Postanowienie II C 465/11

--- STRONA 1 --- Sygn. akt II C 465/11 ~:' I ‘ ._‘“ _.> _ ' “‘“ ..4f<1’*r.., .f.‘=_._;5‘:\_‘, ‘W ‘,. _":_f;,. '.'~?!;:~,.‘ /g_'1i~ §; 1 117: ,E. .  q 1;.._.;. ‘ =.‘;>‘ = 1% WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 wrzeénia 2011r. SAD OKREGOWY W LODZI II WYDZIAL CYWILNY w skladzie: Przewodniczacy SSO Barbara Kubasik Protokolant S. Nowakowska Birke po rozpoznaniu w dniu 1 wrzeénia 2011 roku w Lodzi na rozprawie sprawy z powédztwa H P przeciwko Skarbowi Pafistwa reprezentowanemu przez Sad Oktqgowy w L zastegpowanemu przez Prokuratoriq Generalna Skarbu Pafistwa 0 zapiatq 1. 2. 3. oddala pow6dztwo,' nie obciaia powoda kosztami procesu, przyznaje adwokat J Z ’ prowadzqcej Kancelariq Adwokacka przy ul. 10k. w L V tytulem zwrotu kosztéw nieoplaconej pomocy prawnej éwiadczonej powodowi z urzqdu, wynagrodzenie w kwocie 885621 (osiem tysiqcy osiemset piqédziesiqt szeéé ziotych) lacznie z podatkiem VAT i nakazuje wyplacié powyisze wynagrodzenie ze Skarbu Pafistwa Sadu Okrqgowego w Lodzi --- STRONA 2 --- _."._...1.._.».,,.,.__»v I E , Sygn. akt II C 465/11 Uzasadnienie W pozwie z dnia 29 marca 2011 r. (data wplywu) powod H P . . wniost o zasqdzenie od pozwanego Skarbu PafistwaSaydu Okregowego w L kwoty 985.000 zt z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu (pozew k. 3). Uzasadniajac 2a_danie pozwu powod wskazat, 2e od dnia 10 paidziernika 2000 r. do dnia 27 stycznia 2011 r. na skutek wydanych w stosunku do niego wyrokéw skazujqcych przebywat w jednostkach penitencjarnych, w tym w Zaktadach Karnych w L it J W trakcie osadzenia powod sktadat do Sqdu Okrggowego w {L wnioski 0 udzieienie przezwy w odbywaniu Katy, a takze odwotania od zapadtych decyzji do Sadu Apelacyjnego w Lt . W ocenie powoda, wszystkie jego wnioski byty na przestrzeni wielu lat zatatwiane odmownie, co w konsekwencji doprowadzito do wyrzqdzenia mu szkody w postaci dewastacji domu potozonego przy ul. _ w B , ktérej nie mégt zapobiec badap pozbawionym wolnoéci. W 2000 r. w domu tym zamieszkiwat. coraz bardziej zniedotginiaty ojciec powoda oraz jego niepetnosprawny syn. Ojciec powoda zostat umieszczony w zaktadzie opiekuriczym i zmart w 2006 r., a pozostawiony bez opieki dom zaczaj niszczeé. Obecnie budynek nie nadaje sia do zamieszkania, ani prowadzenia zaktadu fotograficznego, ktory posiadat w nim dawniej powod (uzasadnienie pozwu k. 34). W odpowiedzi na' pozew pozwany reprezentowany przez ' Prokuratoria3 Generalna Skarbu Pafistwa wniost 0 oddalenie powédztwa oraz zasadzenie od powoda kosztow postqpowania wedfug norm plzepisanych. Pozwany podniost zarzut przedawnienia roszczenia powoda w zakresie, w jakim taczy on rzekomo powstata szkode z wydaniem postanowiefi z dnia 7 wrzeénia 2006 r. i z dnia 6 grudnia 2006 r. W obydwu przypadkach przewidziany przepisem art. 442' § k.c. termin uptynqt przed dniem wniesienia pozwu. Pozwany wskazat ponadto, tze zqdanie pozwu moze podlegaé analizie na gruncie przepisu art. 417 § 1 k.c. iub art. 4171 § 2 k.c. Nie jest jednak spetniona podstawowa przestanka odpowiedzialnoéci Skarbu Paristwa w postaci uzyskania ‘stwierdzenia we wlaéciwym postegpowaniu niezgodnoéci orzeczenia z prawem. Powod nie wykazat tym samym réwniez bezprawnoéci dziatania po stronie pozwanego Iub niezgodnoéci z prawem wydanego orzeczenia. Sad nie byt obowiqzany do udzielenia powodowi przen/vy w karze, co w éwietle art. 153 § 2 k.k.w. jest decyzja_ fakultatywnq poprzedzonq dokonaniem swobodnej oceny dowodéw i pozostajapa w granicach uznania sedziowskiego. Pozwany zwrocit m.in. uwago, Ze Sad Okragowy powziaj stuszna watpliwoéé co do tego, czy powéd posiadat érodki finansowe wystarczajace dla przeprowadzenia generalnegoremontu domu mieszkalnego, co potwierdza aktualna sytuacja majqtkowa powoda. Z wywiadu kuratorskiego wynika zresztq, Ze dom powoda znajdowa? sie w stanie ruiny juz w chwili toczapego sia postapowania w przedmiocie udzielenia przerwy w 2006 r. Pozwany podniost rowniez, 2e powod nie wykazat faktu poniesienia same] szkody, jak i jej wysokoéci, a przekonanie powoda, ii przeprowadzenie jednego remontu domu w ciagu 11 lat zniweczytoby skutki faktycznego opuszczenia nieruchomoéci jest czysto subiektywne (odpowiedi na pozew k. 5356). W piémie procesowym 2 dnia 30 sierpnia 2011 r. powéd wskazat, ze zgtoszony przez pozwanego zarzut przedawnienia jest bezzasadny, albowiem powéd --- STRONA 3 --- dowiedziat sig 0 szkodzie i jej rozmiarach dopiero po tym jak opuécit zaktad karny, tj. 27 stycznia 2011 r. (pismo k. 9798). Na poprzedzajapym wyrokowanie terminie rozprawy w dniu 1 wrzeénia 2011 r. strony popieraty wczeéniej zaprezentowane stanowiska. Peinomocnik powoda z urzadu wniést 0 zasadzenie kosztéw pomocy prawnej oéwiadczajqc, 2e nie zostaty one pokryte w catoéci, ani w czoéci (oéwiadczenia stron w protok0Ie k. 110v). Sad ustalil nastgpujqcy stan faktyczny: Powéd przed osadzeniem go w jednostkach penitencjarnych zamieszkiwat na terenie nieruchomoéci nalezqcej do jego rodzicéw, potozonej w B * ' przy ul. 1 Na nieruchomoéci tej znajdowat sia dom mieszkalny, w ktorym powod prowadzit rowniei od 1987 r. zaktad ustug fotograficznych. W 1991 r. rodzice powoda plzekazali mu przedmiotowq nieruohomoéé w drodze umowy darowizny. Nastzapnie powéd wzniost na niej drugi budynek przeznaczony na cele mieszkalne. Po émierci matki powod mieszkat na terenie przedmiotowej nieruchomoéci razem ze swoim ojcem oraz z synem (bezsporne; umowa darowizny k. 2324; za.éwiadczem'a k. 19 21). Juz w 1992 r. budynek mieszkalny wraz z nadbudowa znajdujacy sicg na powyzszej nieruchomoéci wymagat remontu kapitalnego, a w latach kolejnych stopniowo popadatw ruing (bezsporne; opis techniczny k. 25). . W okresie od dnia 10 paidziernika 2000 r. do dnia 27 stycznia 2011 r. powod przebywat na terenie roinych zaktadow karnych jako osoba skazana za Iiczne przestapstwa, w tym przestapstwa przeciwko mieniu (bezspome; opfnie 0 skazanym k. 1 1 zafqczonych akt VI Kow 1212/06/Pr, k. 15 zafaczonych akt VI Kow 2397/O8/Pr, k. 18 zalaczonych akt VI Kow 2948/09/Pr). W trakcie osadzenia powoda w jednostkach penitencjarnych u jego syna P P stwierdzono schizofrenig. Ojciec powoda z uptywem lat stajqc sit; coraz bardziej schorowanym i zniedoteiniatym, nie mogt poradzié sobie z opieka_ nad wnukiem, ktory bywat w stosunku do niego agresywny. Obydwa budynki znajdujqce sia na nieruchomoéci powoda byty jui bardzo zdewastowane i praktycznie niezdatne do uzytku. Z powodu zadtuzenia odciato dostawy wody i gazu do przedmiotowych budynkéw. Losem P P 1 nie interesowata sig ani jego matka, ani siostra. Od_Iipca 2006 r. ojciec powoda przebywat Domu Pomocy Spotecznej w B , gdzie miaf zapewnionq catodobowq opieka (bezsporne; pismo MOPS k. 17; wywiad érodowiskowy k. 18; zaéwiadczenie k. 22; wywiao‘ érodowiskowy— k. 6869). Z powotaniem sia na powyisze okolicznoéci powod kilkukrotnie ubiegat sig 0 bezskutecznie o udzielenie mu przewvy w odbywaniu kaw. Mianowicie postanowieniem 2 dnia 21 czerwca 2006 r. Sad Okrtggowy w L VI Wydziat Penitencjarny pozostawit kolejny wniosek powoda bez rozpoznania motywujqc to faktem, Ze postanowieniem zapadtym w dniu 5 maja 2006 r. odmowiono juz skazanemu udzieienia przerwy w odbywaniu kary z braku wainych wzglegdow rodzinnych, a kolejny wniosek w tej sprawie oparto na tej samej podstawie faktycznej jak wniosek rozpoznany uprzednio (p0stanowienie k. 8). 2 --- STRONA 4 --- W dniu 21 iipca 2006 r. powod ziozyi do Sqdu Okregowego w L VI Wydziaiu Penitencjarnego nastepny wniosek o udzielenie mu przerwy w odbywaniu kary motywujac go potrzeba zabezpieozenia budynkow znajdujapych sie na jego nieruchomoéci. Postanowieniem z dnia 7 wrzeénia 2006 r. Sad Okregowy w 4: odmowit skazanemu_udzieIeniu przerwy w odbywaniu orzeczonych wobec niego kar. W pisemnych motywach orzeczenia Sad ten wskazat, Ze nie zostaiy speinione przesianki udzielenia przen/vy okreélone w art. 153 § 2 k.k.w., a w szczegolnoéci przesianka waznych wzgiedow rodzinnych i osobistych. Sad wziqt pod uwage wyniki przeprowadzonego wywiadu érodowiskowego, z ktorego wynikaio, ze obydwa budynki znajdujqce sie na terenie posesji sa bardzo zdewastowane, zaniedbane i praktycznie niezdatne do dalszego zamieszkania. Sad uznai zatem, ze nawet gdyby przyjaé, iz przeprowadzenieremontu pomieszczeri w budynku ijego zabezpieczenie wypeiniioby przesianke waznych wzgledow osobistych i rodzinnych, to biorap pod uwage koniec kar orzeczonych wobec skazanego i brak dbaioéci o nieruchomoéo ze strony ojca i syna skazanego, w chwili opuszczania przez skazanego zakiadu karnego stan nieruchomoéci byiby taki sam jak w chwili obecnej. Przeprowadzenie przez skazanego stosownych prac remontowych wiqzaio sie tez z koniecznoécia wyiozenia okreélonych érodkow finansowych, ktoiymi" skazany nie dysponowai Nawet zaé gdyby przyjqo, ze zgodnie z oéwiadczeniem skazanego ma on wystarczajace érodki finansowe, to ma on osobe biiska, ktéra dziatajap z jego upowaznienia ‘mote ‘wynajajé ekipe remontowa. Odnoszac sie do sytuacji ojca skazanego,‘Sad opierajqc 'sie na opiniach sqsiadow, dzielnicowego i pracownika socjainego MOPS opisanych w wywiadzie, uznat, iz aktualna sytuacja ojca skazanego jest bardzo korzystna, poniewaz w domu pomocy spotecznej ma on zapewnionq opieke. Z kolei, syn skazanego dotkniety choroba_ psychiczna oczekuje na decyzje sqdu rodzinnego w przedmiocie umieszczenia go w zamknietym zaktadzie, gdzie bedzie miat zapewnione leczenie i opieke. Majqc to ha uwadze, Sad uznai, ze obecnoéé skazanego na wolnoéci z przyczyn rodzinnych nie jest niezbednie konieczna.  "'1 Przedmiotowe"postanowienie na skutek nieprzywrocenia powodowi terminu do ziozenia zazaienia _ostat'e'cznie' nie zostato wzruezone w toku instancji. Sad Apelacyjny w L I postanowieniem z dnia 6 grudnia 2006 r. utrzymai bowiem vv mocy zaskarzone przez powoda postanowienie w przedmiocie odmovvy przywroc_enia terminu do wniesienia zaiaienia _(wniosek k. 23, postanowienie k. 2021, 59 zafaczonych akt sprawy VI Kow 1212/06/Pr). W dniu 12 iistopada 2008 r. powod po raz kolejny ztozyi do Sa_du Okregowego w 1:. Vi Wydziaiu Penitencjarriego wniosek o udzielenie mu przerwy w odbywaniu kary z uwagi na pogarszajacy sie stan zdrowia jego syna chorego na schizofrenie oraz potrzebe remontu i modernizacji ich domu mieszkainego. W toku postepowania zainicjowanego wnioskiem powod przedstawii ocene stanu technioznego budynku wykonanq w dniu 20 iutego 2009 r. przez Z K Postanowieniem 2 dnia 26 iutego 2009 r. Sad odmowii powodowi udzielenia przerwy w karze. Sad wziai pod uwage wyniki badania iekarskiego, ktore ujawniio u powoda szereg schorzeri, m.in. w zakresie narzadu wzroku. Stan zdrowia powoda pozwalai bowiem na pobyt i leczenie w warunkach jednostki penitencjarnej. Sqd odniosi sie w uzasadnieniu takze do sytuacji zyoiowej syna powoda, ktory utrzymuje sie z zasitku i korzysta z pomocy éwiadczonej przez érodowiskowy Dom Samopomocy. Sad ustaiii, ze jego stan zdrowia jest stabiiny, ma on staiy kontakt z lekarzem i jest osobq samodzielnq. W odniesieniu do kwestii remontu domu Sqd 3 --- STRONA 5 --- stwierdzii, ze skazany nie posiada na ten cei Zadnych érodkow finansowych, a przysiugujapa mu wierzytelnoéé 0 zapiate kwoty 55.000 zi pozostaje nie uregulowana od kilku lat. W postanowieniu z dnia 13 maja 2009 r. Sad Apelacyjny w t utrzymai w mocy zaskarzone przez powoda postanowienie Sadu Okregowego zauwazajac, ze érodek odwoiawczy posiugiwai sie tymi samymi argumentami, ktore znane byiy Sajdowi I instancji i miai charakter wybitnie poiemiczny. Sad Apelacyjny podniosi, ze skazany odbywa kare pozbawienia wolnoéci od 8 lat, a zatem od diuzszego czasu jego syn funkojonowai w spoteozenstwie bez wsparcia z jego strony, skazany ma przy tym rowniez corke, ktora w razie koniecznoéci moze przyjéé bratu z pomocq. Sad Apelacyjny podzielii rowniez rozwazania Sa_du Okregowego oo do braku wystarczajqcych érodkow finansowych potrzebnych w zwiqzku 2 koniecznoéciq przeprowadzenie remontu domu powoda zauwazajqc, ze z opinii 0 stanie technioznym budynku wynika, ze prace te powinny byé wykonane w szerokim zakresie (wni'osek k. 23, ocena k. 3241, postanowiem'a k. 48, 79 zafqczonych akt sprawy VI Kow 239 7/08/Pr). W dniu 23 wrzeénia 2009 r. powod ponownie ziozyi do Sadu Okregowego w L ' VI Wydziaiu Penitenojarnego wniosek o udzieienie mu przerwy w odbywaniu kary uzasadniajap go potrzeba leczenia sohorzenia narzqdu wzroku (zaémy) oraz zabezpieczenie dachu nalezqcego don budynku przed nadchodzapa zima_. Postanowieniem z dnia 10 iistopada 2009 r. Sad ten odmowit skazanemu udzielenia przenivy w odbywaniu kary motywujac to rozstrzygniecie faktem, ze stan zdrowia powoda i stwierdzone u niego schorzenia sa znane jednostce penitencjarnej, co potvvierdza zaéwiadczenie Iekarskie. W ocenie Sqdu, skazany nie dysponuje takze wystarczajqcymi érodkami finansowymi na przeprowadzenie koniecznego remontu, poniewaz posiadane pieniadze w kwocie ponad 4.000 zi, jak sam przyznai w innej sprawie ze swojego wniosku, zamierza przeznaczyé na leczenie (zabieg operacyjny). Dalej Sad zwazyi, iz skazany ma rowniez rodzine, ktora moze przedsiewziqé dziaiania ochronne obejmujace zabezpieczenie jego domu. Na dziaice, na ktorej dom ten jest potozony, znajduje sie przy tym jeszcze drugi budynek nadajqcy sie do zamieszkania, i w ktorym faktycznie przebyvva syn skazanego. Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2009 r. Sad Apelacyjny w L1 utrzymai w mocy zaskarzone postanowienie uznajqc, Ze w éwietie éwiadectwa iekarskiego skazany moze byé Ieczony w warunkach wieziennej siuzby zdrowia. Sad Apelacyjny podzielii takze stanowisko Sqdu I instancji, zgodnie z ktorym zona skazanego pozostajqca na wolnoéoi moze zadbaé o przeprowadzenie remontu dachu w domu skazanego. Zazaienie nie dostaroza natomiast zadnych podstaw do dokonania ocen odmiennych i w istocie powielato argomentacje wniosku (wniosek k. 23, postanowienie k. 30, 56 zaiqczonych akt sprawy VI Kow 2948/09/Pr). Zadne z powyzszych rozstrzygnieé nie zostaio wzruszone w rowniez drodze wniesienia nadzwyczajnych érodkow zaskarzenia (bezspome). Powyzszy stan faktyczny Sad Okregowy ustalii na podstawie powoianych dowodow. Oceniajac zebrany materiai dowodowy nalezy podnieéé, ze: 1. pominieto wycene szacunkowa nieruchomoéci powoda sporzadzona w 1991 r. oraz ocene stanu technioznego budynku wykonana w 2009 r. przez biuro obsiugi nieruchomoéci. Maja one w istocie charakter opinii prywatnych, a zatem nie stanowiq dowodu w postepowaniu cywiinym. 0 4 --- STRONA 6 --- Niezaleznie od powyzszego, nie zawieraja one wyjaénienia przyczyn i rzeczywistego spadku wartosci nieruchomosci w dacie opuszczenia przez powoda jednostki penitencjarnej. Nalezy mieé rowniez na uwadze to, i2 ocena stanu technicznego budynku byia przediozona sadowi w toku postepowania o udzielenie przerwy w karze prowadzonego pod sygn. Vi Kow 2397/08lpr i byia przedmiotem analizy tego sqdu. Sad oddalii wnioski dowodowe powoda o dopuszczenie dowodu z zeznan zgioszonych swiadkow na okolioznosé stanu nieruchomosci powoda w 2000 r. oraz dopuszczenie dowodu z opinii biegiego rzeczoznawcy majatkowego, ktory miaiby dokonaé wyceny ubytku wartosci tego 1 budynku. Wnioski dowodowe w tym przedmiocie peinomocnik powoda z urzedu ziozyi w dniu 30 sierpnia 2011 r., czyii po terminie wyznaczonym ostatecznie — po uprzednim jego przediuzeniu na wniosek peinomoonika  na dzien 25 sierpnia 2011 r. Niezaleznie od tego, w okolicznosciach niniejszej sprawy przeprowadzenie zawnioskowanych dowodow powodowaioby nieuzasadnione przediuzenie postepowania skoro w istocie bezsporne jest, Ze stan nieruchomoéci, rowniez przed 2000 r., systematycznie ulegai pogorszeniu. Na etapie postepowania, w ktérym Sad orzeki o oddaleniu wnioskow dowodowych nie istniaiy przy tym dowody na istnienie podstawowej przesianki odpowiedzialnosci pozwanego, a mianowicie niezgodnosci z prawem jego dziaiania. Sa_dy orzekajape w przedmiocie wnioskow powoda to udzielenie mu przerwy w karze dysponowaiy wszystkimi informacjami dotyozacymi pogarszania sie stanu nieruchomosci powoda, ale biora_c pod uwage inne przytoczone wyzej okolicznosci odmawiaiy uwzgiednienia tych wnioskow. Jak ustalono na podstawie akt spraw o udzielenie powodowi przerw w karze, nie toozyiy sie takze Zadne szczegoine postepowania majace na celu wzruszenie przedmiotowych orzeczeri. Wobec tego dopuszczenie" dowodow majacych na celu doktadne oszacowanie wartosci nieruchomosci byio juz bezprzedmiotowe. Sad oddalii rowniez wniosek peinomocnika powoda o odroczenie rozprawy majqc nan uwadze fakt, ze powod zostai prawidiowo wezwany do stawiennictwa na niej i nie usprawiedliwit w nale2':yty sposob swojej nieobecnoéci. Przedstawione zaswiadczenie Iekarskie nie zostaio bowiem vvystawione przez iekarza sadowego, stosownie do dyspozycji art. 2141 k.p.c., a zatem nie zachodziiy przesianki do odroczenia rozprawy na podstawie art. 214 k.p.c. (por. postanowienie Sadu Najwyzszego z dnia 19 czerwca 2008 r., V CZ 36/08, LEX nr 577242). Nalezy zauwazyo, ze powéd jest w sprawie reprezentowany przez adwokata z urzedu, z ktoiym winien byi ewentuainie porozumieé sie w kwestii potrzeby i sposobu usprawiedliwienia nieobecnosci na rozprawie z uwagi na chorobe. Powod Iub jego peinomocnik mogii rowniez poinformowaé Sad, z jakich przyczyn na razie zaswiadczenie nie mogio zostaé wydane przez iekarza sadowego wskazujap, ze bedzie ono nadesiane w pozniejszym terminie, czego nie uczynili (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 10 marca 2011 r., V CSK 302/10, LEX nr 786399). Peinomocnik powoda ustanowii przy tym substytuta, ktory byt obecny na terminie rozprawy, na ktorym nie przeprowadzono zadnych czynnosci dowodowych. Przesiuchanie powoda co do rozmiaru i wysokoéci szkody Sad uznai ostatecznie za zbedne, skoro 5 --- STRONA 7 --- nie zaohodzity przesianki bezprawnosci dziaiania funkcjonariuszy paristwowych, a powod swoj poglad co do wadiiwosci orzeczen sadu penitencjarnego wyrazai w postepowaniu karnym wykonawczym i pismach prooesowych w toku procesu. Ocene bezprawnosci dziaiania funkcjonariuszy pafistwowych przy wydaniu orzeczeri mogi rowniez wyrazaé petnomocnik powoda przed zamknieciem rozprawy. Nie zachodziiy wiec podstawy do uznania, Ze za odroczeniem rozprawy przemawiaia potrzeba uzupeinienia postepowania dowodowego, umozliwienie powodowi podjecia obrony swoich praw, czy inne wazne przyczyny w rozumieniu art. 156 k.p.o. Sad Okregowy zwazyi, co nastepuje: Powodztwo jako bezzasadne podlegaio oddaleniu. W niniejszej sprawie powod dochodzi naprawienia szkody wyrzadzonej mu jego zdaniem przez to, ze na przestrzeni kilku lat osadzenia w jednostkach penitencjarnych jego wnioski o udzielenie mu przen/vy w odbywaniu kary byiy zaiatwiane odmownie, co doprowadzito do dewastacji naiezacej do niego zabudowanej nieruchomosci. Zgioszone roszczenie nalezaio poddaé analizie na gruncie art. 417 § 1 k.c. w zw. z art. 417' § 2 k.c., ktore to przepisy stanowia o odpowiedziainosci Skarbu Pafistwa za szkode wyrzadzona przez vvydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem. Juz w tym miejscu wskazao nalezy, iz pozwany w sposob skuteczny zgiosii zarzut przedawnienia roszczenia powoda w zakresie zwiazanym z wydaniem postanowienie z dnia 7 wrzesnia 2006 r. o odmowie udzielenia przerwy w odbywaniu orzeczonych kar. Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2006 r.) Sad Apelacyjny w L utrzymai natomiast w mocy zaskarzone przez powoda postanowienie w przedmiocie odmowy przywrocenia terminu do wniesienia zazaienia na powyzsze postanowienie. Zgodnie z art. 442‘ § 1 k.c. (znajdujapym w sprawie zastosowanie zgodnie z alt. 2 ustawy z 16 Iutego 2007 r. 0 zmianie ustawy Kodeks cywilny Dz. U. z 2007 r. Nr 80, poz. 538) roszczenie 0 naprawienie szkody wyrzadzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upiywem lat trzech od dnia, w ktorym poszkodowany dowiedziai sie oszkodzie i o osobie obowiazanej do jej naprawienia. Jednakze termin ten nie moze byé diuzszy niz dziesieé lat od dnia, w ktoryrn nastapiio zdarzenie wywoiujace szkode. Powod niewatpliwie posiadai wiedze 0 istnieniu wyrzadzonej mu jego zdaniem szkody i podmiocie ponoszacym za to odpowiedziainosé co najmniej od dnia 6 grudnia 2006 r., kiedy ostatecznie utracii mozliwosé wzruszenia zaskaizonego postanowienie sadu penitencjarnego w postepowaniu zazaleniowym. Pomimo to powodztwoiwytoczono dopiero w dniu 29 wrzesnia 2011 r., a zatem po upiywie 3letniego terminu przedawnienia. Powodztwo w pozostaiym zakresie okazaio sie natomiast bezzasadne z uwagi na brak zaktualizowania sie przesianek odpowiedzialnoscii odszkodowawczej pozwanego, przy czym dotyczy to rownym stopniu takze roszczen przedawnionych. Powod nie wykazai bowiem, iz ktorekolwiek z zapadiych w stosunku do niego prawomocnych orzeczen sadu penitencjarnego jest niezgodne z prawem i doprowadziio do wyrzqdzenia mu szkody. W takim przypadku w zasadzie bezprzedmiotowa pozostaje analiza istnienia adekwatnego zwiazku przyczynowego pomiedzy domniemanym niezgodnym z prawem dziaianiem pozwanego a szkodq. Stosownie do art. 417 §1 k.c.za szkode wyrzadzona przez niezgodne z prawem dziaianie Iub zaniechanie przy wykonywaniu wiadzy publicznej ponosi 6 --- STRONA 8 --- ' |; 9 3 . I odpowiedzialnosé Skarb Panstwa Iub jednostka samorzadu terytorialnego Iub inna osoba prawna wykonujaca te wiadze z mocy prawa. Zgodnie natomiast do art. 417‘ § 2 k.c. jezeli szkoda zostata wyrzadzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia Iub ostatecznej decyzji, jej naprawienia mozna zadaé po stwierdzeniu we wiasciwym postepowaniu ich niezgodnoéci z prawem, chyba ze przepisy odrebne stanowia inaczej. Odnosi sie to rowniez do wypadku, gdy prawomocne orzeczenie Iub ostateczna decyzja zostaiy wydane na podstawie aktu normatywnego niezgodnego z Konstytucja, ratyfikowana umowa miedzynarodowa Iub ustawa. Powotane przepisy statuuja szczegoinego rodzaju odpowiedzialnosé obiektywna Skarbu Panstwa (jednostki samorzadu terytoriainego, innych osob prawnych wykonujaoych wtadze publiczna z mocy prawa), ktora odrywa sie od winy bazujac przed wszystkim na niezgodnym z prawem dziaianiem Iub zaniechaniem przy wykonywaniu wiadzy pubiioznej pozostajacym w adekwatnym zwiazkiem przyczynowym z zaistniaia szkoda. Nie moze ulegaé watpliwosci, ze sadownictwo i sprawowanie wymiaru sprawiedliwoéci przynalezy do sfery wiadztwa pubiicznego, z ktora moze wiazaé sie odpowiedzialnosé odszkodowawcza Skarbu Paristwa. Jezeii odpowiedzialnosé te wiqze sie z wydaniem prawomocnego orzeczenia, to jej podstawa jest art. 4171 § 2 k.c. Powoiany przepis zawiera ograniczenie ogolnej podstawy odpowiedzialnoéci wynikajacej z art. 417 § 1 k.c. poprzez ustanowienie dodatkowej przesianki uzyskania stvvierdzenia niezgodnosci z prawem prawomocnego orzeczenia we wiaéciwym postepowaniu. W sprawach cywiinych tego rodzaju postepowaniem jest postepowanie ze skargi. o_ stwierdzenie niezgodnoéci z prawem prawomocnego orzeczenia unormowane w art. 4241 42412 k.p.c. i art. 5192 k.p.c. W odniesieniu do postepowania karnego wykonawczego ureguiowanego w przepisach k.k.w. i stosowanego odpowiednio k.p.k. nie zawarto przepisow ustanawiajacych szczegolny tryb uzyskania stwierdzenia niezgodnosci z prawem prawomocnego orzeczenia wydanego w postepowaniu o udzielenie skazanemu przenivy w odbywaniu kary pozbawienia wolnosci. Poza kontrola odwoiawcza mozliwa w drodze wniesienia zazalenia od postanowienie sa_du penitencjamego, skazany ma jedynie mdzliwosé uzyskania zmiany Iub uchylenia poprzedniego postanowienie z uwagi nad ujawnienie sie nowych Iub poprzednio nieznanych okoiicznosci istotnych dla rozstrzygniecia (art. 24 k.k.w.), a w zakresie tam nie ureguiowanym mozliwosé ztozenia wniosku o wznowienie postepowania z przyczyn okresionych w art. 540 § 1 pkt 1 oraz § 2 i 3 k.p.k., a nadto art. 542 § 3 k.p.k. (zob. np. postanowienie Sa_du Najwyzszego 2 dnia 4 iistopada 2008 r., ll Ko 55/08, OSNK\N 2008/12/105; postanowienie Sadu Najwyzszego z dnia 21 sierpnia 2008 r., ll! Kz 76/08, LEX nr 449021). Szczegolna podstawe odpowiedzialnosci Skarbu Panstwa na gruncie k.k.w. stanowi jego art. 192, ktoiy dotyczy jednak wytacznie niemoznosci zwrotu przedmiotu objetego przepadkiem w éciéle okresionych sytuacjach. 1 Majac to na uwadze uznaé nalezaio, ze powod nie byt zobligowany do przediozenia orzeczenia wydanego we wtaéciwym postepowaniu, ktore stwierdzaioby, iz kwestionowane pizezen postanowienie sqdu penitencjarnego ea niezgodne z prawem. W tym bowiem przypadku ustawodawca nie okreélit trybu uzyskania tego rodzaju prejudykatu. Analiza zasadnosci roszczenia musi sie zatem ograniczyo do stwierdzenia, ze powod nie zdotai wzruszyé przedmiotowych postanowien w trybie kontroii odwoiawczej, a ewentualne daisze rozwazanie ich zgodnosci z prawem bedzie polegaé na odwotaniu sie do podstawowych zaiozen instytucji udzielenia przenuy w odbywaniu kary pozbawienia wolnosci. Zgodnie z art. 153 § 1 k.k.w. w zw. z art. 150 § 1 k.k.w. w wypadku choroby psychicznej Iub innej ciezkiej choroby uniemoziiwiajqcej wykonywanie tej kary sad penitencjarny 7 --- STRONA 9 --- obiigatoryjnie udziela przeiwy do czasu ustania przeszkody. Stosownie natomiast do art. 153 § 2 k.k.w. sad ten moze udzielié przerwy w wykonaniu kary, jezeli przemawiaja za tym wazne wzgledy zdrowotne, rodzinne Iub osobiste. W doktrynie prawa karnego wykonawczego podnosi sie, ze jako odstepstwo od zasady bezzwtocznego i ciagiego wykonywania kary, przerwa powinna byé udzielana tylko z uwzglednieniem wqskiego rozumienia przestanek wymienionych w art. 153 k.k.w. (Z. Hotda, K. Postuiski, Komentarz do art. 153 k.k.w., LEX/Arche 2008). Wskazuje sie réwniez, iz jezeli chodzi o podstawy fakultatywnego udzieienia przerwy w odbywaniu kary, to maja one charakter klauzuii generalnej. Z tego powodu nie da sie taksatywnie wymienio wszystkich sytuacji, ktore skianiaja do oceny, ze wzgledy zdrowotne, rodzinne Iub osobiste skazanego przemawiaja, za udzieleniem mu przerwy w wykonywaniu kary. Sad penitencjarnyidokonuje zatem samodzieinie wykiadni normy prawnej wyrazonej w art. 153 § 2 k.k.w. i odnosi ja do ustatonego stanu faktycznego, a nastepnie rozstrzyga w przedmiocie wniosku. W przypadku, gdy sad ten odniesie sie do wszystkich argumentow i okoiicznosci przedstawionych przez skazanego oraz w sposob spojny i Iogiczny wyjasni wiasna ich ocene to nie sposob twierdzié, ze orzeczenie jest niezgodne z prawem, choéby byio niezgodne z oczekiwaniami skazanego ijego subiektywnym przekonaniem o siusznosci swojego stanowiska. O niezgodnosci z prawem orzeczenia mozna przy tym zasadnie mowié, gdy stwierdzone naruszenie prawa ma oharakter kwalifikowany i razacy, ba_dz narusza fundamentalne zasady sprawiedliwoéci i porzadku prawnego. ‘ W niniejszej sprawie wszystkie okolicznosci podnoszone przez powoda i przemawiajace w jego ocenie za potrzeba udzielenia mu przerwy w wykonywaniu kary byty znane sadowi penitencjarnemu oraz sadowi odwotawczemu kontrolujacemu wydane orzeczenia na skutek wniesionych przez powoda zazaien. Nalezy zauwazyé, ze jak ustalono wyzej nieruchomosé powoda i posadowione na niej budynki zaczeiy popadaé ruine na wiele lat przed osadzeniem powoda w jednostce penitencjarnej. Juz bowiem w 1992 r. budynek mieszkalny oraz jego nadbudowa wymagaty remontu kapitalnego, a w Iataoh nastepnych ulegaiy dalszemu pogorszeniu. W tej sytuacji trudno uznaé, ze powod nie miai mozliwosci podjecia wczesniej odpowiednich krokow ceiem zaohowania wiasnego mienia w nalezytym stanie. Pomijajac juz jednak ten aspekt sprawy, orzeczenia sa_du penitencjarnego wydane w sprawie powoda bazowaty na dokiadnej i rzeteinej ocenie sytuacji osobistej, rodzinnej oraz zdrowotnej powoda. Sad ten odnosii sie bowiem kolejno do wszystkich okolicznosoi powoiywanych przez powoda. na poparcie kolejnych wnioskow, do ktorych naiezaty: potrzeba wykonania niezbednych prac remontowych na nieruchomosci powoda, stan zdrowia syna, sytuacja ojca powoda, jak rowniez stan zdrowia samego powoda. Nie ma przy tym potrzeby ponownego przytaczania argumentow podnoszonych w uzasadnieniach orzeczen sadu penitencjarnego. Warto natomiast zaznaczyé, ze powéd w toku postepowari zainicjowanych wnioskami o udzielenie przerwy miat nieskrepowana mozliwoéo przedstawiania wiasnych twierdzeri i dowodow na ich poparcie, co zreszta czynii. Powod wyczerpai takze dostepny tryb zaskarzenia wydanych orzeczefi wnoszac na nie zazalenia. Tym samym brak podstaw, aby uznao, ze orzeczenia wydane przez sad penitencjarny po rozpoznaniu wnioskow powoda w jakikoiwiek sposob naruszaiy prawo, jak i gwarancje procesowe powoda. Ponadto, aktualny stan nieruchomoéci powoda pozostaje zreszta bez zwiazku 2 taka a nie inna trescia orzeczen wydanych w stosunku do powoda przez sad penitencjarny, a tym bardziej nie zachodzi tu adekwatny zwiazek przyczynowy rozumiany jako obiektywne powiqzanie kauzaine danych zdarzen w granicach typowosci nastepstw uwzgledniajac stan wiedzy i doswiadczenia zyciowego. W sprawie nie jest sporne, ze stan techniczny domu powoda pogarszai sie na 8 --- STRONA 10 --- 1 1 . przestrzeni wielu lat, kiedy to powod pozostawai na wolnosci. Podobnie, jeszcze bedac na wolnosci miai wpiyw na ksztaitowanie sie swojej sytuacji rodzinnej, na ktéra powotywai sie pozniej w swoich wnioskach tvvierdzac, iz uzasadnia ona udzielenie mu przerwy w odbywaniu kary. Tym samym, powod mogi przedsiewziaé pewne kroki organizacyjne majace na ceiu przynajmniej zabezpieczenie posiadanego mienia przez czionkow jego rodziny jeszcze przed osadzeniem go w zakiadzie karnym, co byio konsekwencja jego postepowania i wyborow zyoiowych dokonanych znacznie wczesniej. Jak natomiast niejednokrotnie wskazywai sad penitencjarny w uzasadnieniach wydanych postanowieri, nawet gdyby uznaé, iz rzeczywiscie zachodzi podstawa do udzielenia przen/vy w karze w zwiazku z potrzeba przeprowadzenie na jego nieruchomosci okreslonych prac to powod nie dysponowai vi/ystarozajajoymi srodkami na ich wykonanie. W istocie wiec udzielenie mu przen/vy w odbywaniu .kary nie miaio racji bytu. Dlatego tez przestanki odpowiedzialnosci odszkodowawczej pozwanego w opisanej wyzej sytuacji nie zostaty spetnione. Z tych wszystkioh wzgiedow rozstrzygnieto jak w sentencji. Na podstawie art. 102 k.p.c. nie obciazono powoda kosztami procesu, uznajac, is z uwagi na jego sytuacje materialna i zyciowq, przemawiaja za tym wzgiedy usznosci. _ Na podstawie § 2 ust. 3 i § 6 pkt 7 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28 wrzesnia 2002 r. w sprawie opiat za czynnosci adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Panstwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udzielonej z urzedu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) przyznano adw. J1 . Z _ prowadzacej Kancelarie Adwokacka przy ul. lok. w L tytutem zwrotu kosztow nieopiaconej pomocy prawnej éwiadczonej powodowi z urzedu vvynagrodzenie w kwocie 8.856 zi iacznie z podatkiem VAT i nakazano wypiacio powyzsze wynagrodzenie ze Skarbu ParistwaSa_du Okregowego w Lodzi.