Postanowienie II C WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 lutego 2011 r. Sąd Okręgowy w Katowicach II Wy

--- STRONA 1 --- Sygn. akt: II C WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 lutego 2011 r. Sąd Okręgowy w Katowicach II Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Małgorzata Turek Protokolant: st. sekr. sądowy Teresa Szczypińska po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2011 r. w Katowicach sprawy z powództwa KW, przeciwko Skarbowi Państwa - o zapłatę 1. powództwo oddala; 2. odstępuje od obciążenia stron kosztami postępowania w sprawie; 3. przyznaje adwokatowi WM od Skarbu Państwa kwotę 4428 złotych ( cztery tysiące czterysta dwadzieścia osiem złotych) w tym 828 złotych ( osiemset dwadzieścia osiem złotych) podatku od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu. Sygn. akt C Uzasadnienie Powód KW zwrócił się z pozwem o zapłatę do …wnosząc o zasądzenie na jego rzecz od pozwanego Skarbu Państwa – kwotę 80 000 złotych. Wraz z żądaniem zapłaty powód wniósł o rozpoznanie sprawy podczas nieobecności powoda, wydanie wyroku zaocznego , opatrzenie wyroku klauzulą natychmiastowej wykonalności i zwolnienie go od kosztów postępowania i obciążenie pozwanego kosztami. Odrębnym pismem wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Roszczenie swoje oparł na przepisach art. 77 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej , art. 417 kc i art. 3 Europejskiej Konwencji o Obronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W uzasadnieniu pozwu i piśmie stanowiącym załącznik do pozwu a określony mianem „Oświadczenie” powód sformułował szereg zarzutów wobec pozwanego, które rodzą odpowiedzialność pozwanego a to: Nadmierne przeludnienie oraz brak należytego wyposażenia celi, niewłaściwe wyżywienie --- STRONA 2 --- ( temperatura i kaloryczność potraw), zagrożenie bezpieczeństwa osobistego poprzez umieszczenie w jednej celi osób o różnym stopniu demoralizacji, złe i przedmiotowe traktowanie osadzonych przez funkcjonariuszy służby więziennej, brak odpowiedniej ilości środków higieny osobistej – czystej pościeli, ciepłej wody , odpowiedniej wentylacji cel , słabego ogrzewania, nienależytego zaopatrzenia w leki i zapewnienie odpowiedniej opieki lekarskiej. Postanowieniem z dnia 13.06.2010 roku (k.20) powoda zwolniono od kosztów postępowania i ustanowiono dla niego pełnomocnika z urzędu. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła pełnomocnika w osobie adwokata WM (k.26). Pełnomocnik powoda pismami procesowymi z dnia 02.08. 2010 roku (k.41) i 25.08.2010 roku (k. 48) podtrzymał w całości stanowisko prezentowane w sprawie przez powoda i zawnioskował szereg dowodów a to: z informacji Zakładu Karnego w na okoliczność warunków socjalno bytowych w jakich powód odbywał karę pozbawienia wolności oraz dowód z opinii biegłego lekarza psychologa i psychiatry na okoliczność ustalenia stopnia ujemnego wpływu na psychikę powoda spowodowanego faktem długotrwałego przebywania w warunkach więziennych. W odpowiedzi na pozew ( pismo z 29.07.2010 roku (k.36) pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego Skarbu Państwa kosztów postępowania. Pozwany w uzasadnieniu swojego stanowiska podniósł zarzut przedawnienia roszczenia powoda. Powołując się na przepis art. 442 1 § 1 kc wywiódł, że roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia, jak i terminu dziesięciu lat od dnia w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Odnosząc się do istoty roszczenia powoda uznał pozwany brak przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa skutkującej oddaleniem powództwa. Dochodzenie zadośćuczynienia wymaga wykazania przez powoda naruszenia lub zagrożenia dobra osobistego ( art. 24§1 kc) oraz bezprawność działania naruszyciela . Na powodzie ciąży obowiązek wykazania jakie dobra i jakim zachowaniem zostały naruszone jego dobra osobiste a nie poprzestawać na ogólnych sformułowaniach. W oparciu o zebrane w sprawie dowody a to informacje Zakładu Karnego w z 30.09.2010 roku (k. 57), pismo Zakładu Karnego w z 14.10.2010 roku (k. 78), odpis pisma powoda z dnia 21.07.2010 roku (k.96), zapisek urzędowy z dnia 16 lutego 2011 roku (k. 100) , ustalił Sąd następujący stan faktyczny. Powód KW przebywał w Zakładzie Karnym w tylko raz w okresie od dnia 10 grudnia do 30 kwietnia 2001 roku (k.57), odbywając tam karę pozbawienia wolności 6 lat i 6 miesięcy za czyn wyczerpujący znamiona art. 156§1 i 157§2 kk. Po tym okresie w celu dalszego odbycia kary został przetransportowany do Zakładu Karnego w (k. 98). Składając pozew w sprawie powód określił swój pobyt na Areszt Śledczy w – z którego w toku postępowania przetransportowany został do Zakładu Karnego w . W dniu 08.09. 2010 roku powód został zwolniony na przerwę w wykonywaniu kary –(k. 78) po zakończeniu której winien się stawić w dniu 08 marca 2011 roku w Areszcie Śledczym w (k.100). Przy zwolnieniu podał jako miejsce swojego pobytu na wolności …. W sprawie bezspornym jest pobyt powoda u pozwanego i okres pobytu w dniach 10.12.1997 roku do 30.04.2001 roku . Sporne pozostają warunki socjalno – bytowe i opieka medyczna pozwanego w okresie gdy powód u pozwanego odbywał karę. Pozwany broniąc się przed zarzutami powoda – podniósł, że warunki bytowe zapewnione powodowi w pełni odpowiadały wymogom nałożonym przez przepisy. Powód miał zapewnione osobne miejsce do spania , ciepłą kąpiel raz w tygodniu , odpowiednie jakościowo i kalorycznie posiłki. Ponadto pozwany zapewnił powodowi środki czystości niezbędne do zachowania higieny --- STRONA 3 --- własnej i czystości celi. Strony postępowania nie wskazały żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń . Wnioski dowodowe pełnomocnika powoda charakteryzował duży stopień ogólności i właściwie poprzez zobowiązanie sądu do zaciągnięcia informacji u pozwanego – poszukiwanie dowodów. Powód nie ułatwiał postępowania dowodowego, gdyż korespondując ze swoim pełnomocnikiem nie wskazał dowodów z dokumentów bądź osób – powołując zarzuty formułowane we wcześniejszych pismach procesowych. Na uwagę zasługuje fakt, że powód od dnia 08.09.2010 roku przebywa na wolności w miejscowości nieodległej od siedziby sądu i kancelarii swego pełnomocnika – i czasu tego nie wykorzystał w sposób umożliwiający sądowi wszechstronne rozpatrzenie sprawy. Wobec zgłoszonego zarzutu przedawnienia roszczenia pozwany poza ogólnym odniesieniem się do treści pozwu nie zgłosił żadnych wniosków dowodowych. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia pełnomocnik powoda w piśmie z dnia 09 lutego 2011 roku (k.94) podniósł, że okoliczności faktyczne sprawy uzasadniają przyjęcie koncepcji naruszenia dóbr osobistych poprzez naruszenie prawa do prywatności , intymności i godności a więc naruszenie dobra w rozumieniu art. 24 kc w zw. z art. 448 kc. Przyjmując, że dobra osobiste mają charakter niemajątkowy to roszczenia z nim związane nie podlegają przedawnieniu. Zdaniem powoda roszczenie o zasądzenie zadośćuczynienia oparte na zasadzie naruszenia dóbr osobistych skutkuje zastosowaniem przepisu art. 118 kc a nie na podanie czynu niedozwolonego art. 442 kc. Sąd zważył co następuje: Roszczenie o zapłatę zadośćuczynienia pieniężnego za naruszenie dobra osobistego jest roszczeniem majątkowym o naprawienie szkody ( krzywdy) wyrządzonej czynem niedozwolonym i ulega przedawnieniu w świetle art. 117§1 kc. Roszczenie to ma własny wynikający z treści art. 442 reżim przedawnienia. Za uzasadniony należy uznać zarzut przedawnienia roszczeń powoda wynikających ze zdarzenia z którymi wiąże on powstanie szkody, a które miały miejsce od 10.12.1997 roku do 30.04.2001 roku. Mając na uwadze treść art. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 roku o zmianie ustawy – Kodeks Cywilny ( Dz.U. Nr 80 poz. 538) i okoliczność, że w dniu wejścia tej ustawy w życie, to jest dnia 10 sierpnia 2007 roku roszczenia powoda odnośnie pobytu w Zakładzie Karnym w według przepisów dotychczasowych były już przedawnione, podstawą prawną zgłoszonego zarzutu przedawnienia jest art. 442 § 1 kc w brzmieniu obowiązującym dnia 09 sierpnia 2007 roku a nie obowiązujący obecnie art. 442 1 §1 kc. Zgodnie z art. 442§1 kc roszczenie o naprawie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia , w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, jednakże w każdym wypadku roszczenie przedawnia się z upływem lat dziesięciu od dnia w którym nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę. Skoro szkoda powoda jest naruszeniem przez pozwanego jego dóbr osobistych w postaci godności o prawa do intymności , to niewątpliwym jest, że musiał o niej wiedzieć przez cały okres pobytu w Zakładzie Karnym w . Okoliczności faktyczne ustalone w postępowaniu dotyczące pobytu powoda u pozwanego od grudnia 1997 roku do kwietnia 2001 roku nie mogą być brane pod uwagę przy ocenie zasadności roszczenia powoda – i z tych względów winny ulec oddaleniu z mocy przedawnienia. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 102 kpc z uwagi na sytuację materialną powoda.