§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
Orzecznictwo

Postanowienie III C 481/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warsza

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. III C 481/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warszawie III Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Joanna Bitner Protokolant: sekretarka Magdalena Sujkowska po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa R. K. przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Generalnemu Służby Więziennej o ochronę dóbr osobistych I. powództwo oddala; II. nie obciąża powoda obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania w sprawie na rzecz pozwanego, a nieuiszczone koszty sądowe przejmuje na rachunek Skarbu Państwa. Sygn. akt III C 481/14 UZASADNIENIE W dniu 25 kwietnia 2014 roku / k.2./ powód R. K. wniósł pozew przeciwko pozwanemu Skarbowi Państwa – Dyrektorowi Generalnemu Służby Więziennej, domagając się zasądzenia od pozwanego kwoty 80 000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznanie krzywdy w związku z warunkami bytowymi odbywania kary pozbawienia wolności. Żądał również zasądzenia 5 000 zł na wskazany przezeń cel społeczny oraz zobowiązania pozwanego do przeproszenia powoda za dokonane już naruszenia dóbr osobistych, których skutków nie da się usunąć, poprzez zamieszczenie na koszt pozwanego w ciągu 7 dni od uprawomocnienia się wyroku na stronie internetowej (...) w dziale „Ogłoszenia i komunikaty”, czcionką Verdana, rozmiar „small” z pojedynczą interlinią tekstu: „ Wyrażam ubolewanie, że Centralny Zarząd Służby Więziennej dopuścił się naruszenia dóbr osobistych Pana R. K. poprzez umieszczenie go w jednostkach penitencjarnych nie spełniających standardów cywilizowanego państwa i za wszystkie wyrządzone Panu R. K. szkody niematerialne szczerze przepraszam”, dostępnego na stronie przez 30 dni. W uzasadnieniu wskazał, że powód był osadzony w przepełnionych celach, które nie były wyposażone w odpowiedni sprzęt zapewniający miejsce do spania i higieny, nie było odpowiedniej temperatury i oświetlenia, na sufitach i ścianach odpadał tynk. Skarżył się również na brak świetlic, brak dodatkowych zajęć oraz fakt, że musiał świadczyć pracę, za którą nie otrzymywał wynagrodzenia. W odpowiedzi na pozew pozwany Skarb Państwa – Dyrektor Generalny Służby Więziennej wniósł o oddalenie powództwa w całości. Pozwany podniósł w pierwszej kolejności zarzut częściowego przedawnienia roszczeń powoda za czas poprzedzający 3 lata przed wniesieniem pozwu. --- STRONA 2 --- Odnosząc się kolejno do poszczególnych zarzutów podnoszonych przez powoda, pozwany wskazał, że z jego ustaleń wynika, iż w okresie nieprzedawnionym powód nigdy nie przebywał w warunkach przeludnienia. Powodowi były też przydzielane wszystkie konieczne środki kwaterunkowe i środki czystości. Miał prawo korzystać z zajęć w świetlicach, z biblioteki. Mógł korzystać z ciepłej kąpieli co najmniej raz w tygodniu. Miał również zapewnioną stałą opiekę lekarską oraz wyżywienie 3 razy dziennie. Pozwany nie naruszył również przepisów dotyczących wydzielenia kącików sanitarnych w celach mieszkalnych, w których przebywał powód. Sąd ustalił, co następuje: Powód karę pozbawienia wolności odbywał w następujących jednostkach penitencjarnych: 1. Areszt Śledczy O. w okresie: 7 grudnia 2005r. - 6 września 2006r. 2. Areszt Śledczy W. w okresie 6 września 2006r.-12 września 2007r. 3. Zakład Karny W.w okresie 12 września 2007r. - 30 grudnia 2008r. 4. Zakład Karny I. w okresie 30 grudnia 2008r.-16 lipca 2009r. 5. Areszt Śledczy S. w okresie 5 lipca 2010r.- 8 listopada 2010r. 6. Areszt Śledczy W. w okresie 30 listopada 2012r.-19 września 2013r. (25 sierpnia – przepustka, 26 sierpnia – powrót z przepustki w terminie) 7. Zakład Karny Ł. w okresie 19 września 2013r. -16 stycznia 2014r. 8. Areszt Śledczy S. w okresie 16 stycznia 2014r.-23 stycznia 2014r 9. Zakład Karny R. w okresie 23 stycznia 2014r.-2 kwietnia 2014r. 10. Areszt Śledczy W. w okresie 2 kwietnia 2014r.-8 kwietnia 2014r. 11. Zakład Karny S. w okresie od 8 kwietnia 2014 r. – do wniesienia pozwu. Po złożeniu pozwu powód został przetransportowany do Zakład Karnego w R., gdzie odbywał karę do 18 października 2014 r. /informacja o pobytach i orzeczeniach, k.72-81, notatka, k.196/ Powód nie przebywał w okresie 3 lat przed wniesieniem pozwu (jednostki penitencjarne z pkt 6-11), w warunkach przeludnienia. Powód przebywał w celach mieszkalnych, w których powierzchnia w celi mieszkalnej, przypadająca na skazanego, wynosiła zawsze nie mniej niż 3 m 2 . --- STRONA 3 --- /wyjaśnienia ppor. D. S. z dnia 18.09.2014 r., k.65,notatka służbowa chor. M. W. z dnia 17.09.2014 r., dot. AŚ W., k.66, notatka służbowa por. M. Ł. z dnia 19.09.2014 r. - dot. AŚ w O., k. 82, notatka służbowa szer. P. K. z dnia 24 września 2014 r. -dot. ZK W., k.62/ Wentylacja w pozwanych jednostkach penitencjarnych była poddawana corocznie kontrolom, których wyniki były pozytywne. Temperatura w pomieszczeniach pozwanych jednostek penitencjarnych była sterowana automatycznie poprzez instalację centralnego ogrzewania. Wszelkie usterki dotyczące wyposażenia kwatermistrzowskiego i kanalizacji - były na bieżąco usuwane. Stan techniczny cel oraz ich czystość w dużej mierze zależały od samych osadzonych, którzy niejednokrotnie celowo dokonywali ich dewastacji. Remonty cel prowadzone były sukcesywnie, w miarę zgłaszanych potrzeb, zgodnie z harmonogramem prac konserwacyjno - remontowych na dany rok. Cele mieszkalne wizytowane były także przez pracowników medycznych i stan cel, w których przebywał powód nie budził zastrzeżeń. /notatka służbowa ppor. G. M. z dnia 22.09.2014 r., k.71; notatka służbowa mł. Chor. P. C. z dnia 19.08.2014 r. - dot. AŚ W., k. 67-70; notatka służbowa szer. P. K. z dnia 24 września 2014 r. -dot. ZK W., k. 62; wyjaśnienia ppor. D. S. z dnia 18.09.2014 r. — dot. ZK I., k.65; protokoły przeglądów przewodów kominowych, k.50-53/ Powód, jak inni osadzeni, mógł korzystać z bogatej oferty zajęć kulturalno-oświatowych i sportowych. /notatka służbowa mł. Chor. Z. C. z dnia 19.09.2014 r. - dot. AŚ W., k.63-64; notatka służbowa szer. P. K. z dnia 24 września 2014 r. - dot. ZK W., k.62, wyjaśnienia do pozwu ppor. D. S. z dnia 18.09.2014 r. - dot. ZK I., k. 65/ Areszt Śledczy W. był wizytowany przez Sędziego Penitencjarnego, który wystawił ocenę pozytywną i odstąpił od przedstawiania zaleceń. /pismo Wiceprezesa Sądu Okręgowego Warszawa - P. z dnia 8.11.2006 r., k. 83, sprawozdanie z wizytacji za rok 2006, k.84-101; pismo Wiceprezesa Sądu Okręgowego Warszawa-P. z dnia 6.11.2007 r., k.102, sprawozdanie z wizytacji za rok 2007, k. 103-107/ W AŚ W. powód świadczył pracę nieodpłatną. Powód wyraził pisemną zgodę na takie zatrudnienia, a następnie po wycofaniu go z zatrudnienia składał skargi z tego powodu. /notatka służbowa ppor. Z. K. z dnia 22.09.2014 r., k.55, rejestr zatrudnienia nieodpłatnego dotyczący powoda, k.56, informacja o wycofaniu z zatrudnienia z dniem 13.09.2013 r., k.57, oświadczenie powoda o zgodzie na nieodpłatne zatrudnienie, k.58, skarga powoda z dnia 01.10.2014 r., k.59-60, odpowiedź na skargę SW z dnia 06.12.2013 r., k.61/ Powód był na bieżąco konsultowany przez lekarzy specjalistów, w tym chirurgów, neurologów, laryngologów. Objęty był całodobową medyczną i zawsze mógł z niej korzystać. Nigdy nie odmówiono powodowi udzielenia pomocy. /pismo do Dyrektora ZK w S. z dnia 16.09.2014 r., k.49, informacja o treści dokumentacji medycznej z dnia 26.09.2014 r., k.46, notatka służbowa kierownika ambulatorium ZK I. z dnia 18.09.2014 r., k.48, dokumentacja medyczna powoda, k.123-143/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgodnych i niezaprzeczonych twierdzeń stron oraz przywołanych wyżej dowodów. Sąd oddalił wniosek powoda o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego psychiatry, zgłoszony na okoliczność wpływu osadzenia w przeludnionych celach - albowiem, jak ustalono, powód w nieprzedawnionym okresie objętym żądaniem pozwu nie przebywał w przeludnionych celach; a także na okoliczność wpływu warunków higieniczno – sanitarnych w okresie osadzenia powoda na jego stan zdrowia psychicznego – albowiem, jak ustalono, powód przebywał w dobrych warunkach higieniczno – sanitarnych. Ponadto powód nie wykazał, aby kiedykolwiek leczył się psychiatrycznie – a bez możliwości porównania stanu psychicznego powoda sprzed osadzenia i po osadzeniu – nie można wnioskować o wpływie warunków z okresu osadzenia na stan psychiczny powoda. --- STRONA 4 --- Strona powodowa nie zgłosiła w niniejszej sprawie żadnych świadków, którzy mogliby potwierdzić jej twierdzenia, i nie przedstawiła żadnych innych dowodów na potwierdzenie swoich tez. W zakresie, w jakim pozwany nie przyznał okoliczności faktycznych wskazywanych przez powoda – twierdzenia powoda należało zatem uznać za gołosłowne i nie mogły one stanowić podstawy ustaleń faktycznych. Sąd odstąpił od przeprowadzenia dowodu z zeznań powoda w charakterze strony. Przesłuchanie powoda w drodze pomocy prawnej nie było możliwe, bowiem powód został wcześniej zwolniony z zakładu karnego. Przy tym powód ani jego pełnomocnik, pomimo znanego im w tym zakresie obowiązku, nie wskazali nowego adresu powoda. Sąd zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należało rozważyć zarzut przedawniania roszczeń powoda, podnoszony przez pozwanego, z uwagi na upływ trzyletniego terminu od ewentualnego zdarzenia wyrządzającego szkodę. Jak wynika z art. 442 1 §1 k.c. roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia. O „dowiedzeniu się o szkodzie" w rozumieniu tego przepisu można mówić wtedy, gdy poszkodowany „zdaje sobie sprawę z ujemnych następstw zdarzenia wskazujących na fakt powstania szkody"; inaczej rzecz ujmując, gdy ma „świadomość doznanej szkody" (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2011, IV CSK 46/11, Lex nr 1084557). W przypadku, gdy zdarzeniem szkodzącym, a właściwie krzywdzącym, jest osadzenie osoby w celi, bez zapewnienia jej należytych warunków bytowych, sanitarnych, medycznych czy kulturalnych, ujemne następstwa tegoż zdarzenia (naruszenia dóbr osobistych) takie jak poczucie poniżenia, upokorzenia, cierpienia, są odczuwane w dacie zaistnienia tych zdarzeń. W orzecznictwie przyjmuje się, że wymieniony przepis obejmuje przedawnienie żądania zapłaty odpowiedniego zadośćuczynienia za krzywdę. Z kolei z treści art. 120 § 1 zdanie pierwsze k.c. wynika, że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. W myśl § 2 cytowanego przepisu bieg przedawnienia roszczeń o zaniechanie rozpoczyna się od dnia, w którym ten, przeciwko komu roszczenie przysługuje, nie zastosował się do treści roszczenia. Jak podkreślił Sąd Apelacyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 17 czerwca 2009 roku, sygn. I ACa 771/09 termin przedawnienia roszczenia nierozerwalnie związany jest z ustaleniem daty wymagalności tego roszczenia, zaś zadośćuczynienie należne jest za wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne, których doznał powód: te, które odczuwał w przeszłości, aktualne i te, które będzie odczuwał do końca życia. Zadośćuczynienie zaś ze swej istoty co do zasady uwzględniać winno wszystkie cierpienia, jakie łączą się z konkretnym czynem. W niniejszej sprawie powód powoływał się na krzywdę, jakiej doznał w trakcie pobytu w jednostkach penitencjarnych wymienionych w ustalonym stanie faktycznym. A zatem wymagalność roszczenia konkretyzowała się w kolejnych dniach pobytu w tych jednostkach. Biorąc pod uwagę fakt, że niniejszy pozew został złożony w dniu 25 kwietnia 2014 r,. roszczenia powoda uległy przedawnieniu za okres do dnia 24 kwietnia 2011 r. W tym stanie rzeczy podnoszony przez pozwanego zarzut przedawnienia ocenić jako zasadny. Wobec tego poza ustaleniami faktycznymi oraz rozważaniami prawnymi Sądu pozostawały warunki bytowe panujące podczas osadzenia powoda w jednostkach penitencjarnych, w których przebywał w okresie objętym zarzutem przedawnienia (por. z uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2010 r., I CSK 653/09, LEX nr 741022 oraz uzasadnienie uchwały pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2006 r. III CZP 84/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 114). W świetle powyższych rozważań, roszczenia pozwu należy odnieść jedynie do okresów nieprzedawnionych, a które dotyczą pobytu powoda w : 1. Areszcie Śledczym W. w okresie 30 listopada 2012r.-19 września 2013r. (25 sierpnia – przepustka, 26 sierpnia – powrót z przepustki w terminie) 2. Zakładzie Karnym Ł. w okresie 19 września 2013r. -16 stycznia 2014r. 3. --- STRONA 5 --- Areszcie Śledczym S. w okresie 16 stycznia 2014r.-23 stycznia 2014r 4. Zakładzie Karnym R. w okresie 23 stycznia 2014r.-2 kwietnia 2014r. 5. Areszcie Śledczym W. w okresie 2 kwietnia 2014r.-8 kwietnia 2014r. 6. Zakładzie Karnym S. w okresie od 8 kwietnia 2014 r. – do wniesienia pozwu. Zaznaczyć przy tym należy, że powód nie rozszerzał powództwa na okresy i jednostki penitencjarne, w których odbywał karę pozbawienia wolności podczas trwania niniejszego procesu. Zgodnie z treścią art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć - pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Z kolei stosownie do art. 24 § 1 k.c. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Zaś art. 448 k.c. stanowi, iż w razie naruszenia dobra osobistego Sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Jak słusznie wskazywał Sąd Apelacyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 24 lipca 2008 r. (I ACa 1150/06, OSAW 2008/4/110) w przypadku naruszenia dóbr osobistych bezprawnym działaniem sprawcy pokrzywdzonemu przede wszystkim przysługują środki o charakterze niemajątkowym przewidziane w art. 24 k.c., a w przypadku gdy działanie naruszyciela jest także zawinione środki o charakterze majątkowym, o których stanowi art. 448 k.c. Obydwa te roszczenia mają charakter samodzielny i pokrzywdzonemu przysługuje prawo ich wyboru, zaś sądowi pozostawiona jest ocena celowości przyznania ochrony w żądanej formie, jego adekwatności do rodzaju naruszonego dobra, a przede wszystkim rozmiaru doznanej krzywdy. Przy żądaniu przyznania odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonego podstawowym kryterium oceny sądu winien być rozmiar ujemnych następstw w sferze psychicznej pokrzywdzonego bowiem celem przyznania ochrony w formie majątkowej jest zrekompensowanie i złagodzenie doznanej krzywdy moralnej. Z tych też względów Sąd jest zobowiązany ustalić zakres cierpień pokrzywdzonego, a przy ocenie tej przesłanki nie może abstrahować od wszystkich okoliczności towarzyszących powstaniu krzywdy. Znikomość ujemnych następstw może być podstawą oddalenia powództwa o przyznanie zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonego. Biorąc pod uwagę brzmienie powyższych przepisów prawnych należało zatem ustalić, czy w ogóle doszło do naruszenia dóbr osobistych, a jeśli tak to jakie dobra osobiste powoda zostały naruszone przez jednostkę penitencjarną, które reprezentuje pozwany jako organ nadrzędny. W tym kontekście warto podkreślić, że doktryna i judykatura stoją zgodnie na stanowisku, że przy ocenie zaistnienia naruszenia dobra osobistego należy posługiwać się kryteriami o charakterze obiektywnym, nie zaś kierować się jedynie subiektywnymi odczuciami osoby występującej o przyznanie ochrony. Przykładowo Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 26 października 2001 r. (V CKN 195/01, Lex nr 53107) stwierdził, że ocena, czy cześć człowieka została zagrożona bądź naruszona, musi być dokonana przy stosowaniu kryteriów obiektywnych. Istotne jest bowiem nie subiektywne odczucie osoby żądającej ochrony prawnej, ale obiektywna reakcja opinii publicznej. Jak słusznie zauważył Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 8 maja 2009 r. (sygn. akt VI ACa 1242/08) nie każdy przypadek dyskomfortu psychicznego spowodowany bezprawnym zachowaniem się innej osoby, jest wystarczającą podstawą do poszukiwania ochrony sądowej dóbr osobistych, bowiem należy mieć na uwadze również zobiektywizowaną ocenę zewnętrzną. Konieczne jest także zachowanie proporcji oraz umiaru i nie może nadużywać instrumentów prawnych właściwych tej ochronie do przypadków drobnych, opierających się w głównej mierze na subiektywnych odczuciach zainteresowanego, gdyż taki sposób postępowania prowadziłby do deprecjonowania samego przedmiotu ochrony. --- STRONA 6 --- Podane przez powoda okoliczności wykonania kary pozbawienia wolności miały uzasadniać uruchomienie środków ochrony prawnej z uwagi na naruszenie godności (czci) powoda, jak również naruszenia prawa do intymności, z uwagi na niewłaściwe zorganizowanie kącików sanitarnych w celach oraz w związku z uszczerbkiem na zdrowiu, którego powód miał doznać. Uzasadniając swoje żądanie R. K. wskazywał na działania i zaniechania pozwanego w postaci: osadzenia w przepełnionych celach, braku właściwego oświetlenia cel, braku właściwego oddzielenia urządzeń sanitarnych od mieszkalnej części cel, braku dostępu do ciepłej wody, braku właściwych warunków sanitarno-higienicznych, braku odpowiedniego sprzętu kwaterunkowego, niezapewnienia właściwej temperatury powietrza, braku dostępu do zajęć kulturalno-oświatowych, braku właściwej opieki medycznej. W tychże działaniach i zaniechaniach powód upatruje naruszenia swoich dóbr osobistych w postaci godności i prawa do prywatności. Odnosząc się bezpośrednio do zarzutów powoda w postaci braku właściwego oświetlenia cel, braku właściwego oddzielenia urządzeń sanitarnych od mieszkalnej części ceł, braku dostępu do ciepłej wody, braku właściwych warunków sanitarno - higienicznych, braku odpowiedniego sprzętu kwaterunkowego, niezapewnienia właściwej temperatury powietrza, braku dostępu do zajęć kulturalno- oświatowych, stwierdzić należy, co następuje. Zgodnie z treścią art. 6 k.c. oraz 232 k.p.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 26 września 2000 roku, sygn. III CKN 17/00 na stronie powodowej spoczywa ciężar instruowania procesu m.in. przez dostarczenie sądowi materiału dowodowego, na podstawie którego mógłby on przekonać się o prawdziwości faktów uzasadniających żądanie, czyli na wykazaniu słuszności żądania. Należy przy tym pamiętać, że twierdzenie istotnej dla sprawy okoliczności powinno być udowodnione przez stronę to twierdzenie zgłaszającą /por. wyrok SN z dnia 22 listopada 2001, I PKN 660/00/. Zatem to na stronie powodowej spoczywał ciężar dowodu z zakresie wykazania przytaczanych przez nią działań (zaniechań) jednostki penitencjarnej, a także udowodnienia krzywdy, jaką w swojej ocenie poniósł. W ocenie Sądu R. K. nie sprostał powyższemu obowiązkowi. Jak ustalono – w oparciu o obszerną dokumentację zgromadzoną w aktach sprawy - wyposażenie cel wszystkich jednostek penitencjarnych, w których powód przebywał w okresie nieobjętym zarzutem przedawnienia odpowiadało przepisom rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 października 2003 r. w sprawie warunków bytowych osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych. W tych jednostkach kąciki sanitarne były oddzielone od celi mieszkalnej, celem zapewnienia osadzonym intymności, więźniowie mieli możliwość korzystania ze świetlicy, biblioteki i czytelni, zajęć edukacyjnych i adaptacyjnych. Powód miał też raz w tygodniu możliwość kąpieli w ciepłej wodzie, miał dostęp do bieżącej zimnej wody. Gołosłowne twierdzenia powoda nie mogą tu stanowić odmiennej oceny. Jako oczywiście bezzasadne pozostają też powoływane zarzuty co do jakości sprzętu kwaterunkowego. Standard cel odpowiadał bowiem właściwym przepisom, zainstalowana też była wentylacja grawitacyjna gwarantująca cyrkulację powietrza. Odnosząc się zaś do podnoszonego przez powoda R. K. zarzutu braku odpowiedniej opieki medycznej stwierdzić należy, co następuje. Jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dołączonej do akt sprawy książki zdrowia osadzonego, powód wielokrotnie korzystał z konsultacji lekarzy różnych specjalności, co zostało szczegółowo udokumentowane. Lekarze za każdym razem reagowali na zgłaszane przez powoda dolegliwości. Lekarze interniści i lekarze specjaliści reagowali na dolegliwości zgłaszane przez powoda, przepisując odpowiednie leki i przeprowadzając stosowne badania. W ocenie Sądu, wszystkie te okoliczności obalają tezę, jakoby na skutek zaniedbań pozwanego u powoda nastąpił jakikolwiek uszczerbek na zdrowiu. Sąd ustalił też, że powód w okresie nieobjętym zarzutem przedawnienia nie przebywał w warunkach przeludnienia. Ciężar dowodu spoczywał tu na powodzie, a R. K. nie zaoferował nic ponad swoje twierdzenia, które Sąd uznał za gołosłowne, bo nie poparte żadnymi dowodami. W świetle powyższego brak jest jakichkolwiek podstaw, by podzielić twierdzenie powoda o osadzeniu go w niegodziwych, nieludzkich warunkach, co dopiero mogłoby uzasadniać żądanie zasądzenia zadośćuczynienia. Co istotne, o naruszeniu dobra osobistego w postaci uchybienia godności osadzonego w zakładzie karnym nie można mówić nawet w przypadku pewnych uciążliwości lub niedogodności, związanych z samym pobytem w takim zakładzie, polegającym np. na niższej od oczekiwanej jakości warunków sanitarnych, albo okresowym przebywaniu w celi z większą niż określona standardami liczba osadzonych (co zresztą nie miało tu miejsca); nie powinno się oczekiwać warunków podobnych do domowych, które dla wielu ludzi bywają bardzo trudne, a --- STRONA 7 --- nie wynikają z odbywania żadnej kary (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 11 lipca 2014 r., sygn. akt I ACa 1473/12, LEX nr 1509031). Mając to wszystko na uwadze, Sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie ma żadnych podstaw do uwzględnienia powództwa – albowiem, jak ustalono - nie doszło do naruszenia przez pozwanego dóbr osobistych powoda. O kosztach Sąd orzekł w punkcie II. wyroku, na podstawie art. 102 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 zd. 1 k.p.c. Zgodnie z ostatnim z powołanych przepisów Sąd obowiązany jest w orzeczeniu kończącym postępowanie orzec o jego kosztach. Sąd nie obciążył powoda kosztami procesu strony przeciwnej. W ocenie Sądu charakter dochodzonego przez powoda roszczenia – o ochronę dóbr osobistych, jak również to, że powód przez długi czas pozostawał w warunkach izolacji więziennej, co per se wywołuje trudną sytuację finansową, przemawiały za odstąpieniem od obciążania go kosztami procesu zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, wyrażoną w przepisie art. 98 k.p.c.. Mając na uwadze przywołane okoliczności, Sąd uznał za uzasadnione w świetle reguł słuszności, odstąpienie od obciążania powoda kosztami procesu. Nieuiszczone koszty sądowe Sąd, na podstawie art. 113 ust. 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, przejął na rachunek Skarbu Państwa (punkt II sentencji, in fine), bowiem powód został zwolniony od opłaty od pozwu w całości (postanowienie, k.27), a brak było podstaw do obciążenia tymi kosztami pozwanego, który proces wygrał.

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 17 czerwca 2009 roku#III C 481/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warsza#art. 120 § 1 zdanie#art. 23 k.c.#art. 24 § 1 k.c.#art. 448 k.c.#art. 24 k.c.#art. 6 k.c.#art. 102 k.p.c.#art. 108 § 1 zd. 1 k.p.c.#art. 98 k.p.c..#art. 113 ust. 4 ustawy