Teza / krótkie omówienie
dopuszczen_ia:dowodu.z opinii biegiego z zakresu rachunkowoéci i zarzqdzania pizedsiobiorstwem, aibowiem ooena, czy oskarzona popeiniia zarzucane jej przestopstwa, nie wymagala wiadomoéci specialnych do poczynienia ustal
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
5IIIII'_ _________ _ _ IV KK 101109 tekst Postanowienie Sqdu Najwyzszego z dnia 16 listopada 2009 r. IV KK:101I09 W wypadku wniesienia apelacji na korzyéé oskarzonego sad odwoiawczy nie jest zwiaizany granicami podniesionych w niej zarzutéw. co oznacza, ze w granicach zaskarzenia powinien skontrolowaé wyrok pod kqtem wszystkich przyczyn odwolawczych okreéionych w art. 438 k.p.k. W konsekwencji. po upiywie terminu do ziozenia apelacji, mozna podnosié dodatkowe zarzuty odwoiawcze w granicach zaskarzenia Iub‘ wskazywaé na uchybienia podlegajqce uwzglednieniu z urzedu (poza granioami zaskarzenia), ktére said odwoiavgczy powinien rozpoznaé i ustosunkowaé sin? do nich w uzasadnieniu wyroku. ' OSNKW 2010/1/8, Proki Pr.wkf. 2010/4/10, Biui. SN 2009/12/23 ‘ 4 ._ . 533583 ’ Dz.LLi99?.89.555: art. 433 § “E; 55, 4§§_§_1; art. 438 . . . glosa krytyczna: Eingas M. Stelnbom S. Giosa§Q p0Smm glosa: ;__Giosajo postanpyvienia Si§_1_z__<1|3j_a@__16.{1s1Q;1ada 2009_.[., 1y l$,K 101109. glosa: _ Skiad orzekajqcy ‘ A Przewoclniczacy: sgdzia SN J. Doihy. Sadziowie SN: W. Kozielewicz, D. Swiecki (sprawozdawca); Prokurator Prokuratury Krajowej: W. Grzeszczyk. Sentencja g______~_ _l§1_ei}\yyz§zy__\@._r§praufgig__i_iii§§1y L.,_§k§zgn§j __§_1 k._k_. i_ i_i"q., po r_c_>zpoznaniu_w lzbie Karnej na rozprawie w dniu 16 iistopada 2009 "r."kas'aé:ji'," wnié'§i'6n“éj przéz'6i'Yf6fi¢§ 'E§d‘\}?yf6k'u'S'éiH'u'“'U'Ri'égbWégb ii.r K. z dnia 4 iisfopada 2008 r., utrzymu}qceg0 w mocy wyrok Sqdu Rejonowego w K. z dnia 19 grudnia 2007 r., oddalii kasacjg (...). Uzasadnienie faktyczne Said Rejonowy w K. wyrqkiem z dnia 19 grudnia 2007 r. uznai oskarzonq Liliane; L. za winnq popeinienia: przestepstw 2 _ k.k. i przy zastosowaniu a.£t._9_'i_§_1 k.k. wymierzyivkare 3 lat pozbawienia wolnosci; pi'ZeStQpS11W‘a z Z k.k. i wymierzyi kare 6 miesigcy pozbawienia wolnoéci; przestepstwa z a.tL..._2.3.6_..§....1. k.k. I wymierzyi Kare 10 miesiecy pozbawienia wolnoéci; przestepstw z atL_2§4z§_2. k.k. i przy zastosowaniu ar£..0J._§.1. k.k. wymierzyi karg 2 lat pozbawienia wolnoéci; przestepstwa z a5?_.,,210“§__1 k.k. i wymierzyi karQ6__ miesiecy pozbawienia wolnoéci; przestegpshiva z arI.._..1..§...§...1_ |<.k._ w zw. z _a_;ji%2_8_6_§__1 k.k. i a_£t._2.Z£J..._§,_,,3_,k.k. w zw. z aH.zL1.§.2 k.k. i wymierzyé kargg roku pozbawienia woinoéci; pizestgpstwa z .aE£._.Z85_..§..§_ k.k. w zw. z .a.[t....2.951,_§_1 k.k. iaiL..2Z.0...§_1‘k.k. w zw. z .aEt._lfE..§...2.. k.k. i a:f£....1_2_ k.k. i wymieizyi karq; 2 lat i 6 miesiecy pozbawienia wolnoéci; przestepstwa z art._2.8.6..§.1k.k. w zw. z e£t...2.9.4L_§_j. k.k. w zw. z m;....12. k.k. i wymierzyi karg 2 lat pozbawienia wolnoéci. Na podstawie _aLt.,._Q;1 § 2 k.k. orzeki wobec oskarzonej karsg iqcznq 5 iat pozbawienia wolnoéci. V » Sad Okregowy w K.. po rozpoznaniu apeiacji wniesionej przez obrorice. wyrokiem z dnia 4 iistopada 2008 r. utrzymai w mocy zaskarzony wyrok. ’ ' " _ . 4 ‘ ‘ Od tego wyroku kasacjg wniési obrofica,’ zaskarzajqc go w caioéci, zarzucajqc razakce naruszenie prawa procesowego, poiegajgce na obrazie nastepujqcych przepiséw: 1. aLL_1.9_3_.§_l k.p.k. w zw. 2 a|1._1l0_§_1 k.p.k. i a.[L_Z k.p.k., przez przyjgcie przez Sad drugiej instancji, ze stwierdzenie okolicznoéci majalcych istotne znaczenie dla rozstrzygniz;cia sprawy nie wymaga wiaclomosci specjalnych, a zatem siusznie Sad pieiwszej instancji oddalii wniosek clowodowy obroficy 0 dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegiego z zakresu rachunkowoéci i zarzqdzania przedsigbiorstwem, ktére to uchybienie miaioistotny wpiyw na treéi’: orzeczenia, 1 2. aLL:<.L33_§_?. k.p.k. W zw. Z alfI.....£1.5Z_:§.2_ k.p.k., przez niedokonanie przez Said drugiej instancii rzeteinej i peine} kontroli instancyjnej poiegajqcej na peinym podzieleniu ustalefi faktycznych dokonanych przez Sad pierwszei instancji i doséownym przepisaniu jego argumentacji oraz braku rzeteinego rozwazenia przez Sad drugiej instancji wszystkich wnioskéw i zarzutéw zawartych w érodku odwoiawczym, a takze na odmowie rozpoznania pisma zatytuiowanego "uzupe<inienie apeiacji" oraz braku rozpoznania w pelnym zakresie zarzutu naruszenia w zw. 2 Systéin infiirmacji Prawnej Lex (Lex Siéma) 3912014 Stan prawny pfOQf3fl;Ii1:|I7§{}1417112 5-_-III-' _________ _ _ IV KK 101109 - tekst Postanowienie Sądu Najwyższego . z dnia 16 listopada 2009 r. IV KKx101IO9 W wypadku wniesienia apelacji na korzyść oskarżonego sąd odwoławczy nie jest związany granicami podniesionych w niej zarzutów, co oznacza, że w granicach zaskarżenia powinien skontrolować wyrok pod kątem wszystkich przyczyn odwoławczych określonych w art. 438 k.p.k. W konsekwencji, po upływie terminu do złożenia apelacji, można podnosić: dodatkowe zarzuty odwoławcze w granicach zaskarżenia lub' wskazywać na uchybienia podlegające uwzględnieniu z urzędu (poza granicami zaskarzenia), które sąd odwoławczy powinien rozpoznać .i ustosunkowaó się do nich w uzasadnieniu wyroku. ' OSNKW 2010/1/8, Prokj Pr.-wkf. 201 O/4/1 0, Bíul. SN 200,9/12/23 r j :_ . 533583 l Dz.t¿í99?.89.555: art. 433 § 1; art, 4§¿;_§_1; art. 438 . _ _ glosa krytyczna: Eiogas M. Stelnbctn S. Giosaflo poSmm glosa: ¿_,Glosajo postanowienia Sl§_i_z_d|3i_aĹ__16,ł1s1opada 20091,, ły l'$,K 101109. gloss: _ Skład orzekający 1 ` Przewodniczący: sędzia SN J. Dołhy. - Sędziowie SN: W. Kozielewicz, D. Świecki (sprawozdawca).' Prokurator Prokuratury Krajowej: W. Grzeszczyk. Sentencja ¿______~_ _l§l_arjw}'zszy__yy`_sprawie__l_ilíany L.,¬şkaza_nej __§_1 k._k_, i_ in., po rozpoznaniuw izbie Karne] na rozprawie w dniu 16 listopada 2009 "r."kas`acji`," wnie`ši"ön`éj przez"6t`fröñcfę `öd`\}Í'yrók"u"S`ąä`u"`ö`kř`ęgbwëgb iiy K. z "dnia 4 'listopada 2008 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 19 grudnia 2007 r., oddalił kasację (___). Uzasadnienie faktyczne - Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 19 grudnia 2007 r. uznał oskarżoną Lilianę L. za winną popełnienia: przestępstw z _ k.k. i przy zastosowaniu a„Łt.._9_'i_§_í k.k. wymierzyłękarę 3 lat pozbawienia wolności; przestępstwa z Z k.k. i wymierzył karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; przestępstwa z a.tt,..._2.&6_..§....1. kk. i wymierzył karę 10 miesięcy pozbawienia wolności; przestępstw z att„_2â›§t§_2. k.k. i przy zastosowaniu art..-.9.Ĺl.¬$„.1. k.k. wymierzył karę 2 lat pozbawienia wolności; przestępstwa z aLt._,2,ZD„§__-1 k.k. i wymierzył karę.6__ miesięcy pozbawienia wolności; przestępstwa z art.._..t§...§...1_ k.t<._ w zw. z _a_rfi„,„2_8_6_§__1„ k.k. i a_Ľtz_21iÍJ..._§,„,,3_,k.k. w zw. Z a1'_t._.f]_1.„§„.2 t<.k. i wymierzył karę roku pozbawienia wolności; przestępstwa z .aEł._2.8fi.§..3_ k.k. W zw. z „a.tt„...2.9¿1,_§_1 k.k. iaiL_„2Z.Q...§„_1`k.k. w zw. z _att_.lŻi..§...2. k.k. i arft....1_2_ k.k. i wymierzył karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności; przestępstwa Z aiTt.2„8.6„.§._1_k.k. W zw. z aĽt...2.E:i.4t„§„j. kk. w zw. z afit....i2. k.k. i wymierzył karę 2 lat pozbawienia wolności. Na podstawie art_„_Q;1 § 2_ i‹.k. orzekł wobec oskarżonej karę łączną 5 lat pozbawienia wolności. V » Sąd Okręgowy w K.. po rozpoznaniu apeiacji wniesionej przez obrońcę. wyrokiem z dnia 4 listopada 2008 r. utrzymał w mocy zaskarzony wyrok. ' ' ' _ . Ą “ “ Od tego wyroku kasację wniósł obrońca, zaskarzając go w całości, zarzucając ,rażące naruszenie prawa procesowego, poiegające na obrazie następujących przepisów: 1. aLt„_1.9_3__§_l k.p.k. w zw. 2 ar1._1l0_§_1 k.p.k. i a,[t„_Z k.p.k., przez przyjęcie przez Sąd drugiej instancji, że stwierdzenie okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy nie wymaga wiadomości specjalnych, a zatem słusznie Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek dowodowy obrońcy o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości i zarządzania przedsiębiorstwem, które to uchybienie miałoistotny wpływ na treść orzeczenia, 1 2. aiZtz:<ł33¬§_2 k.p.|<. W ZW. Z ad......4.5I_:§„2, k.p.k., przez niedokonanie przez Sąd drugiej instancji rzetelnej i pełnej kontroli instancyjnej _polegającej na pełnym podzieleniu ustaleń faktycznych dokonanych przez Sąd pierwszej instancji i dosłownym przepisaniu jego argumentacji oraz braku rzeteinego rozważenia przez Sąd drugiej instancji wszystkich wniosków i zarzutów zawartych w środku odwoławczym, a także na odmowie rozpoznania pisma zatytułowanego "uzupełnienie apelacji" oraz braku rozpoznania w pełnym zakresie zarzutu naruszenia w zw. z System tnišrmacji Prawnej Lex (Lex Sigma) 3§i'2014 Stan prawny programÍi:*2014-1'1-12
--- STRONA 2 ---
,3; _,.__________.,_ T7 N KK 101199.leks k.p.k., ktore to uchybienie miaéo istotny wpiyw na treéé orzeczenia, _ 3. an 445 § 1 k.p.k. w zw. z ad 433 § 1 i 2 k.p.k.oraz afi._45Z § 3 k.p.k. i _am‘.._6_ k.p.k., przez nieustosunkowanie sio przez Sad drugiej instanoji do zarzutow obrofioy zawartyoh w piémie z dnia 13 czeswca 2008 r., zatytuiowanym "uzupeinienie apelacji" oraz do treéci pisma, mimo iz zawarte w piémie twierdzenia nie stanowiiy dodatkowych zarzutow i wnioskow, a wyigcznie dodatkowe uzasadnienie wnioskow i zarzutow zawartych we wiaéciwej apelacii oraz egzemplifikacjo poszczegoinych uohybiefl, a zatem nie stanowiio oczywistego przekroczenia granic skargi, ktore to uchybienie miaio istotny wpiyw na treso orzeczenia, ' . " 4. ad. 200 § 2 k.p.k. w zw. 2 gii, 193 § 1 k.p.k. i an‘._20_1_ k.p.k., przez przyjegcie przez Sqd drugiej instancji, ze opinia grafoiogiczna sporzqdzona w sprawie byia wystarczajqcav do przypisania skazanej przestopstwa z a£Li7_0_§JL k.k., mimo iz przedmiotowa ekspertyza kryminalistyczna nie zawierala podpisow biegiyoh jay sporzadzajqcych, ktore to uchybienie miaio istotny wplyw na treéé orzeozenia. . W konkluzji obrofica wniosi 0 uchylenie wyroku Sqdu Okrqgowego w K. oraz wyroku Sqdu Rejonowego w K. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sqdowi pierwszej instancji. ‘ 2 W pisemnej odpowiedzi na kasacjo prokurator Prokuratury Okrogowej w K. wniési 0 jej oddalenie jako oozywiécie bezzasadnej. Taki sam wniosek ziozyi na rozprawie kasacyjnej prokurator Prokuratury Kraiowej. Uzasadnienie prawne A ' Said Najwyzszy zwazyi, co nastopuje. ~ A Kasacja nie jest zasadna. Podniesiony w nie} zarzut razacego naruszenia _a.:1,.....1..9.3_§_i k.p.k. W zw. Z §*.£t.....1Z0.§_.1.k.p.k. i aLt._Z k.p.k. sianowi powtérzenie zarzutu apelacyjnego, d0='ktéreg0 trafnie merytorycznie odniosj sio Sqd odwoiawczy. W kasacji, poza przedstawieniem odmiennego stanowiska, obrofica nie wykazal, aby przeprowadzona w tym zakresie kontrola odwoiawcza byia nieprawidiowa. "Sad odwoiawczyzzasadnie uznal, ze Sad pierwszej instancji prawidiowo oddalii wniosek dowodowy w przedmiocie dopuszczen_ia:dowodu.z opinii biegiego z zakresu rachunkowoéci i zarzqdzania pizedsiobiorstwem, aibowiem ooena, czy oskarzona popeiniia zarzucane jej przestopstwa, nie wymagala wiadomoéci specialnych do poczynienia ustaleh co do sytuaoji finansowejrpfrow'ad_zonej przez niq firmy. Wskazane przez Sad pierwszej instancji dowody z osobowych irodei dowodowych byéywwyétarczajqce do dokonania w tym zakresie prawidiowych ustalefi faktyoznych. Takze, wbrew twierdzeniu autora kasacji opinia biegiego nie byia potrzebna do ustalenia rzeozywistej wysokoéci wyrzqdzonej szkody. W tym zakresie Said odwoiawczy rowniezdokonaiprawidiowej oceny ustalefi faktycznych poczynionych przez Sad pierwszej instancji, ktory pmyjqiiswartoéé pojazdow wediug cen uzyskanych ze sprzedazy, jako odoowiadajqeqreainej .»ioihrynkowejewarrtoéoi.=E>fzedstéwioi2r1§&=pi=2e2 obrofioo poglad, ~2'erddpiero =kwota,"ktora*pBW5tBiabY’Z pomniejszenia sum pienieznych uzyskanych od nabywcow pojazdow o prowizjo komisu, podatki i inne nakiady, mogiaby stanowié izeczywistq szkodo, nie uwzglodnia, ze wysokoéo szkody ustalana jest w stosunku do straty, jakq poniosi kazdy z pokrzywdzonych, a nie jako korzyso, ktorq z popeinienia przestopstw odniosia oskarzona. " Nie mozna tez uznaé za zasadny zarzut naruszenia _air3t.._§3_3_§.2. k.pi< W ZW Z aiiT._.é.5l§.3. k.p.k., przez niedokonanie rzeteinej i pelnej kontroli instancyjnej zaskarzonego wyroku.‘ Stawiajqotej treéci zarzut, ‘obrofica nie chce dostrzec, Ze zarowno Sad pieiwszej instancji, jak I Sad‘ 0dwo%awczy przedstawiiy bardzo obszerne i szczegoiowe pisemne uzasadnienia wyrokow, w ktorych zostaiy rozwazone wszystkie‘ istotne okolioznoéci. tak dotyczqoe ustalefl faktycznych, jak i oceny dowodow. Sqd odwoiawczy w uzasadnieniu wyroku miai prawo odwoiywaé sis; do ustalefi i ocen Sqdu pierwszej instancji, skoro je zaakoeptowai, a co wazniejsze, przedstawii powody takiego stanowiska, odnoszajc sio do postawionych w apeiacji zarzutow. ~ ' Z zarzutem obrazy a.d:._4_33_§_2 k.p.k. w zw. z a1':E:._4§Z_§.§ k.p.k. obroifica powiqzai kolejny zaxzut kasacyjny dotyozqoy naruszenia przez Sad odwoiawczy §.2fi..._‘§_€}.5....§...I1. k.p.k., przezmieustosunkowanie sio do zarzutow zawartych w piémie z dnia 13 czerwca 2008 r., zatytuiowanym "uzupeinienie apelacji", ktore zostaio ziozone po upiywie terminu do wniesienia apelacji. Uzasadniajqo‘ ten zarzut, obrofica podniosi, ze wpiémie tym przedstawii dodatkowe argumenty wspierajqce zarzuty ape iacji, a nadto sformuiowai dwa nowe zarzuty odnoénie do naruszenia ;;L£t...é¥2.<%....§....1.. k.p.k. oraz a.d._2.0_0_§..2 k.p.k. w zw. z ,o,:tt.,,,20,1, k.p.k., ktore mieéciiy sie w zawartym w apelacji zarzucie obrazy prawa procesowego. Przed przystapieniem do oceny zasadnoéci tego zarzutu trzeba w pierwszej kolejnoéci wyjaénié. czy rzeczywiéoie w piémie 2 dnia 13 czerwca 2008 r. obrofica postawii novié zarzuty odwolawcze, czy tez, skoro dotyczyiy one obrazy przepisow procesowyoh, a taka podstawa odwoiawcza zostala w apelacii wskazana, to doszio tylko do uzupeinienia zarzutu obrazy prawa procesowego. Trzeba w zwiegzku z tym przypomnieé, ze zarzuty odwoiawcze, to twierdzenia skarzqcego o uchybieniach popeinionych przez sad pienmszej instancji. Dlatego tez wynikajqcy z ;.=.u;t..é§2Z__§_2 k.p.k. wymog wskazania przez obrofico Iub pelnomocnika zarzutow stawianych rozstrzygniociu oznacza koniecznoéé okreélenia uohybienia, ktore powinno doprowadzié do uchyienia tub zmiany zaskarzonego rozstrzygniocia. W Kodeksie postopowania karnego nie ma odrobnie wymienionych podstaw zarzutow‘odwolawczych. Natomiast w a£t......:413.B. k.p.k. i ad.......4.;i§3. k.p.k. wskazano podstawy uchyienia éub zmiany orzeozenia, ktoreisq okreélane jako wzglodne przyozyny odwoiawcze (_z1zi‘.1;._§i3.& k.p.k.) oraz bezwzglodne przyczyny odwoiawcze (.a.[t...,.42;§3. k.p.k.). Sq one jedriak adresowane do sqdu odwoiawczego, a nie do skarzapego. Przyjocie takiego rozwiqzania wiqze sio z zaiozeniem, ze nie ma potrzeby formuiowania odrobnyoh podstaw zarzutow odwolawczych; gdyz wystarczajqce jest wskazanie podstaw uchylenia {Lib zmiariy orzeozenia,__a|bowiem skarzqcy, aby skutecznie wnieéo srodek odwoiawczy, bodzie i tak powoiywai sis; na te podstawy, skoro tylko w oparciu o System Informacji Prawnej Lex (Lox Sigma) 3912014 Stan prawny'progi5'n§i1':201111112 j I ‘ ' ,ją _„__________„_ „ N Ki<1O,1"Q9,-,ÊGKS k.p.k., które to uchybienie miało istotny wpływ na treść orzeczenia, _ 3. art 445 § 1 k.p.k. w zw. z an 433 § 1 i.2 k.p.k.'oraz afiziăí § 3 k.p.k. i_am`.._6_ k.p.k., przez nieustosunkowanie się przez Sąd drugiej instancji do zarzutów obrońcy zawartych w piśmie z dnia 13 czerwca 2008 r., zatytułowanym "uzupełnienie apelacji" oraz do treści pisma, mimo iż zawarte w piśmie twierdzenia nie stanowiły dodatkowych zarzutów i wniosków, a wyłącznie dodatkowe uzasadnienie wniosków i zarzutów zawartych we właściwej apelacji oraz egzemplifikację poszczególnych uchybień, a zatem nie stanowiło oczywłstego przekroczenia granic skargi, które to uchybienie miało istotny wpływ na treść orzeczenia, ' . " 4. ad. 200 § 2 k.p.k. w zw. z an, 193 § 1 k.p.k. i arL20_'|_ k.p.k., przez przyjęcie przez Sąd drugiej instancji, że opinia grafologiczna sporządzona w sprawie była wystarczająca, do przypisania skazanej przestępstwa z a.Ľt.lÍ_0_§JL k.k., mimo iż przedmiotowe ekspertyza kryminalistyczna nie zawierała podpisów biegłych ją sporządzających, które to uchybienie miało istotny wpływ na treść orzeczenia. , - W konkluzji obrońca wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w K. oraz wyroku Sądu Rejonowego w K. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. ` Ą W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator Prokuratury Okręgowej w K. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Taki sam wniosek złożył na rozprawie kasacyjnej prokurator Prokuratury Krajowej. Uzasadnienie prawne , ' Sąd Najwyższy zważył, co następuje. ~ ~ Kasacja nie jest zasad na. Podniesiony w niej zarzut rażącego naruszenia .a.rt......1..ši.3_§_í_ k.p.k. W ZW. Z ad.....1Z0.§_.Tl.k.p.k. i al1t._Z k.p.k. stanowi powtórzenie zarzutu apelacyjnego, do='którego trafnie merytorycznie odniósł się Sąd odwoławczy. W kasacji, poza przedstawieniem odmiennego stanowiska, obrońca nie wykazał, aby przeprowadzona w tym zakresie kontrola odwoławcze była nieprawidłowa. 'Sąd odwoławczyfzasadnie uznał, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo oddalił wniosek dowodowy w przedmiocie dopuszczen_iafdowodu.z opinii biegłego z zakresu rachunkowości i zarządzania przedsiębiorstwem, albowiem ocena, czy oskarżona popełniła zarzucane jej przestępstwa, nie wymagała wiadomości specjalnych do poczynienia ustaleń co do sytuacji finansowejfpfrow'ad_zonej przez nią firmy. Wskazane przez Sąd pierwszej instancji dowody z osobowych źródeł dowodowych byiyøwystarczające do -dokonania wtym zakresie prawidłowych ustaleń faktycznych. Także, wbrew twierdzeniu autora kasacji opinia biegłego nie była potrzebna do ustalenia rzeczywistej wysokości wyrządzone] szkody. W tym zakresie Sąd odwoławczy równiez_dokonał-prawidłowej oceny ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd pierwszej instancji, który przyjął-íźwaność pojazdów według cen uzyskanych- ze sprzedaży, jako - -odpowiadającą--rea-lnej .-›ielhrynkowejëwa-r=te_ścit=--Ełrzedstayrioieryłspizez -obreńcę= -pogląd, 'zer-dopiero fkwota-,'-ktoratppwâiüłābkā pomniejsżenia sum pieniężnych _uzyskanych od nabywców" pojazdów o prowizję komisu, podatki i inne nakłady, mogłaby stanowić rzeczywistą szkodę, nie uwzględnia, że wysokość szkody ustalana jest w stosunku do straty, jaką poniósł każdy z pokrzywdzonych, a nie jako korzyść, którą z popełnienia przestępstw odniosła oskarżona. ' Nie można też uznać za zasadny zarzut naruszenia _a1rft.._§3_3_§.2.k.p.i<. W ZW. Z alźl„_.a5l§_.3. k.p.k., przez rriedokonenie rzetelnej i pełnej kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku; Stawiająctej treści zarzut, obrońca nie chce dostrzec, ze zarówno Sąd pierwszej instancji, jak i Sąd' odwoławczy przedstawiły bardzo obszerne i szczegółowe pisemne uzasadnienia wyroków, w których zostały rożważone wszystkie istotne okoliczności, tak dotyczące ustaleń faktycznych, jak i oceny dowodów. Sąd odwoławczy w uzasadnieniu wyroku miał prawo odwoływać się do ustaleń i ocen Sądu pierwszej instancji, skoro je zaakceptował, a co ważniejsze, przedstawił powody takiego stanowiska, odnosząc się do postawionych w apelacji zarzutów. - ~ ` Z zarzutem obrazy aĽt._4_&3¬§_2 k.p.k. W zw. z a1':.l:._4§Z_§,2¿ k.p.k. obrońca powiązał kolejny zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd odwoławczy art.,„_4_4.5..,.§,..1 k.p.k., przezfnieustosunkowanie się do zarzutów zawartych w piśmie z dnia 13 czerwca 2008 r., zatytułowanym "uzupełnienie apelacji", które zostało złożone po upływie terminu do wniesienia apelacji. Uzasadniając ten zarzut, obrońca podniósł, że wpiśmie tym przedstawił dodatkowe argumenty wspierające zarzuty apelacji, a nadto stormułował dwa nowe zarzuty odnośnie do naruszenia ad„.ét2.ri....§....1.. k.p.k. oraz a.d._2„0_0_§.2 k.p.k. w zw. z .a.rt,...20..1. k.p.k., które mieściły się w zawartym w apelacji zarzucie obrazy prawa procesowego. Przed przystąpieniem do oceny zasadności tego zarzutu trzeba w pierwszej kolejności wyjaśnić, czy rzeczywiście w piśmie z dnia 13 czerwca 2008 r. obrońca postawił nowe zarzuty odwoławcze, czy też, skoro dotyczyły one obrazy przepisów procesowych, a taka podstawa odwoławcze została w apelacji wskazana, to doszło tylko do uzupełnienia zarzutu obrazy prawa procesowego. Trzeba w związku z tym przypomnieć, że zarzuty odwoławcze, to twierdzenia skarżącego o uchybieniach popełnionych przez sąd pienmszej instancji. Dlatego też wynikający z a.r;t..fi21_§_2. k.p.k. wymóg wskazania przez obroncę lub pełnomocnika zarzutów stawianych rozstrzygnięciu oznacza konieczność określenia uchybienia, które powinno doprowadzić do uchylenia lub zmiany zaskarżonego rozstrzygnięcia. W Kodeksie postępowania karnego nie ma odrębnie wymienionych podstaw zarzutów fodwoławczych. Natomiast w arit.......'.4i3.B. k.p.k. i ,att.......łł.?¿§3. k.p.k. wskazano podstawy uchylenia iub zmiany orzeczenia, ktorersą określane jako względne przyczyny odwoławcze (_aiit._ś.t3.ê k.p.k.) oraz bezwzględne' przyczyny odwoławcze (.a.tt.....fi2i§-i. k.p.k.). Są one jednak adresowane do sądu odwoławczego, a nie do skarżącego. Przyjęcie takiego rozwiązania wiąże się z założeniem, że nie ma potrzeby formułowania odrębnych podstaw zarzutów odwoławczych, gdyż wystarczające jest wskazanie podstaw uchylenia łúb zmiany orzeczenia-,albowiem skarżący, aby skutecznie wnieść środek odwoławczy, będzie i tak powoływał się na te podstawy, skoro tylko w oparciu o System Informacji Prawnej Lex (Lex Sigma) 39i2014 Stan prawnyýprogråznłrr 2017?-11-12 Ź 1 " " -
--- STRONA 3 ---
_ _ _ IV KK_101!09 tekst nie sejd odwotawczy ma prawo do uchylenia lub Zmiany zaskarzonego orzeozenia. Diategotez podstawy uohylenia lub zmiany orzeczenia wymienione w eiijfi k.p.k. peiniq podwojne role. Stanowiaj dla sedu odwmawczego podstawe do uohylenia '|ub zmiany zaskaizonego orzeozenia, ale rowniez dla skarzecego sq podstawe wniesienia érodka odwoiawczego, a wiec stanowiq pocistawe sformuiowania zaizutu odwoiawczego. Z tego punktu widzenia rnozna mowio o zarzutach odwoiawczych w szerokim znaczeniu, ktore’ odnoszej sie do poszozegolnyoh wzglednych przyczyn odwolawczyoh, zawierajqoychzbiorczo okreélone kategorie uchybien ( k.p.k.). Natomiast obowiqzek "wskazania zarzutow stawianych rozstrzygnieciu" wynikajqcy z a:i...s£2?_.§..2 k.p.k. nalezy rozumieo w ten sposob, ze dotyozy on nie tylko podania okreelonej przyczyny odwolawczej z @3338 czy a1:t.A;i9 k.p.k., ale takze skonkretyzowania, o jakie naruszenie (uchybienie) ohodzi w ramach tych przyczyn (zarzut odwoiawczy W wqskim znaczeniu). W oparciu o to rozroznienie pismo obroficy zdnia 13 czerwca 2008 nzatytuiowane "uzupetnienie ape|acji" zawieraio nowe zarzuty odwolawcze w ramach przywoianej w apelaoji podstawy odwotawczej z a_|i_4&8_.oisL2 k.p.k., gdyz wskazywaio na uchybienia dotyczace naruszenia przez Sad pierwszej instancji £11..S1.2é}_§_1 k.p.k. oraz a_£L_2Q§l.§.2 k.p.k. i afiifill k.p.k., ktore to uohybienia nie byiy podniesione w apelecji. W zwiqzku 2 tym rozwazenia wymagaio zagadnienie, ozy Sad odwoiawczy po upiywie terminu do wniesienia apelacji zobowiqzany byi rozpoznao nowe zarzuty odwoiawcze. Trzeba bowiem zauwazyé, ze w apelacji zakwestionowano sprawstwo oskarzonej co do wszystkich przypisanych jej przestepstw, a wieo zgodnie z gp;_44L§_'L k.p.k. byla to apelacja co do winy, czyli zwrocona przeciwko caioéci wyroku. Sod Okregowy w K. w uzasadnieniu wyroku przyznai, 2e nie rozwazai zarzutéw zawartych w pismie obrorficy z dnia 13 czerwca 2008 r., albowiem zaakceptowai poglqd, 2e pismo nazwane "uzupelnienie apelacji" nie moze bye przez sad traktowane tak, jak je zatytuiowano, albowiem zostaio wniesione po upiywie terminu okreétonego w git. 445 § 1 k.p.k., gdyz rozszerzenie zakresu apelaoji przez dodatkowe zarzutyi wnioski stanowi oczywiste przekroozenie granic skargi. Diatego tez, tak wniesione pismo mozna jedynie traktowao jako oéwiadczenie strony, ale nie jako dodatkowaj apelacje (tak Sad Apelacyjny w Krakowie w postanowieniu z dnia 10 listopada 2004 r.,; IV AKa 225/04, KZS 2004, 2. 12; poz. 36). ‘Z tym pogiajdem mozna sie zgodzié o tyle, 2e w éwietle ezL445..§_1 k.p.k. skarzqcy po uptywie zawitegoterminu nie moze skutecznie wnieéo dodatkowej apelacji. Natomiast innq kwestiq jest dopuszczalnoso podniesienia nowych zarzutow odwoiawczych w pismie procesowym lub ustnie do protokoiu (art. 138 k.p.k.) po upiywie terminu do zaskarzenia orzeczenia. W pierwszej koiejnoéci naleiy rozstrzygnqé, czy zarzuty odwoiawcze wyznaozajq granice érodka odwolawczego, albowiem zgodnie Z e|;t;_“43_3__§_1_ k.p.k. sad odwoiawczyierozpoznaje sprawe w granicaoh Srodka odwolawczego, a w zakresie szerszym o tyle, o_ ile ustawa to pizewiduje. Ustawodawca w a1:t_42J_§_2 k.p.k., nakiadajec na oskarzycieta publicznegq, obrofice i_ peinomocnilga obowiazek _"wskazan'ia zaifzutow stawianyoh fozstrzygnieciu", nie zastrzegi, ze ~. ~.sk»ariaL'oy: pewinienwokazaéwozystkie=zaismiate=w~6pFaig;3.e;@u§;hy¥;i,enia»(zarzutysodwolawege}~pod;=_rygo"remfltraty pfawa do Eoh pozniejszego podniesienia np. na rozprawie apelacyjnej (co stanowiioby prekluzje do podnoszenia dalszych zarzutow) ani tez nie przewidziai zadnych konsekwencji w wypadku niepodniesienia wszystkich zarzutow odwoiawczych lub biednego ioh sformuiowania. Natomiast wact. 434 § 1zd. 2 k.p.k. ustawodawca wyraznie zastrzegi, ze uwzglednienie érodka odwoiawczego wniesionego na niekorzyéo oskarzonego przez oskarzyciela publioznego tub pelnomocnika moze nastepié tylko w razie stwierdzenia uohybien w nim podniesionyoh. Dlatego tez natozony. na te podmioty w adJ_ZL§i k.p.k. obowiqzek sformutowania zarzutow odwotawczyoh nateiy odczytaé w powiqzaniu z erg. 434 § 1| zd. 2 k.p.k. Wowozas trzeba stwierdzifz, ze oskarzyciel publiczny i pelnomocnik nie mogq skuteoznie podnieéo nowych zarzutow odwoiawozych po uptywie terminu do wniesienia érodka odwolawczego (por. wyroki Sqdu Najwyzszego z dnia: 18 grudnia 2002 r., til gm 423300, LEX nr 75463; 22 sierpnia 2003 r., , OSNKW 2003, z. 1112, poz. 99; 5 marca 2008 r., , LEX nr 406957). Oznaoza to, ze w zakresie obowiqzku sformutowania zarzutow odwoiawozych. ktory wynika z ed. 422 § 2 k.p.k., ustawodawca naiozyi wieksze rygory procesowe na oskarzyciela publicznego i peinomocnika, niz na obrofioe. Takie uregulowanie jest podyktowane prawem do obrony. W vwpadku bowiem wniesienia érodka odwoiawozego na niekorzyéo oskarzony nie moze byo fzaskakiwany nowymi zarzutami, niewskazanymi w érodku odwoiawczym, ohyba ze dotycze one uchybiefi uwzglednianych przez sqd odwoiawozy z urzedu; por. K. Marszai: Reguiy ne peius "w postepowaniu apeiacyjnym w sprawach kamych (w:) W kregu teorii i praktyki prawa karnego. Ksiega poéwieoona pamieoi profesora Andzzeja Weska, Lublin 2005, s. 670. 4 ' Reasumujecjtrzeba slwierdzié, 2e rozpoznanie sprawy w granicaoh érodka odwoiawczego ( k.p.k.) nastepuje w granicach zaskarienia, a nadto w razie wniesienia érodka odwoiawczego na niekorzyéé oskarzonego przez oskarzyoiela publioznego lub peknomocnika takze w granicach zarzutow odwoiawczych (uchybien) podniesionych w erodku odwoiawczym, ohyba 2e zaohodza; podstawy do orzekania poza granicami zaskarzenia i podniesionymi zdrzutami. Natomiast, a oontrario z aigt 434 § 1 zd. 2 k.p.k. mozna wyprowadzié wniosek, ze w innyoh wypadkach, a wieo w razie wniesienia érodka odwolawczego przez obrofice lub oskarzyciela publicznego na korzyéo oskarzonego sqd odwoiawozy nie jest zawiezany zaizutami odwoiawczymi. Za przyjeciem tego poglajdu przemawia dodatkowo wnioskowanie z analogii do unormowan postepowania kasacyjnego. W tym postepowaniu obowiezek wskazania przez oskarzyciela publicznego, obrofioe lub pelnomoonika zarzutow kasaoyjnych (ad 422 § 2 k.p.k. w zw. z a_i:t._&_3 k.p.k. i a£t._525_§_'L k.p.k.) przekiada sie. na granice rozpoznania kasaoji, gdyz zgodnie 2 ,1u;t._53_6 k.p.k. Sqd Najwyzszy, niezaieznie od podmiotu wnoszqoego kesaoje, a wieo takze, gdy poohodzi od obroficy. jest zwiqzany granicami podniesionych zarzutow. W postepowaniu odwoiawozym, pomimo naiozonego rowniez na oskarzyciela publicznego, obroi‘|ce lub petnomocnika obowiqzku wskazania zarzutow stawianyoh rozstrzygnieciu ( k.p.k.), nie ma uregulowania odpowiadajecego treéci 8314350 System lnformacji Prawriej Lex (Le3FSTgn"|ai} 3912014 Stan prawny programu: 2014'1412 W" 7 . _ ý Ź iv kkgiqrros _ tekst nie sąd odwoławczy ma prawo do uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia. Diategoteż podstawy uchylenia lub zmiany orzeczenia wymienione w arijä k.p.k. pełnią podwójną rolę. Stanowią dla sądu odwoławczego podstawę do uchylenia 'lub zmiany zaskarzonego orzeczenia, ale również dla -skarżącego są podstawą wniesienia środka odwoławczego, a więc stanowią podstawę sformułowania zarzutu odwoławczego. Z tego punktu widzenia można mówić o zarzutach odwoławczych w szerokim znaczeniu, które* odnoszą się do poszczególnych wzgłędnycn przyczyn odwoławczych, zawierającychzbiorczo określone kategorie uchybień ( k.p.k.). Natomiast obowiązek "wskazania zarzutów stawianych rozstrzygnięciu" wynikający Z arřt.„„ś2?_.§„.2 k.p.k. należy rozumieć w ten sposób, że dotyczy on nie tylko podania określonej przyczyny odwoławczej z aüzåêfi czy arżtjśiā k.p.k., ale także skonkretyzowania, o jakie naruszenie (uchybienia) chodzi w ramach tych przyczyn (zarzut odwoławczy W wąskim znaczeniu). W oparciu o to rozróżnienia pismo obrońcy zdnia 13 czerwca 2003 r.zatytułowane "uzupełnienie ape|acji" zawierało nowe zarzuty odwoławcze w ramach przywołanej w apelacji podstawy odwoławczej z a.r1__¿±&8_.pisí„2 k.p.k., gdyż wskazywało na uchybienia dotyczące naruszenia przez Sąd pienivszej instancji elit..-5-i.2š}_§_í k.p.k. oraz a_r:L_2Qśl.§.2 k.p.k. iaĽt¿Ell k.p.k., które to uchybienia nie były podniesione w apelacji. W związku z tym rozważania wymagało zagadnienie, czy Sąd odwoławczy po upływie terminu do wniesienia apelacji zobowiązany był rozpoznać nowe zarzuty odwoławcze. Trzeba bowiem zauważyć, że w apelacji zakwestionowano sprawstwo oskarżonej co do wszystkich przypisanych jej przestępstw, a więc zgodnie z ar±,_4¿{L§_'L k.p.k. była to apelacja co do winy, czyli zwrócona przeciwko całości wyroku. Sąd Okręgowy w K. w uzasadnieniu wyroku przyznał, że nie rozwazał zarzutów zawartych w piśmie obrońcy z dnia 13 czenrvca 2008 r., albowiem zaakceptował pogląd, że pismo nazwane "uzupełnienie ape|acji" nie może być przez sąd traktowane tak, jak je zatytułowane, albowiem zostało wniesione po upływie terminu okreśłonego w azí. M5 § 1 k.p.k., gdyż rozszerzenie zakresu apelacji przez dodatkowe zarzutyi wnioski stanowi oczywiste przekroczenie granic skargi. Dlatego też, tak wniesione pismo można jedynie traktować jako oświadczenie strony, ale nie jako dodatkową apelację (tak Sąd Apelacyjny w Krakowie w postanowieniu z dnia 10 listopada 2004 -r.,; IV AKa 225/04, KZS 2004, z. 12; poz. 36). 'Z tym poglądem można się zgodzić o tyle, że w świetle a.Ł1t.„„4ś§„.§__1 k.p.k. skarżący po upływie zawitegoterminu nie może skutecznie wnieść dodatkowej apelacji. Natomiast inną kwestią jest dopuszczalność podniesienia nowych zarzutów odwoławczych w piśmie procesowym lub ustnie do protokołu (art. íăfi k.p.k.) po upływie terminu do zaskarżenia orzeczenia. W pierwszej kolejności należy rozstrzygnąć, czy zarzuty odwoła_wcze wyznaczają granice srodka odwoławczego, albowiem zgodnie Z ar;t¿_Ą3_?z._§_1_ k.p.k. sąd odwoławczyxrozpoznaje sprawę w granicach środka odwoławczego, a w zakresie szerszym o tyle, o_ ile ustawa to przewiduje-_ Ustawodawca w ar:t_4„2]_§_2. k.p.k., nakładając na oskarżyciela publicznego., obrońcę i_ pełnomocnika obowiązek _"wskazania- zarzutów stawianych rozstrzygnięciu", nie zastrzegł, że ~.- ---¬---_s!‹‹arża,'ey= powinien--wskazać--wsaystkie=-zal-staiałe-=w«6pr=awi,ęz;ruşşLhyŁ;ieaia»(zarzutysodwoławeze-)~pod;=-_rygorem--utraty -prawa. _'do ich późniejszego podniesienia np. na rozprawie apelacyjnej (co stanowiłoby prekluzję' do podnoszenia dalszych zarzutów) ani też nie przewidział żadnych konsekwencji w wypadku niepodniesienia wszystkich zarzutów odwoławczych lub błędnego ich sformułowania. Natomiast w-ati. 434 § 1 zd. 2 k.p.k. ustawodawca wyraźnie zastrzegł, że uwzględnienie środka odwoławczego wniesionego na niekorzyść oskarżonego przez oskarżyciela publicznego łub pełnomocnika może nastąpić tylko w razie stwierdzenia uchybień w nim podníesionych. Dlatego też nałozony. na te podmioty w aüJ_Zŧ_2 k.p.k. obowiązek sformułowania zarzutów odwoiawczych naieży odczytać w powiązaniu z aa", éêa § 1| zd. 2 k.p.k. Wówczas trzeba stwierdzić, że oskarżyciel publiczny i pełnomocnik nie mogą skutecznie podnieść nowych zarzutów odwoławczych po upływie terminu do wniesienia środka odwoławczego (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 18 grudnia 2002 r., iii KEN ĄZĘĘQQ, LEX nr 75463; 22 sierpnia 2003 r., , OSNKW 2003, z. 11-12, poz. 99; 5 marca 2008 r., , LEX nr 406957). Oznacza to, że w zakresie obowiązku sformułowania zarzutów odwoławczych, który wynika z ad. 422 § 2 k.p.k., ustawodawca nałożył większe rygory procesowe na oskarżyciela publicznego i pełnomocnika, niż na obrońcę. Takie uregulowanie jest podyktowane prawem do obrony. W wypadku bowiem wniesienia środka odwoławczego na niekorzyść oskarżony nie może być -'zaskakiwany nowymi zarzutami, niewskazanymi w środku odwoławczym, chyba że dotyczą one uchybień uwzględnšanych przez sąd odwoławczy z urzędu; por. K. Marszał: Reguły ne peius 'w postępowaniu apeiacyjnym w sprawach karnych (w:) W kręgu teorii i praktyki prawa karnego. Księga poświęcona pamięci profesora Andrzeja Wąska, Lublin 2005, s. 670. , ` Reasumująqtrzeba stwierdzić. że rozpoznanie sprawy w granicach środka odwoławczego ( k.p.k.) następuje w granicach zaskarżenia, a nadto w razie wniesienia środka odwoławczego na niekorzyść oskarżonego przez oskarżyciela publicznego lub pełnomocnika także w granicach zarzutów odwoławczych (uchybień) podniesionych w środku odwoławczym, chyba że zachodzą podstawy do orzekania poza granicami zaskarżenia i podniesionymi zarzutami. Natomiast, a contrario z ar: 43g § J zd. 2 k.p.k. można wyprowadzić wniosek, że W innych wypadkach, a więc w razie wniesienia środka odwoławczego przez obrońcę lub oskarżyciela publicznego na korzyść oskarżonego sąd odwoławczy nie jest- zawiązany zarzutami odwoławczymi. Za przyjęciem tego poglądu przemawia dodatkowo wnioskowania z analogii do unormowań postępowania kasacyjnego. W tym postępowaniu obowiązek wskazania przez oskarżyciela publicznego, obrońcę lub pełnomocnika zarzutów kasacyjnycn (an 422 § 2 k.p.k. w zw. z a.r:t_ü_i3 k.p.k. i ar1t._52fi_§_'Ł k.p.k.) przekłada się". na granice rozpoznania kasacji, gdyż zgodnie 2 ar:t._ā3_6 k.p.k. Sąd Najwyższy, niezależnie od podmiotu wnoszącego kasaoję, a więc także, gdy pochodzi od obrońcy, jest związany granicami podniesionych zarzutów. W postępowaniu odwoławczym, pomimo .nałożonego również na oskarżyciela publicznego, obrońcę- łub pełnomocnika _obowiązku wskazania zarzutów stawianych rozstrzygnięciu ( k.p.k.), nie ma uregulowania odpowiadającego treści amšßâ System Informacji Prawrifj Lex (Leiíšigrná) 3912014 Stan prawny programu: 2014'-Ń-12"" Ż .
--- STRONA 4 ---
,_ _ _ _, . H _ _ W H_ _l\:'KK101!09teks_ k.p.k. Jedynie w wypadku wniesienia srodka odwotawczego na niekorzyéo oskarzonego przez podmioty wskazane _w 8.0.. @4_§_1 zd. 2 k.p.k. ustawodawoa wiqze sqd odwotawczy granicami podniesionych zarzutow (uchybien). Pozwala to na stwierdzenie, 2e brak w postepowaniu odwotawczym przepisu analogioznego jak w postepowaniu kasacyjnym oznacza, ze sad odwotawczy nie jest zwiajzany zarzutami odwotawczymi, gdy srodek odwotawozy zostat wniesiony na komyso oskarzonego. Trzeba tez zauwazyo, ze pizyjecle przeciwnegfo stanowiska prowadzitoby do paradoksalnej sytuaoji. otoz w gorszej prooesowo sytuaoji bytby oskarzony posiadajajcy obronoe, ktory w srodku odwotawczym nieprawidtowo postawit zarzuty odwotawcze, powodujec skontrolowanie zaskarzonego orzeczenia‘ w granicach Z8SK8t'Z8t'tiEt pod kgtern tych zarzutow, a w zakresie szerszym tytko co do uchybiefi uwzglednianych z urzedu, od oskarzonego, ktory sam wniost srodek odwotawczy, bo wowczas sad odwotawozy miatby. obowiqzek skontrolowaé zaskamone orzeozenie z punktu widzenia wszystkich podstaw odwotawczych z 438 k.p.k. zwiajzanych z granicami zaskarzenia. W gorszej procesowo sytuacji bytby takze oskarzony, |<tory"w sporzqdzonym pizez siebie srodku odwotawczym sformutowat zarzuty stawiane rozstrzygnieciu, pomimo ze nie ma takiego obowiqzku, od oskarzonego, ktow wskazat tylko zakres zaskarzenia i sformutowat wniosek odwotawczy ( k.p.k."). Podniesiente pszez oskarzonego zarzutow odwotawczych, przy przyjeciu, ze sad odwotawczy jest nirni zwiazany, mogtobyckazac sie ‘in concreto niekorzystne dta oskarzonego (por. postanowienie Sa,du Najwyzszego 2 dnia 6 maja 2004 r., . LEX nr 109490); Z tych tez wzgledow uznanie zarzutow odwotawozyoh za element okreslajscy granice srodka odwotawczego, gdy poohodzi od obroncy lub oskarzyoiela publicznego przy zaskarzeniu na korzyso oskarzonego atbo gdy sformutowat je oskarzony w osobiscie sporzajdzonym srodku odwotawozym, powoduje sytuacje, w ktorejten srodek raz ma granice zakreslone przezzarzuty odwotawcze, a innym razem nie. Takie ujecie tworzy ewidentna niespojnosézgranic srodka odwotawczego. W konsekwencji gdy srodek odwotawczy poohodzi od obrotficy, na ktorym zmocy Qfi. 422 § 2 k.p.k. ciqzy rowniez obowiszek wskezania zarzutow stawtanych rozstrzygnieciu, to sqd odwotawczy powinien skontrolowac orzeczenie w granicach zaskarzenia pod kqtem wszystkioh podstaw odwotawczych wymienionych we;;tA3_8_.t<.p.k. jpor. wyrok_Sqdu Najwyzszego z dnia 5 stycznia 2006 r., , LEX nr 172214; postanowienie Sqdu Najwyzszego z dnia 6 maja 2004 r., , Lex nr 109490; uzasadnienie wyroku Sqdu Najwyzszego z dnia 7 pazdziemika 2008 r., tl KK 62308, OSNKW 2008, z. 12, poz. 102; a takze K. Marszat, S. Stachowiak, K. Zgryzek; Prooes karny, Katowice 2003, s. 532534; P. Hofmanski, E. Sadzik, K. Zgryzek: KPK. Komentarz, t. it, Warszawa 2004, s. 578579;.P. Hofmanski, S. Zabtocki: Niektore zagadnienia zwiajzane z granicami orzekania w instancji odwotawozej w prooesiekarnym (wz) Problemy stosowania prawa sa_dowego. Ksiega ofiarowana Profesorowi Edwardowi Skretowiozowi pod red. ,k;1_Nowikowst<iego, Lublin 2007', s. 183}. _ Przyjecie poglqdu, ze rozpoznajqc srodek odwotawczy n_a korzyso oskarzonego, sad odwotawczy niejest zwiqzany za rzutami edwotawozymi, » oznaeza,zetskatzsoy.jest uprawt&o,ny=';do .~pod niesienia. .no_wyohzarzutowfodwotawezych _lulaiich modyfikacji takze po uptywie terminudo zaskarzenia orzeczenia. W przeciwienstwie bowiem do wyraznego ogreniczenia wynikajqcego z Bfi.____§§:§¢__§_1 zd. 2 k.p.k. Kodeks postepowania karnego nie wprowadza prekluzji co do terminu podnoszenia zarzutow odwotawczych przy érodku odwotawczym wniesionym na korzyso oskarzonego. Dlatego tez obronoa nie ma obowiszku sformutowania zarzutow odwotawczych w sposob wyczerpuja,cy, pod rygorem utraty prawa do ich podnoszenia w dalszych etapaoh postepowania odwotawczego i moze w granicach zaskarzenia uzupetnié srodek odwotawczy o nowe zarzuty odwotawcze (oohybtenia) po uptywie terminu do jego wniesienia np. w pismie procesowym tub ustnie na posiedzeniu lub na rozprawie apelacyjnej, jezeli mieszcza sie one w granicaoh zaskarzenia. Moze tez wskazao na uohybienia bedqoe podstawaj do orzekania pzzez sad odwotawczy poza granicami zaskarzenia. W konsekwencji nalezy uznao, ze natozony na obronce w ed. 422 § 2 k.p.k. obowiqzek wskazania zarzutow stawianyoh rozstrzygnieciu ma jedynie na oelu ukierunkowanie kontroti odwotawczej na kwestie najistotniejsze z punktu widzenia skarzecego, co utatwia sqdowi odwoiawczemu przeprowadzenie kontroll zaskarzonego orzeczenia, a takze moze byé pomocne przy ustalaniu zakresu zaskarzenia jpor. postanowienie Sqdu Najwyzszego z dnia18 maja 2004 r., , Lex nr 109490; K. Marszat: Zasadnicze sktadniki granic srodka odwotawczego w prooesie karnym (w:) Srodki zaskarzenia w proceste karnym. Ksiega pamietkowa ku czci prof. Zbtgniewa Dody pod red. A. Gaberle i S. Waltosia, Krakow 2000, s. 53]. Przeciwko przyjetemu stanowisku nie przemawia tresotprzepisow at:I;i$_§_2 k.p.k. i ' k.p.k., z ktoiych wynika, 2e sad odwotawczy jest zobowiezany rozwazyé jedynie zarzuty wskazane w srodku odwotawczym, a nie zarzuty podniesione pozniej (po terminie do jego wniesienia). Nalezybowiem zauwazyé, ze s1:£A3_3_§_.2 k.p.k. i k.p.k. wprowadzajq rowniez obowiezek rozwazenia wnioskow wskazanych w srodku odwotawczym, a przeciez sa,d odwotawozy nie jest nimi zwtqzany, skarzacy zaé moze je modyfikowaé, takze po terminie do zaskarzenia orzeozenia. Przywotane przepisy nie wprowadzaja zakazu podnoszenia nowych zarzutow odwotawczych, a jedynie naktadajaj na sqd odwotawczy. obowiqzek ustosunkowania sie do tych zarzutow, ktore podniesiono w srodku odwotawczym. Jednakze a1:t.A.'i3.§_‘L k.p.k. wymaga rozpoznania sprawy w granicach srodka odwotawczego, co oznacza, 2e gdy srodek odwotawozy zostat wniesiony na korzyso oskarzonego, nastepuje to w granicach zaskarzenia. W wypadku zaskarzenia wyroku na komysc oskarzonego oo do winy, na podstawie gij. 441 § 1 k.p.k., sod odwotawczy dokonuje kontroti odwotawczej o charakterze totalnym, bo pod ksjtem wszystkich podstaw odwotawozyoh, o ktorych mowa w a[i._43_8_ k.p.k. Z tego punktu widzenia podniesienle przez obronce nowyoh zarzutow odwotawozych w granicach zaskarzenia nie ma wptywu na zakres tej kontroli. Sa,d odwotawozy, sporzqdzajajc uzasadnienie wyroku, powinien podaé, czym sie kierowat wydajajc wyrok ( in princ. k.p.k.). W sytuaoji, gdy srodek odwotawczy zostat wniesiony na korzyso oskarzonego, a skarzqoy sformutowat zarzuty odwotawcze, to niezateznie od wynikajqcego z tego przepisu obowiqzku ustosunkowania sie do nich sqd System tnfofmaoji Prawnej Lex (Lex Sigma) 37912014 Stan prawny oiogramu: 20141112 7 i 2 V ,_ , 7 _Z . _g _ - _ ,_ “_ _lVKK101!09-teks_ k.p.k. Jedynie w wypadku wniesienia środka odwoławczego na niekorzyść oskarżonego przez podmioty wskazane _w ad, @3_§_'l zd. 2 k.p.k. ustawodawca wiąże sąd odwoławczy granicami podniesionych zarzutów (uchybień). Pozwala to na stwierdzenie, że brak w postępowaniu odwoławczym przepisu analogicznego jak w postępowaniu kasacyjnym oznacza, że sąd odwoławczy nie jest związany zarzutami odwoławczymi, gdy środek odwoławczy został wniesiony na komyść oskarżonego. Trzeba też zauważyć, że przyjęcie przeciwnego stanowiska prowadziłoby do paradoksalnej sytuacji. Otóż w gorszej procesowo sytuacji byłby oskarżony posiadający obrońcę, który w środku odwoławczym nieprawidłowo postawił zarzuty odwoławcze, powodując skontrolowanie zaskarżonego orzeczenia' w granicach zaskarżenia pod kątem tych zarzutów, a w zakresie szerszym tyłko co do uchybień uwzględnianych z urzędu, od oskarżonego, który sam wniósł srodek odwoławczy, bo wówczas sad odwoławczy miałby. obowiązek skontrolować zaskarżone orzeczenie z punktu widzenia wszystkich podstaw odwoławczych z 438 k.p.k. związanych z granicami zaskarżenia. W gorszej procesowo sytuacji byłby także oskarżony, który"w sporządzonym przez siebie środku odwoławczym sformułowai zarzuty stawiane rozstrzygnięciu, pomimo że nie ma takiego obowiązku, od oskarżonego, który wskazał tylko zakres zaskarżenia i sfcrmułował wniosek odwoławczy ( k.p.k.). Podniesienie przez oskarżonego zarzutów odwoławczych, przy przyjęciu, że sąd odwoławczy jest nimi związany, mogłobyokazać się lin concreto niekorzystne dla oskarżonego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2004 r., . LEX nr 109490); Z tych też względów uznanie zarzutów odwoławczych za element określający granice srodka odwoławczego, gdy pochodzi od obrońcy lub oskarżyciela publicznego przy zaskarżeniu na korzyść oskarżonego ałbo gdy sformułował je oskarżony w osobiście sporządzonym srodku odwoławczym, powoduje sytuację, w którejten środek raz ma granice zakreślone przez zarzuty odwoławcze, a innym razem nie. Takie ujęcie tworzy ewicłentną niespójnośćgranic środka odwoławczego. W konsekwencji gdy środek odwoławczy pochodzi od obrońcy, na którym zmocy an. 422 § 2 k,p.k. ciąży również obowiązek wskazania zarzutów stawianych rozstrzygnięciu, to sąd odwoławczy powinien skontrolować orzeczenie w granicach zaskarżenia pod kątem wszystkich podstaw odwoławczych wymienionych w-ar;t¿3_8_›.k.p.k. (por. wyrok_Sądu Najwyższego z dnia 5 stycznia 2006 r., , LEX nr 172214; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2004 r., , Lex nr 109490; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 7 pażdziernika 2008 r.,. il KK 62!08, OSNKW 2008, z. 12, poz. 102; -a także K. Marszał, S. Stachowiak, K. Zgryzek; Proces karny, Katowice 2003, s. 532-534; P. Hofmańskž, E. Sadzik, K. Zgryzek: KPK. Komentarz, t. il, Warszawa 2004, s. 578-5T„9;.'P. Hotmański, S. Zabłocki: Niektóre zagadnienia związane z granicami orzekania w instancji odwoławcze] w procesie--karnym (w:) Problemy stosowania prawa sądowego. Księga ofiarowana Profesorowi Edwardowi Skrętowiczowi pod red. -,kş1_Nowikowskiego, Lublin 2007, s. 1831. _ Przyjęcie poglądu, że rozpoznając środek odwoławczy na _korzyść oskarżonego, sąd odwoławczy niejest związany za rzuztami -edwoławczymi, › oznacza,---ze.zskarżąoy--.jest upr'awłda,ny=';do ipod niesienia. .nowychz-zarz-utćwfodwcławezych .-'lubrieh modyfikacji także po -upływie terminudo zaskarżenia orzeczenia. W przeciwieństwie bowiem do wyraźnego ograniczenia wynikającego Z a¿t._„_§;ā5i_„¬§_'L zd. 2 k.p.k. Kodeks postępowania karnego nie wprowadza prekluzji co do terminu podnoszenia zarzutów odwoławczych przy środku odwoławczym wniesionym na korzyść oskarżonego. Dlatego też obrońca nie ma obowiązku sformułowania zarzutów odwoławczych w sposób wyczerpujący, pod rygorem utraty prawa do ich podnoszenia w dalszych etapach- postępowania odwoławczego i może w 'granicach zaskarżenia uzupełnić środek odwoławczy o nowe zarzuty odwoławcze (uchybienia) po upływie terminu do jego wniesienia np. w piśmie procesowym łub ustnie na posiedzeniu lub na rozprawie apelacyjnej, jeżeli mieszczą się one w granicach zaskarżenia. Może też wskazać na uchybienia będące podstawą do orzekania przez sąd odwoławczy poza granicami zaskarżenia. W konsekwencji nałeży uznać, że nałożony na obrońcę w ad, 4.22 § 2 k.p.k. obowiązek wskazania zarzutów stawianych rozstrzygnięciu ma jedynie na celu ukierunkowanie kontrołi odwoławcze] na kwestie najistotniejsze z punktu widzenia skarżącego, co ułatwia sądowi odwoławczemu przeprowadzenie kontroli zaskarżonego orzeczenia, a także może być pomocne przy ustalaniu zakresu zaskarżenia jpor. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2004 r., , Lex nr 109490; K. Marszał: Zasadnicze składniki granic środ ka odwoławczego w procesie karnym (w:) Ŝrod ki zaskarżenia w procesie karnym. Księga pamiątkowa ku czci prof. Zbigniewa Dody pod red. A. Gaberle i S. Waltosia, Kraków 2000, s. 531. Przeciwko przyjętemu stanowisku nie przemawia treśćfprzepisów ar:l;¿$_§_2 k.p.k. ł ' k.p.k., z których wynika, że sąd odwoławczy jest zobowiązany rozważyć jedynie zarzuty wskazane w środku odwoławczym, a nie zarzuty podniesione póżniej (po terminie do jego wniesienia). Naleźybowiem zauważyć, że ar:i¿3_3_§_.2 k.p.k. i k.p.k. wprowadzają również obowiązek rozważania wniosków wskazanych w środku odwoławczym, a przecież sąd odwoławczy nie jest nimi związany, skarżący zaś może je modyfikować, także po terminie do zaskarżenia orzeczenia. Przywołane przepisy nie wprowadzają zakazu podnoszenia nowych zarzutów odwoławczych, a jedynie nakładają na sąd odwoławczy. obowiązek ustosunkowania się do tych zarzutów, które podniesiono w środku odwoławczym. Jednakże a1:t.A.'i&.§_t k.p.k. wymaga rozpoznania sprawy w granicach środka odwoławczego, co oznacza, że gdy środek odwoławczy został wn iesiony na korzyść oskarżonego, następuje to w granicach zaskarżenia. W wypadku zaskarżenia wyroku na komyść oskarżonego co do winy, na podstawie arj. 451,1 § “l k.p.k., sąd odwoławczy dokonuje kontrołi odwoławcze] o charakterze totalnym, bo pod kątem wszystkich podstaw odwoławczych, o których mowa w art._ś2›_8_ k.p.k. Z tego punktu widzenia podniesienie przez obrońcę nowych zarzutów odwoławczych w granicach zaskarżenia nie ma wpływu na zakres tej kontroli. Sąd odwoławczy, sporządzając uzasadnienie wyroku, powinien podać, czym się kierował wydając wyrok ( in princ. k.p.k.). W sytuacji, gdy środek odwoławczy został wniesiony na korzyść oskarżonego, a skarżący sformułował zarzuty odwoławcze, to niezałeżnie od wynikającego z tego przepisu obowiązku ustosunkowania się do nich sąd System informacji Prawnej Ĺex (Lex Sigma) 379ł2014 Stan prawny programu: 2014-171-12 7 ý ý V
--- STRONA 5 ---
'''''’__ ___”___" 7 MW ' . W W lVKK1U1fO9tetfsrt odwotawczy powinien takze wykazaé, ze przeprowadzit kontroie odwotawczej w granicach zaskarzenia takze pod 1<€:1tE|'Tt innych, niz wymienione w srodku odwotawczym, przyczyn;;z ai:t._43_3 k.p.k. Dodatkowo wieo, w razie podniesienia na korzyso oskarzonego nowyoh. zaizutow odwotawczych po vuptywie terminu do wniesienia apelacji, sad odwotawozy na podstawie ed. 452 § 3 in princ.k.p.k. powinien rowniez sie do nich odnieséw pisemnym uzasadnieniu wyroku. Reasumujsc, w wypadku wniesienia apelacji na korzysc oskarzonego sad odwotawozy nie jest zwisjzany granicami podniesionyoh w niej zarzutow. co oznacza; ze w granicach zaskarzenia powinien skontrolowac wyrok pod ksjtem wszystkich przyczyn odwotawczych okreslonyoh wa1;t..A3.& k.p.k. W konsekwencji po uptywie terminu do ztozenia apelacji mozna podnosio dodatkowe zarzuty odwotawczet w grantcech zaskarzenia lub wskazywao na uchybienia podiegajsjoe uwzglednieniu z urzedu (poza granicami zaskarzenia}, ktore sajd odwotawozy powinien rozpoznaé i ustosunkowaé sie do nich w uzasadnieniu wyroku. W niniejszej sprawie Sajd odwotawczy nie rozpoznat nowych zarzutow odwotawczych, ktore zostaty przedstawione po uptyvvie terminu do wniesienia apetaoji. Nie doszto jednak do naruszenia wskazanego przez obronce ed. 445 § 1 k.p.k., gdyz przepis ten odnosi sie tylko do terminu zéozenia apelacji. Nie normuje zaé kwestii, czy dopuszczalna jest modyfikacja apetacji po uptywie tego terminu. Natomiast przedstawione powyzej rozwazania prowadze do stwierdzenia__, ze Sect odwotawczy dopuscit sie naruszenia ed_4_33_§_1 k.p.k. w zw; z an 44Z § *1 k.p.k. i g[t,4‘§l,§W3 in princ. k.p.k. Jednakze te uchybienia nie miaty wptywu na tresé wydanego wyroku. Podniesiony przez obronce dodatkowy zarzut obrazy l k.p.k. jest oczywiécie nietrafny, albowiem, jak wskazanomczesniej, uzasadnienie wyroku Sajdu Rejonowego spetnia wymogi okresione w tym przepisie. Dlatego tez na podstawie tego uzasadnienie Sad odwotawczy mist mozliwoso przeprowadzenia prawidtowej kontroli odwotawczej. Takze sformutowany w uzupetnieniu apelacji dodatkowy zarzut obrazy g@,,,20,0m§,2 k.p.k. w zw..z e_ii,_2_0_‘L k.p.k. nie jest zasadny. Stanowi on rowniez przedmiot zarzuto kasacyjnego, do ktorego Sajd Najwyzszy odniesie sie w datszych rozwazaniach. Natomiast obrorica, stawiajsjo zarzut obrazy sct._¢L&'L§_3 k.p.k. poiegajajoy na nieustosunkowaniu sie przez sqd odwotawczyw uzasadnieniu wyroku do dodatkowej argumentaoji zawartej w uzupetnieniu apelacji, nie wykazat, aby to uchybienie mogto mieo wptyw na treso zaskarzonego orzeczenia. Przedstawione w tym piémie dodatkowe okolioznoéciwspierajajce. zarzuty apelacji maje drugorzedny charakter i tym samym nie mogty mieé wptywu na ocene Ssdu odwotawczego co do stwierdzonej niezasadnosoi zarzutow apelacji. Nie mozna tez uwzglednié zarzutu kasacji co do narusienia przepisow a k.p.k. w zw. z l i .ar.t.. 204 k.p.k. Zdaniem obroflcy wydana w sprawie opiniagrafologiczna nie byta wystarczajajoa do przypisania skazanej przestepstwa z ad_2]’_0_§_1 k.k., albowiem przedmiotowaekspertyza nie zawierata podpisow biegtych jej sporzqdzajeoych. W pierwszej kotejnosci trzeba wyjasnic, ze w sprawie vvydanotopinie z zakresu pisma recznego, a nie opinie grafologiczns, fgdyz» =jej===oelemibyto; ws_ttazanie "Ker1 kretnege~wykonawoyi¢pisma.;iizgodnie~2 postanowienierin :0.do§Juszoze_niu' dowodu =.z opinii instytuoji specjalistyoznej ( k.p.k.) ekspertyze kryminaiistyczns przeprowadzito Laboratorium Knjiminatistyozne Komendy Wojewodzkiej Policji w K., pod opiniq zaé podpisat sie ekspert tego laboratorium. Natomiast, jak wynika z czeéci wstepnej opinii, badania wykonata innaiosoba, ktorej podpisu nie ma pod opiniq. Dtatego tez, zdaniem obronoy, pizedmiotowa ekspertyza nie zewiera podpisow wszystkichbiegtych, ktorzy jej sporzsjdzili. Z tym poglsdem nie mozna sie zgodzio. Trzeba bowiem wyjasnié, ze przeprowadzenie ekspertyzy kryminatistycznej to sam przebieg badan, natomiast opinia jest to opts przebiegu tych badan i ich rezultatu, zwykle przedstawiona w formie pisemnej. Z tresci ;a1t,,_200_§_2 k.p.k. wynika, ze w opinii trzeba podaé imiona i nazwiska oraz pozostate dane innyoh osob, ktore uozestniczyty w przeprowadzeniu ekspertyzy, ze wskazaniem czynnoéoi dokonanych przez kazdz.1 z nich ( QKLZ k.p.k.), a nadto opinia powinna zawierac podpisy wszystkich biegtych, ktorzy uczestniczyti wjej wydaniu ( pi<_L8 k.p.k.). Natomiast w ao‘....200z§._§i k.p.k. ustawodawoa wskazat, ze w charakterze biegtych przestuchiwane sq osoby, ktore braty Lidziat w wydaniu opinii, zas osoby, ktore uczestniczyty tylko w badaniach, przestuohiwane sq oharakterze swiadkow. Z zestawienia tych przepisow wyraznie wynika, zeypod opiniq podpisuje sie tylko biegli (biegty), a nie wszystkie osoby, ktore uozestniczyty w pizeprowadzeniu badafi, pomimo Ze ich dane znajduje sie w_ opinii. Dlatego tez trzeba stwierdzié, Ze prawidtowo w rozpoznawanej sprawie pod pisemne opiniq wydane na podstawie ekspertyzy kiyminalistycznej przeprowadzonej DIZGZ instytuoje specjalistyczne podpisata sie osoba uprawntona do wydania opinii ekspert, ktory jq sporzedzit, a nie osoba, ktora uczestniczytaw badaniach. Z przedstawionych wyzej wzgledow Sad Najwyzszy oddalit kasacje, ‘zaé kosztami sqdowymi postepowania kasacyjnego obciajzyt skazanej. , 1 . System lnfoirnaoji Prewnej Lex (Lex Sigma) 3912014 s1érTprawnj75r6gramu; 20141112 ” W VVVVV*__ __W_____ 7 ,W " . fr Ń IVKK1U1ƒ09-tekst odwoławczy powinien także wykazać, że przeprowadził kontrolę odwoławczą w granicach zaskarżenia także pod kątem innych, niż wymienione w środku odwoławczym, przyczyn;-:iz aĽt._43_$ k.p.k. Dodatkowo więc, w razie podniesienia na korzyść oskarżonego nowych. zarzutów odwoławczych po upływie terminu do wniesienia apelacji, sąd odwoławczy na podstawie ati 452 § 3 in princ.-k.p.k. powinien również się do nich odnieśćw pisemnym uzasadnieniu wyroku. Reasumując, w wypadku wniesienia apelacji na korzyść oskarżonego sąd odwoławczy nie jest związany granicami podniesionych w niej zarzutów, co oznacza, że w granicach zaskarżenia powinien skontrolować wyrok pod kątem wszystkich przyczyn odwoławczych określonych waLt..A3_& k.p.k. W konsekwencji po upływie terminu do złożenia apelacji można podnosić dodatkowe zarzuty odwoławcze w granicach zaskarżenia lub wskazywać na -uchybienia podlegające uwzględnieniu z urzędu (poza granicami zaskarżenia), które sąd odwoławczy powinien rozpoznać i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu wyroku. W niniejszej sprawie Sąd odwoławczy nie rozpoznał nowych zarzutów odwoławczych, które zostały przedstawione po upływie terminu do wniesienia apeiacji. Nie doszło jednak do naruszenia wskazanego przez obrońcę art. e45 § i k.p.k., gdyż przepis ten odnosi się tylko do terminu złożenia apelacji. Nie normuje zaś kwestii, czy dopuszczalna jest modyfikacja apelacji po upływie tego terminu. Natomiast przedstawione powyżej rozważania prowadzą do stwierdzenia__, że Sąd odwoławczy dopuścił się naruszenia ai1_4&3_§_t k.p.k. w zwfi. z art 44Z § '1 k.p.k. i in princ. k.p.k. Jednakże te uchybienia nie miały wpływu na tresc wydanego wyroku. Podniesiony przez obrońcę dodatkowy zarzut obrazy adzåāázål k.p.k. jest oczywiście nietrafny, albowiem, jak wskazanomcześniej, uzasadnienie wyroku Sądu Rejonowego spełnia wymogi określone w tym przepisie. Dlatego też na podstawie tego uzasadnienia Sąd odwoławczy miał mozliwosc przeprowadzenia prawidłowej kontroli odwoławczej. Także sformułowany w uzupełnieniu apelacji dodatkowy zarzut obrazy ąg,„2§J„i)„§„2 k.p.k. w zw..z a_ii,_2_E]_^i k.p.k. nie jest zasadny. Stanowi on rownież przedmiot zarzutu kasacyjnego, do ktorego Sąd Najwyższy odniesie się w daiszych rozważaniach. Natomiast obrońca, stawiając zarzut obrazy ai:t._1Läŧ_3 k.p.k. polegający na nieustosunkowaniu się przez sąd odwoławczyw uzasadnieniu wyroku do dodatkowej argumentacji zawartej w uzupełnieniu apelacji, nie wykazał, aby .to uchybienie mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia. Przedstawione w tym piśmie dodatkowe okolicznościwspierające. zarzuty apelacji mają drugorzędny charakter i tym samym nie mogły mieć wpływu na ocenę Sądu odwoławczego co do stwłerdzonej niezasadnosci zarzutów apelacji. Nie można też uwzględnić zarzutu kasacji co do naruszenia przepisów a k.p.k`L w zw. z aLt¿&&¬§„_i_ i .ar.t. 201 k.p.k. Zdaniem obrońcy wydana w sprawie opiniagrafoiogiczna nie była wystarczająca do przypisania skazane] przestępstwa z ad_2]'_O_§_t k.k., albowiem przedmiotowaekspertyza nie zawierała podpisów biegłych ją sporządzających. W pierwszej koiejnosci trzeba wyjaśnić, że w sprawie virydanoropinię z zakresu pisma ręcznego, a nie opinię grafologiczną, -gdyz» =jej-=='ce|em--rbyło, .-ws_kazanie- *kon kr`etnege~'wykonawcyífpisłna-5ftzgodnie-~-że -post-anowie'nier`n ;'o---.dopuszczç-zşniu' --dowodu ›-.z opinii instytucji specjalistycznej ( k.p.k.) ekspertyzę kryminaiistyczną przeprowadziło Laboratorium Knyminałistyczne Komendy Wojewódzkiej Policji w K., pod opinią zaś podpisał się ekspert tego laboratorium. Natomiast, jak wynika z części wstępnej opinii, badania wykonała inna osoba, której podpisu nie ma pod opinią. Dlatego też, zdaniem obrońcy, przedmiotowe ekspertyza nie zawiera podpisów wszystkichbiegłych, którzy ją sporządzili. Z tym poglądem nie można się zgodzić. Trzeba bowiem wyjaśnić, że przeprowadzenie ekspertyzy kryminaiistycznej to sam przebieg badań, natomiast opinia jest to opis przebiegu tych badań i ich rezultatu, zwykle przedstawiona w formie pisemnej. Z tresci aLt,,_2QQ_§_2, k.p.k. wynika, że w opinii trzeba podać imiona i nazwiska oraz pozostałe dane innych osob, które uczestniczyły w przeprowadzeniu ekspertyzy, ze wskazaniem czynności dokonanych przez każdą z nich ( pkL2 k.p.k.), a nadto opinia powinna zawierac podpisy wszystkich biegłych, którzy uczestniczyii wjej wydaniu ( pktfi k.p.k.). Natomiast w ao*..„_2Qfl„§,_§ž k.p.k. ustawodawca wskazał, że w charakterze biegłych przesłuchiwane są osoby, które brały udział w wydaniu opinii, zaś osoby, które uczestniczyły tylko w badaniach, przesłuchiwane są charakterze świadków. Z zestawienia tych przepisów wyraźnie wynika, żeçpod opinią podpisują się tylko biegli (biegły), a nie wszystkie osoby, które uczestniczyły w przeprowadzeniu badań, pomimo że ich dane znajdują się w. opinii. Dlatego też trzeba stwierdzić, że prawidłowo w rozpoznawanej sprawie pod pisemną opinią wydaną na podstawie ekspertyzy kryminalistycznej przeprowadzonej przez instytucję specjalistyczną podpisała się osoba uprawniona do wydania opinii - ekspert, który ją sporządził, a nie osoba, która uczestniczyła ~w badaniach. Z przedstawionych wyżej względów Sąd Najwyższy oddalił kasację, zaś kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążył skazana. . , . syśíém rnfdrrñacji Prawnej Lex (Lex sigma) 3sr2o14 stáíprawnyíƒršgramuz 2014-11-12 " W
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Krakowie w postanowieniu z dnia 10 listopada 2004 -r.#IV AKa 225/04#art. 438 k.p.k.#art. 138 k.p.k.