Teza / krótkie omówienie
odszkodowanie
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Ffa wedslawia usrawy 2 dnia 6.09.2001 r. 0 dustepie S}/‘gll. akt H C 319112 do inickrmacji puifiicznei Dz. u. 112 pox. use Z péin. zm. przekazann infurmacjg; pubiicznq w formie dokumentu iub w formie przalworzcne] WYROK l ? \imi§\ i nazwisko wnioskudawcy W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ‘\, _ _ * Dnia 28 sierpnia 2012 r_ ..........EQ3...... ................ Sad Okrqgowy W Warszawie II Wydzizfi Cywilny W skladzie nastgpuj Qoym: Przewodzficzqcyz SSR (deI.) Katarzyna Waseficzuk Protokolantz K1zysztof Kielak po rozpoznaniu W dniu 28 sierpnia 2012 r. na rozprawie W Warszawie sprawy z powédztwa Syndyka Masy Upadioéci (...) Spélki z ograniczonq odpovdedzialnoéciq W upadloéci likwidacyjnej z siedzibq W K. przeciwko Skarbowi Pafistwa — Prezesowi Sqdu Najwyzszego oraz (...) Spélce Akcyjnej W W. 0 zapiatlg 1. ocldala powédztwo, ll. zasqdza od Syndyka Masy Upadioéci (...) Spéiki z ograniczonq odpowiedzialnoéciq w upad’ro§ci likwidacyjnej z siedzibq w K. n'a rzecz (...) Spéfki Akcyjnej w W. kwotg 7 217 zi (siedem tysie,cy dwieécie siedemnaécie zfotych) tytuiem zwrotu kosztéw zastg pstwa procesowego, z Ill. zasqdza od Syndyka Masy Upadiosici (...) Spélki z ograniczonq odpowiedzialnoéciq w upadioéci iikwidacyjnej z siedzibq w K. na rzecz Skarbu Pafistwa Prokuratorii Generalnej kwotg 7 200 zi (siedem tysiqcy dwieécie ziotych) tytulem zwrotu kosztéw zastqpstwa procesowego. ' SSR (del.) Katarzyna Waseficzuk Sygn.aktIIC319:’12 ' UZASADNIENIE Pozwem zlozonym W dniu 23 kwietnia 2012 r. (k. 1388) Syndyk masy upad%0§ci (...) Sp. z 0.0. z siedzibqw K. W upadloééi likwidacyjnej Wniésl 0 zasqdzenie na rzecz powoda solidarnie od pozwanych Skarbu Pafistwa — Prezesa Sqdu Najwyzszego oraz (...) Spélki Akcyjnej z siedzibq W K. (poprzednio (...) S.A.) kwoty 11 525 747,40 21 Wraz z ustawowymi odsetkamiz a) od Skarbu Pafistwa Sqdu Najwyiszego od dnia dorgczenia odpisu pozwu do dnia zapiaty, b) od (...) S.A.: 0d kwoty 6 440 000 21 od dnia 11 lutego 2011 r. do dnia zap%aty, od kwoty 5 085 747,40 2! od dnia dorqczenia odpisu pozwu do dnia zapiaty. A W uzasadnieniu wskazal na nastcgpuj qcy stan faktycgzny i wynikajqce z niego roszczenia: W dniu 26 stycznia 2001 1'. pozwana spélka, dziakajqca wéwczas pod firmq (...) S.A., oraz powédka zawarli umowg przedwstqpnq sprzedazy prawa uzytkowgmia wieczystego nieruchomoéci stanowiqcej Wiasnoéé Skarbu Pafistwa polozonej w K.. W umowie p0zWana spélka zobowiagala siq do Wybudowania na wymienionej niemchomoéci budynku hotelowego 0 podwyzszonym standardzie oraz do sprzedania (...) prawa Wieczystego uzytkowania nieruchomoéci gruntowej wraz 2 prawem wlasnoéci budynku, zaé (...) zobowiqzai siq praWa te kupié. Umowa przewidywaia dwa rodzaje kar umownych: W Wysokoéci stanowiqcej réwnowartoéé W polskich zlotychkwoty 3 000 000'USD, W przypadku niezawarcia umowy sprzedazy W
--- STRONA 2 ---
a’ _foftnii1io okioélonym W umowie z przyczyn, za ktore odpowiada powod oraz W Wysokoéoi 40 000 21 za kaidy dziefi zW1o'ki "W zwrooie przedmiotowej nieruchomoéci. Zgodnie z ustaleniami zawartymi W umowie prZédWstQpnej oraz podpisanym Wczeéniej liécie intencyjnym, (...) mia1praWo korzystaé z budynku jeszcze prz'ed.zoWarcierli umowy ostatecznej. W ramach zobowiqzafi Z umowy przedwstqpnej i listu intencyj nego, (...) S.A. otrzymol od (...) 1apz11ie kwotq 16 913 255 21, ktora mia1a byé zaliczona na poczet ceny sprzedafay. Do zawarcia umowy przyrzeczonej nie dosz1o, poniewaz obie strony z1oZy1y oéwiadczenia 0 odstqpieniu od D16]. . W dniu 12 marca 2003 r. Sqd Rej onowy (...) VIII Wydzial Gospodarozy do spraw upad1o§cioWo uk1adoWych og1osi1 upad1oéé likwidacyjnq sp61ki (...). 15 maja 2003 r. poprzednik prawny pozwanej spo1ki dokona1zg1oszenia W postqpowaniu upadloéciowym wierzyteinoéci W kwocie 8 123 768,49 Z1. Na wierzytelnoéé sk1ada1y siq min. kary umowno za kaidy dziefi zw1oki W zwrocie nieruchomoéci za okres od 13 listopada 2002 r. do 12 marca 2003 r., tj. do dnia ogloszenia upadloéci. Poprzednik prawny pozwanej spo1ki z1o2y1jednoczeénie oéwiadczenie, Ze na podstawie § 6 ust. 4 zd. 2 umowy przedwstopnej, kwoto Wp1aconych zaliczek zalicza na poczet kar umownych W wysokoéci 40 000 21 za kazdy dziefi 2W1oki za okres od 8 vwrzeénia 2002 r. do 12 listopada 2002 r. Po ogioszeniu upad1o§0i Syndyk (...) oraz poprzednik prawny pozwanej spoflci prowadzili rozmowy W sprawie przej Q0121 obiektu hotclowego W taki sposob, azeby nie zaprzestal on dzialalnoéoi. Zdaniem powoda wydanie nieruchomoéci nie bylo mozliwe po ogloszeniu upadloéci, a nawet po Wy1qczeniu nieruchomoéci z masy up:.1d1oéci (5 czerwca 2003 r.), gdyz (...) S.A. nie posiadai W tym czasie stosownych zezwolefi na prowadzenie dZi&iE:1l110§C1 hotelarskogastronomicznej, jak zezwolenie na sprzedaz napoj ow alkoholowych czy zatwierdzenie zaldadu i Wpis do rejestru zakladow W rozumieniu art. 63 ustawy 0 bezpieozefistwie Zywnoéci i Zywienia. Strony porozumialy sio co do rozliczenia za korzystanie z obiektu przez Syndyka poczqwszy od momentu ogloszenia upadlzoéci, az do jego Wydania pozwanej. W dniu 12 czerwca 2003 r. (...) S.A., dzialajqcy przez (...) S.A. (...), WystaWi1 faktlmg VAT nr (...) na kwoto 1 006 500 21 tytuiem dziorzawy obiektu hotelowego przy ui. (...) W K. za okres 12 marca_2003 r. do 30 czerwca 2003 r., ktora zostaia zap1acona przez Syndyka (...) W dniu 8 sierpnia 2003 r. W caioéci, a W dniu 30 czerwca 2003 r. nieruchomoéé zostaia pozwa.nemu zwrocona. W dniu 11 maroa 2004 r. powod z1o2y1 W Sqdzie Okrogowym W Krakowie pozew o zaplato kwoty 16 913 255 Z1 Wraz 2 ustawowyrni odsetkami tytulem zwrotu kwotWp1aconyoh pozwanej Sp61ce W ramach umowy przedwstqpnej sprzedazy nieruchomoéci, Wskazujqc po pierwsze, ze umowa by1a niewazna z powodu nieoktreélenia ceny jako essentialia nogotii umowy przyrzeczonej i po drugie, Ze przyslugujq mu uprawnienia Z tymhl rokojmi za Wady obiektu i Z tego tytulu skutecznie odsta,pi1 od umowy, argmnentujqc, i2 rownolegie oslwiadozenie pozwanej spélki 0 odstsgpieniu pozbawione bylo podstaw. Sqd I instancji Wyrokiem z dnia. 6 stycznia 2005 1'. oddalil powodztwo, a Said Apclaoyjny W Krakowie rozpoznaj ap po raz pielwszy apelacjq powoda, oddalil jqi podzielil W caloéoi Wywod Sqdu Okrqgowego W Krakowie. Sqd Naj W}/Zszy na skutek skarg kasacyjnych powoda dwukrotnie uchyla1 Wyroki Sqdu Apelacyjnego oddalaj ape apelacje. Powod podkreélil, Ze W toku tych postopowafi miqdzyinstancyjnych przedmiotem zarzutow, a w konsekwencji badania przez Sqdy byla Waznoéé umowy przedwstqpnej i » skutecznoéé odstqpienia od umovry przez powoda i poprzednika. prawnego pozwanej spéiki. Sqd Apelacyjny, po ponownym rozpoznaniu sprawy, czqéoiowo uwzglqdnil apelacjo, zasqdzajqc od (...) kwoto 7 293 333 21 Wraz 2 ustawowymi odsetkarni od dnia 9 kwietnia 2004 r. Sqd ten podzieli1 stanowisko zajqte przez sqdy uprzednio rozpoznaj ape sprawo, ze strony iapzyly W istocie dwie umovvy: przedwstqpna sprzedaiy nieruchomoéoi i druga obejmuj agsa praWo do korzystania z obiektu przed zawaroiem umowy ostatecznej, przy ozym u2na1, Ze umowa przedwstopna byla niewaina, gdyi nie okreélala. ceny sprzedaiy. W konsekwcncji uzna1, 2e (...) S.A. nie nalezaia sic; kara umowna W Wysokoéci 3 000 000 USD. Ponadto rniarkoWa1 karq umownd za kazdy dziefi zwkoki W zwrocie obiektu zmniej szaj do jq o 30%. Wyrokowi Sa,_du Apelacyjnego z dnia 20 kwietnia 2009 11., wydanemu po trzecim rozpoznaniu sprawy powod zarzuci1, 26 Wyliozyl on karq umownqz tytuhl zW1oki W zwrooie niemohomoéci nie za okres od 8 Wrzeénia 2002 1'. do 12 Iistopada 2002 r., jak chcial E. W odpowiedzi na pozew, lecz od 8 Wrzeénia 2002 r.
--- STRONA 3 ---
_aZ do 30 czerwca. 2003 r., tj. do daiy faktycznego zwrotu nieruchomoéci przez Syndyka. Powod podkreélih 2e kara umowna za okres od 13 listopada 2002 r. do 30 ozerwca 2003 r. do tej pory W ogole nie byla przedmiotem rozpoznania s:.1d6W orzekaj qcych W tej sprawie, jak rowniez zadna ze stron nie podnosiia twierdzefl o naleznoéoi tej kary. StWierdzi1, to E. nigdy rowniez nie z1o2y1 oéwiadczenia o potrqceniu, czy zaliczeniu kary za okres od 13 listopada 2001 r. do 30 czerwca 2003 r. i jedynie W zg1oszeniu Wierzytelnoéci domagal sio kar umownych za okres do 12 marca 2003 r. W konsekwenoji zarzucil Sddowi Apelacyjnemu orzekanie co do przodmiotu, ktory nie byl obj Qty Zqdaniem Wzajemnym pozwanego, tj. naruszenie art. 391 § 1 k.p.c. W ZW. z art. 391 § I k.p.c. Ponadto zarzucil naruszenie art. 498 § 1 i 2 oraz 499 k.c. przez _ niewlaéciwe zastosowanje W zw. Z art. 37 prawa upadloéciowego z 24 paidziernika 1934 r. przez ich niezastosowanie Wskazuj qc, Ze oéwiadczenie pozwanego 0 potrzioeniu moglo zostaé zg1oszone najpoiniej przy zglaszaniu Wierzytelnoéci do masy upacfloéci. W wyroku z dnia 16 Wrzeénia 2010 r. Sqd Najwyiszy uchylil zaskarzony Wyrok Sqdu Apelacyjnego i zmieni1 wyrok Sqdu Okrqgowego, ostatecznie zasqdzajqc od (...) kwotq 7 424 500 Z1 Wraz z ustawowymi odsetkami. W poz0sta1ym zakresie Sqd Najwyzszy oddalil skargi kasacyj no obu stron, uznaj ap ich zarzuty za bezzasadne. Sqd Naj Wyzszy Wska2a1, ze Sqd Apelacyjny nie orzekl ponad Zqdanie Wzaj emne pozwanego, locz jedynie usta1i1, W jakim zakresie kwota wplacona przez powoda by1a nalezna pozwanemu na podstawie lqczqcej strony umowy o korzystanie z nieruchomoéci hotelowej, a W jakiej czqéci jako éwiadczenie nienalezne podlega zwrotowi na rzecz powoda. Co do drugiego zarzutu Sqd Naj Wyzszy stWierdzi1, Ze polega on na b1Qdnym zadozeniu, i2 pozwzmy mog1 zatrzymaé éwiadczenie Sp6iI110I1€ przez powoda jedynie Wskutek przedstawienia go do potrapenia. ze swojd Wierzytelnoéciq, a pozwany nie inusia1 dokonywaé potrqceniai mogl zaliozyé WpiE!COI16 kwoty na. zaspokoj enie naleznych éwiadczefi z tytuhl korzystania 2 nieruchomoéci hotelowej oraz kar umownych za niezwrocenie jej W terminie. W przedmiotowej sprawie powod Wskaza1, Ze odpowiedzialnoéé Skarbu Pafistwa jest oparta na arc. 417 §_1 k.c. W zW. Z art. 4171 2 k.o., Wskazuj ap, Ze W kodeksie jest przowidziana ogolna zasada, zgodnie Z ktorq jezeli szkoda zostanie Wyrzqdzona przez Wydanie niezgodnego z prawem orzeczonia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia mozna sio domagaé od Skarbu Pafistwa po stwierdzeniu We W1a§ciWyn1 postcgpowaniu ich niezgodnoéci z prawem, od ktolfej art. 4171 § 2 k.o. przewiduje vvyjqtki, min. okreélone W art. 42411’ k.p.c. Powod Wskaza1, Ze zgodnie z poWo1anym przepisem W wypadku prawomocnych orzeczefi, od ktorych skarga nie przyshlguj e, odszkodowania Z tytuiu szkody Wyrzqdzonej przez Wydanie prawomoonego orzeczenia niezgodnego z prawem moina dornagaé sio bez uprzedniego stwierdzenia niezgodnoéci orzeczenia z prawem W postqpowaniu ze skargi, chyba Ze strona nie skorzystala z przyshlguj qoych jej érodkow prawnych, a zgodnie z art. 4241“ k.p.c. od orzeczefi Sqdu Najwyzszego nie przyslugujo skarga o stwierdzenie niezgodnoéci z prawem prawomocnego orzeczenia. W konsekwencji poW6d stWierdzi1, ze Wykladnia jqzykowa powolanych przepisow Wskazuje na to, Ze W przypadku wyrzqdzenia szkody przez niezgodnego z prawem orzeczenie Sqduliajwyzszego dopuszczahie jest dochodzenie odszkodowania bez uprzedlliego stwierdzenia tej niezgodnoéci. Powod podkreélil, 2e orzecznictwo Europej skiogo Trybunalu Sprawiedliwoéci stoi na stanowisku, ze norma Maj owa wylqczajqca dochodzenie odszkodowania za niczgodne z prawem Wspolnotowym dzia1anie najwyzszych organow sqdowych bylaby sprzeczna z prawem Wspélnotowym. _ Powod wskazai, Ze Wyrok Sqdu Najwyzszego z dnia. 16 Wrzeénia 2010 r. (sygn. akt III CSK 28 9/09) jest niezgodny z prawem z powodu niouohylenia Wyroku Sqdu Apelacyj nogo W czoéci dotyczqcej oddalonia apeiacji W zakresie kwoty 6 440 000 21, po pierwsze W sytuacji Wydania orzeczenia W oparciu 0 twierdzenia nieprzytoczone przez pozwanego, czym naruszy1 art. 39815 k.p.c. w zw. z art. 3983 §l k.p.c., art. 321 § 1 k.p.c. i art. 391 §_1 k.p.c. i po drugie W sytuacji biqdnego przyj Q0121, ze dosz1o do zaliczenia éwiadczenia (...) na Wierzytelnoéé E., podczas gdy rzekoma wierzyteinoéé powstaia juz po spehlieniu éwiadczenia przez powoda i niomozliwe by1o zaliczenie na jego poczet leoz jedynio potrqcenie, ktore nie zostalo W ogole dokonane a W szczegolnoéci W najpoiniej szym mozliwglm terminie, przy zgloszeniu Wierzytelnoéci W postegpowaniu upadloéciowym, czym naruszyl art; 3981 k.p.c. i 3981 k.p.c. w zw. z art. 3983 §l k.p.c., afl. 451 14.0., art. 498 § 1 i 2 k.c., art. 499 k.c. oraz art. 37 prawa upad1osZciowcgo z 24 X 1934 r. Stwierdzil, Ze z istoty zaliczenia siwiadozenia na poczet dlugu wynika, Ze moie ono nastqpié jedynie Wtedy, gcly W momencie siwiadczenia ten dhig istnieje.
--- STRONA 4 ---
Podkreélil, 2e dzia1anie Sddu Apelacyjnego, zaakceptowane przez Sqd Najwyzszy, spowodowaio caikowitq niemoznosé podj eciajakiej kolwiek merytorycznej polemiki i ziamaio zasade loj alnosci prooesowej, zgodnie Z ktorq strona nie powinna byé zaskakiwana dopiero W uzasadnieniu Wyroku zupehqq zmiana. kienmku prawnego rozstrzygniecia. Powod podniosl, Ze kara urnowna za okres od 12 marca 2003 r. do 30 czerwca 2003 r. byia nienaieina, bowiem powod zap1aci1 za ten okres czynsz dzieriawny i strony byiy juz roziiczone. Podkreélii, ze nawet gdyby strony nie byiy rozliozone, to kara umowna i tak nie byiaby naleina, 2 uwagi na brak zwioki Syndyka W Wydaniu obiektu, gdyz sama pozwana spoika W zawartym porozumieniu stwierdziia, Ze nie jest gotowa do odbioru obiektu, a po drugie konieczne by1o wydanie orzeczenia Sedziego Komisarza o Wylapzeniu z masy upadioéci. Wskaza1, Ze Wyrok Sagdu Apelacyjnego, W ktorym ten orzeki ponad Wnioski i twierdzenia pozwanego, zaskakujap tym obie strony, zako1’1czy1 prawomocnie postepowanie w sprawie i jedynym érodkiem zaskarzenia by1a skarga kasacyjna, W ktorej wykluozone byio poWo1§/wanie nowych faktow i dowodow, a Sqd Najwyzszy zwiqzany by1 ustaleniami faktycznymi stanowiapymi podstawe zaskartonego orzeczenia. Powod stWierdzi1, 2e z tego Wzgledu nie mogi wskazaé na dowody powoiywane W niniej szym pozwie, a W szczegolnosci na fakture m‘ (...). Powod Wskaza1, Ze szkoda, ktorej doznai jest rowna karze umownej, o ktorq bezzasadnie zm11iejszy1o sie zasqdzone roszozenie, tj. 3 108 000 Z1 (111 dni *40 000 Z1 za kaidy dziefi = 4 440 000 21, zmiarkowane o 30%). Powod zazneczyl, Ze ostateczne rozstrzygniecie opisanej sprawy przez Sqd Najwyzszy obj Q10 takie ustawowe odsetki od zasqdzonego éwiadczenia giownego od 9 kwietnia 2004 r. do dnia zapiaty. Powod Wskaza1, 2e gdyby Sqd Najwyzszy Wyda1 Wyrok zgodnie z prawem, swiadczenie g1oWne byioby Wyzsze o sume kwot Wskazanych powyzej, zatem Wzrosiyby rowniez nalezne Syndykowi odsetki. W konsekwenoji iagzna szkoda poniesiona przez powoda Wynosi zatem zdaniem powoda 11 525 747,40 zi. Odnosnie roszczenia skierowanego przeoiwko (...) S.A., powod Wskazal, Ze ma ono dwie, alternatywne podstawy prawne. Pierwszqz nich jest art. 422 k.c. éwiadome skorzystanie z Wyrzqdzonej poWodoWi przez Skarb Pafistwa szkody, natomiast drugq Wiasny czyn niedozwolony, polegaj qcy na podnoszeniu W toku postepowania kasacyjnego twierdzefi o iiieprzyslugujqcym mu roszczeniu z tytuiu kar umownych za okres 12 maroa 2003 r. do 30 czerwca 2003 r. oraz o niedokonanym zaliczeniu éwiadozenia (...) na poczet diugu (...), przez Wskazanie m.in. W odpowiedzi na skarge, Ze umowa przewidywaia automatyczne zaliczenie speinionyoh swiadczefi na poczet kary umownej i zmieniaia W ten sposob zasady zaliozania éwiadozeii Wynikajqoe z art. 451 k.o. W odpowiedzi na pozew pozwany (...) S.A. (nastepca prawny (...) S.A.) Wniosi o odrzucenie W stosunku do niego pozwu W caioéci z uwagi no. powage rzeczy osqdzonej, a W Wypadku nieuwzglednienia tego Wniosku 0 oddalenie powodztwa W oaioéci i zasqdzenie od powoda kosztow postepowania. Wediug norm przepisanyoh. W uzasadnieniu podniosi, iZ powodztwo zmierza do merytoryc2.nej kontroli orzeczenia Sqdu Najwyzszego, a W konsekwencji do ponownego rozpoznania sprawy przeciwko pozwanej spoioe, co jest niedopuszczalne i do czego brak jest podstaw. Podkre§li1, Ze Said Najwyzszy oddalii skarge kasacyjnq co jest jednoznaczne z niestwierdzeniem We Wiaéoiwym postepowaniu niezgodnosci z prawem orzeozenia. Stwierdzii ponadto, Ze z uzasadnienia pozwu Wynika, 2e powod W istooie nie kwestionuje orzeczenia Sqdu Naj wyzszego tylko orzeczenie Sqdu Apelacyj nego, ktore — zdaniem powoda — pozbawiio go mozliwoéci merytorycznego odniesienia sie niektoryeh kwestii, co przed Sqdem Najwyzszym nie bylo juz mozliwe. Odnoszqc sie 2 kolei do zarzucanego Spoioe dziaiania, pozwany wskazai, ii czynnosci strony W toku prooesu sqdowego, a W szczegolnosci skiadanie oswiadczefi, ja.ko takie nie mogq byé postrzegane jako czyn niedozwoiony i rodzié odpowiedzialnosci odszkodowawczej Wzgledem przeciwnika prooesowego (odpowiedi na pozew k. 440547) ’ 0 ' W odpowiedzi na pozew z dnia 11 sierpnia 2012 r. pozwany Skarb Pafistwa — Prezes Sqdu Najwyzszego Wniosi o oddalenie powodztwa W oaiosoi i zasécdzenie od powoda kosztow postepowania Wedlug norm przepisanych. Pozwany zakWestionoWa1 zasadnosé powodztwa tak co do zasady, jak i Wysokosoi, zarzucajap brak podstawy prawnej do dochodzenia od Skarbu Pafistwa odszkodowania W oparciu o twierdzenie o niezgodnoéoi 2 prawem orzeczenia Sqdu Najwyzszego. Zdaniem pozwanego, oboudqzujqoy stan prawny nie przewiduje ani specjalnego trybu, W ktolym moznaby zqdaé oceny takiego orzeczenia ani
--- STRONA 5 ---
mo21iWoscikontro1oWania rozstrzygnieé Sadu Najwyzszego przez sad powszeohny W sprawie o 2ap1ate odszkodowania. Pozwany podkreslii 2e Wskazywana przez powoda podstawa prawna W postaci art. 424"’ k.p.c. dotyezy Wyiaoznie szkod Wyrzadzonych przez Wydanie orzeozefi niemerytorycznych, a We Wszystkich innyoh Wypadkach niezbedny jest prejudykat. Wskazal, 2e przeciwny Wnio sek prowadziiby do tworzenia alternatywnego Wzgledem Wiasciwego toku instancji tiybu kontrolowania orzeczefi. Podkres1i1, 2e orzeczenie Sa,du Najwyzszego Wydane na skutek Wniesienia "skargi kasacyjnej traktuje sie jak orzeozenie Wydane W postepowaniu WYW01f:11'1y1'I1 Wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodnosoi 2 prawem orzeczenia, a zatem jest traktowane jak prejudykat. W konsekwenoji przyj eta przez powoda interpretacja art. 4241*’ k.p.c. proWad2i1aby W istocie do kontroli prej udykatu. Pozwany dokonal r6Wnie2 analizy Wyroku Sadu Naj WyZSZ€g0 2 dnia 16 Wrzesnia 2010 r., przytaczajqc szereg argumentow przemawiajaoych 2a prawidiowoscia powzietego przez ten Sad rozstrzygniecia (odpoWied2 na pozew k. 549568). Sad usta1i1 nastepujqey stan faktyeznyz W dniu 11 marea 2004 r. Syiidyk masy upadioéci (...) spolki 2 ograiiiczonq odpowiedzialnosoiaz siedziba W K. W upadlosci Iikwidacyj nej Wniosi do Sadu Olcregowego W Krakowie pozew o zapiate kwoty 16 913 255 21 2 tytuhl nienale2nego swiadczenia skierowany przeciwko (...) S.A. (pozew k. 5371). Sad Okregowy W Krakowie Wyd2ia1 Gospodarczy wyrokiem z dnia 6 stycznia 2005 r., sygn. akt IX GC 275/04, oddalii poW6d2tWo (Wyrok k. 115161). _ Od przedmiotowego rozstrzygniecia apelacje Wni6s1 powod, ktora to apelaoja Wyrokiem dnia 11 paridziernika 2005 r. Sadu Apelacyjnego W Krakowie (sygn. akt I ACa 960/05) 2osta1a odda1ona(Wyrok k. 162183) _ Od Wyroku 2 dnia 11 paédziemika 2005 1'. powod Wnidsi skarge kasaoyjna. Wyrokiemlz dnia 15 grudnia 2006 r., sygn. akt III CSK 349706, Sad NajWy2s2y uohylil zaskarzony Wyrok 2 dnia 11 pa2d2ien11'ka 2005 r. i przekazai sprawe Sadowi Apelaoyj nemu W Krakowie do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o kosztach postepowania kasacyjnego (Wyrok k. 184204). _ . _ Po ponownym rozpoznaniu sprawy W dniu 6 czerwoa 2007 r. Sad Apelacyjny W Krakowie, W sprawie o . sygn. akti ACa 407/07, oddali1 apelacje powoda od Wyroku Sadu Okregowego — Wydziaiu Gospodarczego W Krakowie 2 dnia. 6 styoznia 2005 r. Strona powodowa ponownie vmiosia skarge kasacjjna od Wyroku Sadu Apelacyjnego W Krakowie. Wyrokiem 2 dnia 25 czerwca 2008 r. (sygn. akt III CSK 20/08) Sad Naj wy2s2y uchy1i12askar2ony wyrok 2 dnia 6 czerwoa 2007 r. i sprawe przekazai SQCIOVV1 Apelacyjnemu W Krakowie do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postepowania kasacyj nego (wyrok k. 205221). Wyrokiem 2 dnia 20 kwietnia 2009 r. Sa,d Apelacyjny W Krakowie, W sprawie o sygn. akt I ACa 805708, na skutek apelacji strony powodowej od wyroku Sadu Okregowego W Krakowie Sa,du Gospodarczegow Krakowie 2 dnia 6styc2;nia 2005 r. 2mieni12aska;'2ony wyrok W ten sposob, 2e zasadzii od strony pozwanej ' (...) S.A. W K. na rzecz powoda Syndyka masy upad1osci (...) Sp61ki z o.o. W K. kwote 9 619 922 212 ustawowj/mi odsetkami od dnia 9 kwietnia 2004 r. do dnia zapiaty, a W pozostaiym zakresie powodztwo oddalii (Wyrok k. 222250). . Od 2askar2onego wyroku Sadu Apelacyjnego W Krakowie 2 dnia 20 kwietnia 2009 r., skargi kasaoyj ne Wniosiy obie strony (skarga powoda, k. 252283). _ Wyrokiem 2 dnia 16 Wrzesnia 2010 r., wydanymwv sprawie o sygn. akt III CSK 28 9/09, Sad NajWy2s2y uchylil zaskarzony Wyrok Sadu Apelacyjnego W Krakowie W czeéoi oddalajqcej apelacjt; .W zakresie zasadzenia kwoty 131 167 21 2 ustawowymi odsetkami oraz w czesci oddalaj acej powodztwo W tym zakresie i zmienii Wyrok Sadu Okregowego W Krakowie Sadu Gospodarczego 2 dnia 6 stycznia 2005 r. W ten sposob, 2e 2asad2i1 dodatkowo iod strony pozwanej (...) S.A. W K. na rzecz powoda Syndyka masy
--- STRONA 6 ---
upadioéci (...) Sp. 2 o.o. W K. kwote 131 167 212 ustawowymi odsetkami od dnia 9 kWiet11ia 2004 r., a W pozostalym zakresie skargi kasacyj no stron postepowania oddalii (Wyrok k. 297314). PoWy2s2y stan faktyczny Sad ustalii na podstawie 21o2onych do akt i powoianych dokumentow, ich odpisow i kopii, przy czym prawdziwoéé i autentycznosé przedstawionych dokumentow nie budziia Watpliwosci i nie by1a tak2e kwestionowana przez Zadna ze stron, stad Sad mog1 oprzeé sie na nich jako na dowodach, o ktorych traktuje art. 308 k.p.c. Nadmienié na1e2y, i2 opisane Wy2ej okolioznosci faktyczne byiy zasadniczo pomiedzy stronami bezsporne, a te r62ni1y sie jedynie odrnienna ooenq prawna formulowanego przez powoda roszozenia. Sad oddali1 natorniast Wnioski dowodowe o dopuszczenie dowodu 2 przeshlchania stron, doiaozenie akt sprawy IX GC 275/94, dopuszczenie dowodu 2 zeznax’1éWiadk6W D. S. i R. G. oraz o do1aczenie akt sprawy U — 16/03/S. Wobec braku podstaw do uwzglednienia powodztwa co do zasady, o czym ponizej, przeprowadzanie postepowania dowodowego W przedstawionym zakresie byio zbedne i prowadziioby tylko do pr2edh12enia postepowania i nieuzasadnionego nmo2enia jego kosztow. Sad zwazyi, co nastepuje: Powodztwo by1o niezasadne i nie 2as1"ugiWa1o na uwzglednienie. W pierwszej kolej nosci odniesé sie naIe2y do zgioszonego przez pozwana (...) S.A. Wniosku o odrzucenie pozwu W stosunku do niej, na podstawie an. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. Stwierdzié na1e2y, 2e Wniosek ten nie 2as1ugiWa1 na uwzglednienie. Niewatpliwie przyznaé na1e2y raoje pozwanej, 2e zgioszone W tej sprawie przez powoda. roszczenie ma bezposredni zwiazek 2 postepowaniem o 2ap1ate, ktoretoczyio sie miedzy powodem i poprzednikiem prawnym pozwanej pod sygnatura,1X GC 275/04 i ktore ostateeznie 2a.ko1ic2y1o sie Wydaniem przez Sad NajWy2s2y orzeozenia z dnia 16 Wrzeénia 2010 r., sygn. akt III CSK 289/09, stwierdzenia niezgodnosci 2 prawem ktorego powédka domaga sie W tym postepowaniu. Racje ma r6Wnie2 pozwana, 2e W znacznej ozesci przedmiotowa sprawa opiera sie na stanie faktycznym, ktory by1 podstawa, rozstrzygniecia We Wskazanym Wy2ej postqpowaniu. Stwierdzié jednak nale2y, 2e W przedmiotowej sprawie powodka Wskazaia inna podstawe doohodzenia swiadczenia od pozwanej sp611<i, g'dy2 podstawa tajest czyn niedozwolony polegaj a,cy na podnoszeniu W toku postepowania przed Sadem Naj Wy2s2ym twierdzefi o niepr2ys1uguj acym pozwanej roszozeniu 2 tytuiu kar umownych lub czyn polegaj acy 11a skorzystaniu 2 Wyrzadzonej przez Skarb PE1I1S1IWEi szkody. Wskazane okolioznosci Wykraczajapoza stan faktyozny i prawny sprawy IX GC 275704 i W ocenie Sadu przesa,dzaja,o braku moiliwoéoi przyj ecia to2samosoi roszozenia W rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. Z tego Wzgledu wniosek o odrzuoenie pozwu przeciwko pozwanej sp61ce 2osta1 oddalony. Przechodzac do kwestii merytorycznyoh Wskazao nale2y, 2e formu1uj ac Zadanie zapiaty odszkodowania, strona powodowa jako 2r6d1o szkody Wskazywala Wydanie przez organ Wymiaru sprawiedliwosci Sad NajWy2s2y orzeczenia niezgodnego 2 prawern. Nadto, jak ju2 Wskazano powyzej, odnosnie pozwanej (...) S.A. (dawniej (...) S.A.) 2 siedzibaw K. formuiowala zarzut swiadomego skorzystania 2 WYIZQdZOH6j przez Skarb Pafistwa szkody, wzglednie dopuszczenia sie czynu niedozwolonego poiegaj acego na podnoszeniu W toku postepowania przed Sadem Najwyzszym twierdzefi o nieprzysluguj acym jej roszczeniu z tytuhn kar umownych 2a okres od 12 marca 2003 r. do 30 czerwca 2003 r. oraz o niedokonanym zaliczeniu swiadczenia (...) na poczet diugu pozwanej. Odnoszao sie do tak sformuiowanego roszczenia, Sad zWa2y1 W pierwszej kolejnoéoi, i2 Wbrew twierdzeniom powoda — brak jest podstawy prawnej, ktora pozwalaiaby dochodzié odszkodowania od Skarbu Pafistwa 2a Wydanie przez Sad Naj Wy2szy orzeczenia niezgodnego 2 prawem. ' Podstawowym przepisem reguluj acym odpowiedzialnosé za szkode Wyrzadzona przez niezgodne 2 prawem dziaianie Iub zanieohanie przy Wykonywaniu Wlaclzy publicznej pozostaje przepis art. 417 § 1 k.o., ktoly stanowi, i2 odpowiedziahiosé to ponosi Skarb Pafistwa, jednostka samor2a,du terytorialnego lub inna osoba prawna Wykonujaca te Wladze _2_ mocy prawa. Przedmiotowa, regulacj Q, stanowiaoa Zex generalis, u2upe1nia
--- STRONA 7 ---
szereg przepisow materialnego prawa cywilnego, obejmiljapych swoja hipoteza okreslone przej awy imperium Paflstwa. Przepisy te sa przepisami szczegolnymi W stosunku do art. 417 § 1 k.c. i W zakresie W nich uregulowanym Wy1a,o2aja,mo21iWosé zastosowania regulacji ogolnej. I talc, odpowiedzialnoéé 2a szkode 2 tytulu Wydania prawomoonego orzeozenia niezgodnego 2 prawem, ustawodawca naka2a1 ooeniaé przez pryzmat regulacji przewidzianej W art. 4171 § 2 k.c., wprowadzonej do polskiego porzadku prawnego ustaWa,2 dnia 17 czerwca 2004 I_‘. o zmianie ustawy Kodeks cywilny ora2 niektoryoh innych ustaW (D2. U. Nr 162, poz. 1692 2e 2111.), 2 moca obowiazujaca od dnia I Wrzesnia 2004 r. Stosownie do tresoi art. 4171 § 2 k.c., je2e1i szkoda zostaia Wyrzqdzona przez Wydanie prawomoonego orzeczenia lub ostateoznej deoyzji administracjjnej, jej naprawienia moina Zqdaé po stwierdzeniu We W1as'.ciWym postepowaniu ich niezgodnosci 2 prawem, chyba 2e odrebne przepisy stanowia inaczej. Tym samym, W swietle Wskazanego przepisu (W 2W. 2 an. 417 k.c.) jako przesianki odpowiedzialnosoi eywilnej Wtadzy publiczznej Wystepowaé musza kumulatywniez , 1. szkoda; 2 . zdarzenie poWocluja,ce szkode, tj. Wydanie prawomocnego orzeczenia Iub prawomocnej deoyzj i, igtoryoh niezgodnoéé 2 prawem zostaia stwierdzona We Wiaéciwym postepowaniu, chyba 2e odrebne przepisy ' stanowia inaczej ; 3. adekwatny zwiazek przyczynowy miedzy zdarzeniem powoduj acym szkode, a zaistniaia, szkoda. Jednoczesnie, odnosnie zdarzenia Iezacego u 2;rod1a szkody,'cytoWa11y przepis 2aWezi1je do przypadkow wydania orzeczezi, ktoryoh niezgodnosé 2 prawem zostala stwierdzona We Wiasciwym postepowaniu albo orzeozeri, co do ktorych odrebne przepisy pozytywne nie przewiduja, obowiazku uzyskania takiego prejudykatu. Wifioskujao a contrario, poza uregulowaniem przepisu art. 4171 § 2 k.c. pozostajz.1, orzeczenia, ktotych nie mo2na zaliozyé do Zadnej 2 WyZ6j Wymienionych dwooh grup. u W przypadku orzeezefi, co do ktolyoh niezgodnoéé 2 prawem musi zostaé stwierdzona We Wiaéoiwym postepowaniu, rodzaj tego postepowania oraz oharakter objetych nim orzeczefi pI‘Z6W1C111j8,_ przepisy art. 4241 k.p.c. i 4241“ § 2 k.p.c. Zgodnie 2 nimi srodkiems prawnym, majaoym na oelu prejudyoj alna, kontrole orzeczefi sadow powszechnych 2 punktu Widzenia legalnosci sa skarga o stwierdzenie niezgodnosci 2 prawern prawomoonego orzeozenia oraz skarga kasaoyjna. Skarga o stwierdzenie niezgodnosci 2 prawem prawomocnego orzeczenia pr2ys1uguje W odniesieniu do Wyrokow sadu II instancji, koficzacych postepowanie W sprawie, gdy zmiana lub uohylenie tych Wyrokow W drodze przys1ugujqcych stronie érodkow prawnych nie byio i nie jest mozliwe oraz W okreélonych przypadkach Wyrokow sadu I instancji. Orzeozenie Sadu Najwyiszego Wydane na skutek Wniesienia skargi kasacyjnej traktuje sie jak orzeczenie wydane W postepowaniu Wywolanym Wniesieniem skargi. i W rozpoznawanej sprawie bezspomym bylo, i2 kwestionowane przez powoda orzeczenie Sa,du ' Naj Wy2s2ego nie podlega 2askar2eniu W drodze skargi o stwierdzenie niezgodnosci 2 prawem prawomocnego orzeczenia. Strona powodowa pomine1a natomiast okolicznosé, 2e mozliwosci takiej nie " bylo przede Wszystkim 2 tego Wzgledu, 2e orzeczenie Saglu Naj Wyzszegowydane na skutek rozpoznania skarg kasaoyj nych stron, samo jest prejudykatemw rozumieniu powo1anych przepisow. Twierdzenie strony poWodoWej, 2e przepisy kodeksu postepowania cywilnego daja sadowi powszechnemu moiliwoéé dokonywania. kontroli orzeozefl Sagdu Najwyiszego Wydanych na skutek rozpoznania skarg kasacyjnyoh jest nieuzasadnione. Powod poWo1yWa1 sie przy tym na Wykladnie jezykowa art. 424"” k.p.c.
--- STRONA 8 ---
Odnoszac sie do poWy2szego stwierdzié nalezy, 2e art. 424"’ k.p.c. nie stanowi i stanowié nie mo2e podstawy dokonywania przez Sad powszeohny orzeczefi Sadu Naj wy2s2ego. Przyjecie takiego rozumowania caikowioie Wypaczyioby kontrole instancyjna orzeczefi ora2 role Sadu NajWy2s2ego W Wymiarze sprawiedliwosoi. Zgodnie 2 powoianyni przepisem, W Wypadku prawomocnych orzeezefi, od ktoiych skarga o stwierdzenie niezgodnoéci 2 prawem prawomocnego orzeczenia nie przysluguj e, odszkodowania 2 tytuiu szkody Wyr2a,d2onej przez Wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego 2 prawem mo2na domagaé sie, bez uprzedniego stwierdzenia niezgodnosci orzeozenia 2 prawem W postepowaniu 2e skargi, chyba 2e strona nie skorzystaia Z przyshlguj acych jej érodkow prawnych. Strona powodowa analizuje ten przepis W oderwaniu od pozostalych przepisow kodeksu postepowania cywilnego, a W szczegolnosci W oderwaniu od normy art. 4241*’ k.p.c. W ZW. 2 art. 4241 k.p.c. Uregulowania te na1e2y czytaé 1a,c2nie, uwzgledniaj ac okolioznosci wprowadzenia art. 4241" k.p.c. do kodeksu postepowania cywilnego. Przepis art. 424“ k.p.c. Wprowadzony 2osta1na mocy art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 Iipca 2010 r. o zmianie ustawy Kodeks cywiiny, ustawy Kodeks postepowania cywilnego oraz ustawy Prawo upadiosciowe i naprawcze (D2. U. 2 2010 Nr 155 poz. 103 7), jako konsekwencja orzeozenia Trybunahl Konstytuoyjnego 2 dnia 1 kwietnia 2008 r., SK 77:’06, OTKA 2008, nr 3, poz. 39. W orzeczeniu tym, co W sposob niebudzaoy watpliwosci Wynika 2 jego tresci, zakwestionowano konstytucyj noéé dawnego art. 4241 k.p.c. W czeéci og1'anic2ajaoej zakres dopuszczalnosoi skargi 0 stwierdzenie niezgodnoéci 2 prawem prawomoonego orzeczenia do orzeezefi kofiozacych postepowanie W sprawie. Zdaniem Trybunahl, W konsekwencji takiego ograniozenia, W razie wydania prawomocnego orzeczenia, ktore nie koficzyio postepowania W sprawie, nams2ajacegojedna1< prawa strony i prowadzacego do powstania szkody, strona nie mogia dochodzié odpowiedniego odszkodowania od Skarbu Paristwa. Skutkiem cytowanego orzeczenia Trybunalu Konstytucyjnego byto zatem przyjeoie, 2e skarga o stwierdzenie niezgodnoéci 2 prawem prawomocnego orzeozenia przyshlguje zarowno W stosunku do orzeozefi koficzacych postepowanie, jak i or2ec2e1’1 niekofiozaoych postepowania W sprawie. W tych okolieznoseiach koniecznym staio sie dostosowanie obowiazuj acych regulacji do Wskazanych przez Trybuna1Konstytucyjny wytycznych. Realizacja, omawianej konoepcji by1a nowelizacja kodeksu postepowania eywilnego dokonana ustawa 2 dnia 22 lipoa 2010 r. Opisana geneza komentowanej regulacji niewagrpliwie determinuje sposob interpretacji Wprowadzonego do porzadku prawnego przepisu art. 424"’ k.p.c. i nakazuje go stosowaé Wyiacznie do orzeczefi incydentainyoh tliekofiozaoych postepowania W sprawie. Tylko bowiem W takim zakresie 'Trybur1a1 Konstytucyjny 2akWestionoWa1 konstytucyjnosé dawnego art. 4241k.p.c. Za taka, Wykiadnia, komentowanego przepisu, oprocz Wspomnianych okolioznoéci jego uchwalenia, przemawiaja roWnie2 Wzgledy systemowe. W ocenie Saglu bledem byioby stwierdzenie, oo W sprawie tej postulowaia strona poWodoWa, i2 przepis art. 424"’ k.p.c. odnosi sie do Wszystkioh tyoh orzeczefi, ktoryoh swym zakresem nie obejmuje regulaoja dotyczaca 1no2liWosci Wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodnosoi z prawem prawomocnego orzeozenia. Konstatacja taka proWadzi1aby do Wniosku, i2 ustawodawca dopuscil mozliwosé oceniania przez sad okregowy jako sad I instanoji orzeczefi co do meritum sprawy Wydawanych przez inne sady, W tym Wyrokow Sadu NajWy2s2ego, co — jak juz wskazano powyzej podwaza istote ustroju sadow. Sytuacja, W ktérej Sad usytuowany ni2ej W hierarchii orzeczniczej mia1by dokonywaé kontroli legalnoéoi orzeczenia sadu Wy2s2ej instancji i Wydawaé orzeczenie od ktorego przyslugiwaiby kolejne zwyozajne i nadzwyczajne srodki odwolawcze, prowadziiaby do powstania kolejnych W zasadzie niekoficzaeych sie instanoji i rozpoznawania bez kofica poW6d2tW Wnoszonych przez strone niezadowolona 2 rozstrzygniecia. Podkreslenia Wymaga, 2e W istocie rozpoznawana bylaby cahl czas ta sama, pierwotnie Wniesiona sprawa, rozstrzygnieta — W ocenie jednej 2e stron — W sposob nieprawidiowy. Hipotetycznie — gdyby Sad W tej sprawie, 2 jakichs powodow, zdeeydowaiby sie W caloéci lub czeéoi uwzglednié powodztwo, a apelacja i skarga kasaoyj na od tego orzeczenia zostalybjk oddalone, strona pozwana rnia1aby mozliwosé 21o2enia przeciwko Skarbowi Pafistwa i powodowi powodztwa o naprawienie szkody spowodowanej Wydaniem przez Sad NajWy2s2y orzeozenia niezgodnego 2 prawem. W ooenie Sada W tym skiadzie taka interpretacja Wskazanego przepisu prowadzi zatem do absurdalnych Wnioskow.
--- STRONA 9 ---
Po Wtore, ka2de prawo i Wolnoso konstytucyjna musi podlegaé pewnym ograniczeniom. Wymogi paiistwa prawa i dazenia do uzyskania pewnosoi co do sytuacji prawnej jednostki, nakazuja, aby W pewnym momencie zapadlo rozstrzygrtieoie, ktore nie bedzie ju2 podlegalo kontroli innyeh organow i 2 ktorym Wiazaé sie bedzie domniemanie zgodnosci 2 prawem, niepodlegaj ace obaleniu W dalszym postepowaniu. Instytucja, co do orzeczefi ktorej takie domniemanie istnieje, jest Wiasnie Sad Najwyzszy. Za przyjetym przez Sad W skiadzie rozpoznajaoym przedmiotowa sprawe stanowiskiem, co_ do rozumienia art. 424 b k.p.c., a tym samym niedopuszozalnoseiajego zastosowania W niniej szej sprawie, W odniesieniu do orzeczefi Sadu Naj Wyzszego Wydanych na skutek rozpoznania Wniesionej skargi kasaoyjnej, przemawia tak2e tresé art. 4241a§ 2 k.p.c., ktory stanowi, i2 orzeozenie Sadu NajWy2s2ego Wydane na skutek Wniesienia skargi kasacyjnej traktuje sie jvak orzeczenie Wydane W postepowaniu Wywolanym Wniesieniern skargi. W takiej sytuacji, badanie legalnosci takiego orzeczenia, de iure oznaczatoby badanie legalnosci orzeczenia, ktore W istooie jest prejudykatem. Taka konstmkcja wydaje sie ju2 byé Wrecz razaco Wadliwa, mieszajac i nak1adaj ac na siebie r62ne rodzaje zwyezaj nych i nadzwyczajnyoh érodkow prawnyoh. Wreszcie trzeba dodaé, 2e nawet literalne brzmienie regulacji art. 424"’ k.p.c., Wykluczajace mozliwosé skorzystania 2 jej dobrodziej stwa W przypadku, gdy strona nie skorzystata 2 pr2ys1uguj acychjej srodkow prawnych, przemawia 2a opisanym Wyzej rozumieniem tego artykuhi. Owo ,,skorzystanie 2 pr2ys1ugujacych srodkow prawnyoh”, zdaniem Sadu, determinuje zakres zastosowania omawianego artykuhl tylko do takich orzeozefi, W" stosunku do ktorych strona miaia mozliwoéé Wniesienia érodka prawnego, a zatem W stosunku do ktorych okreslony érodek prawny przyshlgiwal. Po Wyeliminowaniu zatem or2ec2e1i, W stosunku do ktorych dopuszczalne jest Wniesienie skargi o stwierdzenje niezgodnosoi 2 prawem prawomocnego orzeczenia i skargi kasacyj nej, pozostalymi orzeozeniami, co do ktérych strona mogiaby Wniesé érodek prawny pozostaja Wlaénie orzeczenia Wpadkowe, niemerytoryczne, Wydawane W toku postepowania. Reasutnuj ac zatem, W okolicznosciaoh rozpoznawanej sprawy strona powodowa jako 2rod1o szkody Wskazywata orzeczenie Sadu Najwyzszego, Wydane na skutek kasacji Wniesionej od Wyroku Sadu Apelacyjnego. Od orzeozenia tego — stosownie do tresci przepisu art. 3981 § 1 k.p.c. i art. 4241 k.p.c. — nie przystuguje ani skarga o stwierdzenie niezgodnoéci 2 prawem prawomocnego orzeozenia, a samo to . orzeczenie stanowi prejudykat o takiej samej mocy prawnej jak orzeozenie Wydane na skutek skargi o stwierdzenie niezgodnosci 2 prawem prawomoonego orzeczenia. Orzeczenie takie, 2 przyczyn Wskazanyoh Wy2ej nie stanowi roWnie2 rozstrzygnieeia, ,,od ktorego skarga nie przysiuguje” W rozumieniu przepisu art. 424"’ k.p.c., a zatem nie podlega sarnodzielnemu badaniu przez Sad rozpoznaj a,cy sprawe o odszkodowanie. W tej sytuacji, nale2a1o uznaé, i2 ustawodawca nie przewidziai mo21iWosci dochodzenia odszkodowania 2a niezgodne 2 prawem orzeczenie Sadu Naj Wy2s2ego, WykIuc2y1boWiem dopuszozalnosé badania legalnoéci takiego orzeozenia, obdarzajac je niewzruszalnym domniemaniem zgodnosci 2 obowiazuj acym porzadkiem prawnym. Wobeo braku przepisu, ktory przeWidyWa1by mo21iWos';é oceny orzeczenia Sadu NajWy2szego i odpowiedzialnosé za jego niezgodnoéé 2 prawem, powodztwo W stosunku do pozwanego Skarbu Pafistwa podlegalo oddaleniu, o ozym Sad or2ek1 jak W punkoie I sentencji. _ Podkreslié W1YITl miejscu trzeba, 2e Sad Najwyzszy nie ma prawa czynié W sprawie ustalefi faktycznych i opiera sie na stanie faktycznym ustalonym przez Sady Okregowy i Apelacyjny. Podstawa skargi kasacyjnej nie mo2e zatem byé kwestionowanie ustalefi faktycznych. Rowniet z tego Wzgledu zarzuty kierowane przez powoda Wobeo orzeozenia Sadu Naj Wyiszego nie moga zostaé uznane 2a uzasadnione. Jednoczeénie Sad oddalii rowniez powédztwo W stosunku do pozwanej Spoiki. Podstawa odpowiedzialnoéci osoby prawnej 2a czyn niedozwolonyjest art. 416 W 2W. 2 art. 415 k.c., ktory obok przesianek istnienia szkody i adekwatnego zwiazku przyczynowego pomiedzy ta, szkoda a zdarzeniem spraWc_2ym, nakazuje r6Wnie2 badaé istnienie Winy W zachowaniu sprawy, stanowiacym 2r6d1o szkody. Przesianki poWy2s2e musza przy tym WystepoWaé1a,cznieibrakju2 ktorej kolwiek 2 nich swiadczy o niezasadnosci powodztwa. .
--- STRONA 10 ---
W ocenie Sadu, W sprawie niniej szej, 2 opisanych poWy2ej Wzgledow, brak byio przesianki Winy W zachowaniu pozwanej. Nale2y 2auWa2yé, i2 powod zarzucai pozwanej przede Wszystkim swiadome skorzystanie 2 Wyrzadzonej przez Skarb Pafistwa szkody. Ustalenie Winy pozwanej W takim zachowaniu musia1oby niechybnie Wiazaé sie zatem 2 rozstrzyganiem przez Sad kwestii praWid1oWosoi Iub nie Wyroku Sadu NajWy2s2ego. Sad musiatby bowiem najpierw ustalié, czy zasadnie Sad Naj Wyzszy oddalit kasacje powoda W po2osta1ym zakresie, a tym samym czy doszlo do uszczuplenia maj atku powoda na skutek tego orzeczenia. W konsekwenoji musiaiby ZWHZYO, czy orzeczenie Sadu NajWy2s2ego jest zgodne 2 prawem, tylko bowiem W takim przypadku pozwana przestalaby korzystaé 2 domniemania legalnego zaohowania, tj. zachowania zgodnego z trescia prawomocnego rozstrzygniecia organu Wymiam sprawiedliwosci. Tymozasem, 2 opisanych Wyzej Wzgledow, tyczacyoh bezposrednio odpowiedzialnosci Skarbu Paftstwa, Sad nie byt Wiadny oceny takiej dokonaé. Nie mo2na byio zatem przypisaé pozwanej Winy W respektowaniu wiajacego Wyroku Sadu Najwyzszego. Zupeinie ju2 natomiast pozbawione byio cech bezprawnosci zachowanie dziatajacych W1I'fl16Il111 pozwanej pelnomocnikow procesowych, ktorzy skladajac wskazywane przez powoda oéwiadczenia procesowe, dziaiali w ramach przys1ugujacych stronie na mocy przepisow prooedury oywilnej uprawniefi. Zgodzié sie trzeba 2 pozwana spoika, 2e nie mo2na traktowaé jako czynu niedozwolonego, podj ecia przez strone W toku postepowania sadowego obrony. Ciezar dowodu zostai W przepisach postepowania jasno okreslony i przeciwnik procesowy nie tylko nie ma obowiazku utatwiania drugiej stronie dowodzenia zasadnosci roszczenia, ale ma prawo przedstawiaé taka argumentacje i interpretacje przepisow, ktora jest dla niego korzystna. Podzielié nalezy r6Wnie2 stanowisko pozwanej, 2e nawet gdyby uznaé, 2e poWodoWi pr2ys1uguje prawo dochodzenia roszczenia, opartego na Wskazanej W pozwie podstawie prawnej, to brak byioby adekwatnego zwiazku przyozynowego miedzy oswiadczeniami pozwanej W10k1.l postepowania sadowego, a powstala, szkoda, gdy2 ewentualna szkoda mogiaby vwynikaé Wyiacznie 2 ewentualnego niepraWid1oWego orzeczenia Sadu. W tych okoliczznosciaoh, Wobec stwierdzenia braku Winy pozwanej, a tak2e braku mo21iWoéoi badania istnienia szkody, Sad oddalit roszczenie r6Wn_ie2 W stosunku do pozwanej spolki. Z Wymienionych p0WYZ8_j Wzgledow Sad nie odnosi sie W uzasadnieniu do kierowanych Wobec orzeczenia Sadu Naj Wy2s2ego 2ar2utoW rnerytorycznych, uznajao, 2e jest to niedopuszozalne. O kosztach prooesu orzeczono 11a podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. W 2W. 2 art. 108 § 1 k.p.c., nakiadajac na powoda jako strone przegrywaj ace, obowiazek ich 2Wrotu na rzecz pozwanyoh. Na koszty pozwanej (...) S.A. 2 siedzibaw K. sklada sie Wynagrodzenje peinomocnika prooesowego, ustalone W Wysokosci stawki minimalnej przewidzianej W § 6 pkt 7 rozporzqdzenia .M1'm'st‘ra Sprmviedliwoéci z dnia 28 wrzeinfa 2002 r. w sprawie opiat za czyrmosci radcdw prawnych orazponoszenia przez Skarb Partstwa kosztdw pomocy prawnej udztelonej przez radcrg prawnego ustanowionego z urzqdu (Dz. U. nr 163, poz. 1'349 ze zm.) or:.12 opiata skarbowa od peinomocnictwa W Wysokosci 17 21, zas na koszty peiniacej zastepstwo procesowe pozwanego Skarbu Pafistwa Prokuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa Wynagrodzenie profesj onalnego peinomocnika, ktore zgodnie Z § 6 pkt 7 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci 2 dnia 28 Wrzesnia 2002 r. W sprawie opiat za czynnosci adwokaokie oraz ponoszenia przez Skarb Patistwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udzieionej 2 urzedu (D2. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) W 2W. 2 art. 99 k.p.c., Sad ustalii na kwote 7 200 21.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sad Okregowy W Krakowie Wyd2ia1 Gospodarczy wyrokiem z dnia 6 stycznia 2005 r.#IIC319#art. 63 ustawy#art. 391 § 1 k.p.c.#art. 37 prawa#art. 4171 § 2 k.o.#art. 39815 k.p.c.#art. 321 § 1 k.p.c.#art. 499 k.c.#art. 422 k.c.#art. 451 k.o.#art. 308 k.p.c.#art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.#art. 417 § 1 k.o.#art. 417 § 1 k.c.#art. 4171 § 2 k.c.#art. 4241 k.p.c.#art. 2 pkt 5 ustawy#art. 4241a§ 2 k.p.c.#art. 3981 § 1 k.p.c.#art. 415 k.c.#art. 108 § 1 k.p.c.#art. 99 k.p.c.