Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt II C 91/14 1)W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 lutego 2015r. Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek (...) w R. Wydział II Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Marta Kucharczyk-Gemza Protokolant: Beata Pinior po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2015r. w R. sprawy z powództwa T. K. przeciwko (...) Bank (...) S.A. we W. o ochronę dóbr osobistych powództwo oddala; nie obciąża powódki kosztami postępowania; przyznaje adwokatowi M. M. z Kancelarii Adwokackiej w R. ze Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Gliwicach kwotę 442, 80 zł ( czterysta czterdzieści dwa złote 80/100) w tym 82,80 zł podatku VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sędzia: Sygn akt II C 91/14 UZASADNIENIE Powódka T. K. po ostatecznym sprecyzowaniu żądania w piśmie z dnia 21 maja 2014 r ( k 216 ) wniosła o zobowiązanie pozwanego do opublikowania w Gazecie (...) wydaniu ogólnopolskim oraz w Dzienniku Gazeta (...) oświadczenia o treści wskazanej w piśmie a zawierającego przeproszenie powódki za nieprofesjonalne zachowanie polegające na dokonaniu przelewu wierzytelności jaką bank posiadał wobec powódki bez uprzedniego skontaktowania się z powódką celem wyjaśnienia przyczyn zaprzestania przez nią płatności rat pożyczki. Wskutek takiego zachowania pozwanego wobec powódki podjęto działania windykacyjne co postawiło ją w złym świetle naruszając jej godność i dobre imię. Nadto powódka wniosła o zobowiązanie pozwanego do wysłania do powódki listu z przeprosinami tej samej treści. W uzasadnieniu powódka podniosła , że zawsze starała się wypełniać swoje zobowiązania zgodnie z ich treścią i w przewidzianych terminach i posiada wewnętrzne przekonanie o swoim etycznym nieposzlakowaniu w tym zakresie. Na skutek zdarzeń losowych niezależnych od powódki zaprzestała spłat rat pożyczki zawartej z pozwaną a pozwana bez wyjaśnienia przyczyny takiego stanu rzeczy scedowała wierzytelności przysługujące jej z tytułu tej pożyczki na rzecz podmiotu trzeciego. O dokonaniu cesji powódka dowiedziała się dopiero od firmy (...) SA we W. . Dlatego powódka poczuła się postawiona w złym świetle jako nierzetelny dłużnik i dlatego domaga się przeprosin. Pozwany (...) SA we W. w odpowiedzi na pozew ( k 223 ) wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie zwrotu kosztów procesu podnosząc , że pozwany nie naruszył dóbr osobistych powódki , nie zostało spełnione kryterium bezprawności naruszenia dóbr osobistych powódki a żądana przez powódkę forma przeprosin w czasopismach o ogólnopolskim
--- STRONA 2 ---
zasięgu rażąco narusza zasadę proporcjonalności sposobu usuwania naruszenia dóbr osobistych . Działanie banku wobec powódki było standardowe , niewykraczające poza ramy zwykłego postępowania z niespłacanymi wierzytelnościami wynikającymi z umów pożyczki. Postępowanie nie nosi znamion piętnowania osoby dłużnika czy stawiania jego osoby w negatywnym świetle. Powódka była zobowiązana spłacić pożyczkę w 18 miesięcznych ratach z czego spłaciła jedynie 9 rat. Powódka zaprzestała spłat w marcu 2007 r a umowa cesji wierzytelności została podpisana dużo później bo dopiero w dniu 1 08 2008 r.Powódka nie poinformowała pozwanego o przyczynach zaprzestania spłaty z własnej inicjatywy ani nie odpowiadała na wysyłane do niej monity. Do obowiązków dłużnika należy terminowa splata wierzytelności oraz powiadomienie banku o przeszkodach w spłacie. Bank nie ma obowiązku ustalania przyczyn braku spłaty każdej wierzytelności . Bank działał zgodnie z przepisami prawa w szczególności w oparciu o art. 509 kc . Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Powódka w dniu 23 lutego 2006 r zawarła z pozwanym (...) Bank SA we W. ( obecnie (...) SA we W.) umowę pożyczki na mocy której otrzymała do dyspozycji kwotę 1.260 zł do której doliczono oprocentowanie oraz koszty. Kwota całkowita miała być spłacana w 18 ratach miesięcznych. W § 2 pkt 2 umowy powódka zobowiązała się niezwłocznie zawiadomić bank o wszelkich zmianach : nazwiska , adresów , źródeł dochodów. W tym samym punkcie powódka upoważniła bank do weryfikacji danych mających wpływ na zdolność kredytową w miejscu zamieszkania oraz miejscu pracy pożyczkobiorcy. Powódka dokonywała spłat w ratach miesięcznych w okresie od 24 03 2006 r do 12 03 2007 r . W dacie zawarcia umowy powódka zamieszkiwała w R. przy ul (...). Pismem z dnia 13 sierpnia 2008 r pozwany wysłał do powódki zawiadomienie o zawarciu w dniu 1.08 2008 r przez pozwanego (...) BANK SA we W. z firmą (...) S.a.R.L w której imieniu działa firma (...) SA umowy cesji wierzytelności. Zawiadomienie wysłano na adres powódki w R. przy ul (...). Pismem tym wezwano powódkę do zapłaty należności. W dacie podpisania umowy powódka dostawała rentę w wysokości powyżej 400 zl oraz zasiłek pielęgnacyjny 153 zł. Od listopada 2006 r ZUS cofnął powódce rentę. Powódka nie zawiadomiła banku o zmianie sytuacji finansowej , nie zwracała się z prośbą o pomoc do (...) z prośbą o zawiadomienie o tym fakcie banku w jej imieniu . Przy ul (...) powódka mieszkała do listopada 2006 r kiedy to przeprowadziła się do mieszkania męża do R. przy ul (...) gdzie przebywała przez kilka lat . Pozwany w okresie od 10 11 2006 r do 25 10 2007 r wysłał do powódki 6 wezwań do zapłaty. W styczniu 2007 r kiedy przebywała już w R. pod jej nieobecność wyeksmitowano powódkę z mieszkania przy ul (...) w R.. Powódka nie zawiadomiła Banku o zmianie swego miejsca zamieszkania i pobytu. Nie poinformowała o swojej eksmisji z ul (...) . Nie zwracała się do banku o wyjaśnienie cesji wierzytelności kiedy dowiedziała się że zadłużenie ma spłacać firmie (...). Obecnie powódka utrzymuje się z zasiłku w wysokości 153 zł. (...) SA wysłał do powódki propozycję z dnia 10 08 2010 r umowy spłaty w ratach . Powódka spłacała już wówczas zadłużenie na konto firmy (...) SA . Powódka nie podpisała tej ugody czyniąc na niej adnotację , ze nie może być dłużnikiem ponieważ kredyt jest płacony co miesiąc i tak będzie płacony do końca. Pożyczka została przez powódkę spłacona w całości . Ostatnią ratę powódka wpłaciła we wrześniu 2010 r. Powódka została zaliczona do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na trwałe. Orzeczenie (...) do Spraw orzekania o niepełnosprawności w R. wydano 22 stycznia 2007 r. Powyższy stan faktyczny ustalono w oparciu o : Umowę pożyczki k 270 , Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności k 276 , umowę spłaty w ratach z 10 sierpnia 2010 r k 218 , przesłuchanie powódki , wezwania do zapłaty k 288-298, Sąd zważył Roszczenie powódki nie zasługiwało na uwzględnienie . Powódka domagała się przeprosin o wskazanej przez siebie treści. Zgodnie z treścią art. 448 k.c. w razie naruszenia dobra osobistego Sąd może przyznać temu czyje dobro zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem
--- STRONA 3 ---
zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. Zgodnie z art. 23 kc dobra osobiste człowieka pozostają pod ochroną prawa cywilnego zaś ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone lub naruszone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania oraz żądać, ażeby osoba dopuszczająca się naruszenia dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Przesłankami ochrony dóbr osobistych, które muszą być spełnione łącznie, są: istnienie dobra osobistego, zagrożenie lub naruszenie tego dobra oraz bezprawność zagrożenia lub naruszenia. Powódka nie wykazała aby doszło do naruszenia jej dobra osobistego w postaci godności i dobrego imienia . Dobra osobiste człowieka wymienia przykładowo przepis art. 23 kc, obejmując zakresem tego pojęcia również godność osoby. W literaturze przedmiotu podnosi się, że przez cześć człowieka zwykło się rozumieć dwa jej aspekty: tzw. cześć zewnętrzną w znaczeniu dobrej sławy, dobrego imienia, opinii innych ludzi i szacunku którym obdarza daną osobę otoczenie, oraz tzw. cześć wewnętrzną w znaczeniu godności osobistej, wyobrażenia o własnej wartości oraz oczekiwaniu szacunku ze strony innych ludzi. Dla oceny obrazu godności decydujące znaczenie powinien mieć, nie subiektywny odbiór pewnych zdarzeń przez samą powódkę, lecz odbiór obiektywny uwzględniający cały kontekst sytuacji, zachowań i następujących po sobie zdarzeń. Powódka twierdziła , że pozwany naruszył jej godność i dobre imię dokonując cesji wierzytelności wynikającej z umowy pożyczki po zaprzestaniu spłaty przez powódkę pożyczki, bowiem pozwany nie podjął czynności zmierzających do ustalenia przyczyn zaprzestania spłaty. Wbrew twierdzeniom powódki pozwany nie naruszył dóbr osobistych powódki . Bezspornym pomiędzy stronami był fakt spłacenia jedynie 9 z 18 rat pożyczki. Bezspornym było , że po zaprzestaniu spłat powódka nie powiadomiła pozwanego o zmianie swej sytuacji finansowej wynikającej z cofnięcia jej świadczeń rentowych mimo podjęcia takiego zobowiązania w umowie pożyczki. . Nie powiadomiła banku o zmianie miejsca swego zamieszkania czy pobytu z ul (...) w R. na ul (...) w R.. Powódka przyznała , że od listopada 2006 r w mieszkaniu w R. bywała jedynie 1 raz w miesiącu. Jak zeznała nie rozmawiała z sąsiadami z którymi była skłócona. Sąd nie dal wiary zeznaniom powódki że nie docierały do niej wezwania do zapłaty. Pozwany przedłożył kopię 6 wezwań gdzie pierwsze wysłano w listopadzie 2006 r a ostatnie w październiku 2007 r. Pozwany nie miał wiadomości co do zmiany miejsca zamieszkania powódki oraz o eksmisji powódki z tego mieszkania którą przeprowadzono w styczniu 2007 r. Wezwania do zapłaty nie przyniosły zamierzonego skutku i nie były przez powódkę odbierane. Bank wykorzystał więc swoje możliwości nawiązania z powódką kontaktu w celu odzyskania pożyczonych jej pieniędzy. Podkreślenia wymaga jednak fakt ze to na powódce jako pożyczkobiorcy ciążył obowiązek zawiadomienia banku o zmianie adresu zamieszkania czy zmianie sytuacji finansowej czego powódka nie uczyniła ani w listopadzie 2006 r , ani na wezwania pozwanego. Nie podjęła również próby wyjaśnienia swej sytuacji finansowej wobec banku kiedy dowiedziała się o cesji wierzytelności. Po bezowocnych poszukiwaniach powódki przez bank dopiero w sierpniu 2008 r pozwany scedował wierzytelność na inny podmiot gospodarczy. Powódka spłaciła całą należność firmie (...) SA ostatecznie we wrześniu 2010 r . Nie sposób w działaniu banku dopatrzyć się bezprawności działania oraz naruszenia dobrego imienia czy godności powódki. Procedura zastosowana przez pozwanego wobec powódki jest standardowym postępowaniem przewidzianym przez prawo w tym art. 509 kc Cesja wierzytelności w żaden sposób nie stawiała powódki w negatywnym świetle i nie naraziła jej na jakiekolwiek negatywne reakcje społeczne. Przepis art. 24 § 1 k.c. stanowiący podstawę żądania stanowi jednoznacznie, iż ochrona dóbr osobistych przysługuje jedynie przed działaniem bezprawnym. Ustawodawca w art. 24 § 1 k.c. wprowadził zasadę domniemania bezprawności .Pozwany wykazał , że jego działania nie były bezprawne Działania nie jest bezprawne, chociażby zagrażało dobru osobistemu lub nawet je naruszało, przede wszystkim wówczas, gdy jest oparte na obowiązującym przepisie prawa albo stanowi wykonywanie prawa podmiotowego . Reasumując w ocenie Sądu , powódka w żaden sposób nie wykazała zgodnie z regułą wynikającą z art. 6 k.c. aby pozwany jakimkolwiek działaniem naruszył jej dobra osobiste. Sąd wskazuje bowiem, że przeprowadzone postępowanie dowodowe pozwoliło na ustalenie, że powódka zawarła umowę pożyczki , spłaciła jedynie połowę rat a następnie zaprzestała spłaty i nie powiadomiła banku o zmianie sytuacji finansowej ani o zmianie adresu zamieszkania . Pozwany podejmował próby nawiązania kontaktu przez długi okres. Ostatecznie dokonał cesji wierzytelności . Zatem powódka nie dochowała należytej staranności w zawiadomieniu banku o zmianie adresu
--- STRONA 4 ---
zamieszkania i o przyczynach zaprzestania spłaty. Nie złożyła wniosku ani propozycji co do dalszej spłaty należności. Bank po upływie 1,6 roku zdecydował się na dokonanie cesji wierzytelności. Pozwany wykazał że jego działanie nie nosi cech bezprawności. W tej sytuacji Sąd na mocy wyżej cytowanych przepisów w pkt 1 wyroku powództwo oddalił. Z uwagi na bardzo trudną sytuację finansową powódki która utrzymuje się z zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 153 zł oraz z uwagi na stan zdrowia powódki Sad na mocy art. 102 kpc nie obciążył powódki kosztami procesu. W pkt 3 wyroku Sąd przyznał pełnomocnikowi powódki koszty zastępstwa prawnego tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej powódce z urzędu na podstawie § 11 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek (...) w R. Wydział#II C 91/14 1#art. 509 kc#art. 448 k.c.#art. 23 kc#art. 24 § 1 k.c.#art. 6 k.c.#art. 102 kpc