§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
Orzecznictwo

Wyrok IIIC 945110 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 Sierpnia 201117 Na pudstawle usiawy

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- O Sygn. akt IIIC 945110 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 Sierpnia 201117 Na pudstawle usiawy 2 dnia E.fJi?.2fi1'a1 r. 0 damenie Sqd Okrsggowy W Warszawie Wydzia1 III Cywilny w skiadziez dnirflwmaviinub11ww1B=»U 112 rm 1198 = P‘5i" ""  ,     k a tnfurmaalq ubilcznq w Iorrme PrzeWOdmCZa.CY SSR Mel1’ Andrzel I|p|n5k| pr§§Klififl8£:iU|UlJW10fmplEMZBMOFIOHB] Protokolant: sekretarz sqdowy Nona Lodowska _ A po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2011 r. w Warszawie na rozprawie ' """"" sprawy z powédztwa T. J. (4,151 L@@L;,§@w;@g;,Q £( przeciwko Skarbowi Pafistwa  Centralnemu ZarzqdowiS1uiby Wigziennej  0 zadoééuczynienie, zapiatg kwoty 15 O00 (pietnaécie tysicgcy) zlotych na cei spoieczny 1. oddala powédztwo, 2. odstgpuje od obciqienia powoda zwrotem kosztéw zastgpstwa prawnego na rzecz Skarbu Pafistwa reprezentowanego przez Prokuratorig Generalnq Skarbu Pafistwa, 3. nieuiszczone koszty przejmuje na rachunek Skarbu Paristwa. Sygn. aktII1 C 945/ 10 " UZASADNIENIE Pozwem z dnia 26 kwietnia 2010r. powéd wniési 0 zasqdzenie 0d pozwanego Skarbu Palistwa  Centralnego Zarzqdu S1u2by Wiqziennej kwoty I20 000 Z1 Z tytuiu zadoééuczynienia za szkody psychiczne i moralne a takze 21¢ Warunki higieniczne i isanitame jakie' pan0wa1y podczgs odbywania przez niego kary pozbawienia Wolnoéci W okresie od 12 lutego 20071‘. do 9 grudnia 20091". Ponadto powéd Wniésl 0 zasqdzenie z tego tytulu kwoty 15 000 21 na rzecz (. . .) W K. ' Argumentuj qc zasadnoéé sW0j ego roszczenia powécl wskazai, i2 obywai karg pozbawienia Wolno éci W oémiu zakiadach kamych: Zakladzie Karnym W B., Zaldadzie Kamym W B., Zakladzie Kamym W C., Zakladzie Karnym W 13., Zakiadzie Karnym W H., Zakladzie Karnym (...), Areszcie §1ecIczym W L., Zakladzie Kamym (. . .).  Wedle twierdzefi powoda we Wszystkichjednostkach podlcglych pozwanemu metraz przypadaj agzy na jednego osadzonego by} mniej szy ni2 3 mg, nie bylo zapewnionych odpowiednich Warunkéw higienicznych i sanitarych, brak byio Wentylacji oraz odpowiedniego oéwietlenia. Wedlug powoda W celach znajdowalo sifig robactwo. Dodatkowo zdaniem powoda. na skutek blind W oknach pogorszeniu ulegl jego Wzrok. W ocenie powoda fakt, i2 byi on osadzony z nosiciclami HIV naraialo jego zdrowie i Zycie. Powéd zarzucil réwnit‘:2 pozwancmu, i2 ten zaniechafi prowadzenia zajqé fizycznych na rzecz organizowania W pomieszczeniach do tego przeznaczonych na kolejne cele. W kolejnych pismach powéd zarzucil pozwanemu, i2 W celach, W ktérych przébywal panowaia Wilgoé i grzyb a okna W celach byly nieszczelne. Na rozprawie W dniu 17 lutego 201 1r. powéd Wskazal, iz naruszono jego dobra osobiste W postaci zdrowia (pozew k. 15,pr0t0ké1 rozprawy k. 8787ve1'te). Pozwany Skarb Pafistwa  Dyrektor Gencralny Sluiby Wigziennej reprczentowany przez Prokuratoriq Generalnq Skarbu Pafistwa Wniésl 0 oddalenie powédztwa oraz 0 ZaSQdZ8I116 0d powoda na rzecz Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa kosztéw postqpowania Wedhxg norm przepisanych. Zdaniem pozwanego roszczenie powoda co do zasady jak i Wysokoéci jest nieuzasadnione, za§ przytoczone zarzuty odnoénie przeludnienia nie mogq uzasadniaé uwzglqdnienia powédztwa, albowiem przeludnienie nie bylo bezprawne, gdyz bylo zgodne z art. 248 § I k.k.W. a takze rozporzqdzeniem Ministra Sprawiedliwoéci z dnia I9 kwietnia 2006 roku w sprawie ti}/bu postqpowania Wlaéciwych organéw W Wypadku, gdy Iiczba osadzonych W zakladach karnych lub aresztach éledczych przekroczy W skali kraju ogélnq pojemnoéé tych zakiadéw. Pozwany podniésl, Ze We Wszystkich jednostkach pcnitencjarnych wskazanych W pozwie powéd rniai zapewnione warunki socjalnobytowe, W tym opieke; medycznq zgodnie z rozporzqdzeniem Ministra Sprawicdliwoéci z dnia 17 paidziernika W sprawie warunkéw bytowych oséb osadzonych W zakiadach karnych i aresztach éledczych, ponadto zglosil zarzut przedawnienia roszczefi powoda za okres osadzenia przed dniem 26 kwietnia 2007 roku 2 uwagi na uplyw trzech lat ocl ewentualnego zdarzenia Wyrzqdzajapego s2l<0dQ(0_dp0Wied£ na pozew k. 2429, pismo k. 103109). ' Sqd ustalii nastgpujqcy stan faktyczny 2 _ ' T. J. zostal prawomocnie skazany na kart; pozbawicnia wolnoéci W Wymiarzc 25 lat, za czyn z art. 148 §2 pkt. 2 k.k. tj. za zabéjstwo cziowieka W zwiqzku ZAWZiQCi6I11 zakiadnika, zgwalceniem albo rozbojem (informacja 0 pobytach i orzeczeniach k. 236237). ..  W okrflsie od 12 lutego 200'Fr. do 22 czerwca 200"/‘r. oraz 0d 25 paédziernika 20071". do 21 stycznia 200Sr. powéd 0dbyWa1 karq W Zakiadzie Karnym W B.. W zakiadzie tym W celach znajdujg sic okna Wykonane Z PCV, uchylno rozwierane i sprawne technicznie, ktére zc Wzglqdéw bczpieczeflstwa os%0niQt0 dodatkowymi siatkami drucianymi 0 dwucentymentrowym przekroju oczka. Zaréwno cele mieszkalne jak i --- STRONA 2 --- 1<a,ciki sanitarne sa, malowane co roku. Ponadto W Zakladzie Kamym W B. przeprowadzane sq comiesiQl':zne_ Wizytaoje oddzialow mieszkalnych W celu sprawdzenia Warunkow bytowych osadzonych (pisma k.l 13118). .  W okresie od 22 cze_1',Wc__a 2_00?r. do 25 paidziernika 2007r. powod odbywal kare W Areszcie éledczym (...); "(Dd "22 cze'rWca'"2_007r._do"29 czerwca 20071‘. powod przebywal W pawilonie (...) celi nr (...) o powier2oliiii_.,9,fZ1=._'m 2, od 29'_|cZe1"Wca 20071‘. do 20 wrzesnia 200'}’r. przebywal W pawilonie (...) oddziale szpitalnym. W okresie od 20 Wrzesnia 2007r. do 25 paidziernika 20071‘. powod przebyWa1 W pawilonie (. . .), celinr (.'.._)__o_.poWierzchni 10,25mg wraz z 3 innymi osadzonymi. W celach, W ktorych przebywai powod kspiki sanitame byly Wymurowane i zaopatrzone W drzwi przesuwane. W celach znajdowalo sie sztuczne oswietlenie j_ar_zenio_We.  W przypadku pojawienia sie insektow, firma zewnetrzna przeprowadzala dezynsekcje. Cele mieszkalne Wyposazone sq W glosniki radiowezla. Oprocz audycji radiowych transmitowane sa, koncerty, konkursy, Wywiady i spotkania. W niektorych oddzialach fun1<cjonuja,sWiet1ice, ktore Wyposazone sq W stoly do tenisa stolowego. Ponadto organizowane sq konkursy tematyczne, a takie zajecia plastyczne. Dodatkowo osadzeni, ktorzy otrzymali stosownq zgodq na korzystanie z prywatnych odbiomikow TV maja, mozliwosé odbioru programow telewizyjnych. Podczas pobytu W Areszcie 81edczym (. . .) powod nie zglaszai uwag co do Warunkow odbywania kary, a takze braku mozliwosci korzystania__z zaj eé kulturano oswiatowych (pisma119121). W Areszcie 81edczym W L. powod przebywal czterokrotnie od 21 stycznia 2008r. do 26 czerwca 2008r. Podczas tego pobytu powod przebywal W trzech celach o numerach (. . .),(. . .) i (. . .). Z uwagi na ilosc’: osadzonych W kaidej celi powierzchnia przypadajqca na jednego osadzonego byla ponizej 3 ml . W celi (. . .) Wynosi1a 2,50 m2 , W ceii (...)  2,55 1112 , W celi (...)  2,94 m2. Nastepnie powod przebyWa1 W Areszcie Qledczym W L. od 20 sierpnia 2008r. do 29 paidziernika 20081". W celi (...) gdzie powierzclmia na jednego osadzonego Wynosi1a 2,94 m2(...)  2,55 m2 oraz celi (...)  2,50 m2.Od 20 lutego 2009r. do 27 marca 2009r. powod przebywal W celi (...) o powierzciini na jednego osadzonego 2,39 m2, a nastepnie W celi nr (...) o powierzchni na jednego osadzonego 3 m2. Taka powierzchnia przyslugiwaia poWodoWi rowniei W okresie od 2 grudnia 2009r. do 9 grudnia 20091". podczas pobytu W celi nr (...). Cele, W ktorych przebywal poW6d Wyposaione byly W sprzet kwaterunkowy zgodny z rozporzqdzeniem Ministra Sprawiedliwosci z dnia I7 paidziernika 2003r. W sprawie Warunkow bytowych osob osadzonych W zaldadach karnych i aresztach sledczych. Przedmiotowy sprzet byl W miare potrzeb remontowany lub by1 Wymienianyna nowy. Cele te byly sukoesywnie malowane, Wszystkie drobne usterki usuwane by1y na bieZa,co. W celach znajdowaia sie Wentylacja grawitacyjna oraz otwierane oknaflpisma k. 136150). Od 27 czerwca 2008r. do 21 sierpnia 20081‘. powod przebywal W Zaldadzie Karnym W C. Od 2'? czerwca 20081. do 25 lipca 2008r. powod byl osadzony W pawilonie mieszka1nym(...),(...) Oddziale W celi nr (...) o powierzchni 15,80 m2, od 25 lipca 200081". do 4 sierpnia 20081. powéd przebywal W celi (...), o powierzchni 15,80 m2 . W okresie od 4 sierpnia 2008r. do 21 sierpnia 2008r. powod przebyWa1 W paWi1onie (...) oddziale (...) W celi nr (. . .), o powierzchni 9,88 mg. Pawilon (...) zostai oddany do uiytku W dniu 27 kwietnia 20061“. natomiast paWi1on(...) W dniu 26 gtrudnia 20071“. po generalnym remoncie. Cele znajdujape sie W tych pawilonaoh Wyposazone byly W nowy sprzet kwaterunkowy. W celach znajdowaly sie pietrowe lozka z drabinlmmi umozliwiaj a,cymi do nich dostep. W kaidej celiznajdowz11 sie Wydzielony ka,cik sanitarny z umywalka, oaz ustepem. Przy ozym W pawilonie (.. .), W kdcikach sanitarnych znaj duje sie roW11ieZ natrysk. W Zaldadzie Karnym W C. przeprowadzane sq coroczne p1"zeg1a_dy przewodow kominowych oraz Wentylacji W pomieszozeniach oraz W celach mieszkalnych. Cele oswietlone SQW sWiatl0 jarzeniowe oraz odpowiednia, instalacje grzewcza, zapevsmiajqcq utrzymanie Wiasciwej temperatury. Podczas pobytu powoda W tejie jednostce organizowane byly zajecia kuituralno oswiatowe. Ponadto dzialalo szereg klubow, stowarzyszefi oraz ko1 zainteresowania takie prograrny readaptacji spoieczno  zawodowej. Dodatkowo do oddzialow rnieszkalnych dostarczano takie prase c0dzienna,(pisma 184192). W Areszoie Sledczyni (...) powod przebywal W okresie od 27 marca 200912 do 6 kwietnia 2009r. Zakwaterowany byi W celi 111" (. . .) oddzialu mieszkalnego (. . .) o powierzchni 12,31 mg. W dniach od 27 marca 2009r. do 5 kwietnia 2009r. W celi razem z powodem przebywalo 4 osadzonych, zas W dniu 6 kwietnia 2009r. tylko Z jednym osadzonym. W celi mieszkalnej znajdowal sie Wydzielony kqcik sanitamy, z Wejseiem Wyposazonym W nieprzezroczystq zas1onke Z tworzywa sztucznego. W celi znajduje sie rowniei kratka Wentylaoyjna zapeWniaja,ca Wlasciwac Wentylacje. Cele sa, naswietlone W sposob prawidlowy poprzez zainstalowanie sztucznego oéwietienia. Nadto otwor okienny, zgodny 2 projektem technicznym, stanowi dodatkowe irodio sWiat1a. W Areszcie 8ledczym4 Warszawa Bizdoleka przeprowadzane sa, okresowe dezynfekcje i deratyzacje, ktore to uslugi swiadczy firma zewpetrzna. Podczas p01JY11.I W Areszcie Qledczym (. . .) powod mial rnoZ1iWo so korzystania Z zajeé ku1turaino oswiatowych (pisma 1<.110112). W Za.k1adzie Karnym W O. powod przebywal od 2 grudnia 2009r. do ohWi1i obecnej. W okresie od 16 kwiefnia 2010r. do 13 maja 2010r. powod W oparciu 0 Decyzje Dyrektora Zakladu Kamego W O. nr (...) z dnia 16 kwietnia 20101. przebywal W celi mieszkalnej, W ktorej powierzchnia na jednego osadzonego nie --- STRONA 3 --- przekraczaha 3 mg . W celi tej powod ma mocy zarzqdzenia Dyrektora z dnia 28 kwietnia 2010r., przebywal dodatkowe 14 dni. Od 13 maja 2010 r. powod zostal przeniesiony do celi rnieszkalnej Wieloosobowej o powierzchni najednego osadzonego 3 1112 . Cele mieszkalne VV}’1I)OS£1Z011€ sqw oddzielny kapik sanitamy, W ktoryin znaj duje sie miska ustepowa, automat pluczqcy, umywalka oraz bateria un1yWa1koWa z dostepem do zimnej Wody (pisma k. 130135). . W Zakiadzie Karnym W H. powod byi osadzony W dniach 29.10 2008 roku do dnia 22.02 2009 roku. Powod przebywal W celi (...) przeznaczonej dla 4 osadzonych o powierzchni 13,43m2, W ktorej przebywal dodatkowo jeden osadzony. Tym samym powierzchnia 11a jednego osadzonego Wynosila 2,69 m2.Ta jednostka penitencjama zapewniaia powodowi humanitame Warunki bytowe, a powod W czasie pobytu nie zglaszai Zadnych zastrzezeri odnoénie Warunkow sanitamych, technioznych czy srodkow czystosci. Powod nie zapisywai sie na rozmowy do kierownictwa jednostki, nie zg1asza12adnycl1 skarg W trakcie pobytu (pisma k.l5 1160). W Zakiadzie Karnyrn W B. powod byl osadzony W okresie od 6 kwietnia 2009 roku do 24 listopada 2009 roku. W czasie pobyiu W1Z6j jednostce penitencjarnej powod przebywal W celach spelniajapych norrny powierzchniowe ,rnajqc zapewniona, calodobowq opieke medyczna, psychologa, mozliwosé ud_;ia1u W poslcugach religijnych ro211ych Wyznali, dostep do zajeé sportowychli kulturalnooswiatowych ( pisma k. 161168). ’ W Zakiadzie Karnym W B. powod byl osadzony W dniach od 24.11.2009 roku do 02.12.2009 roku. Powod przebywal W celi Wieloosobowej, W ktorej powierzchnia mieszkalna. na jednego osadzonego byla mniej sza ni2 31112 .PoWod podczas pobytu W tej jednostce byi osadzony W pawilonie (. . .) i (. . .), W ktorych stan techniczny eel byi dobry. Powod mial mozliwosés korzystania z zajeé kulturalnooswiatowych, pos1ugi religijnej, mial zapevmiona, opieke medycznac W czasie pobytu W tej jednostce powdd nie sldadai skarg (pisma 111.224233).  Powod 1<i1ka1<rot11ie skiadal pisemne i ustne skargi na Warunki panujqce W celach, jednakze, Zadnej z nioh nie uznano za uzasad11iona,(bezsporne). Said zwaiyl, co nastepuje: PoWod W pozwie Wskazal, i2 C10Cl10C1Zi od pozwanego zadoséuczynienia W oparciu o art. 24 k.c, 448 k.c. ponadto podal rowniez, 12 dzialania pozwanego 11aruszy1y jego dobra osobiste.  W ocenie Sa,du powodztwo niniej sze jest nieuzasadnione i jako takie podlegalo oddaleniu. Niniejszym pozwern powod dochodzi zadoséuczynienia W %a,cznej kwocie 135 000 2% Wskazujap na swoja, osobe jako poszkodowanego faktem odbywariia kary pozbawienia Wolnosci W Zaldadzie Kamym W B., Zakiadzie Kamym W B., Zakiadzie Karnym W C., Zakladzie Karnym W B., Zakladzie Kamym W H., Zakiadzie Kamym (. . .), Areszcie 81edczym W L. oraz Zakladzie Karnym (. . .), W Warunkach sprzecznych 2 okreslonymi W kodeksie kamym Wykonawczym i jak podal W Wyniku przebywania W celi Wieziennej nie spe1niaja,cej ustawowego Warunku metrazowego 3 1112 na osobe i nie zapewnieniu mu odpowiednich Warun_1<oW bytowych. Pozwany Wnoszqc . o oddalenie powodztwa nie kwestionowal faktu przeludnienia prawie We Wszystkich Wskazywanych przez powoda zakladach kamych i aresztach sledczych. . Gdyby rozpatrywaé roszczenie powoda W kontekscie powyzej Wskazanych okolicznosci faktycznych to, W ocenie Sa,du, niewactpliwie pierwszq nonnq prawnq do ktorej nalezaloby je odniesé byiyby art. 444 kc i 445 k.c. tyle tylko, Ze powod nie Wskazywai Zadnych doW0doW na okolicznosé powstania u niego faktycznie rozstroju zdrowia i to jakiegokoiwiek a tym samym powstania jak twierdzi krzywdy i szkody. Same twierdzenia powoda W tym zakresie nie sq 113/starezqjqce do przyjecia za udowodnione, Ze W istocie tak jest jak pedal powod. Powod co prawda sprecyzowal, i2 naruszone jego dobro osobiste W postaci zdrowia, WSi(&Z1.1jQC i2 byl osadzony z nosicielami wirusa HIV, a takie 12 czekai trzy lata na wyleczenie zeba jednakze nie Wskazal o doidadnie jakiego uszczerbku na zdrowiu doznai i W jakim okresie do owego naruszenia doszlo, ograniczajqc sie jedynie do Wlasnych tWierdze1'1. Niewactpliwie pow)/Zsze nalezy uznaé za nieudowodnione, tak samo jak powstanie szkody u powoda jak i bmk zWia,zku przyczynowego pomiedzy dziaianiem lub zaniechaniem funkcjonariuszy Sluiby Wieziexlnej, a Wskazywana, przez powoda szkoda,, ktorej de facto powod nie Wykazai. ' Powyzsze, W ocenie Sqdu, uzasadniafozpatrzenie roszczenia powoda takze W oparciu o 11o1'n1e prawna, odnoszdca sie do dobr osobistych tj. 2111. 24 kc i 448 kc. Zgodnie z tresciq art. 23 k.c. dobra osobiste czlowieka jak W szczegolnosci zdrowie, Woinoéé, czesc, Wolnosé sumienia, nazWisko 1ub,pseudonin1, Wizerunek, tajenmica korespondencji, nietykalnosé rnieszkania, tworczosé naukowa, artystyczna, Wynalazcza i racjonalizatorska pozostaja, pod ochrona, prawa cywilnego. Wymieniony W tym przepisie katalog dobr osobistych nie jest Wyczerpujzgcy i pod ochrona, prawa niewqtpliwie moga, pozostawaé i inne nit Wymienione W nim dobra osobiste. Ten czyje dobro osobistezostalo naruszone moze Zaidaé od osoby, ktora dopuscila sie --- STRONA 4 --- naruszenia, aby dopelnila czynnoéci potrzebnych do usuniecia skutkow naruszenia. Mote takze 2;.idaé zadoséuczynienia pienieinego na zasadach przewidzianych W kodeksie cyWi111ym.(art. 24 kc, art. 448 kc) W sprawach o roszczenia 2. tytulu naruszenia dobr osobistych ustalenia i oceny Wymaga przede Wszystkim to czy i jakie dobro osobiste zostaio naruszone lub zagrozone, a W dalszej kolejnosci stwierdzenia bezprawnosci dziaiania sprawcy lub istnienia okolicznosci bezprawnosé to W}’iQCZflj a,cych. W ocenie Sqdu twierdzenie powoda o naruszeniu jegodobr osobistych poprzez potraktowanie go W sposob krzywdzaicy poprzez przebywanie W przeludnionych celach nieodpowladajqcych okreslonym 11011110111, nie zasluguje na uwzglednienie. Przede Wszystkim podniesé naleiy, 2e powod nie przebywai a odbyWa1 kare pozbawienia Wolnosci. Powod zostalt bowiem skazany na 25 lat pozbawienia Wolnosci za czyn 2 art. 148 § 2 pkt. 2 k.k. '  W ocenie Sa,du bezdyskusyjna, jest kwestia koniecznosci ochrony prawnej szerokiej sfery dobr osobistych kazdego czlowieka, szczegolnie jego godnosci i stqd ta sfera podlega ochronie prawnej nie tylko norms, prawna, zaWarta,W kodeksie cywilnym ale i chroniona jest konstytucyjnie. Nie ulega teZ Wqtpliwosci, 2e z racji niejednokrotnie nawet do dzis szerzqcego sie W swiecie bezprawia przejawiajapego sie W braku poszanowania godnosci czlowieka , takze normy prawa miedzynarodowego chronia, te sfere Zycia kefzdego czlowieka, szczegolnie tego, ktorego prawa choéby wskutek odbywania orzeczonej Wobec niego katy sq z natury rzeczy ograniczone. Nie ulega te2 W ocenie Sqdu W8j]JliW0§Ci, Ze odbywanie kary pozbawienia Wolnosci orzeczonej nie tylko Wobec powoda ale i innych skazanych powinno odbywaé sie W Warunkach odpowiednich tj. adekwatnych do obowiqzujapych W kraju norm prawa karnego Wykonawczego, W Wa.1u11kach poszanowania jego godnoéci i przy zagwarantowaniu skazanemu prawa do intymnosci. ' Zdaniem Sa,du sam fakt przeludnienia W zakladach kamych na terenie caiego kraju jest powszechnie znany i nie Wymaga to Zadnego dowodzenia. Powszechnie znane sa, tak2e'prob1en1u zwiqzane z Warunkami technicznymi niemal Wszystkich zakiadow karnych, czy aresztow sledczych na terenie caiego kraju fakt, Ze wiele z nich Wymaga niemal natychmiastowej modernizacji czy choéby remontu. Jedynie te oddane W ostatnim okresie czasu nowe zaklady karne, czy areszty sledeze, a tych jest bardzo niewiele, niewqtpliwie spe1niaja, europejskie standardy a pozostaie W mniejszym iub Wiekszym stopniu od nich 11i€W8J]Jl1WiC odbiegajqi to znacznie. Niestety te2 skala przestepezosci oraz iiczba skazanych i tymczasowo aresztowanych W kontekscie do faktycznie istniejqcych W tych zaldadach miejsc uniemozliwia rozwiqzanie problemu przeiudnienia W celach. Se,d Najwyzszy W przywoiywanym juz uzasadnieniu Wyroku z dnia 28.02.2007 r. sygn. akt V CSK 431106 Wyrazii pog1a,d, 2e ,,Wy111og zapewnienia przez Pafistwo godziwych Wamnkow odbywania kary pozbawienia Wolnosci jest jednym z podstawowych Wyniogow nowoiytnego pa11stWa prawa, znajdujqcym Wyraz W normach prawa miedzyna1'odoWego" i ,,2e stanowi o tym n1.in. art. 10 ust. 1 ra.tyfikoWa11ego przez Poiske MiedzynarodoWego_Pal<tu PraW Osobistych i Publicznych z dnia 19.12.1966r. g1osza,cy, Ze kazda osoba pozbawiona Wolnosci bedzie traktowana W sposob humanitamy i z poszanowaniem przyrodzonej godnosci _cz1oWieka,, oraz, ,,art.3 Europejskiej Konwencji Praw Cziowieka i Podstawowych Wolnoéci z dnia 4.12.1950 1'. stanoWia,cy, Ze nikt nie moze bye poddany torturom ani nieludzkiemu 1ub ponizajetcemu traktowaniu lub karaniu co Wprowadza obowiqzek W1adzy publicznej zapewnienia osobom osadzonym W zakiadach karnych godziwych i humanitarnych Warunkow odbywania kary pozbawienia Wolnosci, nienaruszaj apych godnosci ludzkiej. Z tym poglqdem Seidu Najwyzszego W ocenie Sa,du nie sposob sic nie zgodzié ale od11osza,c te rozwaiania na grunt niniejszej sprawy niewqtpliwie nalezy stosowaé jq ze szczegolna, rozwagac Przede Wszystkim zdaniem Sqdu istota niniejszego sporu sprowadza sie 1‘Z8CZYWi§Ci g1oWnie do przeludnienia eel W ktorych odbywal kary powod i Warunkow ‘tecllnicznolokalowych W jakich byi osadzony. Wskazane przez poWod_a brak odpowiedniej opieki medycznej , z1ych Wamnkow pa11ujz1cych W eelach z uwagi na pa11uja,cy grzyb, Wilgoé, robactwo i brak stosownego oswietlenia i wentylacji nie maja, istotnego znaczenia z racji przede Wszystkim tego, Ze W ogole nie zostaly Wykazane. W szczegolnosci nie sposob uznaé twierdzezi powoda za sluszne Wobec zlozenia przez pozwanego dokumentacji swiadczapej o przeludnieniu jakie mia1o miej see, jednakie zaprzeczaja,ce twierdzeniom powoda o ziych Warunkach bytowych panujqcych W celach mieszkalnych. Z przedmiotowej dokumentacji Wynika W sposob jednoznaczny, i2 Wyposazenie eel ich oéwietlenie spelniaja, wszelkie normy przewidziane prawem. Dodatkowo zarowno poszczegolne jednostki podlegle pozwanemu jak i cele mieszkalne sa, regularnie Wizytowane i kontrolowane. Wysnute zas' wnioski nie potwierdzajzg stanowiska prezentowanego przez powoda. Zreszta, nie da sie przyjagi, aby okresowo pojawiajqce sie W celach zawilgocenie ba,d:2 zagrzybienie scian czy podlog naruszaio, per se, godnosc osobosetdzonych. Osadzeni musza, liczyc’: sie z obiektywna, koiiiecznosciq podejmowania srodkow, zmierzqiqcych do ograniczenia im mozliwosci niedozwolonego kontaktowaniaisie ze swiatem zewnetrznym. Stacd zak1ada11ie na otworach okiennych roznego rodzaju krat, osion czy tzw. blend nie mote bye uznane za bezprawne naruszenie ich dobr osobistych(tak W Wyroku z dnia 01 lipca 2009 roku Sqd Apelacyjny W Poznaniu IACa 433109 lex nr 7565 82).  . --- STRONA 5 ---  Zatem jak Wynika z zebranego W niniejszej sprawie materiahi dowodowego istota problemu wymagajqcego oceny zasadnosici powedztwa W kontekscie okreslonego pozwem roszczenia opartego na art. 24 k.o.W zW. art. 448 k.o. sprowadza sie do kwestii przeludnieriia eel i Wp1yWu tego faktu, nie zaprzeczonego przez pozwanego, na zasadnose roszczenia powoda. Co prawda nie We Wszystkich Wskazywanych przez powoda zakiadach karnych i aresztach sledezych ten fakt przeludnienia W celach mia1 W istocie miej see, ale Z racji tego, ze W Wiekszosci tak kwestia ta nabiera drugorzednego znaczenia. Nie Wymaga zatem tez szczegelnego omewienia sam art. 110 § 2 k.k.w okreslajacego normy metrazowe W celach jako, Ze jest to okolicznose przyznana przez pozwanego jak W istocie naruszona norma prawna. Zatem za bezsporne, W ocenie Sadu, uznae nalezy, Ze powed przez znaczacy czas jego pobytu W jednostkach podlegiych pozwanemu z okresu odbywania kar pozbawienia Wolnosci odbywal je W Warunkach lokalowyeh trudnych bo przede Wszystkim W celach przeludnionych, bez zachowania okreslonych przepisami kodeksu karnego Wykonawczego norm metraiovvych. O ile jednak zdaniem Sa,du mozna przyjae, Ze odbywanie kary pozbawienia Wolnosci W takich warunkach W jakich powed przebywai i niekterych okolicznosciach W szczegelnosci jezeli chodzi o warunki iokalowe jakie temu towarzyszyiy j est przej awem naruszenia godnoéci cziowieka to z caia, pewnoscia Wbrew twierdzeniom powoda nie mozna tego interpretowae jako ,,l<rzyWde" a Zadanie przez powoda z tegd tytulu zadoseuczynienia, szczegelnie W Zadanej przez niego kwocie 135 000 Z1 stanowi, W ocenie Sa,du, juZ naduzycie i 11ie zasluguje 11a akceptacje. Nie moina bowiem zapominae i o tym , Ze wszyscy skazani, nie tylko odbywali i odbywaja kary pozbawienia Woinosci W Warunkach zblizonych a nawet takich saiiiych co poWed. W tych realiach i warunkach jakie obecnie W zakiaclach karnych panuja skazani maja, zapevmione i respektowarie Wszelkie inne prawa i to nie tylko te bedace gwarantem zachowania i poszanowania godnosci cziowieka i jego intynmosci ale i te zwiazane ze sfera rozrywki czy edukacji. PoWed ma zwapnione spacery zgodnie 2 obowiazujacymi normami, moie korzystae z audyeji emitowanych przez radiowezei, zajee sportowych, doksztaicania sie itp. Zdecydowana Wiekszose zakiadew karnych czy aresztew sledczych poehodzi z okresu kiedy obowiaczywaiy inne standardy i by1y inne mozliwosci nie tylko finansowe ale i techniczne. Nie mozna nieWatp1iWie zapominae o przywoiywanych WYZ6j normach prawa miedzynarodowego ale nie mozna zdaniem Sadu oczekiwae, Ze obowiazujace normy i standardy W krajach Europy zachodniej, czy krajach Wysokorozwinietych dostosowane zostana, W Polsce W stosunkowo kretkim czasie. Nie mozna zapominae o tym , Ze Wyznacznikiem zmian , takze a naWet przede Wszystkim tych ekonomieznych, jest ogeina sytuacja ekonomiczna danego kraju, jego mozliwosci finansowe i ogelnie panuj acy standard i poziom Zycia caiego Zyj apego W danym kraju spoieczefistwa. Niewatpliwie Warunki oseb odbywajacych kary pozbawienia Wolnosci , W tym powoda nie naleza do komfortowych ale teZ i takie nie maja, bye, nieWa,tp1iWie jednak powinny bye one przyzwoite i o odpowiednicii do penalnego celu kteremu maja siuiye standardzie, o czym zreszta, byia ju2 mowa Wy2ej. NieWa,tp1iWie obowiazek zapewnienia tego spoczywa na Wiadzy publicznej ale tez podobnie jak 11a zapewnieniu godziwych Waru111<eW opieki dla maiych dzieci jak Ziobki i przedszkola czy szkoiy, godziwych Warunkew leczenia czyli 11p. szpitalach, W kterych Warunki, co jest powszechnie znane, sq bardzo trudne , nie Wspominajac juz o otoczeniu opieka ludzi starszych , niedoieznych czy ciezko choryeh lub po prostu codziennej pomocy ludziom bardzo biednym i nieporadnyrn czyli caiy system opieki spoiecznej. Rozwiazanie tych Wszystkich problemew niewatpliwie bedzie na1e2a1o do Paiistwa ale i zaleZa1o od jego mozliwosci finansowych a Wyber priorytetew i kolejnosci rozwiazywania tych Wszystkich problemew Zapewne bedzie dyskusyjny. Wiele jeszcze obecnie aspektew publicznej dziaialnosci Pafistwa jest niedofinansowanych co jest efektem Wieloletnich zasz1osci i sytuacji ustrojowyeh i spoiecznoekonomicznych Polski. Rozwiqzanie probiemew Wieziennictwa W Polsce jest jednym z nich ale tez nie jest zalezne od dobrej czy zlej woli pozwanego czy jakiegokolwiek innego podmiotu , jest skutkiem standardu calego Pafistwa i nalezy miee tylko nadzieje, 2e Wszystkie aspekty publicznej dziaiainosci Pafistwa z czasem beda odpowiadae standardom oczekiwanym przez samo spoieczefistwo. Reasurnujae z cala pewnoscia, stanem godnym aprobaty nie m0Ze bye istniejacy obecnie system penitencjarny i niewatpliwie istniej e koniecznose Wzmozenia dziaiafi Pafistwa W celu zmiany istniejacego obecnie stanu rzeczy tak by standardem nie bylo OS&£1Z2LI11C W zakiadach karnych oseb pozbawionych Wolnosci W Warunkach naruszania ich godnosci. Zdaniem Sa,du jednak o ile powed I116Vv'3Jpi1W1@ przebywai W Warunkach odbiegajacych od normy wskazanej W art. 110 § 2 k.k.W, to Warunkew tych nie rriozna jednak okreslie jako niegodziwych, nieludzkich, ponizajapych jak wskazywai powed. Odbywajac kare pozbawienia Wolnosci kaidy skazany, W tym i powed powinien liezye sie 2 tym, Ze jest to kara odbywana W Wartinkach nie zawsze oczekiwanych przez skazanego, powiazana zawsze z mniej szymi. czy Wiekszymi dolegliwosciami czy utmdnieniaini, czesto 1;rud11ymi Wrecz do zaakceptowania, taki bowiem jest i powinien bye jej charakter. Realizowanie kary pozbawienia Wolnosci przez pozwanego Wobec powoda nie miaio charakteru jednostkowego i nie stanowilo represji Wobec jego osoby ale stai1oWi1o standardowe realizowanie tego rodzaju kary Wobec Wszystkich skazanych. Realizowanie tej kary odbywalo sie zatem tez W Warunkach --- STRONA 6 --- obecnie ist11ieja,cyci1 We Wszystkich niemal jednostkach penitencjarnych W kraju i adekwatnie do moiliwosici Panstwa W tym zakresie. Tym samym zdanieni Sadu o'i1e naruszenie debt osobistych powoda miaio miej see to stopiefi zawinienia naruszyciela tych debr uznae nalezy za nieznaczny, a Wine te nieWa,tp1iWie nalezy brae pod uwage i ma ona istotne, a Wrecz decydujace znaczenie przy ustalaniu zasadnosci tego rodzaju roszczenia o'zados'.euczynie11ie . Pozwany W zaleznosci od posiadanych Warunkew i mozliwosci umieszcza skazanych W swoich jednostkacli penitencj arnych, nie majac Zadnego Wplywu na ilose skierowanych do jego jednostek do odbycia kary oseb i majac jednoezesnie obowiazek przyjecia takiej osoby. Omawiane jui Wyiej problemy Pafistwa W sferze doiinansowania n1. in. Wieziennietwa safaktem ale nie moga bye uznane za przej aw z1ej Woli czy zawinienia i uzasadniae przyznania powodowi zadoseuczynienia. Powed, o czym nie mozna zapominae, odbywa kare pozbawienia Wolnosci za popeiniane prze niego przestepstwo ale tez odbywa ja W Warunkach jakie obecnie jest W stanie zapewnie mu adekwatnie do kondycji finansowej Pafistwo. Faktem jest, 2e cele W ktetych przebywai powed nie odpowiadaiy normom metraiovtyrn ale i normom tym zapewne nie odpowiadaja niejedne Warunki pracy ludzi czesto cieiko pracujacych, chorych W szpitalach. Nierzadko te2 rodziny mieszkaja W mieszkaniach nie zapewniajacych jej czionkom minimum intymnosci. Takie jednak jeszcze standardy istnieja W Polsce i choe sa trudne do zaakceptowania to nie dziwia, bo takie tylko leia W moziiwosciach tak samych obywateli jak i calego Pafistwa. Sam fakt Zycia W ubestwie, biedzie , lecienia W Warunkach Wiekszosci polskich szpitali niewatpliwie takze uderza W sfere godnosci cziowieka ale nie oznacza to 2e od razu rodzi i uzasadnia roszczenia maj atkowe. Tak samo jest Z roszczeniem powoda , ktere W swietle Wszystkich powyzej podniesionych okolicznosci W ocenie Sadu jawi sie jako nieuzasadnione i jako takie podlegajace oddaleniu.  Na koniec zdaniem Sadu nalezy zwrecie uwage na jeszcze jeden aspekt, nie tyle mote decydujacy co jednak istotny, a rnianowicie skale tego rodzaju roszczen co powoda W ostatnim okresie czasu. Powszechnose tego zjawiska, znana Sa,doWi orzekajacemu W niniejszej sprawie 2 urzedu budzi Wielki niepokej albowiem zdaje sie Wskazywae, szczegelnie W swietle stopnia pokrzywdzenia, Ze roszczenie powoda ma nie tyle charakter rzeczywistego zrekompensowania powodowi doznanej krzywdy W postaci naruszenia jego godnosci, co nieuzasadnionego wzbogacenia powoda i to sytuacja, do powstania kterej powed W znacznej mierze, poprzez popeinianie przestepstwa, przyczynii sie sam. Za uzasadniony Sad uznai podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia roszczenia za okres osadzenia przed dniem 26 kwietnia 2007 roku, 2 uwagi na upiyw trzyletniego terminu od ewentualnego zdarzenia Wyrzadzaj acego szkode, gdyi zgodnie 2 art. 4421 §1 k.c. roszczenie o naprawienie szkody Wyrzadzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu 2 up1yWern lat trzecii od dnia, W kterym poszkodowany dowiedzial sie o szkodzie i osobie obowiazanej do jej naprawienia. Przyj muje sie W orzecznictwie, Ze wymieniony przepis obejmuje przedawnienie Zadania zaplaty odpowiedniego zadoseuczynienia za krzywde. . W ocenie Sadu sa podstawy do zastosowania W niniejszej sprawie art.'5 k.c. Zastosowanie art. 5 k.c. ma charakter Wyjatkowy. Zasady Wspeizyeia spoiecznego sa pojeciem pozostajaojnn W nieroziacznym zwiazku 2 caioksztaitem okolicznosci danej sprawy i W takim calosciowym ujeciu Wyznaczaja, podstawy, granice i kieruilki jej rozstrzygniecia W wyja,tkoWyel1 sytuacj ach, ktere przepis ten ma na Wzgledzie. Dlatego dla zastosowania tego przepisu konieczna jest ocena caioksztaltu szczegelnych okolieznosci danego rozpatiywanego Wypadku W scisiym powiazaniu naduzycia prawa z konkretnym stanem faktycznyn1.(por. wyrok Sadu Najwyiszego z dnia 28 listopada 1967 1'. sygn. akt I PR 415/67). Zdaniem Sada przyznanie powodowi jakiegokolwiek zadoseuczynienia W tym przypadku, W szczegelnosci majac na uwadze popeinione przez niego przestepstwo byioby sprzeczne 2 zasadami Wspeizycia spoiecznego przejawiajacymi sie W zwyklym poczuciu sprawiedliwosci spolecznej , o czym nie naleay i nie Wolno zapominae W przypadku tego rodzaju roszczen. Maj ac powyzsze na uwadze orzeczono jak W punkcie pierwszym Wyroku. O kosztach po stepowania Sad orzekl na podstawie art. 102 k.p.c. 1

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Warszawa#IIIC 945110 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 Sierpnia 201117 Na pudstawle usiawy#art. 148 §2 pkt.#art. 24 k.c#art. 444 kc#art. 23 k.c.#art. 24 kc#art. 448 kc#art. 148 § 2 pkt.#art. 10 ust. 1 ra.tyfikoWa#art.3 Europejskiej#art. 24 k.o.W#art. 448 k.o.#art. 110 § 2 k.k.w#art. 110 § 2 k.k.W#art. 4421 §1 k.c.#art. 5 k.c.#art. 102 k.p.c.