Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
d N? podstawie usiawy 2 dnia 6.09.2001 r. 0 dustepie sin orrnac‘i pubiicznei Dz. U. 112 . 1198 " _ S Y g n_ 3 k t I I I C 8 1 7 "I 0 9 |1rzel+.azens informaci3 pLrb1i%;f1q wiorfniflzn Em W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ dflkumfiniu Iub W formie przelworzonej Dnia 13 paidzicrnika 2011 roku _ __ éiupddflofli fijML,mD/ Sqd Okrrggowy w Warszawie Wydzial III Cywilny H irrgiei nazwisku ornios awoy Przewodniczqcy: SSO Joanna Kruozkowska 67'“ C¢05é®A~/P 'C£L»C>¢. 4/ Protokolantz sekretarz sqdowy Ilona Lodowska _ ,d,,_.s Wnioskudawcy po rozpoznaniu w dniu 13 paidziernika 2011 r. w Warszawic na rozprawie sprawy z powédztwa W.K. _ przeciwko _ Skarbowi Pafistwa Dyrektorowi Generalnemu Siuzy Wiozicnncj zastqpowanemu przez Prokuratorir; Goneralnq Skarbu Pafistwa o zap1atQ odszkodowania l. powodztwo oddala; I1. op1atQ sapowagprzejmuje na rachunek Skarbu Paristwa; I11. nie obciaga powoda W. K. pozostalymi kosztami procesu. Sygn. aktIIIC 817109 UZASADNIENIE Wprzedmiotowej sprawie powod W.K. wnios1o zasqdzenie od pozwanego Skarbu Pafistwa Dyrektora Generalnego S1uZby Wiqziennej kwoty 120.000 21 tytu1em zadoééuczynienia za naruszeniejego dobr osobistych w zwiagku z przebywaniem w Areszcie E§ledczym (. . .) w okresie od . dnia 05 lutego 2008r. do dnia wniesionia pozwu tj. 17 lipca 2009r., (k 2, k. 7). Pozwany Skarb Pafistwa Dyrektor Gcncralny S1u2by Wiqziennej w W.wni6s1o oddalenie powodztwa w ca1o§oi oraz 0 zasqdzenie od powoda kosztéw postopowania, W tym kosztow zastqpstwa prooesowogo wed1ug norm przepisanyoh. W uzasadnieniu swojego stanowiska procesowego pozwany wskazywa1 na bezpodstawnoéé powodztwa (odpowiedé no pozew k. 253 7). Sqd ustalil nastopujqcy stan faktyczny: W. K. przcbywajako tymozasowo aresztowany w Areszcie §ledczym (...) od dnia 6 lutego 2008r. (odpowiedi na pozcw k. 27, ksiageczka zdrowia k. 61). Podczas pobytu w ww. zaldadzie karnym, w okresic objqtym Zqdaniem pozwu, powéd przebyv/a1 w nastopujapyoh celach: od dnia 6 lutego 2008r. do dnia 12 lutego 2008r. w paw. (. .'.), cola (. . .), pow. celi 7,04 mg, 4 iozka w okresie tym W celi przebywaio 2 osadzonych, od dnia 12 lutego 2008:". do dnia 13 lutego 20081", przebywzd w paw. (...), cela (...) pow. celi 9,55 m2,4 1o2ka w okresie tym w celi przebywaio 2 osadzonych, od dnia 13 lutego 2008f. do dnia 12 czerwoa 20081: przebywai w paw. (...), cola (...), pow. celi 9,55 m2, 24 hfizka w okresie 1319 lutego, 16 23 kwietnia, 67 maja, 20 maja wceli przebywzdo 3 osacizonych, natomiast od 21 rnaja do 11 ozerwca w ccli przebywa10 2 osadzonyoh, w p0Z0sta1ym okresie w coli przebywato 4 osadzonyoh, od dnia 12 czerwca 2008r. do dnia 5 styoznia 20091". przobywa1 w paw. (. . .) cola (. . .), pow. ceii 9,55m2, 4 16Zka w okresie 12 lipca, 131? sierpnia, 23 paidziernika 2 listopada, 791istopada, 411 grudnia oraz 2230 grudnia W celi przebywalo 3 osadzonych, W pozosta1ym okresie 4 0sadzonyoh od 5 stycznia 20091‘. 6 lipca 2009r. przebywa1 W pawilonie (...), oeia (. . .)pow. celi 9,55 m2, 416Zka W okresie 2730 stycznia 20091:, 24 lutego22 czerwca 2009r. W celi przebywaio 3 osadzonych, W pozos1;a1ym okrosio 4, od dnia 6 lipca 20091‘. do dnia 1"? lipoa 2009r. ( do dnia wniesienia pozwu) przebywed w paw. (...) , cela (. . .), pow. cc1i 9,65 m2, 4 1ézka w okresie tym w celi przebywa1o 2 lub 3 osadzonych (odpowiedi na pozew k. 34, okokicznoéci bezsporne). Wynika z tego, Ze przez wiqkszy okres pobytu powoda we wskazanej jednostce w cclach, w ktorych go osadzono panowalro przcludnienie powodujape przekroczenie normy 3 m2 powierzchni na jednogo osadzonego, aie wystqpowaly rowniez kilku Iub kilkudziesiqciodniowe okresy, w ktorych przebywa1 w odpowiednich co do wiclkoéci celach. O przeludnieniu panujagzym w’ Areszcie §1edczym (...) oraz konieoznosici umieszczania osadzonych W oclach, ktorych powierzohnia przypadajacca na osobq by1a mniejsza nii 3 mg by1 poinformowany w1aéciwy sqdzia penitencj arny {sprawozdanie z wizytacji Aresztu Sledczego (. . .) Ic. 193209, zawiadomienia kierowane do Sqdu Okmggowego W. 0 przeludnieniw k. 210, k. 21' 1, k. 212, k. 214, 16.216, k. 218). Dyrektor Arosztu §ledcZego (1. .) wyclai rowniei zhgodnie Z art. 7 ust.5 pkt 1 1 2 Ustawy 0 siuibie wioziennej 2 dn. 26.04.1996r. ( Dz". U. nr 90 1302.55?‘ 2 poin. zm.), § 2
--- STRONA 2 ---
‘RozoorzqdzefiiaMifiistnra Sprawiedliwoéci z dnia 19 kwiotnia 2006 r. W sprawie trybu postqpowania Wiaéciwyoh orgar1oW""w Wypadku, gdy liczba osadzonych W zakhadach karnych lub aresztach éledczyoh przekroozy W skali kraju ogolnq pojcmnoéé tych zaldadow (Dz. U. 2 dnia 19 kwietnia 2006 r.) W'ydane'go3na podstawie art. 248 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny Wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, Z poin. zm.) odpowiednie zarzqdzenia W sprawio umieszczeniaosadzonych W Warunkach, W ktorych powierzchnia celi najednq osobq Wynosi mniej nii 3m2 oraz Wyznaczania dodatkowych miejsc mieszkalnych W dniach: 27.01.2009r.(k.215) , 3] .03.2009r. (k.217), 30.06.2009r. (k.219). Dzia1a1no§c': Aresztu éledczego (...) zostaia W sprawozdaniu z Wizytacji Aresztu éledczego (. . .)z dnia 26.09.2008r.(k. 193209) oceniona pozytywnie. Wjednostce tej 0d kilku lat prowadzone by1y' remonty celem zapewnienia lcpszych warunkow osadzonym, przeludnienie stopniowo sio zmniejszalro, a wiolkoéé jednostki i ograniczone mozliwoéci finansowe powodow:.a1y, E2 nie bylo moiliwe wyremontowanie wszystkich oddzia16w w jednym czasie. Wystqpujape zjawisko przeludnienia nie by1o zawinione przez administracjq (k.207). Cola W paw. (...), nr (...), W ktorej powéd przcbywa1 ocl dnia 13 lutego 2008r. do dnia 12 czerwca 2008r. oraz cola W paw. (.’. .) nr (. . .), w ktorej powod przebyWa1od dnia 12 czerwca 2008r. do dnia 5 stycznia 20091‘. nie posiada1y 0§Wiet1enia jarzeniowego, ktorc zosta1o W nioh zainstalowane po rernoncie, a w poiniejszym okresie powod przebywzd juz W celach z takim oéwietleniom (pismo powoda 2 dnia 01 iutego 201012, k.78, zeznania powoda (k. 178). W 2008r. zosta1y W areszcie éledczym przeprowadzonc prace rcmontowe pawilonéw dla osadzonyoh. Prace te przebiegzfly sukcesywnie i zwiagane by1o to z brakiem odpowiedniej liczby pornieszczefi, do ktérych mozna by1o przenieéé osadzonych na czas remontu ich celi (sprawozdanie z wizyracji Areszru Sledczego (. . .) k. 203, 203). Cele, W ktorych przebywa1 powod zaopatrzone byiy W kapik sanitarny odgrodzony parawanem z prze§cierad1a (odpowiedi na pozew k.28, pismo powoda z dnia 1.02.2010 r k78, bezsporne), z dostqpem do bieiqcej zimnej wody oraz wody oicp1ej, ktora WIQCZBH3 I3}/1a zgodnie z godzinami okreélonymi W rcgulaminie jednostki (okolicznoéé bezspoma odpowiedé. na pozew k.28, pismo powoda z dnia 1.02.201 Or. k.?584) oraz posiada1y Wentylacjg sprawdzana, przez firms; kominiarska, (11.28), W sprawozdaniu problemy z Wentylacja, stwierdzono W paWilonie(...), a tam powod nie przebywa% (k.93). Do utrzymania czystoéci i porzqdku W celi Wydawane by/1y raz W miosiapu érodki czystoéci bez ograniczefi Wg potrzeb Zglaszanych przez oddziaflowych pdniapych s1‘u2bQ W kazdyrn 2 oddziahéw mieszkalnych, na podstawie rozdzielnika. §rodki ozystoéoi kaidorazowo uzupelrniane by1y po zg10szcniu przcz oddziadowych dodatkowych potrzeb, kompiety poécieli by1y prano, natom1ast koce byly zakurzone (zeznania powoda k. I 78). Powod uczestnicz}/1 W regulaminowych spacorach, mia1 dostqp do telcwizji W godzinaoh, W ktorych zgodnie z regulaminem Wklczany by’; pra,d, moiiiwoéé kupowania prasy, korzystania 2 biblioteki, poshzg roligijnyoh. Nadto mia1 on zapewniony dostop do opicki medycznej, z ktérej jednakzc ozqsto nie k0rZySta1 (ksiqéeczka zdrowia k. 6]70), nie Ska1'Zyl sizg rowniez na dolegliwoéci oozu. Powod nie Wnosi1o przcnicsienie go do innej celi, ani nie sk1ada1:zadnej skargi chociai jak Wynika z raportu sqdzia Wizytujapy przoprowadzad rozmowy 2 osadzonymi itylko jedna osoba mia1a zastrzezenia (okoiicznoéé bezsporna). Powyiszy stan faktyczny Sa,d ustalii w oparciu 0: czoéciowo twierdzenia powoda zawarte W piémie z dnia 01.02.2010r., ktore znalaz1y potwierdzenie Wjego zeznaniach /14.601’ oraz pismach i dokumentach z102onych przez pozwanego, a zatem uznanych za bozspome (k.7584), ksiajeczkq zdrowia powoda ( k. 6170), sprawozdanie z Wizytacji W Areszoie Sledczym (. . .) 2 dnia 26.09.2008r. (k.193209) oraz Zawiadomienia kiorowane do Sqdziego penitencjarnego 2. dnia 03.01.2008r..(k.2l0, l1.08.2008r. k.211), 30.09.2008r.(k.212), 27.01.2009r.(k.214), 31.03.2009r.(k.216), Zarzqdzenia Dyrektora Aresztu Sledczego (...) z dnia 2?'.01.2009r.(k.215) , 3 I .03.2009r. (k.217), 30.06.2009r.(k.219). Sqd zwaiyl co nastgpuje: 4 W ocenio Sa,du powodztwo W niniejszej sprawic nie zashnguje na uwzglqdnienie. Zgodnie z treéoia, art. 23 k.c. dobra osobiste cz10wieka,jak W szozegolnoéoi zdrowie, Wolnoéé, czeéé, swoboda sumionia pozostajq pod ochronq prawa cywilnego niezaleinié od ochrony przewidzianej W
--- STRONA 3 ---
innych przepisaoh. Natomiast art. 24 § 1 zdanie 3 k.c. przewiduje, Ze ten czyje dobro osobiste zostato naruszone moio Zadaé zadoééuczynienia pienieznego lub zaptaty odpowiedniej sumy pienieznej na cel spoteczny. Mozliwoéé zasadzenia zadoééuczynienia pionieznego W przypadku naruszenia dobra osobistego reguluje art. 448 k.c, zgodnie z ktorym W razie naruszenia dobra osobistego sad mote przyznaé temu, ezyje dobro osobiste zostato naruszone, odpowiednia sume pieniezna tytuiem zadoééuczynienia pienieinego za doznanq krzywde lub na jego Zadanie zasa_dzi6 odpowiednia sumo pieniezna na wskazany przez niego oel spoteczny, niezaleznie od innych érodkow potrzebnych do usuniecia skutkow naruszenia. Z uwagi na treéé powyzszych przepisow W pierwszej kolejnoéci ustalié nalezato ozy i jakie dobra osobiste powoda zosta1y naruszone przez jednostke penitencjarna, ktora reprezentuje pozwanyjako organ nadrzedny, a ponadto czy naruszenie to by1o bezprawne W éwietle tego, iz art. 24 § 1 zdanie 1 k.c. stanowi, 12 ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrozone cudzym dziataniem, moie Zadao zanieohania tego dziatania, chyba 2e nie jest ono bezprawne. Powod uzasadniajac swoje roszczenie wskazat, ze osadzono go w przeludnionych i zaniedbanych celaoh, nie zapewniajacyeh intymnoéci i odpowiedniej wentylacji, co naruszyio jego godnoéé oraz prawo do intymnoéci. Fakt, ii W. K. by1 podczas swojego pobytu W Areszcie éledozym osadzony W celach, ktore nie czynity zadoéé przewidzianej ustawowo normie gwarantujacej osadzonemu przynajmniej 3 mg powierzohni na osobe (art. 110 § 2 k.k.w.), W przedmiotowej sprawie nie budzit Watpliwoéci Sadu, by} on przyznany takie przez strone pozwana. Zdaniem Sadu nie zapewnienie przez Pafistwo osadzonym W jednostkach penitenojarnyeh minimalnyoh norm powierzohniowyoh nie moic byé stanem zaflugujaoym na aprobate. Niewajpliwie osadzenie powoda W ceiach nadmiemie przeludnionych stanowito naruszenie jego dobr osobistych W postaci godnoéci osobistej, ktorej zgodnie z art. 30 Konstytucji RP ochrona i poszanowanie jest obowiazkiem Wladz publicznych. Zastosowanie érodka zapobiegawczego tyrnozasowego aresztowania W WW. Warunkach, Wed1ug Sadu, naruszalo ustalone normy powierzohniowe, ale nie mozna jednak takiego naruszenia dobr osobistyoh traktowaé jako aktu represji skierowanego indywidualnie przeciwko poWodoWi. Warunki W jakich przebyWa1poWod W rownym stopniu dotyezyiy innyoh osadzonych Wjednostkach penitenojarnyoh. Nalezy zwrooié uwage, 2e W1aéciWe organy przy zachowaniu prooedury postepowania karnego Wydawaty postanowienia co do tyrnczasowego aresztowania powoda, a zatem W éwietle tyoh przepisow konieozne jestjogo zatrzymanie do czasu rozstrzygnieoia W zakresie Winy. lstotna kwestie zawiera pismo z karty 212, gdzie stwierdza sie, _Ze iiozba osadzonych zakwaterowanych W zakiadach karnych i aresztach éledczych W 2008r. przekroezyta W skaii kraju ogolna pojemnoéé tyoh zak1adoW. Jest sprawa oozywista, ze z dnia na dziefi nie moina Wybudowaé zaktadow penitenejarnych, a zaostrzenie przepisow prawa karnego imoziiwoéci zawieszania kar W tamtym czasie spoWodoWa1o koniecznoéé zageszozenia osadzonych. Tym bardziej tymczasowo aresztowani nie moga W zasadzie do czasu orzeczenia W sprawie poza uchyleniem aresztu liczyé na mozliwo éé opuszczenia zakiadu. W tym miejsou Warto Wskazaé, 12 sam powod podnosi1, ie nie WI'l1OSkOW&*IO przeniesienie go do eel} lepszej, ‘mniej przeludnionej czy Wrecz nieprzeludnionej, bowiem W przedmiotowych jednostkach po pro stu takich cel nie by1o. Wszyscy osadzeni W rozpatrywanych okresach przebywali W toisamych warunkach iokalowych. Istotne jest jednak to, Ze przeludnienie W celach nie bf/10 drastyczne, a ponadto powod W roznych okresach przebywa1 od kilku do kilkudziesieciu dni W celach, W ktorych powierzchnia przypadajqca na osobe by1a zgodna z obowiagujacymi normami. Przyldadowe dhzzsze okresy to okres od: 21 maja do 11 ozerwca gdzie W celi nr (. . .) W paw. (. . .), o pow. 9,55 m2, 241oZka przebyWa10 2 osadzonych,wpawi1onie (. . .), ceia nr (. . .), pow. 9,55 m2, 4 toika, W ktorej powod przebyWa1 W okresie od 24 lutego do 22 czerwca 2009r., a W oeli przebywato 3 osadzonych, pozostah: okresy, W ktorych eele byiy odpowiednie to okresy ok. 4 7 dni, ktorych rowniei byio Wieie (vide k. 34). » * W jednostoe, W ktorej przobywai powod od kilku lat prowadzone byty remonty oe1em_ zapewnienia lepszych Warunkow. osadzonym, przeiudnienie stopniowo sio zmniejsza, a Wiolkoéé jednostki i ograniczone rnozliwoéoi finansowe Skarbu Pafistwa powoduja, i2 nie jest mozliwe
--- STRONA 4 ---
Wyremontowanie Wszystkieh oddziaiow W jednym czasie. Wystepujaoe zjawisko przeludnienia nie jest zawinione przez administracje (k.207). Mimo uznania, 12 Warunki, W ktorych byi osadzony powod, naruszyty jego prawa, skala tego naruszenia nie przybraia takiej formy, ktora Wedtug Sadu uzasadniataby zasadzenie zadoséuozynienia, ozy W ktorej mozna bytoby mowié o niegodziwych, nieludzkich Warunkach, jak Wskazywata strona powodowa. Podnieéé przy tym naleiy, 2e pomimo Wskazanych Wyzej niedogodnosci powod miai zapewnione miej see do spania, bezpiatna opieke medyczna, Wyiywienie zgodnie Z przewidzianymi normami, a takie moiiiwoéé korzystania z zajeé swietlicovwch, z biblioteki, czy tei odbywania codziennego spaceru. Poremoncie, od stycznia 2009r. powod przebywat W celi z jarzeniowym oéwietieniem. To, 2e jak twierdzi powod przebywajac na wolnoéci miat duzo bardziej komfortowe Warunki oraz bardziej smaczne jedzenie (vide k. 177178), co powoduje Ze szczegolnie odczui niekomfortowe Warunki panujaee W areszcie, nie moze byé przesianka uzasadniajaca przyznanie zadoééuczynienia. W aresztach bowiem nie rozroznia sie osob, ktore mialy Wczesniej lepsze Iub gorsze Warunki, a wszyscy przebywaja, W Warunkach podobnych. Warto ponadto zwrocié uwage na okolicznosé, iz W Warunkach panujacych W Polsce, powéd mimo Wszystko miai lepsze Warunki niZ znaczna czeéé osob przebywajapych na Wolnosci, a ktore czesto bez swojej Winy zyjaw niedostatku i ubostwie. Sadmeriti W petni podziela poglad Wyrazony przez Sad Najwyzszy W Wyroku z dnia 2 paidziemika 2007r. W sprawie II CSK 269107, zgodnie z ktorym samo osadzenie W przeludnionej celi nie jest Wystarczajaca podstawa do uwzglednienia Zadania zasadzenia zadoséuczynienia. Rowniei W orzeczeniach Europejskiego Trybunaiu Praw Cztowieka najozesciej zwracano uwage na zie warunki sanitarne, niehigienicznosé i brak prywatnosci przy korzystaniu z urzadzefi sanitamych, permanentna niemozliwosé zaspokoj enia potrzeby snu spowodowana niewystarczajaca, iloécia tézek jak i nieustannie zapalonym §Wiat%em ozy panujacym ha%asem, niedostateczne oswietlenie uniernozliwiajace ozytanie, z1a_ Wentyiaeje, Warunki prowadzace do rozprzestrzeniania sie chorob badé. brak mo2liWos'_ci leozenia. Przy ozym Trybunai uWzglodnia1 skumuiowany efekt tyeh Warunkow, a takie specyficzne zarzuty podnoszone przez skariaoyoh. Ponadto powod wyrainie zaznaczyi, Ze dochodzi zadoséuczynienia za przebywanie W przeiudnionej ceii (vide k. 177). Odnoszac sie do zarzutow powoda, iijest on osoba niewinna nie skazana Wyrokiem karnym, nie maja znaczenia W tej sprawie. Powod zostat tymczasowo aresztowany na mocy postanowienia niezawisiego Sadu, na podstawie przesianek okreslonych W obowiazujaeych przepisach. Powod mote zadaé uchyienia tymozasowego aresztowania przed sadem karnym przedstawiajac odpowiednie argumenty. Osoby aresztowane sa osadzane W aresztaeh siedczych, W ktoryoh z oczywistyoh Wzgledéw nie ma komfortu. Dyrekcja aresztu éledczego postepowaia zgodnie 2 obowiazujaoymi W okresie objetym zadaniem pozwu przepisami tj. z § 2 Rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosei 2 dnia 19 kwietnia 2006 r. W sprawie trybu postepowania Wiraseiwych organow W Wypadku, gdy liezba osadzonych W zaktadach kamyoh lub aresztach éledczych przekroozy W skali kraju ogolna pojemnoéé tych zakiadow (Dz. U. Z dnia 19 kwietnia 2006 r.) Wydanego na podstawie art. 248 § 2 k.k.W. Przepis art. 248 § 2 k.k.W. zostat wprawdzie uznany za niekonstytucyjny Wyrokiem Trybunatu Konstytucyjnego z dnia 26 maja 2008 r., SK 25.107 jednakie przestat on obowiazywaé dopiero 6 grudnia 2009r., a Trybuna1 W uzasadnieniu przediuzenia mocy obowiaztljacej tego przepisu stwierdzitz ,,Trybunal Konstytucyjny postanowit na podstawie art. 190 ust. 3 Konstytucji odroozyé termin utraty mocy obowiqzujacej zakwestionowanego art. 248 § 1 k.k.W., biorac pod uwage sytuacje faktyczna w polskim wieziennictwie, tj. permanentne przeludnienie W zakiadaeh karnych i brak miejsc do odbywania kary pozbawienia Wolnoéci. Deoyzja 0 odroczeniu utraty mooy obowiqzujacej art. 248 § 1 k.k.W. jest spowodowana nie tyle potrzeba dokonania zmian W przepisach prawnych, i1e koniecznoscia podjecia Wieiu dziatafi natury organizacyjnej, W celu Wyeliminowania przeludnienia W zakiadach kamych. Pozadana Wydaje sie rowniez zmiana polityki karnej W kierunku szerszego Wykorzystywania nieizolaoyjnych srodkow karnych. ‘ ' Natyehrniastowa utrata mocy obowiazujacej art. 248 § 1 k.k.W. pogiebitaby istniejaca juz obeenie patologiezna sytuacje, W ktorej 2 powodu braku miejsca W zakiadach karnyeh Wielu skazanyoh nie moze odbywaé kary." Zgodnie z art. 24 k.c. ten, ozyje dobro osobiste zostaje zagroione oudzym dzia%aniem, moze Zadaé zaniechania tego dziaiania, chyba 2e nie jest ono bezprawne. Wzwiazku Z WW. orzeczeniem
--- STRONA 5 ---
TK uznaé nalezy, i2 Dyrekcja aresztu podejrnujao deoyzje o umieszczeniu powoda W przeludnionej eeli dziataia na podstawie obowiazujacych Wowczas przepisow prawa, nie miata bowiem podczas remontow moiliwosoi umieszozenia go W bardziej komfortowych Warunkach, co zostaio Wykazane przez pozwanego Skarb Pafistwa Dyrektora Generalnego Siuzby Wieziennej (vide k. 210219) oraz podejmowata dziaiania zwiazane poprawa Warunkow bytowych skazanyeh i tymczasowo aresztowanyeh (k. 203, k.178). Naruszenie Wieo dobr osobistych powoda nie by/10 bezprawne. Sam powod przyznai, 12 obecnie jest zadowoiony 2 Warunkow panujacych W areszeie (vide zeznania powoda k.l’78). Sad Najwyzszy W wyroku z dnia 28 lutego 20071‘. nie uzaleznii moiliwosci zasadzenia zadoséuczynienia od potwierdzenia faktu osadzenia W Warunkach rnetraiowych odbiegajaeych od normy wskazanej W art. I10 § 2 1<.1<.W. Moiliwosé taka zostata bowiem polaczona 2 jednoezesnym naruszeniem takich podstawowych standardowjak zapewnienie kazdemu osadzonemu oddzielnego miejsca do spania albo oddzielenia Wezia sanitarnego od ogoinej przestrzeni oeli. W przedmiotowej zas sprawie brak bylo podstaw do przyjecia, ii powéd W takich Warunkach odbywai kare pozbawienia Woinosci. Sam bowiem powod twierdzii, ii wezet sanitarny oddzielony byi parawanem Z przescierad1a(vide k. 78), nie podnosii on rowniei, aby W celi brakowaio 1o2ek dla przebywaj acych tam osadzonych, Wskazywai zaé, Ze W celach znajdowaiy sie nawet odbiorniki teleWizyjne. Ponadto jak jui zostaio podkreslone wyiej byiy diugie okresy, W ktorych powéd przebywat W oelaeh o powierzohni zgodnej z przepisami prawa, a Wiadzejednostki, W ktorej przebywa1 nieustannie da2y%y do poprawy Warunkow dla osob tam osadzonych. Konkludujac, zdaniem Sadu brakjest podstaw do zasadzenia na rzecz powodajakiejkoiwiek kwoty Zadoséuczynienia za naruszenie jego dobr osobistych, ktore Wiazato sie Z Warunkarni odbywania kary. Warto W tym miejscu 2Wrocié uwage, i2 W judykaturze ugruntowany jest poglad, Zgodnie Z ktoryrn sad nie ma obowiazku zasadzenia zadoséuczynienia W kaidyrn przypadku naruszenia dobr osobistych (vide Wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 19.04.2006r., II PK 245X05, OSNP 20072’?81101). Zasadzenie zadosouozynienia ma oharakter fakuitatywny i od oceny sadu opartej na analizie okolicznosci konkretnej sprawy zaiezy przyznanie pokrzywdzonemu oohrony W tej formie (pot. Wyrok Sadu Apelaoyjnego W sprawie I A_Ca 833106). Podstawowym kryterium deeydujacym o mozliwosei zasadzenia zadoséuczynienia powinien byé m.in. stopiefi Winy naruszyoiela, rodzaj naruszonego dobra oraz poczucie pokrzywdzenia poszkodowanego. W Wyroku Sadu Najwyiszego z dnia 12. 12.20021‘. W sprawie V CKN 1581f00 siusznie Wskazano, ii decyzja 0 zasadzeniu zadoséuczynienia Winna byé poprzedzona takze zbadaniem nasilenia ztej Woli naruszyciela i celowosoi zastosowania tego srodka. Odnoszac sie do kwestii Winy naiezy stwierdzié, ii te przestanke odpowiedzialnosci za nie zapewnienie osadzonym Warunkow metrazowych zgodnych z art. 1 10 § 2 l<.k.W. upatrywaé nalezy poza jednostkami organizacyjnymi, ktore bezposrednio odpowiadaja za Warunki W jakioh ‘powod odbywz11 kart; pozbawienia Wolnosci. Jednostki te bowiem pomimo przepetnienia, nie mogiy odmowié przyjeoia skazanego. Warto tez pamietaé, it gospodarka przedmiotowyoh jednostek penitenejarnych oparta jest na ustawie budzetowej, a zatem srodki, ktorymi one dysponuja maja byo przeznaezane preeyzyjnie na cele, na ktore je otrzymano i W Wysokosci, ktorej one same nie okreslaja. Od czasu wniesienia pozwu powod ma cele odpowiadajaca, normom powierzchni, a zatem podstawowa przyozyna jego niezadowolenia zostaia uwzgledniona W momencie zgioszenia przez powoda pierwszego zastrzezenia W tym zakresie, bo wczeéniej jak sam przyznat skarg nie formutowai /kl778/. Co do inn}/ch problemow podniesionych W procesie to kacik sanitarny byt zakryty, co przyznai powod, a zatem Warunki intymnoéci byiy zapewnione. Kwestie mycia, ciepiej wody Wedhlg powoda sa ograniczone, ale reguiamin porzadku wewnetrznego takie zasady ustalii i byiy one przestrzegane fld 85Wyciag z regulaminu/. j W zakresie Wyposaienia cel i kompletow poécieli, Wyzywienia, maiego spacerniaka, ziej dziaialnosoi kantyny, ograniczonych moiiiwosci biblioteki powod sformuiowat oswiadozenia krytyczne z subiektywnego punktu Widzenia, bo jak to Wyrazii byt przyzwyozajony do innych standardow. Sad uznat za Wiarygodne odczucia powoda; ale Wjego ooenie biorae pod uwage Warunki Zycia W kraju i miejsoe pobytu nalezy uznaé 2e skromne warunki sa Wynikiem mozliwosci finansowyeh
--- STRONA 6 ---
pafistwa W tym zakresie. Areszt 8ledczy (...) jest starym osrodkiem penitenojarnym i przeprowadzane rernonty pochianiaja gros srodkow finansow")/ch. Biorao pod uwage sytuacjfig W poiskiej s1u2bie zdrowia, to Warunki szpitalne czesto sq poréWnywalne z opisywanymi przez powoda, a paejenoi przebywaja W nich niezaleinie od swojej Woli czogo nie m02r|a. powiedzieé 0 skazanych. Przy czym Sad nie ma tutaj na mysli powoda, ktoryjest tymczasowo aresztowany iecz innyoh prawomocnie skazanych, odbywajacych kare pozbawienia Wolnosci. W kwestii dodatkowych zaj eé sportowych i kulturalno oswiatowych, to mOZiiWO§Ci powoda W tym zakresie sa ograniczone z uwagi na status tymczasowo aresztowanego, a te2 nie mo2e byé 2 tego tytutu zatrudniony, co sam przyznaj e/kl78/. Dowéd W postaoi rec_ep_ty,,vnaroku1a1'y (k.222) na okolicznoso, i2 powodowi Z powodu przebywania W celi pogorszyt sie Wzrok nie jest w ocenie sadu Wskazaniem na odpowiedzialnosé pozwanego W tym zakresie , sama recepta nie jest dowodem pogorszenia sie Wzroku powoda oraz tego, od kiedy powod zaczai gorzej Widzieé, a ponadto zostaia ona Wystawiona W okresie nie objetym Zadaniern pozwu. Z doiaczonej ksiageczki zdrowia, jak to jut Wskazano nie wynika, aby powod uskariai sie na problemy okulistyozne, Wskazana wada jest rninimalna /k223/, a zatem nie sposob Wykazaé zwiazku przyczynowego pomiedzy warunkami pobytu W celi, a lekkim ostabieniem Wzroku. Pozwany nie zaprzeczat twierdzeniom powoda odnosnie oswietlenia celi i okresowego przeludnienia :’k179l. Zeznania swiadkow R. S., przebywajacego z powodem W celi W okresie od 20.11. 2009 r. (k.160) oraz H. S. przebywajacego 2 powodem W ceii W okresie od 18.01.2010 (k. 128 ) nie miaty znaczenia dla sprawy jako dotyozace okresu nieobjetego Zadaniem pozwu, co okazato sie dopiero W ezasie przestuehania Wskazanyoh pr2e2 powoda éwiadkow. W. K. cof'na,1 Wnioski o przestuchanie dalszych swiadkow po 2%o2eniu zeznafi na rozprawie 1'kl79l. Podsumowujac na1e2y stwierdzié, 2e umieszczenie okresowo powoda W celi mniejszej 1112 obowiazuj ace standardy mog1o naruszyé jego dobra osobiste i 2 tego tytutu W zasadzie powod 2a,dat zadosléuozynienia, ale zgodnie 2 art.448kc przyznanie zadoééuczynienia ma eharakter fakultatywny. W oeenie Sadu stopiefi Winy pozWanego 2 przyczyn jakie Wskazano powyzej na1e2y uznaé za niski. R6Wnie2 stopiefi pokrzywdzenia powoda wynikajacy Z Warunkow osadzenia nie przernawia za przyznaniem dochodzonej kwoty. Z istoty pozbawienia Wolnosci Wynikaja przede Wszystkim dolegliwoéoi i iiczne ograniczenia, obnizenie standardow W porownaniu do funkcjonowania ,,za murami", a W niniejszym przypadku to Sad W postepowaniu karnym deoyduje o tymezasowym aresztowaniu powoda przy ozym jeszcze raz nalezy podkreélié, 2e art.248§ll<kW straoit moo obowiazujaca 2 dniem 6.12.2009r, a pozew dotyczy okresu Wczesniejszego. W ocenie Sadu zachodzity szozegolnie uzasadnione Wypadki, o jakim mowa W powotanym artykule W Areszcie 8ledczym (. . .) 2 uwagi na przeludnienie W zaidadaoh karnyoh Wynikajaee 2 zaostrzenia przepisow karnych i osadzeniu Wielu aresztowanyoh W Warszawie okregu organéw éeigania prowadzaeyeh postepowanie przygotowawcze, a potem proces. i Majac powyzsze okolicznosci na uwadze Sad uznat, i2 mimo naruszenia dobr osobistyeh powoda brak byio podstaw do zasadzenia Zadanego zadoséuozynienia, dlatego te2 Oddalit powodztwo. O kosztach postepowania natomiast Sad orzeki W oparciu o przepis art. 102 l<.p.c. bowiem powod jako osoba pozbawiona Wolnosci obecnie nie osiaga Zadnyeh doohodow, a jak wynika 2e ztozonego przez niego oswiadozenia o stanie majatkowym (k. 89) nie posiada on rowniei Zadnego majatku 2 ktorego pozwany mogtby sie zaspokoié W przypadku zasadzenia na jego rzecz kosztow zastepstwa proce sowego. W pkt II Wyroku Sad nieuiszczona opiate. sadowa przejajr na rachunek Skarbu Paristwa, bowiem powod, byt 2WoIniony na mocy postanowienia 2 dnia 7 sierpnia 2009r. r. (k. 1 1) W116] czesci od kosztow sadowyoh (pot. art. I01 i art. 1 13 ustawy Z dnia 28 iipca 2005 r. o kosztach sadowyoh W sprawach cywilnych). » .
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Warszawa#IIIC 817109 UZASADNIENIE Wprzedmiotowej sprawie powod W.K. wnios1o zasqdzenie od pozwanego Skarbu Paf#art. 7 ust.5 pkt#art. 248 § 2 ustawy#art. 23 k.c.#art. 24 § 1 zdanie#art. 448 k.c#art. 110 § 2 k.k.w.#art. 30 Konstytucji#art. 248 § 2 k.k.W.#art. 190 ust. 3 Konstytucji#art. 248 § 1 k.k.W.#art. 24 k.c.