Postanowienie III CZP 22/14

--- STRONA 1 --- Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 2014 r. III CZP 22/14 Klauzula wykonalności orzeczeń sądów lub referendarzy sądowych. TEZA aktualna Nadając klauzulę wykonalności orzeczeniom sądów lub referendarzy sądowych wydanym w postępowaniach wszczętych przed dniem 7 lipca 2013 r. oraz ugodom sądowym zawartym w postępowaniach wszczętych przed tym dniem, w treści klauzuli wykonalności nie wskazuje się informacji objętych treścią § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności (Dz. U. z 2012 r., poz. 443 ze zm.). 1 UZASADNIENIE Skład orzekający Przewodniczący: Sędzia SN Józef Frąckowiak. Sędziowie: SN Anna Kozłowska (sprawozdawca), SA Katarzyna Polańska-Farion. Sentencja Sąd Najwyższy w sprawie z wniosku wierzyciela "G.N.B." S.A. w W. przeciwko dłużniczce Anieli L. o nadanie klauzuli wykonalności, po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 30 maja 2014 r. zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia postanowieniem z dnia 4 marca 2014 r.: "1. Czy od dnia 14 sierpnia 2013 r., nadając klauzulę wykonalności orzeczeniu sądu bądź referendarza sądowego, które zostało wydane w sprawie wszczętej przed dniem 7 lipca 2013 r., należy - zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności (Dz.U. z dnia 23 kwietnia 2012 r., poz. 443 ze zm.) - w treści klauzuli wykonalności wskazywać numer PESEL lub NIP wierzyciela i dłużnika będącego osobą fizyczną, jeżeli są oni obowiązani do jego posiadania lub posiadają go nie mając takiego obowiązku, lub numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP wierzyciela i dłużnika niebędącego osobą fizyczną, którzy nie mają obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli są oni obowiązani do jego posiadania? 2. Czy brak wskazania w treści klauzuli wykonalności odpowiednich numerów identyfikujących wierzyciela i dłużnika, o których mowa w § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności, podlega usunięciu w drodze sprostowania, czy w drodze uzupełnienia postanowienia?" podjął uchwałę: Nadając klauzulę wykonalności orzeczeniom sądów lub referendarzy sądowych wydanym w postępowaniach wszczętych przed dniem 7 lipca 2013 r. oraz ugodom sądowym zawartym w postępowaniach wszczętych przed tym dniem, w treści klauzuli wykonalności nie wskazuje się informacji objętych treścią § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności (Dz.U. z 2012 r., poz. 443 ze zm.); odmówił podjęcia uchwały w pozostałym zakresie. Uzasadnienie faktyczne 1 1 1 III CZP 22/14, Klauzula wykonalności orzeczeń sądów lub referendarzy sądowych. - Uchwała Sądu Najwyższego --- STRONA 2 --- W postępowaniu upominawczym wszczętym w dniu 10 maja 2013 r., w dniu 17 lipca 2013 r. został wydany nakaz zapłaty, któremu na wniosek wierzyciela z dnia 6 września 2013 r. referendarz sądowy nadał klauzulę wykonalności. Po doręczeniu tytułu wykonawczego wierzyciel wystąpił o sprostowanie postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności wobec stwierdzenia oczywistej omyłki pisarskiej polegającej na tym, że w klauzuli wykonalności nie wskazano numeru PESEL lub NIP wierzyciela i dłużnika będącego osobą fizyczną lub numeru w Krajowym Rejestrze Sądowym wierzyciela i dłużnika niebędącego osobą fizyczną. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 7 listopada 2013 r. oddalił ten wniosek, argumentując, że w dniu złożenia pozwu nie obowiązywało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności (Dz.U. z 2013 r., poz. 858), nakazujące umieszczanie w jej treści przytoczonych danych, a ponadto w rozporządzeniu nie wskazano, że ma ono zastosowanie także w sprawach niezakończonych w chwili jego wejścia w życie. W skardze na orzeczenie referendarza sądowego wierzyciel zarzucił, że skoro klauzula wykonalności została nadana dnia 9 września 2013 r., a więc później niż weszło w życie rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności, a zarazem w klauzuli brakuje wymaganej przepisami powołanego rozporządzenia treści, wniosek o sprostowanie jest uzasadniony. Rozpoznając zażalenie wierzyciela, Sąd Rejonowy przedstawił Sądowi Najwyższemu na podstawie art. 390 § 1 w związku z art. 397 § 2 k.p.c. budzące poważne wątpliwości zagadnienia prawne przytoczone na wstępie. Uzasadnienie prawne Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Intensyfikacja obrotu prawnego i związany z tym istotny wzrost liczby spraw wpływających do sądów, a tym samym zwiększenie kręgu osób zaangażowanych w toczące się postępowania, niewątpliwie wzmagają ryzyko objęcia postępowaniem i jego skutkami, na różnych jego etapach, innej osoby niż będąca stroną danego stosunku prawnego. Do zwiększenia niebezpieczeństwa takiego stanu rzeczy przyczynia się także wzrost mobilności osób biorących udział w postępowaniach, przy jednoczesnym nieprzestrzeganiu obowiązku meldunkowego wynikającego z art. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (jedn. tekst: Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), a w konsekwencji niepewność co do aktualności danych adresowych pozwanego. Płynące z tego stanu rzeczy zagrożenia zostały dostrzeżone przez ustawodawcę i spowodowały zmiany kodeksu postępowania cywilnego dokonane ustawą z dnia 10 maja 2013 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 654 - dalej: "ustawa zmieniająca"). W wyniku tej nowelizacji nastąpiło wzmocnienie ochrony prawnej uczestników postępowania sądowego m.in. przez odstąpienie od tradycyjnych, dotychczas przewidzianych w kodeksie postępowania cywilnego, metod ich indywidualizacji, tj. wyłącznie przez imię i nazwisko (firmę, nazwę) oraz adres (siedzibę), na rzecz wskazania ponadto numeru (symbolu numerycznego), różnego w odniesieniu do osób fizycznych oraz prawnych i jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej. W konsekwencji, powołaną ustawą zmieniono m.in. art. 126, 177 i 505 k.p.c., a także dodano art. 208. Z przepisów tych wynika obowiązek powoda podania w pierwszym piśmie procesowym numeru powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) powoda będącego osobą fizyczną, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania lub posiada go nie mając takiego obowiązku, lub numeru w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numeru w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP powoda niebędącego osobą fizyczną, który nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania. W odniesieniu do pozwanego, ustawodawca w art. 208 k.p.c. nałożył na sąd obowiązek ustalenia takich identyfikujących go danych, przy czym niewskazanie sądowi przez powoda danych pozwalających ustalić numery indywidualizujące pozwanego upoważnia sąd do zawieszenia postępowania. W elektronicznym postępowaniu upominawczym obowiązek wskazania numerów indywidualizujących pozwanego obarcza powoda. W uzasadnieniu uchwały z dnia 26 lutego 2014 r., III CZP 137/13 (OSNC 2015, nr 1, poz. 2) Sąd Najwyższy wskazał na bezwzględny charakter art. 208 k.p.c., powodujący, że wykonanie obowiązku wynikającego z tego przepisu warunkuje wydanie wyroku; dokonana we wskazany w nim sposób indywidualizacja stron wyznacza stronę podmiotową procesu, co niewątpliwie musi nastąpić przed wydaniem wyroku. Wprawdzie czynnościom sądu ustalenia danych, o których mowa w art. 208 k.p.c., przypisuje się tylko techniczne znaczenie, jednak okoliczność, że przy braku tych danych ustawa nie dopuszcza do wydania wyroku (art. 177 § 1 pkt 6 i art. 182 § 1 k.p.c.) powoduje, że postępowaniem, w którym dochodzi do ustalenia danych indywidualizujących pozwanego, jest postępowanie rozpoznawcze. Nie można przy tym pomijać, że w toku postępowania rozpoznawczego sąd dysponuje instrumentami procesowymi pozwalającymi na uzyskanie danych potrzebnych do ustalenia numerów, o których mowa w art. 208 k.p.c., a pozwany nie jest pozbawiony procesowych środków obrony. Ustawa zmieniająca kodeks postępowania cywilnego weszła w życie z dniem 7 lipca 2013 r., a zakres jej czasowego stosowania ustawodawca określił w art. 2, stanowiąc, że do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe, z wyjątkami, które dla sprawy niniejszej nie mają znaczenia. Biorąc pod uwagę, że postępowanie rozpoznawcze, w którym został wydany powołany na wstępie nakaz zapłaty, zostało wszczęte przed dniem 1 1 1 1 --- STRONA 3 --- wejścia w życie wymienionej ustawy i w tym dniu postępowanie to pozostawało niezakończone, sąd rozstrzygający sprawę, wobec braku ustawowego obowiązku, nie ustalał numerów indywidualizujących pozwanego; nie dysponując nimi, danych tych nie mógł zamieścić w klauzuli wykonalności. Wraz ze zmianą kodeksu postępowania cywilnego, o której mowa, w celu zapewnienia jej realizacji, doszło do zmiany dwóch rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości: z dnia 23 lutego 2007 r. - Regulamin urzędowania sądów powszechnych (jedn. tekst: Dz.U. z 2014 r., poz. 259) oraz z dnia 5 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności (Dz.U. z 2012 r., poz. 443). W pierwszym z nich, rozporządzeniem z dnia 18 lipca 2013 r. (Dz.U. z 2013 r., poz. 870), dodano § 129 w brzmieniu stanowiącym, że jeżeli orzeczenie sądowe lub ugoda sądowa ma być podstawą wpisu do księgi wieczystej, ewidencji lub innego rejestru albo też stanowić tytuł zabezpieczenia lub podlegać wykonaniu w inny sposób niż w postępowaniu egzekucyjnym, w odpisie orzeczenia lub ugody zamieszcza się informację o numerze PESEL lub NIP strony lub uczestnika postępowania będącego osobą fizyczną, jeżeli są oni obowiązani do jego posiadania lub posiadają go nie mając takiego obowiązku lub o numerze w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numerze w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP strony lub uczestnika postępowania niebędącego osobą fizyczną, którzy nie mają obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli są oni obowiązani do jego posiadania. Zmiana ta, zgodnie z § 3 rozporządzenia zmieniającego, weszła w życie dnia 16 sierpnia 2013 r., a zakres jej czasowego obowiązywania sprecyzowano w § 2, stanowiąc, że § 129 stosuje się do orzeczeń wydanych w postępowaniach wszczętych po dniu 6 lipca 2013 r. oraz do ugód sądowych zawartych w postępowaniach wszczętych po tym dniu. Drugim rozporządzeniem, również z dnia 18 lipca 2013 r. (Dz.U. z 2013 r., poz. 859), w rozporządzeniu z dnia 5 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności dodano § 2 , z którego wynika, że w treści klauzuli wykonalności ponadto wskazuje się numer PESEL lub NIP wierzyciela i dłużnika będącego osobą fizyczną, jeżeli są oni obowiązani do jego posiadania lub posiadają go nie mając takiego obowiązku lub numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP wierzyciela i dłużnika niebędącego osobą fizyczną, którzy nie mają obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli są oni obowiązani do jego posiadania. Rozporządzenie, zgodnie z § 2, weszło w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia, tj. z dniem 14 sierpnia 2013 r. i nie zawiera przepisu rozstrzygającego o czasowym zasięgu stosowania dodanego § 2 . Regulacja ujęta w przepisach intertemporalnych ustawy zmieniającej kodeks postępowania cywilnego (art. 2) i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości zmieniającego rozporządzenie - Regulamin urzędowania sądów powszechnych (§ 2) są spójne. W obu tych aktach przyjęto zasadę dalszego stosowania przepisów ustawy dawnej, co w postępowaniach rozpoznawczych wszczętych i niezakończonych przed dniem 7 lipca 2013 r. oznacza brak obowiązku ustalania danych indywidualizujących strony, a w postępowaniach zmierzających do wykonania orzeczeń lub ugód wydanych w takich postępowaniach - konsekwentnie, nieistnienie obowiązku umieszczania takich danych w odpisach tych orzeczeń lub ugód. Brak w rozporządzeniu zmieniającym rozporządzenie w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności jednoznacznego przepisu intertemporalnego wymaga rozważenia, czy należy przyjąć, jak w ustawie zmieniającej kodeks postępowania cywilnego i w pierwszym rozporządzeniu, zasadę dalszego stosowania przepisów ustawy dawnej, a więc w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności tytułom egzekucyjnym wydanym w postępowaniach sądowych wszczętych przed dniem 6 lipca 2013 r. nadawać klauzulę wykonalności w brzmieniu dotychczasowym, czy też że zastosowanie ma zasada bezpośredniego działania ustawy nowej. Poszukując właściwej normy intertemporalnej należy uwzględnić nie tylko charakter przepisów rozporządzenia, ale - oprócz celu do jakiego zostały wydane - również funkcję ochronną, jaką pełnią. Zmiany dokonane w obu rozporządzeniach miały na celu zapewnienie realizacji ustawy nowelizującej kodeks postępowania cywilnego przez zwiększenie, na etapie postępowania wykonawczego, ochrony osób, których dotyczą podlegające wykonaniu tytuły egzekucyjne, gwarantując identyfikację stron. Na gruncie prawa procesowego powszechnie przyjmuje się zasadę bezpośredniego działania ustawy nowej. Uznanie, że zamierzeniem ustawodawcy było poddanie wszystkich tytułów egzekucyjnych, również powstałych w postępowaniach wszczętych przed wejściem w życie ustawy nowelizującej kodeks postępowania cywilnego, nowej regulacji, jeżeli postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności zostało wszczęte po dniu 13 sierpnia 2013 r., powoduje jednak wiele problemów. Prawodawca ma dużą swobodę w zakresie wyboru rozwiązania konkretnej kwestii intertemporalnej, powinien jednak zachowywać pewne reguły kierunkowe, do których niewątpliwie należy rygorystyczny, choć nie absolutny, zakaz retroakcji właściwej. Przy retroakcji niewłaściwej, czyli przy przyjęciu zasady bezpośredniego działania nowego prawa do stosunków powstałych pod działaniem prawa dotychczasowego, prawodawca może korzystać z zasady bezpośredniego działania prawa, jeżeli przemawia za tym ważny interes publiczny. Z tego względu w prawie procesowym można powoływać się na zasadę bezpośredniego działania ustawy nowej o tyle, o ile przemawia za tym interes publiczny i pod warunkiem zastosowania procedur umożliwiających zainteresowanym dostosowanie się do zaistniałej sytuacji (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 czerwca 2003 r., SK 12/03, OTK-A Zb.Urz. 2003, nr 6, poz. 51). Wykładnia zmierzająca do odtworzenia właściwej reguły intertemporalnej powinna zatem uwzględniać poszanowanie uzasadnionych oczekiwań ukształtowanych przez dawne prawo, chyba że ważny interes publiczny pozwala na odejście od tych pryncypiów. W badanych okolicznościach takie odstępstwo nie ma dostatecznego usprawiedliwienia. 1 1 1 1 --- STRONA 4 --- Ustawodawca, dokonując zmiany kodeksu postępowania cywilnego, kierował się potrzebą jednoznacznego zindywidualizowania strony, a tym samym potrzebą zmniejszenia ryzyka wystąpienia przypadku, w którym egzekucja jest kierowana przeciwko innej niż dłużnik. Żaden jednak ważny interes publiczny nie usprawiedliwia odmiennego postępowania sądu przy wydaniu odpisów orzeczeń sądu i ugód, które podlegają wykonaniu w inny sposób niż w postępowaniu egzekucyjnym. Dokonywane na podstawie takich tytułów egzekucyjnych czynności, np. wpisy w księgach wieczystych, wywierają istotne skutki w sferze prawnej danego podmiotu i niewątpliwie oddziałują na jego sferę majątkową. Tymczasem stosowanie § 129 regulaminu urzędowania sądów powszechnych w odniesieniu do takich orzeczeń i ugód, jeżeli zostały wydane w postępowaniach wszczętych przed dniem 7 lipca 2013 r., zostało wyraźnie wyłączone. Zróżnicowanie zatem sytuacji uczestników postępowania wykonawczego, w zależności od tego, czy tytuł egzekucyjny podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym, czy w inny sposób, przez udzielenie odmiennej i w zamierzeniu prawodawcy szerszej ochrony dłużnikom w postępowaniu egzekucyjnym, nie ma dostatecznego usprawiedliwienia i przeczy konstytucyjnej zasadzie równego traktowania przez władzę publiczną (art. 32 Konstytucji). Tak więc uregulowanie ujęte w § 2 rozporządzenia zmieniającego Regulamin urzędowania sądów powszechnych przemawia z punktu widzenia standardów państwa prawa przeciwko przyjęciu zasady bezpośredniego działania ustawy nowej. Skłania do tego również wykładnia systemowa. Nie można też pominąć, że rozporządzenie w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności czerpie delegację z art. 783 § 2 k.p.c. Przepis ten upoważnia Ministra Sprawiedliwości jedynie do określenia brzmienia (treści) klauzuli wykonalności, nie może zatem stanowić podstawy prawnej nałożenia na stronę czynną postępowania klauzulowego dodatkowych obowiązków, związanych z koniecznością wskazywania numerów indywidualizujących, ani na sąd obowiązków związanych z koniecznością poszukiwania tych numerów we właściwym rejestrze. Jeżeli natomiast numery te zostały już ustalone w postępowaniu, to ich ujawnienie w klauzuli wykonalności ma charakter wyłącznie techniczny. W takiej sytuacji nie tylko nie występuje problem przekroczenia granic delegacji ustawowej, ale też wynikające z takiego rozumienia § 2 domniemanie legalności rozporządzenia staje się argumentem na rzecz przyjęcia zasady działania ustawy dawnej jako właściwej normy intertemporalnej do określenia czasowego zasięgu stosowania tego przepisu. Przyjęcie, że zamiarem prawodawcy zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności było poddanie regulacji ujętej w tym rozporządzeniu zasadzie bezpośredniego działania ustawy nowej, co oznaczałoby, że klauzula wykonalności nadawana wszystkim tytułom egzekucyjnym wydanym kiedykolwiek powinna zawierać dane wymienione w § 2 rozporządzenia, musiałoby prowadzić do wniosku, że dane te należy ustalać w postępowaniu klauzulowym. Podstawy prawnej do przypisania sądowi takiego obowiązku w postępowaniu klauzulowym można upatrywać wyłącznie w art. 13 § 2 k.p.c. Do takiego wnioskowania nie ma jednak wystarczających podstaw, wymieniony przepis bowiem stanowi o stosowaniu przepisów o procesie odpowiednio do innych postępowań unormowanych w kodeksie, odesłanie więc do przepisów o procesie nie jest odesłaniem wprost. Zawiera on nakaz stosowania odpowiedniego, co wiąże się ze specyfiką tych innych postępowań i może oznaczać również wyłączenie stosowania pewnych przepisów procesowych w innych postępowaniach. Biorąc pod uwagę, że w postępowaniu rozpoznawczym sąd dysponuje instrumentami procesowymi pozwalającymi na uzyskanie danych potrzebnych do ustalenia numerów, o jakich mowa w art. 208 k.p.c., a pozwany nie jest pozbawiony procesowych środków obrony, oraz że dane indywidualizujące strony ustalone w tym postępowaniu wyznaczają definitywnie jego podmiotowy zakres, należy stwierdzić, iż próba stosowania wskazanych przepisów w postępowaniu klauzulowym stoi w sprzeczności z właściwościami tego postępowania. Z zastrzeżeniem przypadków, w których klauzula wykonalności modyfikuje podmiotowy lub przedmiotowy zakres egzekucji w zestawieniu z zakresem wynikającym z tytułu egzekucyjnego (tzw. klauzula konstytutywna), sąd - nadając klauzulę wykonalności - bada jedynie, czy akt, na który powołuje się wierzyciel, uprawnia do prowadzenia egzekucji ze względu na spełnienie ustawowych wymagań przewidzianych dla tytułu egzekucyjnego i treść stwierdzonego w nim obowiązku. W tych sytuacjach klauzula wykonalności nie stwarza nowych praw i ma wyłącznie znaczenie deklaratywne. W takim postępowaniu dłużnikowi nie przysługuje prawo do wysłuchania; przeciwnie, dłużnik o wszczęciu egzekucji dowiaduje się dopiero przy pierwszej czynności komornika. Wyłącza to możliwość uzyskania od dłużnika danych pozwalających sądowi na ustalenie numerów, o których mowa w art. 208 k.p.c. Z kolei brak tych danych skazywałby wierzyciela na zawieszenie postępowania klauzulowego i tym samym, wobec braku tytułu wykonawczego, na niemożność wszczęcia egzekucji. Koncepcja zakładająca ustalenie numerów indywidualizujących wierzyciela i dłużnika na etapie postępowania klauzulowego ingeruje zatem w wynikającą z obowiązujących przepisów naturę klauzuli wykonalności, nadając jej quasi-konstytutywny charakter. W tym ujęciu postępowanie klauzulowe pełniłoby rolę doprecyzowującą osobę dłużnika i prowadziło do oznaczenia osoby, na rzecz i przeciwko której ma się toczyć egzekucja. Takie ujęcie podważałoby jeden z celów ustawy zmieniającej i oznaczałoby, że sąd prowadzi postępowanie rozpoznawcze i wydaje orzeczenie przeciwko niezindywidualizowanemu pozwanemu, natomiast określenie, przeciwko komu ma być prowadzona egzekucja, należy do postępowania klauzulowego. Wykładnia zmierzająca do odtworzenia właściwej reguły intertemporalnej uwzględniająca obowiązujący porządek prawny nakazuje zatem wyrazić pogląd, że przepis § 2 rozporządzenia w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności nie ma zastosowania, gdy klauzula wykonalności ma być nadana tytułowi egzekucyjnemu powstałemu w postępowaniu sądowym wszczętym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej kodeks postępowania cywilnego 1 1 1 1 1 1 --- STRONA 5 --- Z tych względów Sąd Najwyższy podjął uchwałę, jak na wstępie. Zważywszy, że rozstrzygnięcie przedstawionego Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego powinno być niezbędne do wydania orzeczenia w danej sprawie, a treść podjętej uchwały czyni bezprzedmiotową wątpliwość wyrażoną w drugim zagadnieniu prawnym, Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w tym zakresie.