Postanowienie III C II24f09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

--- STRONA 1 --- Sygn. akt III C II24f09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ _ F ia 2 marpa . . Sad 0kr<@gowy w warszwie Wydzifl III d.ii?.‘Z§€;i.i‘§."J’bi§.§31?.‘L’1’Sz‘?’Ii?,5]§i1’1:’§§511531.. cywilny W SkIadzie nastqpuj accym; przekazano iniorrnacjo oublicznq W forniie PrzeW*odniczqcy: SSO Agnieszka Matlak _ dommemu ‘Uh W Mme przemomnei Protokolant: sekretarz szidowy Anna Danielak _____ ____ __________ po rozpoznaniu W dniu 9 marca 201 1 r. W Warszawie na rozprawie mi Z/2;§‘“‘[§Y spraw z powodztwa K. B. ‘  przeciwko SkarboWiPa1‘1stwa Dyrektorowi Generalnemu Sluzby """" odszkodowanie i zadoééuczynienie I. Oddala powodztwo 0 zadoééuczynienie; II. Oddala powodztwo 0 odszkodowaniej zadoééuczynienio; III. Nie obci:1_Za powoda kosztami postqpowania. Sygn. akt 1110 1124/09 UZASADNIENIE W pozwie, ktory Wpiynaj do tutej szego Sqdu W dniu 2 paidziernika 2009 r., powod K. B. Wniosi o zasqdzenie od pozwanego Skarbu Pafistwa  Dyrektora Generalnego Siuiby Wioziennej W W. Q90 ustaieniu sratiofiscipostanowieniem — k 29) kwoty 250.000 21 tytulem zadoééuozyniénia za naruszcnio jogo dobr osobistych W zwiqzku z umieszozeniem go W przeludnionyoh celaoh W trakoio odbywania kary pozbawionia Wolnoéci. PoW6d zarzuoai, iZ w trakcie pobytu W jednostkach penitencjarnyoh W oeiach panowaio przeludnienie oraz nieodpowiednie warunki techniczne, kqoiki sanitarne byty niezabudowane, brakowaio lroiek, zajoé fizycznych i kulturaino  oéwiatowych. Podnosii, i2 osadzono go czasowo z osobami'odbyWajaLcy1ni kart; pozbawienia wolnoéoi W warunkach reoydywy. Pozwany Skarb Paflstwa  Dyrektor Generalny Siuiby Wiqziennej W W. Wniosi 0 oddalenio powodztwa W caioéoi oraz 0 zasqdzenie od powoda kosztow postopowania, W tym kosztow zastopstwa prooesowego Wediug norm przopisanyoh. W uzasadnieniu swojego stanowiska procesowego pozwany \VS1(&Z}/Wfli na bezpodstawnoéé powodztwa, a nadto podnosii zarzut przedawnienia czoéoi roszozenia, poxvoiujap siq na trzyletni torrnin przodawnienia roszczenia powoda (odpowiedé na pozew — k 38, pismo  k 53).  ' Sqd ustalil nastopuj qcy stan faklyczny: Powod K. B. i przobywai W AS (...) W okresie od 24.05.2001 r. do 111.2001 r. i od 14.07.2005 r. do 26.09.2006 r., W ZK W P. od 7.11.2001 r. do 28.07.2004 r., W ZK (...) od 28.07.2004 r. do 11012005 r. i od 26.09.2006 r. do 10.05.2007’ 1'. oraz od 19.05.2007 r. do 15.01.2008 r., W ZK W K. od 15.01.2008 r. do 7.02.2009 r., A0 (...) od 8.07.2009 r. do dnia pozwu flpismo  k. 54). We Wszystkioh Wskazanych wyzej jednostkach panoWa1o bliioj niookreélone okresowe przeludnienie (bezspome). O kwestii przeludnienia W ZK W K., ZK () i A0 (finformowano regulamie sodziow penitencja.rnycl1 (k. 6488). Cele W WW.j8(I1l1OSt1(3C»11 ponitonojarnych Wyposaione byiy standardowo. Wyposaienie by1o zgodne z przepisami rozporzqdzenia Ministra Sprawiodliwoéoi 2 dnia 17' paidziernika 2003 r. W sprawie Warunkow bytowych osob osadzonych W zakiadaoh karnych i aresztaoh éledczych. W Zakiadzie Karnym W K. powéd osadzony byi w celach nr _() W pawilonio (,1 oraz. nr _() i (...) W pawilonio (...). W ZK W K. Wszystkie oele majq Wydzielone kacciki sanitame Wyposazono zgodnie z obowiqzujqcymi przepisami. W ce'li nr (...) éoiana kacoika sanitarnego byia rnurowana W pehwj wysokoéoi. Okna W ceiach sq trzyskrzydbwe, drewniano, starego typu. W kaidej celi znajduja. siq 1, 2 lub 4 punkty éwietlne. Wszystkie cele wyposaione sa. W przewody Wentyiacyjne, przeglqdane raz do roku Qvrotokoly kontroli  k 97100). Dodatkowo mozliwe jest otwarcie okna W celi. WIZK () Wszystkie cele, W ktorych przebywai powod miaiy wydzieiony WQZ61 sanitarny, W tym umywalko z zimnq Wodq. Cele posiadaiy system Wentylacji grawitacyjnqj, sprawny i regularnie sprawdzany. Kaida cola Posiadaia dwa punkty éwietlne oraz jeden w kqciku sanitarnym. Osadzeni otrzymywali érodki ozystoéoi ihigiony osobistoj zgodnie z obowiaczujacq/mi przepisami. W AS () kacciki sanitarne W celach sq caikowicie zabudowane  murowane. Budynki oddano zostaly do uzlytku W latach 20052009, Wioc instalacje sq sprawne, a warunki teohniozne dobre. Osadzeni otrzymujq érodki czystosici i higieny osobistej zgodnie 2 obowiqzujaflcymi przepisami  raz W miesiapu mydio, rolko papiero toaletowego, nozyk do golenia i proszek do prania 200 gram, natomiast kreln do goienia, pasta; do zobow i szozotoczkq do Zqhow otrzymuje Wg zgiroszonego zapotrzebowania. Powod mogi takze korzystaé z bibliotoki oraz zajqé kulturalno  oéwiatowych zgodnie 2; pianem zajoo reaiizowanym W oddziaiaoh mieszkalnyoh. W kaidym oddziaie znajduje sio éwiotlica z telewizoreln, stoi do tenisa. Osadzonym Wolno takie posiadaé W celach odbiorniki TV i RTV stanoW'iqoe ich Wiasnoéé. '  . . --- STRONA 2 --- W ZK (...) powod byi odpfatnie zatrudniony na podstawie skierowania do pracy W_ _(...) na stanowisku pracownika fizycznego fit 92), Powod W trakcie pobytu W WIW jodnostkaoh nie zgiaszai skarg na funkcj onariuszy sh_1:'»:_by WiQZ16l"lfl6j lub Warunki techniczne panuj ace W celach. Powod czasoWo pl'ZCbyW'VB:iW_j6£11"lBj celi z reoydywistami, nie poniosljednak przez to Zadnej szkody (zezn. powoda  k J04). _ 3 Powyiszy stali faktyczny Sad ustalil W oparciu 0: dokumentaojqfk. 64100) i zoznania powoda shlohanego W charakterze strony (k. 103104, 118), ktoremu zdaniem Sadu W czoéci naIe2a%o daé Wiart;.'S'aLd odmowilrjcdnak Wiary zeznaniom powoda 2 zakresie, W jakim WskazyWa%, ii by’; przoz caiy okros pobytu W WV\+'._j6C1flOS1Z1<21C1’l penitencjamych osadzony W celach znaczaco przeludnionyoh  pI‘ZB1Lld11iB1‘li'8 okresowe panuj ace W polskich jednostkach penitenoj arnych jest bowiom znano sadowi z innyoh spraw o zadoééuczynienie, natomiast twierdzefi na temat permanentnego przeiudnienia, co dopiero mogioby skutkowaé odpowiedziainoéoia Skarbu Pafistwa, powod nie popar1 Zadnymi innymi dowodami. V Sad zwaiyl co nastgpuje: ~ W ocenie Sadu powodztwo W niniejszej sprawie nie zastugiwato na uWzgIQdnienie.Zgodnie z treéoiq art. 23 k.c. dobra osobiste cziowieka, jak W szczegolnosci zdrowie, Wolnosé, czesé, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, Wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalnosé mieszkania, tworczosé naukowa, artystyczna, Wynalazcza i racjonalizatorska, pozostaja pod ochrona prawa cywilnego niozaleznie od ochrony przewidzianej W innych przepisach. Z kolei stosownie do art. 24 § 1 ten, czyjo dobro osobiste zostaje zagroione cudzym dziahniem, moie Zadaé zaniechania tego dziaiania, chyba 2e niejest ono bezprawne. W razie dokonanogo naruszenia moie on takie iadaé, aioby osoba, ktora dopu§ci%a sio naruszenia, dopeiniia czynnoscit potrzebnych do usunirgcia jego skotkow, W szozegolnoéoi aioby zioiyia oéwiadczenie odpowiedniej treéci i W odpowiedhiej formie. Na zasadaoh przewidzianyoh W kodoksie mote on rowniez Zadaé zadoééuozynienia pienioznego lub zapiaty odpowiedniej sumy pieniqinoj na Wskazany eel spoieczny. ' Przepis art. 448 stanowi, i2 W razie naruszénia dobra osobistego sad moie przyznaé temu, czyje dobro osobisto zostato naruszone, odpowiednia sumo tytuiem zadoséuozynienia picnicginego za doznana krzywdo lub najego Zadanie zasadzié odpowiednia sumo pionioina na Wskazany przoz niego oel spoieozny, niezaleinie od innyoh sirodkow potrzebnyoh do usuniooia skutkow naruszonia. Przopis art. 445 § 3 stosuje sicg. Jak shlsznie Wskazywal Sad Apelaoyjny We W. W sprawio I ACa I150¢’06 (W'}’I‘01( z dn. 24.07.2008 r., OSAW 2008f4f1 10) W przypadku naruszenia dobr osobistych bezprawnym dziaianiem sprawcy pokrzywdzonemu przede Wszystkim przysiuguja srodki o oharakterze niomajatkowym przewidziane W art. 24 k.c, a W przypadku gdy dziaianie naruszyoiela jest takze zawiniono érodki o oharakterze majatkowym, o ktorych stanowi art. 448 k.o. Warto zwrooié uwag/.3, iz obydwa roszozenia majacharakter samodzielny i pokrzywdzonemu przys%uguje prawo ich wyboru, ale sadowi pozostawionajest ocena celowoéci przyznania ochrony W Zqdanej formic, jego adekwatnosci do rodzaju naruszonego dobra, a przede Wszystkim rozmiaru doznanej krzywdy. Przy Zadaniu przyznania odpowiodnioj sumy tytuiem zadoséuczynienia na rzecz pokrzywdzonego podstawowym kryterium oceny sadu Winien byé rozmiar ujemnyoh nastopstw W sferze psychicznej pokrzywdzonego bowiem celern przyznania ochrony W formic majqtkowej jest zrekompensowanie i ziagodzenie doznanej krzywdy moralnej. Z tych teZ Wzglqdow sad jest zobowiazany ustalié zakros cierpiefi pokrzywdzonego, a przy ocenie tej przestanki nie moie abstrahowaé od Wszystkich okolioznoéoi towarzyszacych powstaniu krzywdy. Znikomosé ujemnych nastgpstw mote byé podstawa oddalenia powodztwa 0 przyznanie zadoééuczynienia na rzecz pokrzywdzonego. Przechodzqc na grunt niniejszej sprawy W pierwszej kolejnosci naleiaio zatem ustalié ozy E jakio dobra osobiste powoda zostaiy naruszone przez jednostki penitencjarne, ktoro reprezentuje pozwany jako organ nadrzqdny. W tym’ kontekscie Warto podkreslié, 2e zaréwno W doktryniejak i Wjudykaturze utrwalone jest stanowisko, zgodnie z ktorym przy ocenie zaistnienia naruszenia dobra osobistego naieiy posiugiwaé sio kryteriami natury obiektywnej, nie zaé jedynie subiektywnymi odczuciami osoby Wystopuj acej o przyznanie ochrony. * " Sad Najwyiszy W Wyroku z dnia 26 paidziemika 2001 r. (V CKN 195/01, LEX nr 53107’) stwierdzii, Ze ocena, czy ozesé cziowieka zostaia zagroiona bqdi naruszona, musi byé dokonana przy stosowaniu kryteriow obiektywnych. Istotne jest bowiem nie subiektywne odczucie osoby Zadajapej ochrony prawnej, ale obiektywna reakoja opinii publicznej. Ponadto nie kaidy przypadek dyskomfortu psychicznego, jak to zauwazyi Sad Apeiacyjny W W. (uzasadnienie Wyroku 2 dn. 08.05.2009 r. W sprawie VI ACa 1242108), spowodowany ‘bezprawnym zachowaniem sic5 innej osoby, jest Wystarczajaca podstawa do poszukiwania ochronyisadowej dobr osobistych, boWie1_n nalezy mien’: na uwadze r6Wnie2 zobioktywizowana ooeno zewnotrzna. Konieczne jest takie zachowanie proporcji oraz umiaru i nie rnoie naduzywaé instrumentow prawnych’ Wiascivvyoh tej ochronie do przypadkow drobnych, opierajacych sir; W _g16Wnej mierze na subiektywnych odozuoiach zainterosowanego, gdyz taki sposob postqpowania proWadziI'by do deprecjonowania samego przedmiotu ochrony. --- STRONA 3 --- Nadto,_ W przedmiotowej sprawie powod uzasadniai swoje Zadanie tym, Ze osadzono go W przeludnionych i zaniedbanyoh oelach, oo naruszyiojego dobra osobiste W postaci godnosoi oraz prawa do intyninosoi. Zgodnie z tresoia art. 6 k.c. oraz 232 k.p.o. cieiar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, ktora z tego faktu Wywodzi skutki prawne. Naieiy pray tym pamietaé, Ze Wystepowanie istotnej dla sprawy okoiioznosoi powinno byé udowodnione przez strone takie twierdzenie zg1aszajaoa(wy1‘ok SN Z dnia 22 listopada 2001, I PKN 660/00). Zatem to na powodzie spoczywai cieiar dowodu z zakresie Wykazania przytaozanyoh przez siebie dziaiafi jednostek penitencj arnych, W ktoryoh upatruje on naruszenia dobr osobistych i udowodnienia krzywdy, jaka W sWojej ooenie poniosi. PoWod W przedmiotowej sprawie nie sprostai jednak temu obowiazkowi. Zdaniem Sa_du, nie udowodnii on okolioznosci, jakoby przez caiy czas pobytu W jednostkach penitenojarnyoh panowaio przeiudnienie. Jak Wyzej juz podnoszono Sad nie dai Wiary zeznaniom powoda W zakresie naruszenia jego dobr osobistyoh przez WW. jednostki penitencjarne poprzez permanentne przetrzymywanie go W przeludnionych oeiaoh, a powéd nie przedstawii iadnyoh innych dowodow na poparoie swoioh twierdzefi W tym przedmiocie oraz» na wykazanie, ii inne powolywane przez niego dziaiania pozwanego (a dokiadnie podlegiych mu jednostek penitencj arnych), faktycznie miaiy miej sce. W tym kontekscie warto rowniei zwrocié uwage na to, ze chooiaz powszechnie Wiadomym jest, it W~*, jednostkach penitencjarnych na terenie kraju panuje okresowei przeludnienie, to jednak powod nie udowodnii, 2e akurat W celach, W ktorych on przebywai w danych okresach takie przeludnienie Wystepowaio permanentnie. Powszechnapraktyka zakiadow karnych i aresztow sledczychjest bowiem ,,p1zesuwanie" osadzonych pomiedzy celami tak, aby miino panujacego W jedhostoe generalnie przeludnienia, osadzeni nie przebywali permanentnie W oelach niezapewniajaoycli im powierzchni przynajrnniej 3 mg. Bez znaozenia jest rowniei podnoszona przez powoda okolicznosé, ii przebywai W celi z recydywistami. Sam powod stwierdzii bowiem, it nie Wiazaio sie to dla niego z Zadna szkoda czy niedogodnoscia.   Reasulnujac, W ocenie Sadu powod nie udowodnii" swojego roszozenia, dlatego tei powodztwo zgioszone W niniejszej sprawie nalezaio oddalié. Wedhig Sadu W konteksoie Wyiej Wskazanych ustaleii faktyoznyoh i prawnyoh badanie zgioszonego przez pozwanego zarzutu przedawnieniaczesci roszczenia okazaio sie zbedne. O kosztach postepowania natomiast Sad orzeki W oparciu o przepis art. 102 k.p.o. biorao pod uwage sytuacje majatkowa powoda, ktory, mimo, ii obecnie praouje jako pomocnik na budowie, nie uzyskuje dochodu Wystarczajacego do pokryoia kosztow zastepstwa prooesowego po stronie pozwanej.