Teza / krótkie omówienie
rozpoznania Wniosku dekretowego zlozonego W roku 1947. Pozwany zarzucil, Ze strona powodowa nie Wykazala zaistnicnia szkody, bowiem W sytuacji gdy moze Wchodzié grq naprawienje szkody przez przyznanie nieruchomoéci zamie
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt II C I847/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ '"13 D!‘JdSi3'1.'fB ustawy 2 Uni" 6 09 L do i"f°'ma‘"ii I3ubFi|:znei Dz l'u!1‘? L;§EDi1E§ fig , ."."' "_'~.‘.m _ClI'c?E:x:.iZGT'IE: irfformagg Qubircznq w iormie 0 ume:1.u .ub w Iarrnre pf2€:i''<'L‘F201'?8i llTh§ | |'=_;qzwj5kD wflinskodawcy ............. 14% £<i.wE>.z§O0 ~l<, Dnia 15 stycznia 2013 roku ' Sqd Okrggowy W Warszawie II Wydzial Cywilny W skladzie nastqpujapymz Przewodniczapy: SSO Sylwia Urbafiska Protokolantz Wioletta Powaia. p0 rozpoznaniu W dniu 15 stycznia 2013 roku W Warszawie na rozprawie sprawy z powédztwa J. S., M. T. i Z. N. przeciwko Skarbowi Pafistwa Ministrowi (...) 0 zaplatq kwoty 13.260.000,00 Z1 I. zasqdza 0d pozwanego Skarbu Pafistwa ~ Ministra (...): 1. na rzecz powoda J. S. kwotq 1.909.407,00 zl (jeden milion dziewiqéset dziewiegc’: tysiqcy czterysta siedem zlotych) 2 . na rzecz powédki M. T. kWO'[Q 1.909.407,00 Z1 (jedenvmilion dziewiqéset dziewiqé tysiqcy czterysta siedem zlotych) 3. na rzecz powoda Z. N. kwotq 3.818.814,00 zk 2% (trzy miliony osiemset osiemnaécie tysiqcy osiemset czternaécie zlotych) z ustawowymi odsetkami od kazdej 2 kwot od dnia 15 stycznia 2013 r. do dnia zaplaty; II. oddala powédztwo W pozostalym zakresie; " III.
--- STRONA 2 ---
zasqdza od pozwanego _Ska_rbu Pafistwa — Ministra (...) na rzecz powodow J. S., M. T.i Z. Nkwotq 14_6.670,80 21 (sto czterdzieéci szeéé tysiqcy szeééset siedemdziesiagc zlotych osiemdziesia; groszy) tytulem zwrotu koszt6W_p'roccsu. ’ ' _ Sygn. akt II _C 1047109: UZASADNIENIE W pozwie z dnia 29 grudnia 2009 r. powodowie J. S., M. T.i Z. N.Wnie§li 0 zaseydzenie solidamie ocl pozwanych Skarbu Pafistwa — Ministra (. ..)oraz Miasta (...): 1. na rzecz powoda J. S. kwoty 3.940.000,00 z} wraz z odsetkami ustawowymiz 3) , . od kwoty 3.315.000,00 21 od dnia wydania wyroku W I instancji do dnia zaplaty; b) od kwoty 625.00.0,0'0 z% od dnia Wniesienia. pozwu do dnia zaplaty. 2. na rzecz powodki M. T. 3.940.000,00 21 Wraz z odsetkami ustawowymi: a) od kwoty 3.3 1 5000,00 21 od dnia wydania Wyroku W I instancji do dnia zaplaty; b) od kwoty 625.000,00 21 od dnia wniesienia pozwu do dnia zaplatyg 3. na rzecz powoda Z. N. kwoty 7.880.000,00 Z1 . Wraz z odsetkami ustawowymiz a) l od kwoty 6.63 0000,00 Z1 od dnia wydania wyroku w I instancji do dnia zaplaty; b) od kwoty l.250.000,00 21 od dnia wniesienia pozwu do dnia zap1aty.4 4 Jako podstawcg prawnq powodztwa pelnomocnik powodow wskazal art. 417 kc W zw. z art. a.rt. 4171 § 2 kc, a z ostroznoéci procesowej — art. I60 kpa, podnoszqc Ze dochodzone odszkodowanie za niezgodne z prawem dzialanie przy wykonywaniu Wladzy publicznej obejmuje zarowno poniesione straty (damnum emergem) jak i utracone korzyéci (lucrum cessans). , Zdaniem powodow szkoda zostala Wyrzqdzona poprzez sprzedaz Iokali mieszkalnych. Wadliwe decyzje odmawiaj ape przyznania prawa wlasnoéci czasowej do przedmiotowej nieruchomoéci, tj. decyzja Ministerstwa (...)z 16 listopada I950 1". oraz orzeczenie (...)z 30 marca 1950 r. r., umozliwilo Skarbowi Pafistwa, a nastcgpnie Gminie, jako Wiaécicielowi gruntu i budynku na nim sic; znaj dujqccgo dysponowanje przcdlniotowq niemchomoéciq.
--- STRONA 3 ---
W zwiagku z tym doszio do sprzedazy lokali mieszkalnych o nr (...)o 1a.cznej powierzchni 1.685,09 mg znajdujqcych sic; W budynku przy ul. (...). Sprzedai lokali mieszkalnych spowodowaia nieodwracalne skutki prawne. Powodowie nie moga. oclzyskaé powyzszych Iokali W naturze, bowiem nabywoow VWW nieruchomoéci lokalowych chroni rqkojmia wiary publicznej ksiqg Wieczystych. Wobec tego, zdaniem powodow, nalezy uznaé, Ze pomiegdzy wydaniern decyzji odmawiaj gcych przyznania prawa Wlasnoéci czasowej bylemu W1E1§0iCi610Wi, a szkodq, ja1<qp0ni6s1 wlaéciciel bqdi ich nastqpcy prawni ismieje bezpoéredni zwiqzek przyczynowy. Odnoénie szkody Wyrzqdzonej przez niemoznoéé pobierania czynszu za lokale uzytkowe W budynku, powodowie Wskazali, Ze stwierdzenie niewaznoéci dccyzji odmawiaj qcych przyznania prawa wlasnoéci czasowej nastqpuje zc skutkiem ex tune, a poprzednicy prawni powodow nigdy nie utracili prawa wlasnoéoi budynku. Naleiy zatem przyj qé, 2e Wlaécicielom nie odebrano pravmej mozliwoéci uzytkowania nieruchomoéci, choé faktycznego Wiadztwa — Wobec bhgdnej decyzji — zostali pozbawieni. Wydanie zatem decyzji prawidlowej, tj. decyzji przyznaj apej prawo wkasnoéci czasowej (obecnie prawo uzytkowania Wleczystego), umoiliwiloby nastcgpcorn prawnym byiego wlaéciciela korzystanie z przedmiotowej nieruchomoéci i czerpanie korzyéci 2 lokali uzytkowych. Powodowie Wskazali, Ze wysokoéé Zqdanego odszkodowania sklada sio z dwoch czqéci. Odszkoclowanie za sprzedane lokale powodowie okreélili na kwoto 13.260.000 PLN — stanowiagzqwartoéé sprzedanych lokali mieszkalnych 0 nr (...) o iapznej powierzchni 1.685,09 m2 znaj dujapych siq W budynku przy ul. (...)W W., przy przyj Q0111 ceny rynkowej za. 1 m2 lokali mieszkalnych obcidzonych obligatoryjnym prawem najmu usytuowanych przy ul. (...)W W.na ok. 8 000,00 21 za metr kwadratowy. W zwiqzku z tym, Wartoéé 13/nkowa sprzedanych lokali mieszkalnych wynosi: 1658,09 m2 x 8000 21.11112 = 13.264.'?20,00 PLN tj. ok. 13.260.000,00 Z1. Maj 3.0 na uwadze udzialy W prawach do odszkodowania, powodowie dochodzq nastqpujapych kwotz J. SEA 3.315.000,00 Z1, M. T.‘/1 3.3l5.000,00 21 i Z. N.‘/2 6.630.000,00 21. Odszkodowanie za niemoinoéé pobierania czynszu za lokale uzytkowe powodowie okreélili na kwotg 2.500.000,00 PLN, stanowiqca. Wafloéé czynszu rnozliwego do pobierania za lokale uzytkowe znaj duj qce siq W przedmiotowej nieruchomoéci za okres od 1 grudnia 1988 r. do dnia 4' marca 2008 r. W budynku przy ul. (...) znaj dujq siq 2 lokale uiytkowe o lqcznej powierzchni 242,09 m2 a. cena rynkowa naj mu 1 m2 dla lokali usytuowanych przy ul. (...) Wynosi érednio ok. 50,00 Z1 za metr kwadratowy. Powodowie ocenili odszkodowanie za utracone korzyéci za okres odl grudnia 1988 r. do dnia 4 marca 2008 r. (data ostatecznej decyzji nadzorczej) na kwotq 2.500.000,00 21. Maj 21.0 na uwadze udziaky W prawach do odszkodowania, powodowie dochodzili nastqpuj apych kwot z tytulu utraconych korzyéci: J. S. ‘A 625.000,00 Z1 M. T. ‘A 625.000,00 Z1 i Z. N. % 1.250.000,00 Z1. Zarzqdzeniem z dnia 09 lutego 2010 r. zwrocono pozew J. S. i M. T. Wobec nieuiszczenia oplaty stosunkowej (k. 37). Stosowna opiata zostala uiszczona w terminie Wynikaj apym z aft. 1302 § 2 kpc. W odpowiedzi na pozew pozwany Miasto (...)w11i6s1 0 oddalenie powodztwa; podnoszqc zarzut braku legitymacji procesowej biernej pozwanego, zarzut braku legitymacji czynnej powodow, zarzut nieudowodnienia szkody, przedwczesnoéé powodztwa wobec nierozpoznania Wniosku dekretowego powodow, zarzut przedawnienia roszczenia (k. 48). W odpowiedzi na pozew pozwany Skarb Paflstwa + Minister (...) zastqpowany przez Prokuratoric3 Generalnq Skarbu Pauistwa Wniési 0 oddalenie powodztwa (k. 150). Pozwany zakwestionowal legitymaojo procesowq czynnqpowodow podnoszw, Ze zgodnie z treéciq art. 108 kc pelnornocnik (W tym przypadku M. T.) nie mote byé drugq stronq czynnoéci pravmej ktorej dokonywa W imieniu mocodawcy, chyba Ze co innego Wynika z treéci pelnomocnictwa albo Ze ze wzglqdu na treéé czynnosici pravmej Wylqczona jest mozliwoéé naruszenia interesow mocodawcy. Powodowie nie do1a‘czaj do do pozwu peinomocnictwa powolémego W umowie nie wykazali legitymacji procesowej czyrmej.
--- STRONA 4 ---
Pozwany podniosl zarzut przedawnienia wynikajacy art. 442] § 1 zd. 2 k.c, Wskazuj ac uplynal 10 letni termin przedawnienia od momenta zaistnienia zdarzefi, na ktorych powodowie opieraja roszczenie z art. 4171 § 2 kc. Jednoczeénie pozwany WSKE1Zfli Ze sytuacjach obj qtych art. 160 kpa W obecnym stanie prawnym rowniez znajduje zastosowanie maksymalny termin przedawnienia okreélony W zdamiu drugim § 1 art. 4421 kc (ogolny dziesiqcioletni termin od zdarzenia Wyrzadzajacego szkodq). ' Pozwany podniosl zarzut przedwozesnoéci powodztwa z uwagi na to, 2e przed (...)toczy sic; postqpowanie W przedmiocie rozpoznania Wniosku dekretowego zlozonego W roku 1947. Pozwany zarzucil, Ze strona powodowa nie Wykazala zaistnicnia szkody, bowiem W sytuacji gdy moze Wchodzié grq naprawienje szkody przez przyznanie nieruchomoéci zamiennej powodom nie przysluguje roszczenie o odszkodowanie przez zaplatq sumy pienigznej. ‘ Ponadto pozwany wskazalt, 2e stwierdzenie niezgodnoéci z prawem decyzji administracyjnej, nazywanej zdarzeniem szkodzacym nie zwalnia powodow od wykazania i udowodnienia przesianek odpowiedzialnoéci odszkodowawczej pozwanego. O zrealizowaniu przeslanek odpowiedzialnoéci odszkodowawczej za Wydanie wadliwej decyzji dekretowej mozna mowié dopiero wtedy, jeieli przesadzone zostanie, Ze W miej see decyzji negatywnej i bezprawnej strona uzyskalaby ostateczne orzeczenie prawidiowe, ktore korzystnie rozstrzygaloby 0 jej prawach i obowiazkach. Zdaniem pozwanego, dla udowodnienia istnienia adekwatnego zwiazku przyczynowego powodowie musieliby WiQC Wykazaé, Ze podj Qcie innej, prawidlowej, decyzji zapobiegioby szkodzie, a stan faktyczny niniej szej sprawy nie daje podstaw do takiego twierdzenia. Odnoszac siq do roszczcnia powodow co do kwoty odszkodowanja, za szkodo W postaci utraty Wlasnoéci mieszkafi przy ul. (. ..) oraz utraconyoh korzyéci 2 tytulu braku mozliwoéci pobierania czynszu 2 najmu powierzchui uzytkowych pozwany zaznaczyl, i2 ani powodowie ani przednicy prawni p0WodoW nie Wykazali, ii partycypowali W odbudowie zniszczonej Wskutek Wojny nicruchomoéoi przy ul. (...), jej utrzymaniu i konserwacji od zakoriczenia dzialaii wojelmych. W zakresie roszczefi z tytulu szkody rzeczywistej W postaci sprzedazy Iokali mieszkalnych pozwany Wskazai, Ze powodowie utozsamiaja Wartoéé szkody rzeczywistej z Wartoécia sprzedanych Iokali mieszkalnych. Jednak przedstawiona. przez powodow Wartoéé lokali mieszkalnych obciazonych obligatoryjnym prawem najmu, nie uwzglqdnia tego, Ze budynek W ozasie Wojny zostal W czqéci zniszczony, a nastgpnie naprawiony i odbudowany ze érodkow Skarbu Pafistwa. Wobec tego obecna Wartoéé Iokalu mieszkalnego jak i uzytkowego W budynku przy ul. (...) jest Wynikiem odbudowy ze zniszczefi Woj ennych, Wielolctnich prac remontowych, prac konseiwatorskich powoduj acych, ii: Wartoéé ta uwzglqdnia Wartoéé Wydatkow poczynionych przez Skarb Pafistwa na to _ nieruchomoéé. Kwota odszkodowania, ktorej domagaja sit; powodowie jest odzwierciedleniem stanu technicznego budynku na chwilq obecna, a W1QC juz po przeprowadzeniu odbudowy, napraw i remontow, konserwacji i ulepszefi przez Skarb Palistwa. ~ Zdaniem pozwanego naidady na odbudowq, naprawq i remonty cztgéciowo zniszczonego podczas Wojny budynku, jako Ze nie wyszly 2 maj atku bylego Wifl§CiCi6I3. (poprzednika prawnego powodéw), nie moga byé traktowane jako jego strata pozostaj qca W adekwatnym zwiazku przyczynowym z decyzja odmawiaj aca przyznania prawa Wiasnoéci czasowej. Aktywa poprzednika prawnsgo powodow ulegly zmniej szeniu jedynie o wartoéé budynku W stanie uszkodzonym na skutek dziatafi Wojennych, sprzed jego odbudowy, naprawy i remontow. Zatem, skoro koszty naprawy, remontu budynkowinie obciagaiy maj atku poszkodowanego powinny byé one zaliczone na poczet odszkodowania i w ten sposob odszkodowanie winno ulec odpowiedniemu zmniej szeniu. Osoba ponoszaca odpowiedzialnoéé (pozwany Skarb Pafistwa) powinna byé zwolniona W tym zakresie z obowiqzlcu naprawienia szkody. PozWany Wymienil szczegolowo prace remontowe W budynku i poniesione koszty.
--- STRONA 5 ---
Ponadto pozwany zakwestionowat Zadanie W zakresie dochodzonego przez powodow odszkodowania 2a utracone_kor2ys'.oi i podniosi, 2e powodom przyshiguje Wobec miasta (...)ro szczenie 0 Wynagrodzenie 2a bezumowne korzystanie 2 nieruohomoéci. W piémie 2 dnia 26 listopada 2010 1'. (k. 185) powodowie cofneli pozew W stosunku do pozwanego Miasta (...)i Wnieslli o zawieszenie postepowania do czasu zakofwzenia postepowania administracyjnego toczacego sie przed Prezydentem (...) 0 rozpoznanie Wniosku 2 dnia 15 grudnia 1947 r. o przyznanie prawa W1:zsnoéci czasowej. Postanowienie 2 dnia 04 stycznia 2011 1'. Sad orzekl 0 umorzeniu postepowanie W stosunku do Miasta (...)(k. 191). W piérnie 2 dnia 08 kwietnia 2011 r. (k. 206) pelnomocnik powodéw odnoszac sie do zarzutow pozwanego przedstawil p6iI‘l0I1‘1OCniC1IWO dla M. T. i zaooponowal przeciwko pomniej szeniu odszkodowania o nakiady poczynione przez Skarb Pafistwa na niemohomoéé. Postanowieniem 2 dnia 23 sierpnia 2011 r. Sad zawiesii postepowanie W sprawie na podstawie art. 17’? § 1 pkt 3 kpo. W pi§mi6 2 dnia 15 mara 2012 ru. (k. 249) pelnomocnik powodow Wniosl 0 zasadzenie na rzecz J. S. i M. T. kwot po 3.315.000,00 21 i na rzecz Z. N. kwoty 6.630.000,00 21 2 ustawowymi odsetkami od dnia Wydania Wyroku i cofnal po2eW W pozostalym zakresie 2e zrzeczeniem sie roszczenia. Wyj aénii W uzasadnieniu, 2e oofniecie pozwu W zakresie lucrum cessans Wynika 2e stanowiska Sadu Naj WyZSZ6g0 zawartego W uchwale 2 dnia 31 marca 2011 1:, III CZP 112110. Sad ustalil nastepujqcy stan faktyczny: Nieruchomosié (...)poio2ona przy ul. (...), uregulowana W ksiedze Wieczystej oznaczonej nr hip. (...), byla Wlasnoécia J. G.. Nieruchomoéé znaj dowaia sie W obszarze objetym dziaianiem dekretu 2 dnia 26 paidziernika 1945 r. o Wlasnoéci i u2ytkoWaniu gruntow na obszarze (...) (bezspome, zaéwiadczenie 2 ksiegi Wieczystej 2 dnia 4 pa2d2iernika 2005 r. k. 12 — 13). Obecnie nieruchomoéé stanowi dziaiki nr (...) — zabudowana budynkiem mieszkalnym i nr (...) W obrebie 5 0504. Spadek po J.ve1 1, nabyl jego syn L. G.(0dpis postanowienia 2 dnia 28 pa2dzie1'nika 1948 r. sygn. akt I Sp . 867/48). . Spadek po L. G. habyli bratanekv S. G., bratanioa Y. (...) oraz bratanica V. M. po 1/3 czeéci karzde 2 nich (odpis postanowienia 2 dnia 20 grudnia 2000 r., sygn. akt III Ns 2697/00 k. 15). Prawa i roszczenia do nieruchomoéci (...), W tym roszczenia Wynikaj ace 2 art. 7 ust 1 do 4 dekretu z dnia 26 pa2'd2iern.ika. 1945 r. o Wlasnoéci u uzytkowaniu gruntéw na obszarze (...)na oraz do odszkodowania W tlybie aft. 160 kpa, odszkodowania 2a sprzedane przez (...)1oka1e mieszkalne na podstawie umowy sprzedazy 2 14 Wrzeénia 2009 1. nabyli J. S.W udziale ‘A, M. T.w udziale % oraz Z. N.W udziale 1/2. (kopia aktu notarialnego rep. A nr (...)k. 16 ~ 22). Przy zawarciu tej umowy M. T. Wystepowala jako peinomocnik (...), S. G. i V. M., przy czym W pehiomocnictwie zastrzezono, i2 pelnomocnik mo2e byé druga strona czynnoéci prawnej (kopia peinomocnictwa k. 212 — 214). _ " Peinomocnika L. G., 2 zachowaniem terminu przewidzianego przez dekret (...), W dniu 15 grudnia 1947 r._ 21o2y1 Wniosek o przyznanie prawa Wlasnoéci czasowej gruntu nieruchomoéci po1o2onej przy ulicy (...) W W. (bezspome). _.
--- STRONA 6 ---
Orzeczeniem administracyj nym L.d2. (...)z dnia 30 marca 1950r. (...)odm6Wi1 dawnemu Wlaécicielowi przyznania. prawa Wlasnoéci czasowej do gruntu nieruchomoéci (...)po1o2onej przy ul. (...), oznaczonej hip. 111' (...)i jednoczeénie stWierd2i1, 2e Wszystkie budynki znajdujace sio na tym gruncie przeszly na Wlasnoéé Gminy (...). Od tego orzeczenia zostato Wniesione odwolanie do Ministerstwa (...). Minister (...)decy2ja 2 dnia 16 listopada 1950r. nr L.d2. (...)utrzyma1 W mocy WW. orzeczenie (...). Prezes Urzedu (...)decy2ja sygn. (...)2 dnia 28 Wrzeénia 2001 r. stwierdzii niewaznoéé decyzji Ministerstwa (...)nr L.dz. (...) z dnia 16 listopada 19501‘. Po rozpoznaniu Wnioskowo ponowne rozpoznanie sprawy Prezes Urzedu (...)decyzjasygn. (...)z dnia 31 grudnia 2001 r. utrzymal W mocy decyzjo sygn. (...)z dnia 28 Wrzeénia 2001 r. Po rozpoznaniu skargi nate decyzje Prezesa (...), Wojewodzki Sad Administracyjny wyrokiem sygn. akt I SA 21 8/02 2 dnia 20 stycznia 2004r. uchylii 2askar20na decyzje Prezesa (...) 2 dnia 31 grudnia 2001 r. oraz poprzedzaj acaja decyzje 2 dnia 28 Wrzeénia 2001 r. Minister (...)decy2ja sygn. (...)z dnia 19 stycznia 2007 r. stwierdzii niewaznoéé decyzji Ministerstwa (...)z dnia 16 listopada l950r. oraz orzeczenia (...)z dnia 30 marca 195 Or. (decyzja k. 23 — 27). Minister (.. .)decy2jz1‘ sygn. (...)2 dnia 04 marca 2008r. utrzymal W mocy decyzje Mi11istra(...)sygn. (...)2 dnia 04 marca 2008r. (deoyzja Ministra (...)z dnia 4.03.08 1". Nr (...) k. 28 — 29). Woj ewodzki Sad Administracyjny wyrokiem sygn. Akt I SAAA/a 669/08 2 dnia 27 styczuia 2009r. oddalil skarge W przedmiocie stwierdzenia nieWa2no§ci decyzji Ministra (...) W sprawie odmowy przyznania prawa WiE1S1'l0SC1CZaSOW6j do gruntu nieruchomoéci poiozonej przy ul. (...). W dniu 01 grudnia 1998 r. zostai z1o2ony do Samorzadowego Kolegium Odwotawczego W W.W11iosek o stwierdzenie 11ieWa2noéci decyzji odmawiaj acych przyznania prawa wtasnoéci ozasowej. Pismem 2 dnia 14 grudnia 1999 r. Samorzadowe Kolegium Odwolawcze W W.pr2eka2a1o Wedlug Wi&§C1W0§C1 Wniosek o stwierdzenie nieWa2:n.oéci do Prezesa Urzedu (...) Postanowieniem 2 dnia 10 lutego 2011 r. Samorzadowe Kolegium Odwoiawcze W W.2oboWia2a1o(...) do rozpoznania Wniosku o ustanowienie uzytkowania wieczystego 21o2onego do gmntu nieruchomoéci po1o2onej W W.pr2y ul (.. .)(kopia postanowienia k. 215 — 217). . Decyzjaz dnia 09 styoznia 2012 r. nr (...)(...)ustanoWi1na 99 lat prawo u2ytkoWa11ia Wieczystego do udzialu 0,4110 ozeéci gruntu o powierzchni 653 m oznaczonego jako dziaika nr (...)W obrebie (...)po1o2onego przy ul. (...)na rzecz J. S.W udziale 0,10275, na rzecz M. T.Wud2ia1e 0.10275 i na rzecz Z. N.W udziale 0,20550. Jednoozeénie organ odmowii ustanowienia prawa uzytkowania Wieczystego do udzialu Wynoszacego 0,5890 oddanego W uiytkowanie Wieczyste Wi21SO1Ci6i01fIl lokali mieszkalnych nr (...) znaj dujacych sie W budynku przy ul (...)(decy2ja k. 241 — 247). Wartoéé rynkowa lokali (...)2najdujacych sie W budynku przy L11. (...)Wedh1g ich stanu na date 16 listopada 1950 r.,' a Wediug cen aktualnych wynosi 7.63?.628,00 z1(opinia biegiego A. Z.k. 268 ~ 321, ustne Wyjaénienie opinii protokoi rozprawy 2 dnia 15 stycznia 2013 r. k. 352). Powyfzszy stan faktyczny, ktory byi co do zasady bezsporny pomiedzy stronami, Sad ustalii W oparciu o odpisy i kserokopie Wskazanych Wy2ej dokumentéw. Sad dai Wiare powoianym Wy2ej kserokopiom dokumentow urzedowych i prywatnych opieraj ac sie na nich jako na dowodach, o ktorych mowa W art. 308 kpc, jako 2e Zadna 2e stron nie kwestionowaia tak istnienia Wy2ej Wymienionych dokumentow jak i zgodnoéci ich kserokopii 21o2onych do akt 2 oryginaiami. Zbedne bylo zatem Zadanie 21o2e11ia do akt sprawy oryginaléw tych dokumentow tym bardziej, 2e pozwany nje kwestionowai okolicznoéci faktyoznych Wskazanych przez powodow W uzasadnieniu pozwu.
--- STRONA 7 ---
Opinie biegiego Sad ocenii jako W pelni fachowai rzetelna, oparta na caloéci materialu dowodowego, sporzadzona przy zastosowaniu Wtasciwej metody i dajaca odpowiedi na postawione pytanic. S2c2ego1oWa ocena opinii zostanie dokonana W dalszej czesci uzasadnienia. Dokonuj ac oceny opinii Sad kicrowai sic Wskazaniami plynacymi 2 postanowienia Sadu NajWy2s2ego 2 dnia 07 listopada 2000r., W mysl ktorego opinia bieglego podlega ocenie przy zastosowaniu art. 233 § 1 kpc — na podstawie Wiasciwych dla jej przedmiotu kryteriow zgodnoéci 2 zasadami logiki i Wiedzy powszechnej, poziomu Wiedzy bieglego, podstaw teoretycznych opinii, a takze sposobu motywowania oraz stopnia stanowczoéci Wyra2onych W niej Wnioskow (CKN l170I98, OSNC 2 2001, nr 4, poz. 64 a takze postanowienie Sadu Naj Wyzszego 2 dnia 15 listopada 2000 r., IV CKN 1383/00, niepublikowane). Zdaniem Sadu opinia biegiego W niniej szej sprawie spehria Wskazane kryteria. Z1o2ony przez powodow operat szacunkowy sporzqdzony przez rzeczoznawce maj attkowego M. S. (k. 54 — 143) mogl zostac oceniony W procesie jako dowod 2 dokumentu prywatnego W rozurnieniu art. 245 kpc, a zatem korzystaj acego 2 domniemania, 2e osoba, ktorej podpis widnieje pod dokumentem 21o2yia zawarte W nim oéwiadczcnie i 2 pewnoscia, nie podWa2a on wnioskow opinii biegiego. _ Sad zwaiyl, co nastepuje: Powodztwo podlegato uwzglednieniu, jednakze nie W rozmiarze ostatecznie sformuiowanym przez powodow. ' Poczatkowo jako podstawo prawna roszczenia powodowie Wskazali przepis art. 417 kc W 2W. 2 art. 4171 § 2 kc. W toku proccsu poWodoWie Wskazali inna podstawe prawn:1 art. 160 kpa i taka te2 podstawe Sad przyjai W niniejszej sprawie, a stanowisko to Wynika 2 ugruntowanej linii or2ec2nictWa. Podstawe roszczefi o odszkodowanie 2a Wadliwic Wydana decyzje administracyj na stanowi bowiem art. 160 kpa W brzmieniu obowiazuj qcym przed dnicm 1 Wrzesnia 2004 roku. Przepis art. 160 kpa zostai uchylony przez ustawe 2 dnia 17 czcrwca 2004 roku o zmianic ustawy Kodeks cywilny oraz niektorych innych ustaw (D2. U. 2 2004 r., Nr 160, p02. I692). Jcdnakze ma on nadal zastosowanie W niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem 2 treécia art. 5 ustawy nowelizuj acej do zdarzefi i stanow prawnych powstalych przed dniem Wejscia jej W Zycic przepis art. 160 kpa stosuje sie nadal, W brzmieniu obowiazuj acym do dnia 31 sierpnia 2004 roku. Watpliwoéci co do zastosowania prawidiowego przepisu, na ktorym bodzie oparte roszczenie o naprawienie szkody Wyr2a,d2onej przez Wydanie dccyzji ostatecznej bedacej podstawa tego roszczenia rozstrzygnai Sad Najwyzszy W uchwale 2 dnia 31 marca 2011 roku (III CZP 112/10, OSNC 2 2011 r., nr 7 — 8, poz. 75). Sad NajWy2s2y stwierdzii, 2e jeéli decyzja administracyjna, W ktorej upatruje sic 2rodla szkody, zostala Wydana przed dniem 1 WI'Z€SI118. 2004 r., niezaleznie od daty decyzji nadzorczej, dla oceny ros2c2e1’1 adekwatny pozostaje art. 160 kpa. W tej sytuacji Sad dokonal oceny skutkow powstatej szkody na podstawie przcpis art. 160 kpa, W Wersji obowiazuj ace przed dniem 1 Wrzesnia 2004 1‘. ‘ Zdarzeniem Wywoiujacym szkode W niniej szym postepowaniu jest decyzja 2 16 Iistopada 1950 r., W ktorej Minister (...)ut1zymai W mocy 01zeczcnie 2 dnia 30 marca 1950 r. Nr (...)(...)o odmowie przyznania prawa wtasnoéci czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomoéci i stwierdzii, 2e budynki znaj duj ace sic na nieruchomosci przeszly na Wlasnoéé Grniny (...), poniewaz teren ten jest przeznaczony pod budownictwo uzytecznosci publicznej. Decyzja ta zostala Wydana 2 raiapym naruszeniem przepisu art. 7 ust 2 dekretu 2 dnia 26 paidziernika 1945 r. o Wtasnoéci i uzytkowaniu gruntow na obszaxze m. st. Warszawy (D2. U. 2 1945 r., nr 50, p02. 279), ' poniewaz odmowiono przyznania WiElSI10§Ci czasowej mimo braku Wyj asnienia i jednoznacznego ustalenia jakie jest przeznaczenie nieruchomosci W obowiazujacym planie i czy korzystanie 2 gnnrtu jest sprzeczne 2 jego przeznaczeniem W owczeénie obowiazujacym planie zagospodarowania przestrzermego. Orzeczenia te zostaly ponadto Wydane 2 razacym naruszeniem przepisow o postcpowaniu administracyj nym nalmzujacym dokladne Wyjaénienie sprawy W jej caioksztalcie W sposob Wyczcrpujacy i przekonuj acy. Jednoznaczilie
--- STRONA 8 ---
stwierdzii to W dccy2ji 2 dnia 19 stycznia 2007 r. Minister (...), a nastepnie W decyzji 2 dnia 04 maca 2008 r. Minister (...). Wobcc tego na1e2a1o uznac, 2c Wskazane orzeczcnie administracyjne 2 1950 r. stanowi 2rod1o ros2c2e1i odszkodowawczych, ktorych powodowie dochodzaw niniej szym postepowaniu. W mysl art. 160 § 1 i 2 kpa stronie, ktora poniosla szkode na skutek wydania decyzji 2 naruszenicm przepisu art. 156 § I kpa albo stwierdzenia niewaznosci takiej decyzji, siu2y roszczenie o odszkodowanie 2a poniesiona rzeczywista szkode, chyba 2e ponosi ona wing 2a powstanie okolicznosci Wymienionych W tym przepisie. i W ocenie Sadu, kwestionowana przez pozwanego legitymacja czynna powodéw zostala wykazana urnowa sprzedazy roszczeri 2 dnia 14 Wrzesnia 2009 r. R6wnie2 kwestionowane umocowanie M. T. do zawarcia tej umowy i wystepowania jako druga strona czynnosci zostalo Wykazane stosownyrn pelnomocnictwem zawieraj acym upowainienie do Wystepowania W takim charakterze. Przyj muje sie bowiem, 2e wynikaj ace 2 dekretu prawa byiych Wiascicieli sa dziedziczne ale te2 zbywalne W obrocie inter vivos (tak Sad Naj Wyzszy W uchwale 2 dnia 07 maja 2009 r, III CZP 18/09, OSNC 2 2010 r., nr 1, poz. 11, W uchwale 2 dnia 21 marca 2003 r., III CZP 6X03, OSNC 2 2004 r., nr 1, poz. 4) Brak podstaw do stwierdzenia, by powodowie bad2 osoby trzecie przyczynily sic do Wydania Wadliwej decyzji. Okolicznoécia bczsporna byio, 2e odszkodowanie nie zostalo ustalonc W toku postepowania administracyjnego W trybie art. 160 § 4 kpa. _ Przesiankami odpowiedzialnosci odszkodowawczej sa_ bczprawne dziaianic organu administracyjnego, powstata W jego Wyniku szkoda oraz zwiazek przyczynowy pomiedzy nimi. Bezprawnosé zostata przesadzona ostatecznie W dccyzji 2 dnia I9 stycznia 2007 stwicrdzajacej niewaznosc decyzji 2 dnia 16 Iistopada 1950 r. i 30 marca 1950 r. Przepisy prawa adrninistracyjnego nie przewiduja odrebnych rcgulacji dla ustalenia 2Wia2ku przyczynowego, zastosowanie beda mialy przepisy kodeksu cywilnego. Zgodnie 2 art. 361 kc strona musi Wykazac, 2e na skutek Wydania decyzji 2 ra2acym namszeniem prawa W jej maj atku powstala szkoda, ktora pozostajc W normalnym zwiazku przyczynowym 2 wydana decyzj a. Obowiazek Wykazania przesianek odpowiedzialnosci odszkodowawczej cia2y na powodach takze W postcpowaniu cywilnym. W postepowaniu sadowym o naprawienie szkody Wyrzadzonej niezgodnym 2 prawem Wydaniem decyzj i, ktorej nieWa2nosZc stwierdzono nastepnie tzw. ,,decy2ja nadzorcza” nie Wyeliminowanaz obrotu prawncgo, Sad nie jest Wiadny samodzielnie badaé i ustalaé, czy odmowa przyznania Wlasnosci czasowej byta uzasadniona ,,p1a1rem zabudowania” obowiazuj acym W chwili Wydania tej decyzji. Oznaczaloby to bowiem niedopuszczalne Wkroczenie sadu W materie zastrzezona dla drogi postepowania administracyjnego i niedopuszczalne poddanie kontroli sadu powszechnego tzw. "decyzji nadzorczej" stwierdzajacej niewaznosc decy2jipie1ws2ej,t2W. "decyzji sprawczej", 2 powodu naruszenia art. 7 ust. 2 dekretu 2 1945 r. o Wiasnosci i u2ytkoWaniu gmntow na obszarzc m. st. Warszawy (tak Sad NajWy2s2y W Wyroku 2 dnia 19 maja 2011 r., I CSK 202711, niepubiikowany). Dodatkowo zgodnie 2 art. 7 ust. 1 dekretu o Wiasnosci i uzytkowaniu gruntow na obszarze m.st. Warszawa Prezydium Rady Narodowej mogio odmowié przyznania Wiasnosci czasowej w Wypadku stwierdzenia braku m02liWosci pogodzenia sposobu dotychc2_asoWego korzystania 2 gruntu przez dotychczasowych Wiaécicieli 2 przeznaczeniem gruntu Wediug planu zabudowania. Z decyzji Minjstra (...) 2 dnia 19 stycznia 2007 r. Wynika, 2e przeznaczenie nieruchornosci przy ul. (...)W obowiazujacym planie na cele biurowe i nrieszkalne nie stalo na przeszkodzie zagospodarowaniu
--- STRONA 9 ---
nicruchomosci przez jej dotychczasowego Wtasciciela i nie potwierdzaio przcznaczenia pod budownictwo u2ytec2nosci publicznej. . Zgodnie 2 art. 7 pkt 1 dekretu dotychczasowy Wiasciciel gruntu, pravmie nastepcy Wlasciciela bedacy W posiadaniu gruntu Iub osoby rcprezentuj ace jego prawa mogli W ciagu 6 miesiecy od dnia objecia W posiadanie gruntu przez gmine (...)2g1osic Wniosek 0 przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu Wtascicielowi prawa Wieczystej dzierzawy 2 symbolicznym czynszem 1ub prawa zabudowy 2a symboliczna opiata. Gmina zobowiazana byla uwzglednié Wniosek je2eli korzystanie 2 gruntu przez dotychczasowcgo Wiaéciciela dawaio sie pogodzié 2 przeznaczeniem gruntu Wedlug planu zabudowania. Prawo Wieczystej dzierzawy zastapiono nastepnie prawem Wlasnosci czasowej a to — W 1961 r. prawem u2ytkoWania Wieczystego. Okolicznosciabezspoma byio, 2e poprzednik prawny powodow W Wymaganym terminie 2102)/1 Wniosek . Skutkiem stwierdzenie nieWa2nosci decyzji jest przyjecie fikcji prawnej, 2e decyzja nigdy nie zostaia Wydana i Wniosek ponownie Wraca do stanu postepowania rozpoznawczego. W przypadku nicWa2nego oddalenia Wniosku po stwierdzeniu niewaznosci takiego oddalenia na nowo prowadzone jest postepowanie W sprawic merytorycznego rozpoznania Wniosku. W niniej szej sprawie skutkowalo to Wydanicm decyzji 2 dnia 09 stycznia 2012 r. nr (...), W ktorej (...)ustanoWi1na 99 lat prawo u2ytkoWanie Wieczystego do udziahl 0,4110 czesci gruntu o powierzcimi 653 m oznaczonego jako dziaika nr (...)W obrebie (...)po1o2onego przy ul. (...)na rzecz J. S.W udziale 0,(...), na rzecz M. T.W udziale 0,10275 _i na rzecz Z. N.W udziaic 0,20550. Jednoczesnie organ odmowii ustanowienia prawa uzytkowania Wieczystego do udziatu Wynoszacego 0,5890 oddanego W u2ytkoWan_ie Wieczyste Wiascicielom lokali mieszkalnych nr (...) znaj dujacych sic W budynku u przy ul. (...). Dopoki jednak niewaznosc odmowncj decyzji dekretowej nie zostanie prawomocnie stwicrdzona, istnieje domniemanie, 2e decyzja odmownajest Wa21_1a i odgrywa ona role W obrocie. W tym czasie mogly nastapic rozporzadzenia na rzecz osob trzecich. Wchodzié mo2e Wowczas W gre rekojmia Wiary publicznej ksiag Wieczystych, chroniaca nabycie przez osobe trzecia gruntu obj etego Wnioskiern oddalonym nieWa2na decyzja odmowna. Samo nabycie nieruchomosci przez osobe trzecia nie musi jednak stanowié nieodwracalnego skutku prawnego, bowiem przyj muje sic 2e to nie decyzja nicWa2na, ale poiniejsze zdarzenia stanowia przeszkody W przywréceniu uprawnieniom ich pierwotnego ksztahu — to nie nieWa2na dccyzja Wywoiuje nieodwracalne skutki prawne ale do nieodwracalnych zmian prawnych dochodzi W nastcpstwic innych zdarzefi ktorym droge otwario czasowe postawanie W obrocie prawnym decyzji 11ieWa2nej. ' W niniej szej sprawie odmowa ustanowienia u2ytkowania Wieozystego do czesci 0,5 890 nastapiia 2 uwagi na to, 2e ta czesc grunt zostata oddana W uzytkowanie Wieczyste nabywoom Wskazanych lokali, a nabycie nastapito na podstawie umow zawartych W formic aktu notarialnego. W takim Wypadku zfirodlem szkody Wyra2ajacej sit; W niemoznosci uzyskania prawa do tej czesci nieruchomosci, ktora W zwiazku 2 decyzj ami 0 sprzedazy lokali zostala sprzedana osobom trzecim jest odmowa przyznania prawa Wiasnosci czasowej (tak Sad Naiwyzszy W Wyroku 2 dnia 27 iistopada 2002 r. I CKN 1215/00 i W uzasadnieniu uchwaly 2 2.1 marca 2003 r. III CZP 6/03 OSNC 2004 nr 1 poz. 4, tak te2 Sad Apelacyjny W Warszawie W Wyroku 2 dnia 27 Wrzesnia 2011 r., I AC2 348/11, niepublikowany). Powodowic jako podstawe faktyczna Zadania Wskazywali dccyzje 2 1950 r., a Wobec tego miedzy zdarzcniem Wskazarrym jako podstawa faktyczna 2adania a szkoda Wystapil zwiazek przyczynowy. Wobec odmowy ustanowienia u2ytkoWania Wieczystego co do Wskazanych 1oka1i— W tym zakresic po stronie powodow Wystapiia szkoda, ktora polegaia na nieuzyskaniu prawa Wtasnosci c2asoWcj (uzytkowania Wieczystego). Jak Wyj asnil Sad NajWy2s2y W uchwale 2 21 marca 2003 roku (III CZP 6./03) W przypadku Wydania decyzji uniemo2liWiaj acej uwzglednienie Wniosku dekretowego Wystepuje nie utrata spodziewanych korzysci, 1ec2 szkoda rzeczywista. Uprawnienja przysluguj ace Wtascicielowi
--- STRONA 10 ---
przeddekretowemu byiy bowiem skorelowane 2 cywilnoprawnym obowiazkiem gminy, a potem Skarbu Pafistwa obejmuj acym ustanowienie Wiasnosici czasowej, ktory WChOC1Z1i do majatku osoby uprawnionej. Wadliwe rozpoznanie Wniosku pozbawiaio tego prawa, ktore miaio Wymiar majatkowy i podlegaio obrotowi. W tej sytuacji przeslanki odpowiedzialnosci odszkodowawczej Skarbu Pafistwa nale2y uznac 2a udowodnione przez powodow. Wysokosé naleznego odszkodowania Sad ustalil W oparciu o opinic biegtego A. Z. na kwotc 7.637.628,00 21, tj. kwotc bez uwzglcdnienia poniesionych na odbudowc budynku nakiadow. W ustaieniu Wysokosci naleznego odszkodowania Sad nie uwzglcdnil zarzuty pozwanego, 2e odszkodowanie to powinno zostaé pomniejszone 0 wartosé nakiadow, 2 uwagi na to — jak wywodzii pozwany — 2e obecna Wartosc lokali jest Wynikiem odbudowy 2e zniszczeri Wojennych, wieloietnich prac remontowych, prac konserwatorskich powoduj acych, i2 wartosé ta uwzglcdnia Wartosé Wydatkow poczynionych przez Skarb Pafistwa na tc nieruchomosé. Zdaniem pozwanego kwota odszkodowania, ktorej domagaja sic poWodoWie jest odzwierciedleniem stanu technicznego budynku na chwilc obecna, a Wicc ju2 po przeprowadzeniu odbudowy, napraw i remontow, konserwacji i ulepszeri przez Skarb Paristwa. Zdaniem Sadu przeciwko uwzglcdnieniu tego zarzutu przemawia sam charakter roszczenia o 2Wrot naldadow. Przyjmuje sic bowiem powszechnie, 2e roszczenie 0 2Wrot nakiadow i Wydatkow ma charaktcr obligacyjny, a zatem 1no2e byc kierowane przeciwko osobie, ktora byia Wlascicielem rzeczy W chwili czynienia nakiadow (tak T. Dybowski, A. Pyrzyfiska W: System Prawa Prywatnego, Prawo zobowiazafi — czcéc ogolna, tom 5 pod red E. Lctowskiej, Wydawnictwo C.H.BECK, Instytut Nauk Prawnych PAN, Warszawa 2006 r., str. 267). W tej sytuacji uklad stron procesowych W niniej szej sprawie Wyiacza mozliwosc rozliczenia nakiadow poczynionych 11a budynek W Iatach 40 i 50. Nie mo2na te2 odmowic slusznosci argumentom powodow, Wskazuj acych 2e przez Wiele lat podmiot dokonuj acy nakiadow korzystal 2 nieruchomosci, a zatem doszlo do swoistej ich amortyzacji. W koricu przeciwko uwzglcdriieniu zarzutu W zakresie dokonanych naktadow przemawia te2 fakt, 2e podnoszone przez pozwanego nakiady dotyczyiy remontu calego budynku, be2 odniesienia do konkretnych lokali. Tymczasem roszczcnie W niniej szej sprawie zwiazane jest 2 odmowa ustanowienia prawa u2ytkoWa11ia Wieczystego W tym zakresie, W jakim doszio do sprzedazy lokali W budynku pr2y ul. (...) i ustanowieniom na rzecz lokatorow praWa uzytkowania Wieczystego W odpowiednich uiamkach, jako prawa zwiazanego 2 prawem Wlasnosci konkretnych lokali. W takim natomiast Wypadku ewentualnc uwzglcdnienie zarzutu dokonania nakiadow Wymagaloby Wykazania 2e poczynione naktady dotyczyly tych konkretnych lokali, a takiego dowodu W sprawie nie przeprowadzono (tak Sad Apelacyjny W Warszawie W uzasadnieniu Wyroku 2 dnia 31 maja 2011 r., I ACa 690/10, niepublikowany). _ Uwzglcdnié natomiast na1e2a1o przy ustaleniu Wysokosci odszkodowania obciazenie lokali administracyjnyrn trybem najmu. Szczegélny tryb najmu dotyczyi Wszystkich lokali na terenie W. i gdyby zostala Wydana decyzja zgodna prawem, uwzglcdniajaca Wniosek poprzednika prawnego 0 ustanowienie prawa Wiasnosci czasowej, to lokale znajduj ace sic W budynku przy ul. (...) podlegaiyby temu trybowi najmu, co miato istotny Wpiyw na Wartoéé lokali. Wiasciciel bowiem nie mog1 nimi dysponowac Wedhlg swoj ego uznania, a wysokosé regulowanego czynszu powodowaia, 2e dochody wiascicieli 2 Wynajmu byiy bardzo niskie (tak te2 Sad Apelacyj ny W Warszawie W uzasadnieniu cytowanego Wyroku 2 dnia 31 maja 2011 r.). I A ' Odnoszac sic W tym miej scu do opinii bieglego Sad opinic tc uznai 2a W pchri fachowa, rzetelna, oparta na caiosci przedstawionego materiaiu dowodowego, dajaca odpoWied2 na zadane pytanie i sporzadzona przy zastosowaniu Wiasciwej metody. Zarzuty stron do opinii, W ocenie Sadu, byiy nieuzasadnione.
--- STRONA 11 ---
W pierWs2ej kolej nosci odniesé sic na1e2y do dalej idacych zarzutow strony poWodoWej. _ . Odnosnie zarzutu dokonania przez bieglego Wyceny 2 uwzglcdnieniem przymusowego trybu najmu, stanowisko Sadu zostaio przedstawione poWy2ej. W istocie zarzut ten dotyczyi nie samej opinii biegiego, a przyj ctych 2aio2eri, ktore Wynikaly 2e zlecenia Sadu. Biegiy dodatkowo W ustnym Wyj asnieniu opinii W trybie art. 286 kpc na rozprawie W dniu 15 stycznia 2013 r. Wyj aénii, 2e fakt obciarlenia lokali prawcrn naj mu W trybic szczegolnym stanowi istotrra Wadc prawna lokalu mieszkalnego, gdy2 Wyiacza Wiasciciela 2 n1o2liWosci swobodnego dysponowania lokalem i ogranicza swobodc ksztaitowania Wysokosci czynszow pobieranych 2 lokalu. Z danych empirycznych, W szczegolnosci danych ofertowych — Wyiiika, 2e tego typu obiekty (obcia2one takim prawem) sa oferowane W cenach do 30 do 70 % Wartosci rynlcowej lokali, przy czym nie ma ujednoliconej opinii jak ta relacja sic ksztaltuje. Obiekty ,,Wad1iWe” sa sprzedawane W cenach 30 do 50 kilku procent obiektu pozbawionego Wad. Biegly wyjasnii, 2e model, ktory przedstawii W opinii odzwierciedla przedstawienie tego typu obiektow przez uczestnikéw rynku, przy czym jest to 2aWs2e model, ktory jest pewnym przyblizeniem. Tego typu niemchomosci, obcia2one ,,kWaterunkiem” sa bowiem nabywane 2 zamiarem, 2eby pozbyc sic naj emcow, a lokale sprzedaé na Wolnym rynku i jest to procedura obarczona znaczacym ryzykiem. Biegly Wyjasnii tak2e szczegoiowo przyj ccie stopy dyskontowej na poziomie 15 %, Wskazuj ac, 2e jest to stopa szacunkowa, a ten szacunek odzwierciedla przeslanki Wskazane W opinii, W odniesierriu do obiektow o innym charakterze, tj. biurowcow i nieruchomosci rnagazynowych, Wskazuj ac 2e inwestowanie W lokale oboia2one prawem najmu odznacza sic wyzszym ryzykiem ni2 W obickt biurowy czy magazynowy, bowiem zamieszkuj acy W tego typu Iokalach naj emcy maja liczne srodki ochrony prawnej, ktorymi moga chronic posiadanie lokalu. Biegiy WSi{E1ZE1i, 2e na dzieri dzisiej szy brak jest precyzyjnych metod pozwalaj acych na oszacowanie stopy dyskontowej 2 uwagi na brak tego typu danych mierzonych W sposob precyzyj ny, oszacowanie np. na podstawie premii 2a ryzyko opieraioby sic na tak samo arbitralnej ocenie, ktora 2a1e2y od biegiego. Biegiy stanowczo stwierdzil, 2e nie podziela przyj ccia stopy dyskontowej na poziomie 5 %, na co Wskazywai ' strona powoda, uznaj ac 2e jest to stopa ,,dramatyc2nic 2a niska”, 2bli2ona do dyskonta Iokaty bankowej, ktora jest insttumentem znacznie Wygodniej szym 1112 inwestycja W kamienice. Wskazac na1e2y, 2e zarzuty czynione opinii biegiego W tym zakresie sa nieuzasadnione. Zadaniem biegiego jest przedstawicnie Wiadomosci specj alnych, ktorymi biegiy dysponuje. Oczywiscie ocena opinii biegiego odnosi sic do podstaw jej sporzadzenia, ale W pewnym zakresie 2 natury rzeczy opinia biegiego jest Wynikiem tak2e doswiadczenia bieglego i przyj ctego przez niego Wnioskowania, ktorych nie sposob kwestionowac tylko dlatego, 2e inny rzeczoznawca przyjal inna metodc bad2 dokonat innych obliczeri. W ocenie Sadu bicgiy sadowy powolany W sprawie W sposob przekonuj acy, szczegolowy i fachowy Wyjasnii pr2yj cte przez siebie 2a1o2enia i wyprowadzone Wnioski. Za Wystarczaj ace uznac te2 naIe2y Wyj aénienie przez biegiego przyj ccia okresu 7 — letniego na odzyskanie lokali. Okres ten, jak wyj asnii biegiy, zostai przyj cty ,,konserwatyWnie”, przy 2a102eniu 2e dziaiania prowadzace do uwolnienia lokali sa prowadzone W sposéb cywilizowany i W ramach obowiazuj acyeh rygorow pravmych, a ozcéé mieszkafi W budynku jest juz wykupionych. Zatozenie to, zdaniem Sadu jest uzasadnione. Uwzglcdnic bowiem trzeba fakt, 2e problem dotyczy Wielu lokali i W przyj ctym przez biegiego czasie uj ac trzeba tak czas trwania postcpowania sadowego, ktore mo2e napotykaé rozne przeszkody, czas trwania postcpowania egzekucyjnego, a przede Wszystkim powszechnie znany fakt, 2e W W. brak jest lokali socj alnych. . Za uzasadnione nale2a1o te2 uznac przyj ccie przez bieglego podwyzki czynszu W Wysokosci 10 % W skali ' roku. Biegiy ponownie Wyj asnit , 2e przyj cty model jest ,,konserwatyWny”, ale taki ktory zakiadalby racj onalnie dziaiaj acy nabywca, sa bowiem sytuacje gdy lokalu nie da sic W ogoie opro2nic. Je2e1i najemcy nie bcda piacic, strumiefi dochodow sic 0bni2a. Wobec tego Wartosé rezydualna biegty obliczyi jako sumc Wartosci lokali nieobcia2onych prawem najmu, jakamo2na uzyskaé po 7 Iatach, zdyskontowana na dziefi dzisiej s2y. _ .
--- STRONA 12 ---
Szczegoiowo biegly Wyjasni1tak2e przyj ccie standardu lokali do Wyceny, Wskazuj ac, 2e jeden 2 lokali ogladai osobiscie za zgoda osob zajmuj acych lokal. R6Wnie2 W odpowiedzi na zarzuty pozwanego biegly Wyj asnii szczegotowo przyj cte metody obliczeri. Odnosnie natomiast 2ar2utoW dotyczacych Wyliczenia Wartosci naktadow, 2ar2uty te byiy bez znaczenia, Wobec przyj ccia przez Sad 2e kwestia nakladow nie zostanie uwzglcdniona przy ustaleniu Wysokosci naleznego powodom odszkodowania. Szczegoiowe Wyj asnienia opinii przedstawione przez biegiego na rozprawie skutkowaly oddaleniem Wniosku peinomocnika powodow 0 odroczenie rozprawy i zakreslenie terminu do zajccia stanowiska. Zarzut strony powodowej dotyczyi bowiem przyjccia przez biegiego itmej stopy dyskontowej ni2 przyj cta W prywatnej ekspertyzie zleconej przez powodow i przyjmowane W ,,itmych opiniach”. Tego rodzaju zarzut nie mogi skutkowac odroczeniem rozprawy — jak ju2 Wskazano poWy2ej biegly szczegotowo Wyj asnii przyjccie stopy dyskontowej na okreslonym poziomie, a Wyjasnienia te W ocenie Sadu byiy przekonuj ace. Nawet przedstawienie itmych opinii, W ktorych biegli przyjmowali inna Wartosé nie miatoby Zadnego znaczenia dla rozstrzygniccia. Wartosé ta nie moze byé bowiem przyjmowana abstrakcyj nie, a odnosic sic musi do konkretnego stanu faktycznego sprawy i takie odniesienie W opinii biegiego sic znalazio. W rezultacie, wobec przysiugiwania powodom roszczeri W udziaiach ‘A dla J. S., ‘A. dla M. T. i % dla Z. N. — W punkcie I Wyroku odpowiednio do tych udzialow zostaty zasadzone kwoty po 1.909.407 (‘A 2 7 .63’/.628,00 21) na rzecz J. S. i M. T. oraz 3.818.814,00 na rzecz Z. N. (‘/1 2 7._637.628,00 21) ustawowymi odsetkami — zgodnie 2 Zadaniem pozwu od dnia Wyroku. Przyjmujac stan faktyczny aktualny na dzieii orzekania, i uznaj ac 2a prawidtowo Wyliczone przez bieglego Wartosci lokali jako aktualne r6Wnie2 W tym dniu, na1e2a1o W konsekwencji przyj ac, i2 termin ogloszenia Wyrokujest dniem ustalenia jego Wysokosci odszkodowania (art. 363 § 2 kc). W rezultacie od tego dnia pozwany pozostaje W op62nieniu W spehricniu swiadczcnia odszkodowawczego stosownie do tresci art. 481 § 1 kc. W pozostalyin zakresie W punkcie II poW6d2tWo zostalo oddalone. Skrotowo na1e2y odrriesc sic jeszcze do pozostaiych zarzutow pozwanego. Zarzut przedwczesnosci powodztwa pozwany Wywodzil 2 faktu, 2e przed (...)toc2y sic postcpowanie W przedmiocie rozpoznania Wniosku dekretowego 2io2oncgo W roku 1947. Dnia 09 stycznia 2012 r. nr (...), W ktorej (...) ustanowit na 99 Iata prawo uzytkowanie Wieczystego do udzialu 0,4110 czcsci i odmowii ustanowienia prawa uzytkowania Wieczystego do udzialu Wynoszacego 0,5890. Wobec tego W dacie orzekania 2ar2ut ten byi ju2 bezprzedmiotowy. Chybiony te2 byi zarzut przedawnienia roszczenia. W mysl art. 160 § 6 kpa roszczenie o odszkodowanie przedawnia sic 2 uplywem trzech lat od dnia, W ktorym stala sic ostateczna decyzja stwierdzaj aca nieWa2nosé decyzji Wydanej 2 naruszeniem przepisu art. 156 § 1 albo decyzja, W ktorej organ stwierdzii, W mysl art. 158 § 2, 2e zaskarzona decyzja zostala Wydana 2 naruszeniem przepisu art. 156 § 1. W niniej szej sprawie termin ten liczyc nalezy od 19 stycznia 2007 r., tj od decyzji Ministra (. ..). Decyzja ostateczna W rozumieniu art. 16, 127 § 3 i 160 § 6 kpa jest bowiem pierwsza decyzja samor2@oWego kolegiurn odwoiawczego (a zatern i ministra), gdyz nie przysluguje od niej odwoianie W administracyjnym toku instancji, nawet Wtedy, gdy strona 21o2y Wniosek 0 ponowne rozpatrzenie sprawy, o ktorym mowa W art. 127 § 3 kpa (tak Sad Apelacyjny W Warszawie W wyroku 2 dnia 14 Wrzesnia 2011 r., I ACa 25 8/1 1, niepublikowany). Pozew zostai natomiast ziozony W dniu 29 grudnia 2009 r., a zatem przed upiywem terminu przedawnienia. Zgodnie 2 podstawowa zasada orzekania o kosztach procesu wyra2onaW art. 98 § 1 kpc strona przegrywaj aca sprawc obowiazana jest zwrocic przeciwnikowi na jego Zadanie koszty niezbcdne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Uwzglcdniajac relacjc roszczenia zgioszonego przez poWod6W (15.760.000,00 21) do uwzglcdnionego W Wyroku (7.63 7.628,00 21), 11ale2a1o"usta1ic, 2e 2adanje pozwu zostaio uwzglcdnione W okoio 48 %, a Wobec tego W takiej czcsci pozwany Wediug zasad ogolnych powinien poniesé koszty procesu. Podstawc takich rozliczeri stanowi art. 100 kpc, W mysi ktérego W razie c2cscioWego‘uW2g1cd11ienia 2adar_'1 koszty bcda wzajenmie znicsione lub stosunkowo rozdzielone. I Stosunkowy podziai kosztow dotyczy ich calosci, a Wobec tego 2a podstawc obliczeri na1e2a1o przyj ac stirnc
--- STRONA 13 ---
nale2nosci obu stron i podzielic japroporcj onalnie do stosunku W jakim strony utrzymaiy sic 2e swoimi roszczeniami iub obrona, przez co otrzymuje sic kwoty stanowiace ich udziaiy W caiosci kosztow (tak Sad NajWy2s2y W postanowieniu 2 dnia 31 stycznia 1991 r., II CZ 255/90, OSP 2 1991 r., nr 11 — 12, s. 530). Na koszty procesu W niniej s2ej sprawie poniesione przez powoda skiadaja sic: opiata od pozwu W kwocie 300.000,00, Wydatki 2Wia2ane 2 Wynagrodzenicm bieglego W kwocie 6130,15 21 ora2 Wynagrodzenie peinomocnika poWod6W stron W kwocie 7.200,00 21 oraz opiaty skarbowe od peinomocnictwa W kwocie 34,00 21. Wysokosc Wynagrodzenia peinomocnika zostaia ustalona na podstawie § 6 pkt 7 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci 2 dnia 2 dnia 28 Wrzesnia 2002 1'. W sprawie opiat 2a czynnosci adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udzielonej 2 urzcdu (D2. U. 2 2002 r., nr 163, poz. 1348 2 p62n. 2m.). Lacznie koszty procesu poniesione przez powodow Wyniosty zatem 3l3.364,15 21 ’ Koszty poniesione przez pozwanego to Wynagrodzenie radcy Prokuratorii Generalnej ustalona na podstawie art. 99 kpc W 2W. § 11 ust I pkt 2 i § 11 ust 2 ustawy 2 dnia 08 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Pa1’1stWa(D2.U. 2 2005, nr 169, poz. 1417 2 po2n. 2m.) na kwotc 7200,00 21. Lacznie zatem koszty procesu stanowiakwotc 320.564,15 21, 2 ktorej powodowie powinni poniesc 52 % 166.693,35 21. Powodowie poniesli tytuiem kosztow kwotc 313.364,15 21, a zatern roznicc 146.670,80 21 na1e2a1o zasadzic od pozwanego. Z tych Wzglcdow, na podstawie powotanych przepisow, Sad orzekt jak W Wyroku.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sad Apelacyjny W Warszawie W Wyroku 2 dnia 27 Wrzesnia 2011 r.#II C I847/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ#art. 417 kc#art. 108 kc#art. 4171 § 2 kc.#art. 160 kpa#art. 4421 kc#art. 7 ust#art. 308 kpc#art. 233 § 1 kpc#art. 245 kpc#art. 5 ustawy#art. 160 kpa.#art. 160 § 4 kpa.#art. 361 kc#art. 7 ust. 2 dekretu#art. 7 ust. 1 dekretu#art. 7 pkt 1 dekretu#art. 286 kpc#art. 363 § 2 kc#art. 481 § 1 kc.#art. 160 § 6 kpa#art. 156 § 1 albo#art. 127 § 3 kpa#art. 98 § 1 kpc#art. 100 kpc#art. 99 kpc