. Zarzut naruszenia prawa materialnego, który nie ma oparcia w ustaleniach faktycznych, stanowiących podstawę zaskarżonego wyroku, które - jak wskazano już wyżej - są wiążące dla Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym (a_rt_39Łjl§„2. k.p.c.), nie może być uwzględniony. 4. Określenie rozmiaru szkody, jakiej doznali pozwani (powodowie wzajemni) na skutek zmniejszenia się wartości boksów w okresie, gdy powód (pozwany wzajemnie) sprawował nad nimi pieczę I na skutek nienależytego zabezpieczenia uległy one dewastacji, ma oparcie w- dowodach przeprowadzonych w sprawie na tę okoliczność i nie sposób dopatrzyć się w tym zakresie naruszenia ar:t._3.6„1__§._2 k.c. Niezasądzenie na rzecz powodów wzajemnych dalszego odszkodowania nastąpiło w wyniku uznania, że brak jest materialnoprawnej podstawy do zasądzenia takiego odszkodowania (art.A_'L5, alt k.c.). Dla rozstrzygnięcia sprawy w tej części zbędne więc było ustalenie; czy powodowie wzajemni ponieśli szkodę i co składa się na tę szkodę. Dla -r. System Informacji Prawnej Lek (Lex Omega) 2202013 Starr prawny programu: 2013-06-1? --- STRONA 4 --- 9 _, __ W7 ll CK 293102  taKg rozstrzygniecia tego nie mia1a przeto znaczenia treéé a11__3_6_1,§,2 k.c. Skoro w tej sytuacj¥ rozstrzygnieoie to nastajpiio bez zastosowania wymienionego przepisu, nie mozna przyjao, zejego wydanie nastapi1o z naruszeniem tego przepisu. Z przytoozonych wzgledow kasacja nie ma usprawiedliwionych podstaw, przeto na|eza1o ja_ oddalio (&EL._3.9.3i2 k.p.o.). O kosztach postepowania kasacyjnego Sad Najwyzszy postanowi1 stosownie do a1:_t._1_0_8_§_1 w zwiazku z fl11._9_5_§__1 i 3 oraz att_9_9 k.p.o. Sj,1stem'|nformacji Prawnej Lex {Lex Omega) 2212013 Stan prawny programu: 20130617 _ _________ __ II CK 293r'Ü2 - tekst rozstrzygnięcia tego nie miała przeto znaczenia treść ar:t._3_6_1„.§_.2, k.c. Skoro w tej sytuacji rozstrzygnięcie to nastąpiło bez zastosowania wymienionego przepisu, nie można przyjąć, że jego wydanie nastąpiło z naruszeniem tego przepisu. Z przytoczonych względów kasacja nie ma usprawiedliwionych podstaw, przeto należało ją oddalić (a.Ľt.„.3.Ei_3i2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy postanowił stosownie do aĽt._1_0_8_§_t w związku z aĽt._9_3_§__1 i 3 oraz ar:t_9_9 k.p.c. System 'Informacji Prawnej Lex (Lex Omega) 22i201"3 Stan prawny programu: "20'l_3Í06-1 i' W I |.