Wyrok III AUa 19/20

--- STRONA 1 --- Wyrok Sqdu Najwyzszego  Izba Cywilna z dnia 10 listopada 1999 r. I (IKN 104 9.3 LexP010nica nr 344314 Biuletyn Sqdu Najwytszego 2000/2 str. 10 Gloria 200018 str. 29 Glosa 200115 str. 44 Iurysta 2000/4 str. 31 OSNC 200015 poz. 94 Radca Prawny 200013 str. 146 Rejent2000178 str. 152 Przepis ustawy niezgodny z Konstytucjsg nic moze byé irédlem praw i obowiqzkéw. Orzeczenie dntyczy: D2 U.1994.6S.285; , , Dz.U.1Q64.16.93: art. 481 § 1 Orzeczenie zostalo powolane w sprawach: 1112511.111 2012013. III AUa 44512013, II_I_;§IJ;1 15812013, I1I_AUa_1_5_1_/2013, III AUa 19/20,13. I11 AUa 21 /Z013, III AUa 40812013. III AUB. 9212013, 111 AUa 56512013, IIIAU21 132212012, III AUa 132112012. ,llI,ALLl_l295120l2, III AUg_{10'Z[20l3. 1IIAU;1_19812013, I11 AUa_233120l3. III A_UEi 129612012, 111 AUa 122712012. 1I_1AUa 21912013. III AUa ,1 151121112, III AUa 7712013. 1I_1,,AUa 8012013. 11121110 97512012, III {@110 130412012. Q AUa 103812012. 1__CS1§_41_012010, 11 CSK 33512010, 11 s,51w;51512009.11 UK 32012000. 11 SA1Go 30112003. 1 PZ 2412008. 11, 1123912003, VIII SA11Yfl,5J'l121J,(fl. IV CNP 12312007, II CSK 25212001. Y_I,ACa 7612007. II CN113112007. 11 Ca 13112001 Y1 AC2! 153212005. III A113 99612005, E c1< 15612004, 111 CZP 3512005. 11 SA1Ka 94612003. P. 112005. 1/11;;32412004, 1v c1< 2012004, 1 CK 12512004. IV c1_<,27212003. II SA1L_1:l 114212010, 11 SA1Ld 206212001. 11 $20211 114'1r2001_11 SA1Ld 2079/2001,11 5,5/_g<1 1914/2001. 11 S1_U_Ld 112212001, 11 SA1Ld_10_801_2001. 11 SA1Ld 110212001, 11 SA_1Ld 206312001, 11 SA1Ld 116412001. Il.SA1Ld 113812001, III CZP 11212003. V CK 17012003. III_Cl§.14112002, I CK 15012002. IX CK 2312002, 111 CZPj4_5j2Q0§, }[_C1§1\_I_ 162612000. IV CKN 1639/2000. P. 3199.1 SA1Ka 783199, II CKN632193 W orzeczeniu powalano sprawy: K. 4193 ' Przcwodniczapyi Sqdzia SN Stan1s1aw Dqbrowski [sprawozdawca). Sqdziuwie SN: Filomena Barczewska, Zdzislaw Swieboda. ' Sqd Najwyzszy po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 1999 1. na rozprawic sprawy z powfidztwa Spéidzielni Micszkani0w6_i "K. “ w Z.G. przeoiwko Gminic Z.G. i Skarbowi Pafistwa, Wojcwodzie Z. 0 zaplatg, na skutek kasacji powédki ed wyroku Sqdu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 23 paidziemika 1997 r., oddalil kasacjg i nic obcia_zy1 powédki kosztami procesu za instancjq kasacyjnzg. Uzasadnienic Spéldzielnia Micszkaniowa “K. ” w Z.G. Wy5t:1pi1a z powédztwem przeciwko Gminie Z.G. 0 zasqdzenie kwoty 122.0 12,58 21 z ustawowymi odserkami 0d dnia l kwictnia 1992 1'. W toku procesu, w dniu 24 maja 1995 r. powédka otrzymala dochodzonq kwotQ l72.0l2,58 21001 S1carbu Paflstwa. Kwota ta, pm*zna.na decyzjq Minisfla Finanséw, ze érodkbw budzetowych, wypiacona zostala powédce przez Wojewoclq Z. W nastqpstwie tcgo powédka, pismem procesowym z dr1ia 15 wrzcénia 1995 r., ograniczyia zqdanie pozwu do odsctck ustawuwych od sumy gléwnej za okrcs od dnia 1 kwictnia 1992 r. do dnia 24 maja 1995 r., ktére wyliczyfa na kwotq 3l5.852,00 z1, i domagaia siq zasadzenia odsctek 0:1 tak wyliczonej kwoty, poczynajqc 011 dnia 16 wrzcénia 1995 r. do dnia zaplaty. W dniu 13 grudnia 1995 r. Sad W0j6wc'1dz.ki w Zielonej Gérzc wczwzfi do wzigcia udzialu w sprawic, w charakterze pozwanego, Skarb Pafistwa  Wojcwodq Z. Wyrokiem z dnia 12 lutcgo 199? 1. Sqd Wojewédzki w Zielonej Géme umorzyl postqpowanie 00 do zqdania 7.ap1aty kwoty l72.012,58 21. W pozostalej cmgéci oddalil powédztwo. Sqd Wojewédzki poczynil nastgpujqce ustaleniaz W dniu 25 kwiemia 1988 r. Spékizielnia Projektowania i Ushlg Inwestycyjnych Budownictwa Mieszkaniowego ,,1. " w Z.G. i Urza_cl Miasta w Z.G. zawarly umowq w sprawie kompleksowej realizacji inwcstycji, moca ktbrcj tenze Umqd zobowiqzak siq wspfirldzialafi przy realizacji zadania inwestycyjnego pod nazwq .,K. Dzielnica Mieszkaniowa Jednostka B zad. I w 2.G. " i w ramach tego plzekazaé na rzecz Spéldzielni Projektowania jako inwestora zastqpczego odpowicdnie sirodki pieniqzne, sianowiqce koszt buclowy zewngrrznej sieci wodociagowej, kanalizacji sanitamej i deszczowej..Umowa ta zosta1a zawarta z powolaniem siq na postanowienia uchwaly Nr 268 Rady Ministréw z dnia 27 grudnia 1982 r. w sprawie zasad rcalizacji i fmansowania budownictwa mieszkaniowego (M. P. 1983 r. N: 4 poz. 24). Powyzszg umowq pozytywnie zaopiniowal Wydzial Gospodarki Komunalncj i Mieszkaniowej Urzgdu Wojewédzkiego w Z.G. oéwiadczajqo, ze zostanic ona sfmansowana po zakoficzeniu robét 1 przcdlozeniu rozliczenia ze éroclkéw budzetovwch Urzgdu Wojcwédzlcicgo, przyznanych przcz Minislra Finansbw. Wicrzytclnoéci wynikajqce 2. tcj umowy powédka nabyla w dniu 16 marca 1992 r. od ,,I. 2000 ", spéiki z 0.0., bqdqcej nastqpca, prawnym Sp01d2ic1ni Projektowania i Using Inwcstycyjnych Budownictwa Mieszkaniowcgo ,,I. Koszt inwcstycji w zakresie budowy zewnqtrzncj sieci wodcciqgowej, kanalizacji sanitamej i deszczowej, Iqcznie z odsctkami 011 zaciqgniqtego w banku kredytu, wyniésl 172.0l2,58 21, plzy czym powbdka zapfaciia bankowi caloéé kredytu inwcstycyjnego z wlasnych Srodkéw obrotowych. Wobec zaspukojenia roszczcnia w zakresie naleznosci gléwnej i cofniqcia w tym.za1c1'esie powédzlwa, Sa,d Wqjewédzki w tej 020501 postqpowame umorzyi na podstawic art. 355 kpc w zwiqzku z art. 203 kpc. Co do pozostalych roszczefi powédki Sqd Wojewbdzki mia1 na wzglqdzic, zc strona, umowy z dnia 25 kwiemia 1988 r., ktéra zobowiqzzfla sic do zwrotu kosztéw inwestycji, by1 terenowy organ administracji paflstwowej stopnia podstawowego, dziaiajqcy z upowaznienia éwczesnego tcrenowcgo organu administracji paflstwowej stopnia wojcwédzkiego. Przepis art. 36 ust. 1 ustawy 2 dnia 10 maja 1990 r.  Prmpisy wprowadzajqce ustawg 0 samorzqdzie terygoriainym i ustawq 0 pracownikach sarnormdowych (Dz. U. 1990 1". N: 32 poz. 191) przewidywal, 2: zobowiqzania i wicrzytclnoéci rad narodowych i terenowych organéw aclministracji pa1‘1stwowcj stopnia podstawowego stajq sig z dnicm wcjécia w zycie ustawy 0 samorzqdzie lerytorialnym, t_j. z dniem 27 maja 1990 r., zohowia,zaniami i wi012yt01n0§cian1i wlaéciwych gmin. .Tcd11akze w dniu 12 paidzicrnika 1993 r.Tryb|.ma1 Konstytucyjny orzekk, zc przcpis ten w zakrcsic 1- Wyrok Sądu l""íajwyż.szego - Izba Cywilna z dnia Ill listopada 1999 r. I {.Íł'rŦ¬'~¦ Ill-l 113 Le>‹1Polonica nr 344314 Biuletyn Sądu Najwyższego 200012 str. 10 Crlosa 2119193 str. 29 Glosa 299115 str. 1111 .Turysta EDÜÜI4 str. 31 ÜSNC 2'lł{l'Ĺl1'5 poz. 94 Radca Prawny 299913 str. 146 lštejenr 23113113 str. 152. Przepis ustawy niezgodny z Konstytucją nie może byc żródłem praw i obowiązków. Ürzeezenie dotyczy: D1 LT.l994.ó5.235: , _ Dz.U.i9.ó¿1_,ló,93: art. 431 § 1 Ürzeezenłe zostało powołane w sprawach: Ill 1*±ł__Ía 2912913, III 1a.Ua 44512913, łI_I_¿9'¿I„_l_t_'t_ i5S1".'31iŦ'i 3, Ill_.firUa_1_5_ł_ł_2Ü13, III .fitlsla 191212113. Ili 15'rUa ÊÍ ł1_Ü_1_3., III rłrlla 443312913. I_łl 1f'rl..Ta 921'ÊiĹl13., Hi. aus 33311113, 111.1~.1_11r 131211111, 1111111 131111111. 11.1.1111 111312111, 1:1 a1,1g¿r_1111113. 111_aua 11311113, 1111131 23311113. 111 1111.1 111111111, 111.-aus 112112111, 11_1_.1r_1,1_1r_2r112113. 111_1.u_s_1__1_s_1111_1_1. III ale 1112913. iI_ł_oU1_311z_o13. II1..1.1.1s 11311112. III 1f'›łJ11__1_31-111112. 111 aus _1_13s111_r_1. I_;'Lia11Z_11_112111', 11 css: 33311111, 11 s_.g1w;_ 31311111. 11 11k_31111_n_'1s. 11 s1~.1on 31_1_t3_993- I PZ 2412998. II..Il3.3912üü3. VIII. sa191s_11r11n11. 111 1:.'1-1P 11312111, 11 est-1 23111111, y_1__.‹_-'›.cs 1112111. 11 c_1~_IIE'__1-__'112111, 11 es 13112111. 51.1. 1”-"~C1 153211115, 1_11_ana 11112111. II ek 13111111, 111_jc_z1=_3_s11_1_11. 11 s.1o1‹;.s 1-1111113, 11. 112113, 1a1;ą_3_1g12_1'_114, 1_'-1 1:11 21121111, 1 1111 1131111--1, 111 c1¿1,__21212113, 11 sa1L_1 1111211111, 11 11.113 11s1111_11. 11 Sade 114111111, 11 1.1111 211111111, 11 s1~.11.r1 1111.12111_, _11__s1.1iŁ1 112111111, 11 s1o1.rr_11_s1111111. 11 1111111 _1_1_1111o11, 11 s.1u1.a_21s311111, 11 s1.11.e 1_1111z11_1_. Il_s.1.1Ł1 113111111, I 1:19 i`12111şu3, 11 uk 11112113, r1I_1'J1'¬;__3‹-112111, 1 ek 13112111, 111 1:11. 1312111, 111 1:11' 4s¿211;1, yj__1ę1__s12u11. 111 111111 113112111. P. 1111. I S-'yłía T3999. II Cł1I.lf'~l__132f9B W orzeczeniu powołano sprawy: K.. 4193 " Przewodniczący: Sędzia SN Stanisław Dąbrowski [sprawozdawea}. Sędziowie Sl"¬ł: Filomcna Barczewska, Zdzisław Świcboda. " Sąd lslajwyższy po rozpoznaniu w dniu IÜ listopada 1999 r. na rozprawie sprawy z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej „K ” w Z.G. przeciwko Gminie Z.G. i Skarbowi Państwa, Wojewodzie Z. o zapłatę, na skutek kasaeji powódki od wyroku Sądu .apelacyjnego w Poznaniu z dnia 23 pażdziemika 199? r., oddalił kasację i nie cbciązył powódki kosztami procesu za instancję kasaeyjną. Uzasadnienie Spółdzielnia Mieszkaniowa ,,K. ” w Z.G. wystąpiła z powództwem przeciwko Gminie ŁÜ. o zasądzenie kwoty 1í"2.[ll2,53 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 1 kwietnia 1992 r. W toku procesu, w dniu 24 maja 1995 r. powódka utrmfrnała docłrodzoną kwotę l?2.Ił12,53 zł od Skarbu Państwa. Kwota ta, przyzznana decyzją Ministra Finansów, ze srodków budżetowych, wypłaeona została powódce przez Wojewodę 2,. W następstwie tego powódka, pismem procesowyrn z dnia 15 września 1995 r., omanieąfła żądanie pozwu do odsetek ustaworsych od sumy głównej za okres od dnia l kwietnia 1992 r. do dnia 24 maja 1995 r., które wyliezyła na kwotę 3l5.35E,'IŹ¦|J zł, i domagała się zasądzenia odsetek od tak wyliezonej kwoty, poczynając od dnia ló wrzesnia 1995 1. do dnia zapłaty. W dniu 15 grudnia 1995 r. Sąd Wojewódzki w Zielonej Górze wezwał do wzięcia udziału w sprawie, w charakterze pozwanego, Skarb Państwa - Wojewodę Z. Wz.'rokiem z dnia 12 lutego 199? r. Sąd Wojewódzki w .Zielonej Górze umormfł postępowanie e-o do żądania zapłaty kwoty l'."1.'IŻIl2,53 zł. W pozostałej części oddalił powództwo. Sąd Wojewódzki poemmił następujące ustalenia: W dniu 25 kwietnia 1933 r. Spółdzielnia Projektowania i Usług Inwestycyjnych Ĺßudownictwa Mieszkaniowego ,,I. " w Z.G. i Urząd Miasta w E11 zawarły urnowę w sprawie kompleksowej realizacji inwestycji, mocą której tenże Urząd zobowiązał się współdziałaó przy realizacji zadania inwestycyjnego pod nazwą ,,K. Dzietnreu Miesaknnimrn Jsrzrrosrirn B 1111*. I w ZG. ” iw ramach tego przekazaó na rzecz Spółdzielni Projektowania jako inwestora zastępczego odpowiednie srodki pieniężne, stanowiące koszt budowy zewnętrznej sieci wodociągowej, kanalizacji sanitarnej i deszezowej..l.lmowa ta została zawarta z powołaniem się na postanowienia uchwały Nr 2153 Rady Ministrów z dnia 2? grudnia 1932 r. w sprawie zasad realizacji i finansowania budownictwa mieszkaniowego (M. P. 1933 r. Nr 4 poz. 24). Powyzszą umowę pozytywnie zaopiniował Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego w ELG. oświadczająe, że zostanie ona sfrnansowana po zakończeniu robót i przedłożeniu rozliczenia ze srodków budżetowych Urzędu Wojewódzkiego, przyznanych przez Ministra Finansów. Wierzytelności wynikające z tej umowy powódka nabyła w dniu ló marca 1992 r. od ,,I. 291919 ”, spółki z o.o., będącej następcą prawnym Spółdzielni Projektowania i Usług Inwestycyjnych Budownictwa Mieszkaniowego ,,I. Koszt inwestycji w zakresie budowy zewnętrznej sieci '-.'1odociaguwej, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, łącznie z odsetkami od zaciągniętego w banku kredytu, wyniósł l'ř."¿.'ÜlIł,53 zł, przy czym powódka zapłaciła bankowi całość kredytu inwestycyjnego z własnych srodków obrotowych. Wobec zaspokojenia roszczenia w zakresie należności głównej i cobtięeia w tymzal-u'esie powództwa, Sąd Wojewódzki w tej częsci postępowanie umorzył na podsta.wie art. 355 kpc w związku z art. 203 kpe. Co do pozostałych roszczeń powódki Sąd Wojewódzki miał na względzie, ze stroną umowy z dnia 25 kwietnia 1933 r., która zobowiązała się do zwrotu kosztów inwestycji, był terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego, działający z upoważnienia ówczesnego terenowego organu administracji państwowej stopnia wojewódzkiego. Przepis art. 36 ust. l ustawy z dnia lü maja 1999 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. L1. 1991]' r. Nr 32 poz. 191) przewidywał, ze zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego stają się z dniem wejścia w zycie ustawy o samorządzie "terytorialnym, tj. 1 dniem 27" maja 1999 r., zobowiązaniami i wierzytelnuseianri właściwych gmin. Jednakże w dniu 12 pażdziernika 1993 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepis ten w zakresie --- STRONA 2 --- 1 obejmujacym obciqzenia powstalc w wyniku finansowania z budzetu centralncgo zadafi wynikajacych z uchwaly Nr 268 Rady Ministréw z dnia2? grudnia. 1982 r. w sprawie zasad realizacji i finansowania budownictwa mieszkaniowcgo jest niezgodny z art. 1 przepisu Konstyiuoji, pozostawioncgo w mooy ustawa Konstytucyjnaz dnia 17 pazdziernika 1992 r., przez naruszenic zasady sprawied1iw0§ci.Nastqpnic, w zwiazku z obwieszczcnicm PrezcsaT1ybuna1u Konstytucyjnego 2 dnia 18 maja 1994 1'. (Dz. U. 1994 r. N1" 65 poz. 285), przepis art. 36 ustawy  Przcpisy wprowadza_iace ustawq 0 samolzqdzie terytorialnym i ustawo pracownikaoh samorzadowych utracii moc obowiqzujaca w zakresic wskazanym w uchwale Trybunalu Konstytucyjnego. W tej sytuacji Sad Wojewbdzki umal za niczasadne roszczenia skierowanc w stosunku do pozwanej Gminy. W ocenie Sadu Wojewédzkiego nie mozna takzc przyjaé, by Skarb Pmistwa, Wojewoda Z. winien byé zobowiazany do zaspokojcnia roszczefl powodki pozostalych p0 cofniqoiu tqdaziia glbwnego. Zgodnie z 2111.481 kc,jczclidh12:nik opéinia siq zc spelnienicm éwiadczenia pieniqzncgo, wierzyciel mole zadaé odsetck za czas opéinienia. Powédka nie wzywala Skarbu Paxistwa do zaplaty. Uczyniia to dopicro na rozprawie w dniu 13 grudnia 1995 r., skladajqc wniosek 0 dopozwanic. Wczcéniejsze dzia1ania powbdki skierowane byiy tylko przeciwko Gminie. Nic ma znaczenia, ze juz w 1992 r. Urzqd Wojewbdrlci w Z.G. podjal dzialania zmiezzajqco do otrzymania Srodkéw z budzetu pafistwa na uregulowanic nalcznoéci, bowiem ozyI1i1 to z wlasnej inicjatywy, bez wezwania. Powyzszy wyrok zaskarzyha apeiacja powddka. Sad Apclacyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 23 paidziernika 1997 1. oddalil apelacjg. Zdaniem Sadu Apciacyjncgo zobowiqzanym z umowy zawartej w dniu 25 kwictnia 1988 r. ze Spbldzielnia, ,,I. " w Z.G. by] Urzqd Miasta w Z.G. Sa,dApe1ac3=jny nie podzicl i1 argumentaoji Sqdu pierwszsj instancji co do tego, ze terenowy organ administracji paflstwowej stopnia podstawowego  Urzad Miasta W Z.G. zawierajac umowq dzialal z upowaznienia Urzgdu Wojewodzkiego. Z mocy art. 1 plct 29 lit. e ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadafl 1 kompetencji okreélonych w ustawach szczegélnych pomiqdzy organy gminy, a organy administracji rzadowej oraz 0 zmianie niektérych ustaw (Dz. U. 1990 r. Nr 34 poz. 198 ze zm.) i art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja1990 1.  Przepisy wprowadzajace ustawq 0 samorzadzie terytorialnym (Dz. U. 1990 r. Nr 32 poz. 191) zadania i zobowiazania Urzodu Miasta w Z.G. z dniem 27 maja 1990 r. przeszly z mocy prawa na pozwana Gminq. Jednakze w ocenie SaduApe1acyjncgo nie da sig pominaé tego, zc przepis art. 36 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. uznany zostai przez Trybunal Konstytucyjny orzeczoniem z dnia I2 pazdzicrnika 1993 1'. za niezgodny z an. 1 Konstytucji, przcz naruszenie zasady sprawicdl_iw0$ci. Opowiadajqc siq za ,,warI0§Ci0wam'emprm11a sranowionego 1'jego Sp.YQWi€dII1V0.§Ci0M!}Im pqfmowaniem “ oraz ,,pm1/aiujqc sig na normy konsqyrucyjne izasaaj: spra'w1'ed11'w0.§cf. s11:szno§ci (arr. 5 kc), a rakze no zasaa’@paris1‘waprmva“, Sad Apclacyjny doszedi do przekonania, Z0 nickonstylucyjna norms. nie rn0g1a slwarzaé podstawy do oboiazenia pozwanej Gminy obowiazkiem zwrotu powédcc kosztbw zwiazanych 2 uzbrojeniem tercnu pori budownictwo mieszkaniowe, a lym samym takze obowiazkiem zaplaty ostatecznic dochodzonych w niniejszej sprawie odsctek naliczonych w 2:wia_zku 2 nietenninowym zwrotem kosztow. Zdanicm Sadu Apclaoyjnego, ani z umowy, ani z obowia_zujacyc11 (przynajmnicj do wejécia w zycie ustawy z dnia 18 stycznia 1996 r., Dz. U. 1996 r. N1‘ 23 poz. 102, zmieniajacej troéé 811. 36 ustawy 2 dnia 10 maja 1990 r.  Przepisy wprowadzajace ustawq 0 sarnorzqdzie 1Bl'Y[Ol'1fi1I]Yl1'l i ustawq 0 pracownikaoh samorza_dowych).p1zepis0w orawnych, dla pozwancgo Skarbu Pafistwa nie wynikal obowiazek rcfilndacji powédcc omawianych kosztéw, do zwrotu Ittérych umownie zobowis,zywa1 siq wzglodem niej byly tcrenowy organ administracji pafistwowej stopnia podstawowcgo. O istnieniu takiego obowiazku nic sposdb wnioskowaé takzc stad, zc w rzcczywistym przebiegu wydarzeri Skarb Pafistwa zwrotu tego faktycznie w maju 1995 r. dokonal. W kasacji od wyrolal Sadu Apclacyjncgcl powédka zarzucila naruszenic prawa materialnego: art. 5 kc i art. 36 ust. 1 i 3 przcpis6w wprowadzajacych ustawq 0 samorzadzie terytorialnym i ustawq 0 pracownikach samorzqdowyoh w bizmieniu 2 1990 r. (Dz. U. 1990 r. Nr 32 poz. 191] przcz przyjgcie, ze ,,spraw1'ed11'w0§ci0we ” pojmowanie prawa uzasadnia oddalenic roszczcfi wobcc pozwanej Gminy mimo forrnalnego obowiqzywania tyoh przepisdw, oraz art. 481 i 482 § 1 kc i art 36 przepisbw wprowadzajacych ustawq o samorzqdzie terytorialnym i ustawo o pracownikach samorzardowych w brzmieniu z 1996 1'. (Dz. U. 1996 r. Nr 23 poz. 102) przez przgjqcie, 20 roszczenia powddki kierowane wobcc pozwancgo Skarbu Paflstwa, a wywodzonc z art. 481 i 482 § 1 kc, nie saohjqbe moca obowiaztrjaca art. 36 przopisow wprowadzajaoyoh ustawa o samozzadzie terylorialnym i ustawg 0 pracownikaoh samorzadowyoh w brzmieniu z 1996 r. W konkluzji wniosla o zmiang za.sIcarzonego orzeczeniai 0 zasadzcnie odjednego z pozwanych lub od obu kwoty 3l5.852,00 z<1z ustawowyrni odsoikami od dnia 16 wrzcénia 1995 r., cwcntualnie o uchylenie tego orzeczenia i ])l‘Z61{fi.Zfi.l11E sprawy do ponownego rozpoznania. Sad Najwyzszy zwazyl, co nastqpujc: _ Kasacja nic kwcationujc ustalefi stanowiqcych podstawr; faktyczna zaskarzoncgo vwroku. Z ustalefi tych wynika miodzy innymi, Z0 umowa zawarta, w dniu 25 kwiemia 1988 r. Urzad Miasta w Z.G. zobowiazat si; zwrocié Sp6ldzielni ,,I. “ Icoszty budowy zcwngtrzncj dla dzielnicy mieszkaniowcj. Zamieszczone w umowie i konsekwsntnie uzywvanc przez Sady obu instancji oznaczenie strony zobowiazancj do zwrotu kosztéw budowy jako Urzqdu Miejskicgo, jest 0 tylc nieécis1e, ze U Miejski stanowil tylko aparat pomocniczy organu administracji pafistwowcj stopnia podstawowego. Organem tym by1PrezydentZ.G. (por. art. 51 Konstytiwj z dnia 22 lipca 1952 r. w brzmicniu obowiazujqcym w dacie zawicrania umowy, Tekstjednolity: Dz. U. 1976 r. Nr 7 poz. 36 zc zm.). Tak Prezydent, jak Urzqd Miasta, nie mieli osobowoéci prawnej, wiqc zgodnie 2 art. 34 kc strona umowy by} Skarb Pafistwa. Bezspome jest, Ze place przewidzianc w umowie zostaly wykonane. Koszly, do pokrycia ldérych zobowiazal siq Skarb Pafistwa, wyniosly l72.012,5S 21, po przeliczeniu na zlote po denominacji. Wicrzyicinoéé zoslala nabyta przez powédkg. Zagadnieniem spomym, ktbre ma zasadniczc znaczcnta dla rozstrzygni cia niniejszej sprawy, jest kwestia, co siq stalo z zobowiazanicm Skarbu Pa1'1stwa z dniem 27 maja 1990 r., tj. w dacie wcjécia w zyoie ustaw»1§_1 o samorzadzic tcrytorialnym, ktora nadaia. grninom j8kOj6dnos1.k0m samorzadu terytorialnego osobowoéé prawna. Przepis art. 36 ust. l@ ustawy z dnia 10 maja 1990 r.  Pxzepisy wprowadmace ustawq o sarnorzadzie terytorialnym i ustawq 0 pracownikach samorzaflowych (Dz. U. 1990 r. Nr 32 poz. 191) w brzrnieniu pierwotnie obowiqzujacym st:mowi1', ze zobowiagania tercnowych organow administraoji paristwowej stopnia podstawowego staja S1; z dniem wejécia w zycie ustawy 0 samorza,dzie terytorialnym zobowiaganiami w1a.§ciwyc11 gmin. Zatcm zdawaé by sis moglo, ze z dniom 2? maja 1990 r. zobowiazanie Skarbu Pazisrwa wynikajace z umovty z dnia 25 kwietnia 1988 1'. stalo sic z mocy prawa zobowiazaniem pozwanej Gminy. Jcclnakzc Trybuna1 Konst31ucy}ny w orzeczeniu 2 dnia 12 pazdziernika 1993 r. K 4/'93 (OTK 1993/II poz. 34) orzekl, zc omawiany przepis w zakrcsic obejmujacym obciazenia powstatc w wyniku finansowania z budzetu ccntralncgo zadan wynikajacycli z 1lC1'l\1\'El1}'@| Nr 268 Rady Ministrow z dnia 27 grudnia I982 r. w sprawie zasad realizacji i finansowania budownictwa mieszkaniowcgo (M. P. 1983 r. Nr 4 poz. 24 zc zm.) jest niezgodny 2 art. 1 przepisu K.o|1stytu|::ji, pozostawionego w mocy Ustaw';§1 Konstytucyjnqz dnia 17 pazdzicmika 1992 r., przez naruszcnic zasady sprawiedliwoéci. Nie ulega watpliwoéci, Z0 zohowiqzanie Skarbu Pazistwa z umowy z dnia 25 kwietnia 1988 r. mieéci siq w zakresie, w jakim Trybunal Konstytucyjny uznal przepis an. 36 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. za niezgodny z Konstytucja. W treéci umowy wprost powoiano § 4 uchwaly Nr 268 Rady Ministrow, ktéry przewidywai finarlsowanie przcz terenowe organy aclministracji pafistwowej, ze Srodkow budzctowych, budowy komunalncgo uzbrojcnia i urzadzenia terenu wraz z zapleczem dla realizacji budownictwa mieszkaniowego. Przepis arr. 36 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. zostat uchylony w zakresic, w jakim Trybunal Konstytucyjny u211a1 jego niezgodnoéf: z Konstytucjq z 'r obejmującym obciązenia powstałe w wyniku finansowania z budzetu centralnego zadań wynikających z uchwały Nr 263 Rady lyiinistrow z dnia2l" mudnia 1932 r. w sprawie zasad realizacji i tinarrsowania budownictwa mieszkaniowego jest niezgodny z art. 1 przepisu Konstytucji, pozostawiooego w mocy ustawą Konstytucyjnąz dnia 1? pazdziemika 1992 r., przez naruszenie zasady sprawiedliwości. Następnie, w związku z obwieszczeniem Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 maja 1994 r. (Dz. U. 1994 r. Nr 65 poz 235), przepis art. 36 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o sarnorządzie terytorialnym i ustawę pracownikach samorządowych utracił moc obowiązującąw zakresie wskazanym w uchwale Trybunału Konstytucyjnego. W tej sytuacji Sąd Wojewodzki uznał za niezasadne roszczenia skierowane w stosunku do pozwanej Gminy. W ocenie Sądu Wojewodzkiego nie mozna takze przyjąć, by Skarb Państwa, Wojewoda Z. winien byc zobowiązany do zaspokojenia roszczeń powodki pozostałych po cofnięciu ządania głownego. Zgodnie z art. 431 kc,jezeli dłuznik opożnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzycieł moze ządao odsetek za czas opoznienia. Powodka nie wzywała Skarbu Państwa do zapłaty. Uczyniła to dopiero na rozprawie w dniu 13 grudnia 1995 r., składając wniosek o dopozwanie. Wcześniejsze działania powodki skierowane były tylko przeciwko Gminie. Nie ma znaczenia, ze juz w 1992 r. Urząd Wojewodzki w Z.G. podjął działania zmierzające do otrzymania srodkow z budzetu państwa na uregulowanie należności, bowiem czynił to z własnej inicjatywy, bez wezwania Powymzy wyrok zaskarzyła apeiacją powodka. Sąd Apelacyjny w' Poznaniu wyrokiem z dnia 23 pazdziemika 199? r. oddalił apelację. Zdaniem Sądu Apelacyjnego zobowiązanym z umowy zawartej w dniu 25 kwietnia 1933 r. ze Społdzielnią ,,r'. " w Z.C`r. był Urząd Miasta w Z.G. Sąd Apelacyjny nie podzielił argurnentacji Sądu pierwszej instancji co do tego, ze terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego - Urząd Miasta w Z.t'3. zawierając umowę działał z upoważnienia Urzędu Wojewodzkiego. Z mocy art. 1 pkt 29 lit. e ustawy z dnia 12 maja 1999 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczegolnych pomiędzy organy gminy, a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektonfch ustaw (Dz. U. 1999 r. 1'-ir 34 poz. 193 ze zm.} i art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 19 maja 1999 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym (Dz. U. 1999 r. l“-lr 32 poz. 191) zadania i zobowiązania Urzędu lyiiasta w Z.{3. z dniem 22 maja 1999 r. prze szły z mocy prawa na pozwaną Gminę. Ęiednakze w ocenie Sądu Apelacyjnego nie da się pominąo tego, ze przepis art. 36 ustawy z dnia 19 maja 1999 r. uznany został przez Trybunał Konstytucyjny orzeczeniem z dnia 12 pażdziernika 1993 r. za niezgodny z art. 1 Konstytucji, przez naruszenie zasady sprawiedliwości. Dpowiadając się za ,,rr'arto.'iciowanizrrt,nrawa sranowiorrego íjego sprmrierifitrościotrym ,oojnrowaniem " oraz ,pmrańzjac się na normy konsryracfine r' zasaafy sprmrriediiwosci. słuszności (art. 5 irc), a rairza na zasaalę ,aarisrwa _nrarr=a", Sąd Apelacyjny doszedł do przekonania, ze niekonstytucyjna norma nie mogła siwarzac podstawy do obciązenia pozwanej Gminy obowiązkiem zwrotu powodce kosztow związanych z uzbrojeniem terenu pod budownictwo mieszkaniowe, a tym samym takze obowiązkiem zapłaty ostatecznie dochodzonych w' niniejszej sprawie odsetek naliczonych w związku z nietenninowym zwrotem kosztow. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, ani z umowy, ani z obowiązujących (przynajmniej do wejscia w zycie ustawy z dnia 13 stycznia 1996 r., Dz. U. 1996 r. Nr 23 poz. 192, zmieniającej treśo art. 36 ustawy z dnia 19 maja 1999 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowychjprzepisow prawnych, dla pozwanego Skarbu Państwa nie wynikał obowiązek refundacji powodce omawianych kosztow, do zwrotu ktorych umownie zobowiązywał się względem niej były terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego. Ü istnieniu takiego obowiązku nie sposob wnioskowac takze stąd, ze w rzecmrwistym przebiegu wydarzeń Skarb Państwa myrotu tego taktycznie w maju 1995 r. dokonał. W kasacji od wyroku Sądu Apelacyjnego powodka zarzuciła naruszenie prawa materialnego: art. 5 kc i art. 36 ust. 1 i 3 przepisow wprowadzających ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych w brzmieniu z 1999 r. (Dz. U. 1999 r. ł'=Ir 32 poz. 191] przez przyjęcie, ze ,,sprawr'zríiiwościowe ” pojmowanie prawa uzasadnia oddalenie roszczeń wobec pozwanej Grniny mimo fonnalnego obowiązywania tych przepisow, oraz art. 431 i 432 § 1 kc i art 36 przepisow wprowadzających ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych w brzmieniu z 1996 r. (Dz. U. 1996 r. Nr 23 poz. 192) przez przyjęcie, ze roszczenia powodki kierowane wobec pozwanego Skarbu Państwa, a wywodzone z art. 431 i 432 § 1 kc, nie są objęte mocą obowiązującą art. 36 przepisow wprowadzających ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych w brzrnieniu z 1996 r. W konkluzji wniosła o zmianę zaskarzonego orzeczeniai o zasądzenie odjednego z pozwanych lub od obu kwoty 3l5.352,99 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 16 września 1995 r., ewentualnie o uchylenie tego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd ltiajwyzszy zwazył, co następuje: _ Kasacja nie kwestionuje ustaleń stanowiących podstaw'ę faktyczną zaskarzonego wyroku. Z ustaleń tych wynika między innymi, ze umową zawartą w dniu 25 kwietnia 1933 r. Urząd Miasta w Z.Ü. zobow'iązał się myrocic Społdzielni ,,I. ” koszty budowy zewnętrznej dla dzielnicy mieszkaniowej. Zamieszczone w umowie i konsekwentnie uzywane przez Sądy obu instancji oznaczenie strony zobowiązarrej do zwrotu kosztow' budowy jako Umedu Miejskiego, jest o tyle nieseisłe, ze U Miejski stalrāyił tylko aparat pomocniczy organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Ürganem tym był Prezydent Z.G. (por. art. 51 Konstyrucj' z dnia 22 lipca 1952 r. w brzmieniu obowiązującym w dacie zawierania umowy, Telmtjednolity: Dz. U. 1926 r. Nr 'If' poz. 36 ze zm.]. Tak Prezydent, jak Urząd lyiiasta, nie mieli osobowości prawnej,- więc zgodnie z art. 34 kc stroną umowy był Skarb Państwa. Bezspome jest, ze prace przewidziane w umowie zostały wykonane. Koszty, do pokrycia ktorych zobowiązał się Skarb Państwa, wyniosły l22.912,53 zł, po pmeliczeniu na złote po denominacji. Wierzydelnośo została nabyte przez powodkę. Zagadnieniem spomyrn, ktore ma zasadnicze znaczenia dla rozstrzygrri cia niniejszej sprawy, jest kwestia, co się stało z zobowiązaniem Skarbu Państwa z dniem 27 maja 1999 r., tj. w dacie wejscia w zycie ustawyā o samorządzie terytorialnym, ktora nadała grninom jako jednostkom samorządu terytorialnego osobowośo prawną. Przepis art. 36 ust. IÊ ustawy z dnia 19 maja 1999 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. 1999 r. Nr 32 poz. 191) w brzrrrieniu pierwotnie obowiązującym stanowił, ze zobowiązania terenowych organow administracji państwowej stopnia podstawowego stają się z dniem wejscia w zycie ustawy o samorządzie terytorialnym zobowiązaniami właściwych gmin. Zatem zdawać by się mogło, ze z dniem 2? maja 1999 r. zobowiązanie Skarbu Państwa wynikające z umowy z dnia 25 kwietnia 1933 r. stało sie z mocy praw'a zobowiązaniem pozwanej Gminy. Jednakże Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z dnia 12 pazdziernika 1993 r. K 4r`93 [ÜTK 199391 poz. 34) orzekł, ze omawiany przepis w zakresie obejmującyrn obciązenia powstałe w wyniku finansowania z budzetu centralnego zadań wynikających z rrchwfałyā Nr 263 Rady iviinistrow z dnia 22 grudnia 1932 r. w sprawie zasad realizacji i finansowania budownictwa mieszkaniowego (M. P. 1933 r. Nr 4 poz. 24 ze zrn.} jest niezgodny z gl przepisu Korrstynicji, pozostawionego w' mocy Ustaw'ąÊ .r Konstytucyjnąz dnia 12 pazdziemika 1992 r., przez namszenie zasady sprawiedliwości. Nie ulega wątpliwości, ze zobowiązanie Skarbu Państwa z umowy z dnia 25 kwietnia 1933 r. mieści się w zakresie, w jakim Trybunał Konstytucyjny uznał przepis art. 36 ustawy z dnia 19 maja 1999 r. za niezgodny z Konstytucją. W tresci umowy wprost powołano § 4 uchwały l“-lr 263 Rady lyiinistrow, ktory przewidywał finansowanie przez terenowe organy administracji państwowej, ze srodkow' budzetowych, budowy komunalnego uzbrojenia i urządzenia terenu wraz z zapleczem dla realizacji budownictwa mieszkaniowego. Przepis art. 36 ustawy z dnia 19 maja 1999 r. został uchylony w zakresie, w jakim Trybunał Konstytucyjny uznał jego niezgodnośc z Konstytucją z --- STRONA 3 --- dniem ogioszenia w Dzienniku Ustaw Obwicszczcnia Prczesa Trybunalu Konstytucyjncgo 0 utracie jego mocy obowigzujqcej. Nic spuséb nie zauwazyé, ze niezgodnoéé tego przepisu z Konstyiucjq istniala uni samcgu poczqtku, tj. od daty uchwalcnia ustawy. Orzeczenie Trybunahl Konstylucyjncgo mialo tylku charakter deklaratoryjny, stwicrdzajgcy owq niezgodnoéé. Nie mozna sig zgudzié z puglqdcm, Ze przepis ustawy niezgodny z Konstytuqjq do czasujego uchylenia formainic obowiqzuje. Nie ma bowicm formalncgcl ubowiqzywania prawa w znaczeniu przcdmiotowym. W praldyce nierzadko zdarzajasiq kolizje polegajqce na wzajcmncj niczgodnoéci ustaw. Kolizja te usuwa siq w drodze wykladni. Jezcli zachodzi kolizja przepisu ustawy z przcpiscm Kunstytucji, w iadnym razic nic mozna przyjmowaé, 2: przepis ustéwy do czasujego uchylenia fimkcjonujc w sposfib niezgodny z Konstytucjq. Burzykaby to porzqdek, w ktérym Konstylucjajcst najwyzszym prawcm, i prowadziloby do faktycznego prymatu ustaw nad Konstytucjq. Ze wzglqdu na micjscc Konstytucji w hierarchii aktéw prawnych przcpis ustawy niezgodny z Konstytucjgnie mozc byé z'r6dlen1 praw iobowiqzkéw. Zatem art. 36 ustawy z dnia 10 mega 1990 r. nie mégl przcnieéé wynikajqcego z umowy zobowiqzania Skarbu Pmistwa na pozwanag Gminq. W konsekwencji takze po dniu 27 maja 1990 r. Skarb Paflstwa pozosta! dh11nikiem.Pozwana Gmina nic hyla zobowiagana do zaplaty naleznoéci z umowy, wigs w agble nie wchodzi w grq opbinienie z jej strony w spelnicniu sfixviadczenia, skutkujapc obowiazkicm zaplaty odsetek na podstawic g:_r_t_, 481 § I kc. Dlatego ostatccznic dochodzone w niniejszej sprawie roszczenic 0 skapitalizowane odsetki od nalezn0§ci gléwnej nic moglo zostaé w odniesieniu do pozwanej Gminy uwzglqdnione. Apelacjq od vwroku oddalajgcego powédztwo 0 to roszczenie SqdApelacyjny stusznie oddalil. Wqtpliwoéci mogq budzié rozwazania Sa_du Apelacyjnego 0 wartoéciowaniu prawa stanowicmego i jego ,,.rprawz'ea'h'w‘o.§ctowym " pcjmowaniu. Zbqdnie SqdApe1acyjny powoial w uzasadnieniu art. 5 kc. Nie sq to jednak uchybienia, ktére mogiyby powodowaé uwzglgdnienie kasacji, skoro wyrok odpowiada prawu. ' Trafnie Sad Apciacyjny oddaiii takze apelacjq powédki w czgéci zaskarzajqccj oddalenie przez Sad pierwszej instarlcjijcj powédztwa w stosunku do pozwancgo Skarbu Pafistwa. Wprawdzic blqdny jest poglqd wyrazony w uzasaclnicniu wyroku Sqdu Apelacyjnego, Ze Skarb Paflstwa nic by] zohowiqzany z umowy. W umowie z dnia 25 kwictnia 1988 r. podano, is jej strongjest Urzqd Miasta w Z.G. Ta nieécisiofié tenninologiczna, zresztq w praktyce czqsto spotykana, nie przeszkadza przyjqciu, ze w istocie umowa zostala zawarta przez Prezydenta Z.G., dzialaj:1ceg0jak0 static fisci. Skarb Pafistwa by! wiqc zobowiagany od chwili zawarcia umowy.Pozosta{zobowiqzar1ym takze po dniu 27 maja 1990 r., skoro nickonstytucyjny pracpis art. 36 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. nie przeniésk zobowiqzania na Gminq. Bigdna occna co do istnienia zobowiqzania pozwancgo Skarbu Pafistwa nic ma jcdnakze wp%ywu na prawidlowoéé zaskarionego orzeczenia, lnére dot}/czy tylko odsetek. Skarb l’a1‘1stwa zap%aci1 powédcc nalcznoéé glmmqw maju I995 r., jcszcze przed wezwaniem go do udzialu w sprawl:. w charakterze pozwancgo. Sad pierwszej instancji ustalil, ze powédka nic wzywa%a Wcz6§r1icj tego pozwanego do zaplaty. Uczynila to dopiero w dniu 13 grudnia 1995 r., awigc juz po spelnieniu éwiadczenia. Wczcslniejsze dziahania powédki skicrowanc byly tylko przeciwko Gminic. Nic mozna uznaé opéinienia w spehqieniu éwiadczcnia przez Skarb Pmistwa na tej podstawie, ze powédka wczeéniej Zqdaiajcgo spclnicnia od Gminy. Skarb Pafistwa i Gmina sq dwicma rbznymi osobami. Zgodnie z art. 481 § l kc odsetck mozna zqdaé za czas opéinienia. Poniewaz pozwany Skarb Pafistwa nic upéénfl siq ze spelr1_ieniem éwiadczenia, powédce nic przyslugujc w stosunku do nicgo roszczenie 0 odsetki. Nie mega takze nalezeé si§ powédca na mocy art. 482 kc odsetki od nieistniejqcych odsetek. Tak wiqc na gruncie ustalcfi Sqdu picrwszej instancji, 2:: powédka przed zaplatq naleznoéci gléwncj zqdala éwiadczenia tylko od pozwanej Gminy, przy braku odmiemych ustalefl Sqdu drugiej instancji, zarzut naruszenia art. 431 i 482 kc nie jest zasadny. Ustawg z dnia 18 Stycznia 1996 r. 0 zmianic ustawy  Przepisy wprowadzajqce ustawq 0 samorzaflzic tcrytorialnym iustawq 0 pracownikach samorzqdowych (Dz. U. 1996 r. Nr 23 poz. 102) artykukawi 36 ustawy 2: dnia10 maja 1990 r. naclano now: brzmienic, Przepis art. 36 w nowym brzmieniu przewiduje splazqprzez Skarb Pafzstwa krcclytfiw bankowych zaciqgniqtych przez spéldzielnie rnieszkaniowe i grniny na finansowanie realizacji inwestycji infrastrukturalnych, zrefundowanie spéidzielniom micszkaniowym i gminom érodkéw wlasnych W}’d&Ik0W31'lyC]l na splat; tych krcdytéw bankowych, a takzc odsctck naleznych ad kredytéw. Refundaqji ze érodkbw budzctu paflstwa pudlcgajq réwniez émdkj Masne gmin, ktbrc na podstawie wyrokéw sqdowych byly lub bgdq przekazywanc spéldziclniom mieszkaniowym w zwiqzku z regulowanicm 11a]cZnD$Ci za wykonanie inwestycji infrastrukturalnych, w zakresie rzeczowym okrcélonym w umowach zawartych przed dniem 27 maja 1990 r. przcz organy administracji p:1['151'WGWBj stopnia podstawowego i wqjewédzkiego ze spéldzielniami micszkaniowymi w zwiqzku z kompleksowq reaiizacjq budownictwa micszkaniowego. W zadnym razic przepis art. 36 w nowym brzmieniu nie dzgie podstawy do zqdania zaplaty odsetek od éwiadczenia speinioncgo bcz Opéinicnia przcz Skarb Paflstwa. Z powyzszych wzglgdéw i na mocy art. 393[l2] kpc kasacjq nalczalo oddalib. Skomplikowany stan prawny, wynikqiqcy z wcjécia w zycie ustawy z dnia 10 maja 1990 r., ktérej art. 36, przewidujqcy przejqcie przez gminy dotychczasuwych zub0\vigzal‘1 Skarbu Pafistwa, byl czqéciowu niezgodny z Konstytucjaa niewagpliwic wplynagl na to, Ze powédka zqdala spelnienia éwiadczcnia od pozwanej Gminy, anie od rzeczywiécic zobowiqzanego Skarbu Pafistwa. Otrzymujqc od Skarbu Pafistwa nalcznoéd gkbwnqpo upiywie 2 lat od wymczenia powddztwa przeciwkc: Gminie, mogla subiektywnic uwazaé si; za pokrzywdzonq, zwlaszcza ze by! to okres wysokicj jeszcze inflacji. Majag: na uwadze tq okolicznoéé, Sad Najwyzszy na podstawic art. 102 kpc nic obciqzyl powbdki kosztami postqpowania kasacyjncgo. 'H- dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw Gbwieszczenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego o utracie jego mocy obowiązującej. Nie sposob nie zauwazyo, ze niezgodrrośo tego przepisu z Konstytucją istniała od samego początku, tj. od daty uchwalenia ustawy. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego miało tylko charakter deklaratoryjny, stwierdzający ową niezgodnośo. Nie mozna się zgodzic z poglądem, ze przepis ustawy niezgodny z Konstytucją do czasujego uchylenia formalnie obowiązuje. Nie ma bowiem formalnego obowiązy¬wania prawa w znaczeniu przedmiotowym. W praktyce nierzadko zdarzają się kolizje polegające na wzajemnej niezgodności ustaw. Kolizje te usuwa się w drodze wykładni. Jezeli zachodzi kolizja przepisu ustawy z przepisem Konstytucji, w zadnym razie nie mozna przyjmować, ze przepis ustawy do czasujego uchylenia funkcjonuje w sposob niezgodny z Konstytucją. Burzyłoby to porządek, w ktorym Konstytucja jest najwyzszym prawem, i prowadziłoby do faktycznego prymaiu ustaw' nad Konstytucją. Ze względu na miejsce Konstytucji w hierarchii aktow' prawnych przepis ustawy niezgodny' z Konstytucją nie moze byc zrodłem praw' iobowiązkow. Zatem art. 36 ustawy z dnia 19 mąia 1999 r. nie mogł przeniesc wynikającego z umowy zobowiązania Skarbu Państwa na pozwaną Gminę. W konsekwencji takze po dniu 21" maja 1999 r. Skarb Państwa pozostał dłuznikiem. Pozwana Gmina nie była zobowiązana do zapłaty należności z umowy, więc w ogole nie wchodzi w grę opoznienie z jej strony w spełnieniu świadczenia, skutkujące obowiązkiem zapłaty odsetek na podstawie art, 431 § 1 kc. Dlatego ostatecznie dochodzone w niniejszej sprawie roszczenie o skapitalizowane odsetki od naleznosci glownej nie mogło zostao w' odniesieniu do pozwanej Gminy uwzględnione. Apelację od wyroku oddalającego powodztwa o to roszczenie Sąd Apelacyjny słusznie oddalił. Wątpliwości mogą budzie rozważania Sądu Apelacyjnego o w'artościowaniu prawa star1ow'ionego i jego ,,s,nrawiea'łiw`oścrowym ” pojmow'aniu. Zbędnie Sąd Apelacyjny powołał w uzasadnieniu art. 5 kc. Nie są to jednak uchybienia, ktore mogłyby powodować uwzględnienie kasacji, skoro wyrok odpowiada prawu. l Trafnie Sąd Apelacyjny oddalił takze apelację powodki w części zaskarzającej oddalenie pmez Sąd pierwszej instancjijej powodzi¬w'a w stosunku do pozwanego Skarbu Państwa. Wprawdzie błędny jest pogląd w'yrazony' w uzasadnieniu wyroku Sądu Apelacyjnego, ze Skarb Państwa nie był zobowiązany z umowy. W umowie z dnia 25 kwietnia 1933 r. podano, ze jej stronąjest Urząd Miasta w Z.G. Ta niescisłośo terminologiczna, zresztą w praktyce często spotykane, nie przeszkadza przyjęciu, ze w istocie umowa została zawarta przez Prezydenta Z.G., działającego jako static fisci. Skarb Państ¬wa był więc zobowiązany od chwili zawarcia umowy. Pozostał zobowiązarrym takze po dniu 2? maja 1999 r., skoro niekonstytucyjny przepis art. 36 ustawy z dnia 19 maja 1999 r. nie przeniosł zobowiązania na Gminę. Błędna ocena co do istnienia zobowiązania pozwanego Skarbu Państw'a nie ma jednakze wpływu na prawidłowośo zaskarzonego orzeczenia, ktore dotyczy' tylko odsetek. Skarb Państwa zapłacił pow'odce naleznośc głownąw maju 1995 r., jeszcze przed wezwaniem go do udziału w sprawie w charakterze pozwanego. Sąd pierwszej instancji ustalił, ze powodka nie w'zy'wała wcześniej tego pozwanego do zapłaty. Uczyniła to dopiero w dniu 13 gudnia 1995 r., awięc juz po spełnieniu sw'iadczenia. Wcześniejsze działania pow'odki skierowane były tylko przeciwko Gminie. Nie mozna uznao opoznienia w spełnieniu świadczenia przez Skarb Państw'a na tej podstawie, ze powodka w'cześniej ządała jego spełnienia od Gminy. Skarb Państwa i Gmina są dwiema rozny'mi osobami. Zgodnie z art. 431 § 1 kc odsetek mozna ządao za czas opoznienia. Poniewaz pozwany Skarb Państwa nie opoznił się ze spełrrieniem św'iadczenia, powodce nie przysługuje w stosunku do niego roszczenie o odsetki. Nie mogą takze należeć się powodce na mocy art. 432 kc odsetki od nieistniejących odsetek. Tak więc na gruncie ustaleń Sądu pierwszej instarrcji, ze powodka przed zaplatą należności glownej ządała świadczenia tylko od pozwanej Gminy, przy braku odrniermych ustaleń Sądu drugiej instancji, zarzut naruszenia art. 431 i 432 kc nie jest zasadny'. Ustawą z dnia 13 stycznia 1996 r. o zmianie ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym iustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. 1996 r. Nr 23 poz. 192] artykułowi 36 ustawy' z dnia 19 maja 1999 r. nadano nowe brzmienie. Przepis art. 36 w nowym brzmieniu przewiduje spłatę _przez Skarb Państwa kredytow bankowy'ch zaciągniętych przez społdzielnie mieszkaniowe i gminy na finansowanie realizacji inwestycji infrastrukturalnych, zrefundowanie społdzielniom mieszkaniowym i grninom srodkow w'łasnych wy'ds.tl':owanycłr na spłatę tych kredytow bankowych, a takze odsetek należnych od kredytow. Refundacji ze srodkow budzetu państwa podlegają rowniez środki własne gmin, ktore na podstawie wyrokow sądowych byly lub będą przekazywane społdzielniom mieszkaniowym w związku z regulowaniem naleznosc-i za wykonanie inwestycji inńastrukturalnych, w zakresie rzeczowym okreslonym w umowach zawartych pmed dniem 22 maja 1999 r. przez organy administracji państwowej stopnia podstawowego i wojewodzkiego ze społdzielniarni mieszkaniow'ymi w związku z kompleksową realizacją budownictwa mieszkaniowego. W zadnym razie przepis art. 36 w nowyrn brzmieniu nie daje podstawy do ządania zapłaty odsetek od świadczenia spełnionego bez ojloznienia przez Skarb Państwa. Z powyzszych względow i na mocy art. 393[l2] kpc kasację nalezało oddalio. Skomplikowany stan prawny, wynikający z wejścia w' zycie ustaw'y z dnia 19 maja 1999 r., ktorej art. 36, przewidujący przejęcie przez gminy dotychczasowych zobowiązań Skarbu Państ¬w'a, był częściowo niezgodny z Konstytucją, niewątpliwie wpl¬yna¿i na to, ze powodka ządała spełnienia świadczenia od pozwarrej Gminy, anie od rzeczywiscie zobow'iązanego Skarbu Państwa. Gtrzymując od Skarbu Państwa naleznoso głowną po upływie 2 lat od wytoczenia powodztwa przeciwko Gminie, mogła .subiektywnie uwazac się za pokrzywdzoną, zwłaszcza ze był to okres wysokiej jeszcze inflacji. lyiając na uwadze tę okoliczność, Sąd Najwyższy na podstawie art. i92 kpc nie ohciązył powodki kosztami postępowania kasacyjnego.