Wyrok III C 353/

--- STRONA 1 --- Sygn“ akt HI C 353x109 I Na podstawie ustawy z dnia 6.03.2001 r. 0 dosiepie W Y R_0 K W II\/HEhIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSICIEJ do informacii publiczne} D2. U. 112 poz. I198 2 poin. zm. Dnia 2']! kwietnia 2010 roku przekazano infnrmacis; oublicznq w forniie Sad Okrqgowy W Warszawie , \VydZia% HI cywilny dokumentu iub wfcrmm przetwnrzonel W skiadziez Przewodliiozapy : SSO Elibieta Zioikowska ____ __________________ Protokolantl Protokolant SQCIOWY Dorota Dymowska ff "1"? ii :":“=f5*°W§1iE%‘:§:W§Y po rozpoznaniu W dniu 27 kwietnia 2010 r. W Warszawie na rozprawie sprawy z pgfiodztwa A. M. Q Q Z053 MM M59?! pl'Z6CIWI(O SkarI:1oWiPafistwa ~ Aresztowi §ledczemu (..) SkarboWiPa1istWa ZakIéi2f[~ii'W'i'I<'éi\'*1'iéiii£i;i'iii*}ié§iE60'éi%E§€ """"""""""""" O odszkodowanie 1. powodztwo oddala; _ zasqdza ocl powoda A. M. na rzecz Skarbu Palistwa — Aresztu §ledczego (..) kwotag 100 (sto) ziotych tytuiem czqéciowego zwrotu kosztow procesu. Sygn. akt III C 353/'09 ‘ Uzasadnienie: Pozwem z dnia 27 styoznia 2009 1'. powod A. M. WIIOSII o zasaglzenie od pozwanego Skarbu Pafistwa  Aresztu §ledczego (..) kwoty 50.000 zi tytulem zadoééuczynieliia. Wskazai, i2 przebywaj ap W116_ij6dnOSfC8 penitencj arnej przez okres okoio 18 miesigcy w latach 1993, 1994, 1995 zawsze by’: przetrzymywany w przeludnionych celach, w warunkach uwiaczaj apych godnoéci osobistej i normom sanitarnym. r Pozwany WDOSII o oddalenie powodztwa. Wskazai, it powocl w Areszcie Sledczym (..) przebywai tylko 9 cini W okresie od 15 do 24 stycznia 2003 1'. W wyniku tzw. transportu poéredniego w trakcie przewoienia powoda. z Aresztu Sledczego W B. do Zakladu Karnego We W.. Przyznai, i2 powod w tym czasie znajdowai sicg W celi, W ktérej powierzchnia mieszkalna najednego osadzonego hyia mniejsza nii 3 n12 na osobq. Wyn ikaio to 2 koniecznoéci zwiqzanej Z przeludnieniem, ale zachowane byiy proceduly przewidziane W arc. 248§2kkw. _ Powod A. M. pozwem 2 dnia 2? stycznia 2009 r. skierowanym przeoiwko pozwanelnu Skarbowi Palistwa  Zakiadowi Kamelnu We W. Wnosik 0 zasqdzenie kwoty 50.000 21 tytuiem zadoééuczynieliia. Wskazai, i2 przebywajqc W tej jédnostoe penitencjamej przez okrcs okoio 18 miesiooy W lataoh 1999, 2003 i 2004 zawszc byi przotrzymywany W przeludnionych oelach, W Warunkach uwiaczajapych godnoéci osobistej i normom sanitarnym. Pozwany Skarb Pafistwa  Zakfaa’ Karny we W. WHOSII 0 ocldalenie powodztWa. Wskazal, ii pozwany przebywai W pozWanym zakiadzie karnym W okresie od 24 stycznia 2003 r. do 2 lutego 2004 r., kiedy to zostai przetransportowany do innej jednostki penitencjarnej. Natomiast W zakladzie tym nie przeb}/Wai W roku 1999. PYZYZIIEII, ii powod okresowo przebywai W celach przeludnionych. Odbywalo sic; to za WIBQZHL odpowiednich jednostek. Warunki sanitarne odpowiadaly normom.  Po poiapzeniu do Iqcznego rozpoznania i Wyrokowania sprawy przeoiwko Skarbowi Pafistwa Zakiadowi Karnemu We W. zo sprawq przeciwico Skarbowi Palistwa Aresztowi Sledczemu (..) u Sad ustalil, co nastcgpuje: Powod przebywai W szeregu zakiadach karnych, miqdzy innylni W K., W C., L., B., oraz W Areszcie §Iedozym (..) W clniach od 15 do 24 stycznia 2003 r. a WZakZadzz'e Karnym we W. od 24 stycznia 2003 r. do 2 lutego 2004 r. PoWod okresowo przebywai W celach, W ktorej liczba osadzonych byia Wyisza aniieli przewidujq to normy. Z\via;ane bylo ‘to z tyrn, i2 zdarzafo siq, Ze iloéé osadzonych przewyiszaia iloéé miejsc. §rednie zaludnienie W Zakladzie Karnym We W. W 2004 r. Wynosiio I05,2%. Za rok 2003 brak jest danych. Osadzenie W ceiach, W ktorych powierzchnia byia mniejsza od 31112 nastegpowaio na zarzqdzenie clyrektora zakiadu, a o fakcie tym infomiowane byly odpowiednie jedliostki nadzoru penitencjarnego, zgodnie z wymogami okreélonymi W art. 248§2kkW. Powod file sic; CZIII W Warunkach osadzenia. Warunki W jakich przebywai powod odpowiadaiy normom oraz takim standardom, ktore byiy rnoiliwe do osiqgziigcia w tym okresie W jakim powod odbywai karq pozbawienia Wolnosici. Sqd zwaiyl, co nastcgpujez I Powéd domaga sig zadosléuczynienia W Zwiqzku z tym, ii, jak twierdzi, Warunki W jakich odbywai kart; pozbawienia wolnoéci w pozwanych zakiadach karnych byly tego rodzaju, ii naruszone zostaly jego dobra osobiste  takie jak godnoéé osobista. Jest poza sporem, iz zapewnienie przez Pafistwo godziwych Warunkéw odbywania kary pozbawienia Wolnoéci jest jednym z podstawowych wymagafi demokratycznego paiistwa prawnego, znajdujqcym wyraz W normach prawa miqdzynarodowego. Wynika to wprost z art. 10 ust. 1 ratyfikowanego przez Polskq miqdzynarodowego paktu praw osobistych i publicznych 2 dnia I9 grudnia 1966 r. (Dz.U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167 i I69) oraz z art. 3 e.k.p.c., stanowiagzych, Ze kazda osoba pozbawiona wolnoéci hgclzie traktowana w sposéb humanitarny i Z poszanowaniem przyroclzonej godnoéci cziowieka. Te zasady prawa mi:gdzynarodowego wyraiaja_ an. 40, 41 ust. 4 i 47 Konstytucji. Na nomiy to powod sigg powoluj e. I . Zgodnie z art. 24 k.c. przesiankq odpowiedzialnoéci za naruszenie cudzego dobra osobistego jest bezprawnoéé dziaiania, przez ktorq rozumie sig dziaianie (zaniechanie) sprzeczne Z porzqdkiem prawnym i zasadarni Wspoizycia spoiecznego. . . W ocenie Sqdu powod nie Wykazai, aby Warunki, Wjakich byi osadzony przebywajap W pozwanyoh Zakiadach karnyoh byiy togo rodzaju, ii uzasadniony by? by zarzut naruszenia jego dobr osobistych W taki sposob, is mogiby skutecznie domagaé jego ochrony. ‘ Powod twierdzqc w pozwie, ii naruszone zostaly jego dobra osobiste  jego godnoéé osobista, wskazuje, iz to naruszenie polegaio na tym, ii przcbywai W celach przeludnionycli, oraz nie byly przestrzegane normy sanitarne. N ie twierdzi jednak, aby byi W ten sposob umyélnie szykanoWany, jak roWnieZ nie Wskazuje aby kiedykolwiek zglaszai skargi na te nieprawicliowoéci.  --- STRONA 2 --- _ Trudno Wiqo uznaé, aby__lo»v_estionoWanc przez powoda Warunki W jakich odbywal kart; pozbawienia Wolnoéci byiy Wynilciom bezprawnego _dz_ia_iania_;(Iub zaniechanie) pozwanego, skierowanego Wprost przeciwko niemu. Podnieéé naleiy, ii powod'o'dbyWaj'aLc kart; pozbawienia Wolnoéci powinien by! siq liczyé z ograniozeniami i dolegliwoéciami jakie z koniecznoéci ta sytuacja zausloba uniesie, oraz podporzadkowaé siq zasadom obowiazujaoym W tych zakiadach. PoWod nie wykaza_i,__a nawet tak 'nic_ tWierdzii, is pracownicy siuzby wioziennej postopowaii W stosunku do niego W sposob sprzeczny z przepisami tam oboWia;;ujacymi. Zasadniozy zarzut powoda to niezapewnienie mu odpowiednich Waronkow W celi, a giownie ze Wzglodu na prz'e1udnie'nié. Okolioznoéota, ii iloéé osadzonych W celi byia czqsto WIQIQSZH anizeli przewidujato normy powierzchni jest poza sporem. Nie byia to jednak sytuacja permanentna. Byio to Wynikiem tego, Ze zakfad karny nie byi W stanie zapewnié poWodoWi lcpszych Warunkow bytowych, a nie nastopstwem indywidualnie skierowanej przeciwko niemu represji. Oczywistym jest, Ze niezapewnienie przez Pafistwo osadzonym W jednostkach penitencjarnych minimalnych norm powierzchniowych nie moie byé stanern, ktory zasiuguje na aprobate; i stan ten powinien ulec zmianie W miarc; rozwoju S'[OSl.1I"1l<6W gospodarczo spoiecznyoh w naszym kraju. W obecnej sytuacji naleiy Wskazaé, it chociai Warunki Wjakich powéd przebywai W celi Z koniecznoéci naruszaj ace jego godnoéé osobistq oraz prawo do prywatn oéci, to nie moina W tym dopatrzeé bezprawnoéci po stronie pozwanej. Warunki odbywania kary pozbawienia Wolnoéci uiegai apoprawie W miarq podnoszenia sic; sytuacji gospodarczej W kraju, a stany przeludnienia obecnie sa tyiko okresowe. W przypadku przekroczonej iloéci osadzonych "1 W stosunku do iloéci miejsc Dyrektor Areszm §]edczego czy Zakiadu Karnego Wydawai zarzqdzenie zezwalajace na to, aby W sytuacjach szczegélnie uzasadnionych umieszczaé osadzonych W celach o powierzchni mniejszej nii 3m2 na osobg. Iak Wynika 2 dokumentow przedstawionych przez pozwanego, w ceiu unikniqcia nieprawidiowoéci W zakiadach karnych przeprowadzane sq okresowe kontrole (k. 13). Nie zasadne sa tei zarzuty pod adresem siuiby wioziennej. Stwierdzié naleiy, i2 funkcjonariusze dziaiali W ramach swoich uprawniefi ustawowych, a powod nie Wykazai aby ono byio nie niezgodne z prawem. ' Powod nie udowodnii aby dolegliwoéci jakie odczuwai podczas odbywania kary Wykraczaiy poza zakres Wynikajapy z istoty tej kary. Wykonywanie kary pozbawienia wolnoéci nie wia_zz1io siq z ograniczeniern praw oziowieka i godnoéci ludzkiej W stopniu wyzszym nit to Wynika z celu zastosowania kary. Zarzm‘ poWoda dotyczztcy niewiaéciwego traktowania nie zostai poparty W}as'.ciwymi dowodami. Podkreélié tez nale'zy, Ze przyznanie powodowi zadoééuczynienia pienicginego naruszaio byelementame zasady Wspoiiyoia spoiecznego okraélone W art. 5 k.c. oraz podstawowe zasady sprawiedliwoéci spoiecznej. PoWod liaruszajao porzadek prawny W chwili popelnienia czynu karalnego powinien mieé éwiadomoéé, it wymierzona zostanie mu kara, a z uwagi na powszechnie znany faktprzeludnienia W jednostkach penitencjarnych bodzie odbywai kart; pozbawienia WOiI‘l0§CI W takich Wiaénie Warunkach. Stwierdzié tei naleiy, ie nie moze sic; spotkaé z aprobata spoiecznq przyznanie zadoééuczynienia osobie odbywajqcej karo pozbawicnia Woinoéci nawet W Warunkach odbiegajacych od tych norm, jeieli ich zapewnicnie byio niewykonalne W aktuainej sytuaoji ekonomicznej kraju, a tym samym zakiadow penitencjarnych. Poniowai powod uwaia, i2 Warunki osadzenia naruszyiy jego dobra osobiste to naleiy stwierdzié, ii zgodnie z art. 24 k.c. pierwszym Zadaniem jakie przyslugujc osobie, ktorej dobra osobiste zostaly naruszonejest Zqdanie usuniooiajcgo skutkow, a W szczegolnoéci, Zadanie zioienia oéwiadczenia odpowiedniej treéci i W odpowiedniej formie. Tym czasem powod nie Wystapii Z iadaniem usuniegoia skutkow naruszenia Wskazanych przez. niego dobr osobistych a jedynie z iadaniem zadoééuczynienia. Zadanie zadoééuczynienia pieniqinego jést rowniez przewidziane W tym przepisie, ale jako iqdanie, ktorego moina dochodzié zgodnie z zasadami okreélonymi W art. 445 i 448 k.c. Podstawq do ustalenia, i2 zaohodzq przesianki do zasqdzenia zadoééuczynieniajest nie tylko bezprawnoéé naruszenia dobr osobistyoh ale konieozne jest ustaienie dziaiania zawinionego po stronie pozwanego. Iak Wskazano Wyiej trudno doszukaé W postqpowaniu pozwanych zawinienia, ktore byio by érodiem jego krzywdy. Wreszcie naleiy wskazaé, iZ mozna mieé powaine Wqtpliwoéci, czy powod, ktory sam dopuszczai sic; dziaiari nieWa_tpliwie sprzecznych z zasadami Wspéliycia moire dochodzié ochrony prawnej W zakresie dobr osobistych, ty bardziej skoro nie Wykazai, aby niedogodnoéci, ktore znosil w trakcie osadzenia nastapily z przyczyn zawinionych przez pozwanego W zakresie jego odpowiedzialnoéci za funkcjonariusza. Przy takiej ocenie musi tet byé brana pod uwagg proporcja naruszefi tych zasad. Powod W trakcie przesiuchania W charakterze strony twierdzii, i2 zarazii siq Zoitaczka. Na potwierdzenie tej okolicznoéci nie WSi(21Z3i_j6dl1fiI( Zadnych dowodow. Nie_podal tei czy z tego powodu zgiasza jakieé roszozenia. Z Wpisow do ksiageczki zdrowia, ktora przedstawii pozwany Z.K. we W. wynika, i2 powod czqsto zglaszal potrzebq kontaktu z lekarzem, jak rowniei to, fie nastopnie nie zgiaszal sig do lekarza. Sq tei Wpisy o odmowie poddania sio badaniu czy tez przyjocia lekow. Natomiast brak jest wpisow dotyczacych ioitaczki. W tej sytuacji Sad nie badai zwiazkow pomiodzy zeznaniami powoda dotyczqcymi Zoitaczki a jego roszozeniem wskazanym W pozwie. Zatem nawet przyjmujqc, it Warunki W jakich powod przebywai W pozwanychjednostkaoh penitencjarnyoh byiy niezgodne 2 obo\via;:L1jacy1ni normami, co niewattpliwiey zwiqkszaio dolegliwoéé osadzenia powoda, to nie moina postawié pozwanernu zarzutu dopuszczenia sir; do takich beiprawnych zachowafi, ktore naruszaiy by dobra osobiste powoda W taki sposob, i2 uzasadnione by byio jego roszczenie 0 zadoééuczynionie pieniozne. Biorac pod uwagq trudnq sytuacja; materialna powoda Sad, w oparciu o art. 100 k.p.c. obciaiyi powoda niewieika ozoéciq kosztow procesu pornimo, i2 Wobec jego przegrania, to do niego naleiai obowiazek pokrycia kosztow procesu poniesionych przez pozwariych na podstawie art. 98 k.p.c. . Z powyézszych Wzglqdow Sad orzekijak W sentencji.