§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
swojej działalności zawodowej, ewentualnie w bieżących sprawach publicznych.

Postanowienie II C 269/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warszawi

swojej działalności zawodowej, ewentualnie w bieżących sprawach publicznych.

Teza / krótkie omówienie

swojej działalności zawodowej, ewentualnie w bieżących sprawach publicznych.

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akt II C 269/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warszawie II Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Dagmara Olczak- Dąbrowska Protokolant: sekr. sądowy Monika Załęska po rozpoznaniu w Warszawie na rozprawie w dniu 16 grudnia 2016 r. sprawy z powództwa M. S. (1) przeciwko (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W. o zapłatę I. zasądza od pozwanej (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz powoda M. S. (1) kwotę 60 000,00 zł (sześćdziesiąt złotych); II. oddala powództwo w pozostałej części; III. zasądza od pozwanej (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz powoda M. S. (1) kwotę 840 zł (osiemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt II C 269/16 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 4 kwietnia 2016 r. M. S. (1) wniósł o zasądzenie na jego rzecz od (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zadośćuczynienia w kwocie 200.000 zł oraz kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazał, że pozwany w okresie od 2 kwietnia 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r. kilkukrotnie opublikował na stronie internetowej www. (...).pl artykuły dotyczące jego życia prywatnego. Publikacje te, zdaniem powoda, naruszyły jego dobra osobiste w postaci prawa do prywatności i dobrego imienia. Ponadto wskazał, że wskutek naruszenia tych dóbr poniósł znaczący uszczerbek o charakterze niematerialnym, bowiem publikacje te doprowadziły powoda do frustracji oraz wpłynęły negatywnie na jego kondycję psychiczną, jego relacje z najbliższymi oraz odbiór w środowisku zawodowym. Powód podkreślał, że działania pozwanego doprowadziły do pogorszenia jego relacji z córką. (pozew k. 2-13) W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wyjaśnił, że powód jest osobą publiczną, dlatego podając informacje zawarte w wymienionych przez powoda artykułach, działał w obronie społecznie uzasadnionego interesu urzeczywistnienia prawa obywateli do ich rzetelnego informowania oraz kontroli i krytyki społecznej. Nadto strona pozwana wskazała, że informacje przekazane na temat powoda były prawdziwe, a zatem nie można twierdzić, że doszło do naruszenia dobra osobistego. Z ostrożności procesowej --- STRONA 2 --- pozwany podniósł także, że dochodzona przez powoda kwota tytułem zadośćuczynienia jest rażąco wygórowana. (odpowiedź na pozew, k. 402-409) Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny. M. S. (1) jest (...). Pozostawał w związku małżeńskim z S. J., z którą mają małoletnią córkę M. S. (2). Małżonkowie rozstali się i związali z nowymi partnerami. Obecnie M. S. (1) pozostaje w związku małżeńskim z K. S. (bezsporne). W prasie w okresie od kwietnia 2013r. do stycznia 2014 r. pojawiały się informacje na temat rozstania małżonków S. oraz ich nowych związków. M. S. (1) i S. J. już przed kwietniem 2013 r. podjęli decyzję o rozstaniu, ale nie mieli zamiaru jej upubliczniać ze względu na dobro ich wspólnego dziecka. M. S. (1) nie wyraził zgody na publikacje prasowe dotyczące jego życia osobistego i rodzinnego. (zeznania świadka S. J. – protokół elektroniczny czas od 01:09:35 do 01:19:30, od 01:22:33 do 01:24:04, zeznania świadka K. S. – protokół elektroniczny czas od 01:24:05 do 01:29:05, zeznania powoda – protokół elektroniczny czas od 00:14:03 do 00:34:22) (...) Spółka z o.o. z siedzibą w W. jest administratorem strony internetowej www.(...).pl, na której w okresie od 2 kwietnia 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r. opublikowana została seria szesnastu artykułów dotyczących życia osobistego i rodzinnego M. S. (1), w szczególności na temat relacji z żoną S., kryzysu w ich związku oraz informacje na temat relacji powoda z K. B.. W artykułach zamieszczona zdjęcia przedstawiające wizerunek (...), jego żony S. oraz K. B.. W dniu 2 kwietnia 2013 r. na stronie internetowej www.(...).pl opublikowany został artykuł opatrzony tytułem „(...)w którym wskazano między innymi, iż „(...) (...)”. Do artykułu załączone zostały dwa zdjęcia trzymających się za ręce powoda i S. J. wykonane podczas wydarzeń kulturalnych ( wydruki ze strony internetowej, k. 36-36). W dniu 10 maja 2013 r. w serwisie internetowym www.(...).pl pojawił się artykuł pt. „(...)w którym napisano, że „(...). (…) (...).” Do artykułu załączone zostały te same dwa zdjęcia jak przy poprzednim artykule. ( wydruki ze stron internetowych, k. 47-56) W artykule opublikowanym w dniu 18 lipca 2013 r. pt. „(...) ponownie podano, że (...). Do artykułu załączono kilka zdjęć M. S. (1) i S. J. wykonanych podczas imprez kulturalnych ( wydruki ze stron internetowych, k. 68-81). W artykule z dnia 26 lipca 2013 r. pt. „(...)” portal ponownie informował o kryzysie w małżeńskim (...) oraz powtórzył plotki o zażyłych kontaktach łączących powoda z innymi (...). Do artykułu załączono dwa zdjęcia M. S. (1) i S. J. wykonane podczas wydarzeń publicznych w przeszłości ( wydruki ze stron internetowych, k. 92-101). Następnie w artykule z dnia 27 lipca 2013 r. pt. „(...)” wskazano, że w świetle polskiego prawa ojcem nienarodzonego dziecka S. S. będzie powód i dziecko będzie nosiło jego nazwisko. Pod artykułem zamieszczono zdjęcia powoda z żoną oraz obecnego partnera S. J. ( wydruk ze stron internetowych, k. 112-125). W dniu 4 sierpnia 2013 r. w artykule pt. „(...)oraz w artykule z dnia 5 sierpnia 2013 r. pt. „(...)” portal donosił, że powód poświęcił się pracy, by nie myśleć o tym, że jego żona ma dziecko z innym mężczyzną. Kolejny raz wskazano także, że zgodnie z polskim prawem (...) jest uważany za ojca nienarodzonego dziecka. Ponadto w materiale z dnia 5 sierpnia 2013 r. stwierdzono, że „(...)”. Do artykułów zostały załączone zdjęcia wykorzystane przy opisanych wyżej artykułach. ( wydruk ze stron internetowych, k. 137-148, k. 160-166). W kolejnych artykułach z dnia 2 sierpnia 2013 r. pt. „(...)oraz z dnia 6 sierpnia 2013 r. pt. „(...)?” portal www.(...).pl poinformował, że „(...) (...) (...)” oraz, że „ (...)”. Do artykułu z dnia 6 sierpnia dołączono oddzielne zdjęcia M. S. (1) i K. B. wykonane w czasie wydarzeń publicznych i w czasie programu telewizyjnego. ( wydruki ze stron internetowych, k. 195-207, k. 219-229). W artykule z dnia 8 sierpnia 2013 r. pt. „(...) stwierdzono, że „(...)”. Do artykułów zostały załączone zdjęcia wykorzystane przy opisanych wyżej artykułach ( wydruk ze stron internetowych, k. 174-184). W artykule z dnia 13 sierpnia 2013 r. pt. „(...) napisano, że „(...)”. Razem z artykułem na portalu zamieszczono także film oraz zdjęcia, na których S. J., M. S. (1) i K. B. siedzą w ogródku jednej z restauracji ( wydruk ze stron internetowych, k. 241-245). --- STRONA 3 --- W dniu 15 sierpnia 2013 r. na stronie internetowej www.(...).pl ukazał się artykuł pt. „(...)”, w którym wskazano, że „(...)” ( niesporne). W artykule z dnia 16 sierpnia 2013 r. pt. „(...) podano, iż „(...) - pisze (...). Niestety efekty były krótkotrwałe”. Do artykułu dołączono zdjęcia M. S. (1) i S. J. wykonane w przeszłości podczas wydarzeń publicznych ( wydruk ze stron internetowych, k. 246-253). W kolejnym artykule z dnia 19 sierpnia 2013 r. pt. „(...)” (...)”. Przywołano również wypowiedź K. B., której miała udzielić gazecie (...) ( niesporne). Następnie w dniu 29 sierpnia 2013 r. na stronie internetowej www.(...).pl opublikowany został artykuł pt. „(...)”, w którym napisano m.in., że: „(...). (…) (...). (…) (...)”. Do artykułu dołączono zdjęcia pary i ich córki wykonane w przeszłości ( wydruk ze stron internetowych, k. 261-271). W ostatnim artykule z dnia 31 sierpnia 2013 r. pt. „(...)wskazano, że „(...)”. Pod artykułem zamieszczono zdjęcia powoda z partnerką wykonane podczas maratonu oraz żony S. S. ( wydruki ze stron internetowych – k. 283-292). Internauci zamieszczali pod opisanymi wyżej artykułami m.in. następujące komentarze: „całkiem facet zgłupiał, zaczyna zmieniać kobiety jak rękawiczki”, „nawet w szambie można brylować”, „widocznie M. nie był dobrym mężem”, „sodoma i gomora”, „tak się kończy latanie na boki. Współczuję ich córce”, „Co za bajzel towarzyski !! Patologia i dno”. Były również komentarze pozytywne w stosunku do powoda, m.in. „M. lubię i powodzenia mu życzę”, „a ja mu życzę szczęścia w nowym związku”, „to jest naprawdę ich wyłączna sprawa” (wydruki ze stron internetowych, k. 34, 56, 96, 144, 163, 204, 268, 315, 318). W pismach z 5 sierpnia 2013 r. oraz 1 października 2013 r. M. S. (1) wezwał (...) Sp. z o.o. do niezwłocznego zaniechania naruszeń jego dóbr osobistych oraz usunięcia materiałów opublikowanych na stronie internetowej www.(...).pl, dotyczących jego życia prywatnego(wezwanie do zaprzestania naruszeń osobistych z załącznikami, k. 329-330, 331-332). Postanowieniem z dnia 24 grudnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Warszawie w sprawie o sygn. akt II Co 70/13 zakazał (...) Sp. z o.o. z siedzibą W. publikowania w portalu internetowym www.(...).pl i innych portalach do niego należących wszelkich informacji słownych lub graficznych opisujących – choćby w sposób sugerujący – pożycie rodzinne M. S. (1) oraz jego związki z ewentualnymi (względnie domniemanymi) kochankami, żoną i dziećmi, a w szczególności informacji na temat jego pożycia małżeńskiego oraz łączących go stosunków z S. S., M. S. (2) i K. B. – przez rok (postanowienie z uzasadnieniem – k. 333-334). Wyrokiem z dnia 9 października 2015 r. Sąd Okręgowy w Warszawie w sprawie o sygn. akt II C 18/14 z powództwa M. S. (1) przeciwko (...) sp. z o.o. w W. zakazał (...) sp. z o.o. w W. publikowania w portalu internetowym www.(...).pl wszelkich informacji słownych lub graficznych opisujących, choćby w sposób sugerujący, pożycie rodzinne M. S. (1) oraz jego związki z ewentualnymi (względnie domniemanymi) kochankami, żoną i dziećmi, w szczególności informacji na temat jego pożycia małżeńskiego oraz stosunków łączących go z S. S., M. S. (2) oraz K. B. oraz nakazał (...) sp. z o.o. w W. usunięcie skutków naruszenia dóbr osobistych M. S. (1) poprzez złożenie oświadczenia następującej treści „Oświadczenie: W związku z opublikowaniem, w okresie od 27 lutego 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r., serii artykułów prasowych dotyczących życia prywatnego Pana M. S. (1) na portalu internetowym www.(...).pl niniejszym (...) sp. z o.o. w W. przeprasza Pana M. S. (1) za naruszenie jego dóbr osobistych w postaci dobrego imienia, czci oraz prawa do prywatności, spowodowane opublikowaniem bez zgody Pana M. S. (1) informacji o jego życiu prywatnym, w tym informacji nieprawdziwych. (...) sp. z o.o. w W. wyraża ubolewanie z powodu naruszenia prawa do prywatności Pana M. S. (1). Zarząd Spółki (...) Sp. z o.o.” i opublikowanie oświadczenia na górze głównej strony internetowej www.(...).pl, czcionką Times New Roman o wielkości 12 punktów typograficznych oraz utrzymanie oświadczenia na wskazanej stronie przez okres jednego tygodnia, po uprawomocnieniu się niniejszego orzeczenia. Pozwany wniósł apelacje od powyższego orzeczenia, która nie została do chwili obecnej rozpoznana ( wyrok z uzasadnieniem – k. 333-356, apelacja pozwanego – k. 358-364) W dniu 19 stycznia 2014 r. na portalu www.(...).pl zamieszczony został materiał zatytułowany „(...) zawierający nagranie małżonków w dniu rozprawy sądowej ( zapis na płycie CD – k. 14). M. S. (1) jest osobą rozpoznawaną, (...), często występuje publicznie, prowadząc różnego rodzaju gale, udziela wywiadów. M. S. (1) wypowiada się publicznie jedynie w przedmiocie swojej działalności zawodowej, ewentualnie w bieżących sprawach publicznych. --- STRONA 4 --- (...) chroni swoje życie prywatne, nie udziela wywiadów na ten temat i nie wyrażał zgody na ujawnianie informacji dotyczących jego życia osobistego i rodzinnego. Informacje ujawnione na portalu www.(...).pl spowodowały falę krytyki pod adresem M. S. (1). (...) poczuł się bardzo dotknięty publikacją w przeważającej mierze nieprawdziwych plotek dotyczących jego życia prywatnego. Jego cierpienie spotęgowało dodatkowo poczucie bezsilności, ponieważ nie miał żadnego wpływu na treść publikowanych materiałów, a jego starania o usunięcie ich i zaprzestanie dalszych naruszeń jego prywatności nie przynosiły efektów. Informacje o treści artykułów publikowanych na portalu www.(...).pl dotarły za pośrednictwem kolegów i koleżanek, a nawet ich rodziców, również do małoletniej córki M. S. (1), M. S. (2), co negatywnie wpłynęło na ich relacje. Córka straciła zaufanie do ojca. Także w środowisku zawodowym duże zainteresowanie tabloidów i treść publikacji ukazujących powoda jako bohatera skandalu obyczajowego zostały odebrane negatywnie. M. S. (1) zaczął być postrzegany przez niektórych jako celebryta w pejoratywnym znaczeniu tego słowa, a więc osoba, która popularność zawdzięcza nie własnemu dorobkowi artystycznemu, lecz nagłośnionym przez prasę brukową skandalom obyczajowym (zeznania świadka M. S. (3) – protokół elektroniczny czas od 00:12:50 do 00:53:44, zeznania świadka K. S. – protokół elektroniczny czas od 01:24:05 do 01:37:52, zeznania powoda – protokół elektroniczny czas od 00:02:54 do 00:34:22, wydruki internetowe – k. 24-328) Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o znajdujące się w aktach sprawy wydruki komputerowe artykułów ze stron internetowych wskazanych w pozwie oraz odpowiedzi na pozew, zapis nagrania na nośniku w postaci płyty CD oraz dokumenty w postaci pism i orzeczeń sądowych. Autentyczność powyższych dowodów nie była kwestionowana przez żadną ze stron postępowania. Nie budziły one również wątpliwości Sądu w związku, z czym mogły stanowić wiarygodne dowody w sprawie. Jako nieprzydatne dla rozstrzygnięcia sprawy należało ocenić dokumenty w postaci kopii aktu notarialnego i załączonych do niego wydruków (k. 370-381), bowiem dotyczyły one artykułu opublikowanego na stronie www.(...).pl. Powód nie przedstawił dowodów na okoliczność publikacji artykułu z dnia 15 sierpnia 2013 r. pt. „(...)” oraz artykułu z dnia 19 sierpnia 2013 r. pt. „(...)”, jednak pozwany nie kwestionował zamieszczenia takich materiałów na portalu www.(...).pl, zatem Sąd oparł się w tym zakresie na twierdzeniach powoda zamieszczonych w pozwie. Podstawę ustaleń faktycznych w rozpoznawanej sprawie Sąd stanowiły także zeznania świadków i zeznania powoda. Świadkowie: M. S. (3), S. J. oraz K. S. szczegółowo opisały przebieg zdarzeń, który stał się podstawą do opublikowania serii artykułów przez pozwaną spółkę oraz wskazały na negatywne konsekwencje, jakie te publikacje wywarły na życie osobiste i zawodowe powoda. Zeznania świadków były rzeczowe i wzajemnie spójne. Wiarygodne w ocenie Sądu były także zeznania powoda, który przekonująco opisał skutki publikacji na łamach portalu www.(...).pl na jego życie osobiste i zawodowe. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Powództwo zasługiwało na uwzględnienie jedynie w części. W rozpoznawanej sprawie powód dochodził roszczeń majątkowych z tytułu naruszenia jego dóbr osobistych w postaci prawa do prywatności i dobrego imienia. Żądanie dotyczyło zasądzenia na jego rzecz od pozwanego kwoty 200.000 zł tytułem zadośćuczynienia. Jego podstawę prawną stanowi art. 24 § 1 k.c. w związku z art. 448 k.c. W celu ustalenia odpowiedzialności pozwanego za naruszenie dóbr osobistych w pierwszej kolejności należało rozstrzygnąć, czy działania pozwanego polegające na publikacji opisanych wyżej artykułów stanowiły naruszenie dóbr osobistych powoda w postaci prawa do prywatności i dobrego imienia. Istnienie i potrzeba ochrony dobra osobistego w postaci prawa do prywatności nie jest obecnie kwestionowane. Prawo do prywatności jest wartością chronioną konstytucyjnie (art. 47 Konstytucji RP). Pomiędzy stronami nie było sporu co do faktu opublikowania przez pozwanego w okresie od 2 kwietnia 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r. artykułów poświęconych rozpadowi małżeństwa powoda i S. S. ani co do ich treści. Treść artykułów w całości dotyczyła sfery życia osobistego i rodzinnego powoda, a w szczególności jego pożycia małżeńskiego oraz związków z innymi kobietami. W publikacjach nie poruszano tematów z zakresu pracy zawodowej powoda. Część zdjęć i filmy załączone do artykułów zostały wykonane w --- STRONA 5 --- sytuacjach, w których powód spędzał czas z bliskimi prywatnie. Wobec powyższego nie ma wątpliwości, że informacje publikowane przez właściciela portalu www.(...).pl naruszały jego prywatność. Naruszone zostało także dobre imię M. S. (1). Podawane w publikacjach przyczyny rozpadu jego małżeństwa jak np. „(...) czy „(...)” , „(...) sugerują, że to naganne moralnie zachowania powoda doprowadziły do rozkładu pożycia małżeńskiego. Naruszenie dobrego imienia wiąże się także z działalnością publiczną M. S. (1). Należy zgodzić się z powodem, że w odbiorze społecznym częste pojawianie się na stronach portali zajmujących się plotkami z życia gwiazd, nie jest równoznaczne z osiągnięciem sukcesu zawodowego. Wręcz przeciwnie, dla osoby, która, tak jak powód, jedynie dzięki pracy zawodowej stała się rozpoznawalna i zdobyła uznanie środowiska zawodowego oraz widzów, stanie się bohaterem skandalu obyczajowego przyczynia się jedynie do spadku popularności będącej wyrazem uznania dla osiągnięć artystycznych. W orzecznictwie przyjmuje się, że podstawowym kryterium przy ocenie naruszenia dobrego imienia jest reakcja społeczna na daną wypowiedź, nie zaś subiektywna ocena (odczucie) osoby, której ona dotyczy, co jest wyrazem współcześnie dominującego poglądu, że zarówno przy wyjaśnianiu istoty dobra osobistego, jak i jego naruszenia należy posługiwać się kryterium obiektywnym, odwołującym się do przyjętych w społeczeństwie ocen (por. M. Safjan Prawo cywilne- część ogólna. System Prawa Prywatnego, t. 1, wyd. 2, s. 1232). W niniejszej sprawie dowodem negatywnego nastawienia części publiczności wobec powoda na skutek publikowanych artykułów są zamieszczane pod nimi komentarze, w których internauci wyrażali dezaprobatę dla zachowania M. S. (1). Stosownie do treści art. 24 k.c., ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. Przepis ten wprowadza domniemanie bezprawności stwierdzonego naruszenia dobra osobistego. Zatem wykazanie braku bezprawności działania naruszającego dobra osobiste obciąża pozwanego (art. 6 k.c.). Strona pozwana podnosiła szereg zarzutów, które w jej ocenie wyłączają bezprawność działań polegających na publikacji materiałów dotyczących życia prywatnego powoda. Żaden z nich nie okazał się jednak trafny. W pierwszym rzędzie pozwany wskazał, że powód jest osobą publiczną, a zatem jego prawo do prywatności ulega istotnemu ograniczeniu. Według pozwanego, publikując przedmiotowe artykuły działał on w obronie społecznie uzasadnionego interesu urzeczywistnienia prawa obywateli do ich rzetelnego informowania oraz kontroli i krytyki społecznej. Ponadto wskazywał, że opublikowane informacje były prawdziwe, co także jego zdaniem wyłącza bezprawność naruszenia dóbr osobistych, a w konsekwencji jego odpowiedzialność na podstawie art. 24 k.c. Według utrwalonego w orzecznictwie sądów powszechnych poglądu przekaz za pośrednictwem Internetu, jeżeli spełnia wymagania określone w art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z 26 stycznia 1984 r. prawo prasowe (Dz.U. Nr 5, poz. 24 ze zm) jest prasą (tak też Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 17 czerwca 2014 r., I ACa 74/14). Zgodnie z tym przepisem prasą są także wszelkie istniejące i powstające w wyniku postępu technicznego środki masowego przekazywania. Nie może zatem budzić wątpliwości, że publikacje, które ukazały się w serwisie internetowym www.(...).pl na temat M. S. (1), należy traktować jako prasę, a w konsekwencji ocena zachowania pozwanego musi nastąpić także w kontekście przepisów prawa prasowego. Zgodnie z treścią art. 12 ust. 1 pkt 1 i 2 prawa prasowego, dziennikarz jest obowiązany do zachowania szczególnej staranności i rzetelności przy zbieraniu i wykorzystaniu materiałów prasowych oraz do ochrony dóbr osobistych. Nie można podzielić stanowiska pozwanego, że powód jako osoba publiczna powinien liczyć się ze zwiększonym zainteresowaniem społeczeństwa także sferą jej życia prywatnego, co miałoby wyłączać bezprawność zachowania pozwanego naruszającego jego dobra osobiste. Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 14 ust. 6 ustawy z 26 stycznia 1984 r. prawo prasowe (Dz.U. Nr 5, poz. 24 ze zm) nie wolno bez zgody osoby zainteresowanej publikować informacji oraz danych dotyczących prywatnej sfery życia, chyba że wiąże się to bezpośrednio z działalnością publiczną danej osoby. W orzecznictwie dominuje szerokie ujęcie „działalności publicznej” w rozumieniu przytoczonego przepisu. Przyjmuje się, że chodzi w tym przypadku nie tylko o osoby pełniące funkcje publiczne, ale również spoza kręgów polityki, działające - także w formach niezinstytucjonalizowanych w dziedzinie nauki lub sztuki, których postawa i głoszone poglądy współkształtują poglądy panujące w społeczeństwie i które skupiają wokół siebie znaczące środowiska opiniotwórcze, przez które mogą wywierać istotny wpływ na bieg spraw publicznych (tak też Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z 24 stycznia 2008 r., I CSK 341/07, OSNC 2009/3/45). W świetle art. 14 ust. 6 ustawy prawo prasowe ujawnienie informacji z życia prywatnego osoby prowadzącej działalność publiczną wymaga istnienia związku między tą działalnością a podawaną informacją. Konieczne jest zatem wykazanie zależności między zachowaniem danej osoby w sferze działalności publicznej, a jej zachowaniem w --- STRONA 6 --- sferze prywatnej, przy czym nie chodzi o związek przypadkowy czy formalny. Ujawnienie takiej informacji powinno służyć ochronie konkretnego, społecznie uzasadnionego interesu, którego przemilczenie byłoby dla interesu publicznego szkodliwe. Trafnie podkreśla się w judykaturze, że nie każda informacja ze sfery życia prywatnego, choćby wiedza o niej zaspokajała zainteresowanie społeczne, może być przedmiotem publikacji, lecz tylko taka, która ma bezpośredni związek z działalnością publiczną danej osoby i z tego względu przynależy do sfery "powszechnej dostępności" (tak też Sąd Najwyższy w wyroku 11 października 2001 r., II CKN 559/99, OSNC 2002/6/82). Bezpośredni związek pomiędzy życiem prywatnym a działalnością publiczną istnieje wówczas, kiedy ujawnione informacje determinują zachowania danej osoby w sferze publicznej (por. W. Lis, [w:] W. Lis, P. Wiśniewski, Z. Husak, Prawo Prasowe. Komentarz. Warszawa 2012, s. 358). W piśmiennictwie jako przykład zgodnego z art. 14 ust. 6 prawa prasowego ujawnienia informacji z życia prywatnego osoby prowadzącej działalność publiczną podaje się, opublikowanie informacji o tym, że poseł nie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego w sytuacji, kiedy w akcie głosowania popiera on rozwiązania legislacyjne poprawiające sytuację prawną osób, które uchylają się od płacenia alimentów (tak B. Kosmus, G, Kuczyński, Prawo prasowe. Komentarz. wyd. 2013, Legalis, komentarz do art. 14 ust. 6). W ocenie Sądu Okręgowego także ze względu na wynikającą z art. 47 Konstytucji ochronę życia prywatnego, czci i dobrego imienia należy przyjąć na gruncie art. 14 ust. 6 prawa prasowego ścisły, bezpośredni i funkcjonalnym związek pomiędzy działalnością publiczną danej osoby a ujawnianą informacja z jej życia prywatnego. Taki związek nie występuje natomiast między podawanymi przez pozwaną spółkę informacjami o przyczynach rozpadu małżeństwa powoda a jego pracą artystyczną i działalnością publiczną. Nie ma bowiem w tym przypadku zależności między zachowaniem powoda w sferze działalności publicznej, a jego zachowaniem sferze prywatnej. Nie znajduje uzasadnienia pogląd prezentowany przez stronę pozwaną, że opinia publiczna powinna poznać fakty dotyczące pożycia małżeńskiego lub kontaktów uczuciowych (...). Zgodnie z dominującym w doktrynie poglądem, który Sąd Okręgowy podziela, fakt, że zarzuty zawarte w zniesławiających wypowiedziach były prawdziwe nie wyłącza naruszenia dobrego imienia, lecz może przy spełnieniu dodatkowych przesłanek prowadzić do wyłączenia bezprawności. Będzie tak w sytuacji, w której naruszający cześć działał w obronie uzasadnionego interesu (por. P. Księżak [w:] Kodeks cywilny. Część ogólna. Komentarz. pod red. M. Pyziak-Szafnickiej, wyd.1, s. 296 oraz M. Safjan, Prawo cywilne- część ogólna. System Prawa Prywatnego, t. 1, wyd. 2, s. 1239). Za odosobniony należy uznać pogląd wyrażany w piśmiennictwie w kontekście ochrony dóbr osobistych, że prawda nie może być zniesławiająca, co prowadzi do wniosku, że w każdym przypadku publikacja informacji prawdziwej nie stanowi naruszenia dobra osobistego (tak np. J. Wierciński, Niemajątkowa ochrona czci, Warszawa 2002, s. 126). W ocenie Sądu Okręgowego ujawnione przez pozwanego wydarzenia z życia osobistego i rodzinnego powoda nie miały żadnego znaczenia dla interesu publicznego, dlatego ich ocena w kontekście prawdziwość pozostaje bez znaczenia dla odpowiedzialności pozwanego z tytułu naruszenia dobrego imienia powoda. W przypadku naruszenia prawa do prywatności, prawdziwość rozpowszechnianych informacji nie wyłącza bezprawności naruszenia dobra osobistego, chyba że ujawnione fakty ze sfery życia prywatnego wiążą się bezpośrednio z działalnością publiczną danej osoby (art. 14 ust. 6 prawa prasowego). Nie wyłącza bezprawności także okoliczność, że pozwany kopiował artykuły uprzednio udostępnione przez inne portale lub gazety. Art. 24 § 1 k.c. nie ogranicza jego zastosowania do bezpośrednich sprawców naruszenia dóbr osobistych, ale obejmuje swoim zakresem wszelkie działania określonego podmiotu, które w jakikolwiek sposób powodują czy przyczyniają się do naruszenia dobra osobistego poszkodowanego lub do pogłębienia naruszeń tych dóbr, dokonanych uprzednio przez inne podmioty. Ponadto nawet jedynie przedrukowywanie materiału opublikowanego przez inny podmiot nie zwalnia wydawcy od oceny, czy materiał ten nie zawiera treści godzących w cudze dobra osobiste oraz czy w świetle dostępnych mu informacji zawiera on rzetelne dane. W konsekwencji należało uznać, że działania pozwanego polegające na publikacji opisanych wyżej artykułów dotyczących życia osobistego i rodzinnego powoda stanowiły bezprawne naruszenie jego dóbr osobistych w postaci prawa do prywatności i dobrego imienia. Przesłanką odpowiedzialności majątkowej za naruszenie dóbr osobistych jest ponadto wina sprawcy naruszenia (art. 448 k.c.). W ustalonym stanie faktycznym należy przyjąć, że pozwany działał umyślnie, bowiem od początku miał świadomość, że powód nie wyraża zgody na publikowanie informacji dotyczących jego życia prywatnego. Dodatkowo pismem z dnia 5 sierpnia 2013 r. powód oficjalnie zażądał od pozwanego zaprzestania dalszych naruszeń jego dóbr osobistych oraz usunięcia opublikowanych artykułów. Pomimo tego pozwany nadal publikował materiały dotyczące rozpadu małżeństwa powoda. Nie respektował również postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z 24 grudnia 2013 r. w sprawie o sygn. akt II Co 70/13 nakazującego zaprzestania publikowania informacji o pożyciu małżeńskim powoda, a wydanego w formie zabezpieczenia powództwa. 19 stycznia 2014 roku opublikował --- STRONA 7 --- bowiem w serwisie www. (...).pl materiał filmowy pt. „(...)”. Powyższe zachowania świadczą o dużym natężeniu winy po stronie pozwanego. W orzecznictwie przyjmuje się, że przy ocenie, jaka suma jest odpowiednia tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę spowodowaną naruszeniem dóbr osobistych, należy mieć na uwadze rodzaj dobra, które zostało naruszone oraz charakter, stopień nasilenia i czas trwania doznawania przez osobę, której dobro zostało naruszone, ujemnych przeżyć psychicznych spowodowanych naruszeniem (krzywda). Dla oceny tej nie jest też bez znaczenia stopień winy osoby naruszającej dobra osobiste, cel który zamierzała ona osiągnąć podejmując działanie naruszające te dobra i korzyść majątkowa, jaką w związku z tym działaniem, uzyskała lub spodziewała się uzyskać (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2006 r. sygn. akt I CSK 159/10). Nawiązując do realiów rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że powód poczuł się dotknięty publikacjami pozwanej w przeważającej mierze nieprawdziwych plotek dotyczących jego życia prywatnego. Jego cierpienie spotęgowało dodatkowo poczucie bezsilności, ponieważ nie miał żadnego wpływu na treść publikowanych materiałów, a jego starania o usunięcie ich i zaprzestanie dalszych naruszeń jego prywatności nie przynosiły efektów. Negatywny wpływ na rozmiar krzywdy miała zatem także postawa sprawcy naruszenia, który do chwili obecnej kwestionuje swoją odpowiedzialność, nie respektując nawet wykonalnych orzeczeń sądowych w postaci postanowienia o zabezpieczeniu z dnia 24 grudnia 2013 r. Informacje o treści artykułów publikowanych na portalu www.(...).pl dotarły za pośrednictwem kolegów i koleżanek, a nawet ich rodziców, również do małoletniej córki M. S. (1), M. S. (2), co negatywnie wpłynęło na ich relacje. Córka straciła zaufanie do ojca. Także w środowisku zawodowym duże zainteresowanie tabloidów i treść publikacji zostały odebrane negatywnie. M. S. (1) zaczął być postrzegany przez niektórych jako celebry ta w pejoratywnym znaczeniu tego słowa. Oceniając rozmiar tak wyrażającej się krzywdy powoda, Sąd Okręgowy uznał, że adekwatną sumą zadośćuczynienia jest kwota 60 tys. zł. Naruszenie dobra osobistego w postaci prywatności i dobrego imienia zazwyczaj powoduje mniej dotkliwe skutki niż naruszenie dóbr takich jak życie czy zdrowie. Dochodzona kwota 200 tys. zł tytułem zadośćuczynienia jest rażąco wygórowana. Z uwagi na subiektywny charakter krzywdy przydatność kierowania się przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia sumami zasądzonymi z tego tytułu w innych przypadkach jest ograniczona (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2009 r., III CSK 62/09, Lex 738354). Niemniej jednak, dążąc do zachowania jednolitości orzecznictwa sądowego, nie można zupełnie abstrahować od poziomu świadczeń zasądzanych na rzecz pokrzywdzonych naruszeniem dóbr osobistych. Analiza orzecznictwa sądów powszechnych prowadzi do wniosku, że zadośćuczynienia w kwocie żądanej przez powoda przyznawane są za ciężkie uszczerbki na zdrowiu skutkujące trwałym kalectwem i ograniczeniem bądź utratą zdolności do pracy (por. np. uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 23 maja 2016 r., I ACa 278/15, Lex 2061825, uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 3 marca 2016 r., I ACa 1662/15, Lex 2031148). Na poziomie niższym co do zasady kształtuje się wysokość zadośćuczynień przyznawanych na podstawie art. 446 § 4 k.c. Jedynie tytułem przykładu można wskazać, że z uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 2012 roku (IV CSK 192/12, Lex 1288712) wynika, że kwota 105 tys. zł została zasądzona tytułem zadośćuczynienia dla małoletniego dziecka za krzywdę spowodowaną śmiercią matki w wypadku komunikacyjnym. W uzasadnieniu wyroku z 12 września 2013 roku (IV CSK 87/13, Lex 1383297), Sąd Najwyższy uznał, że kwota 100 tys. zł stanowi odpowiednią rekompensatę za krzywdę wywołaną śmiercią współmałżonka. Z tych względów Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej spółki na rzecz powoda kwotę 60.000 zł i oddalił powództwo w pozostałej części. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i § 3 k.p.c. zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu.

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 17 czerwca 2014 r.#II C 269/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Warszawi#art. 24 § 1 k.c.#art. 448 k.c.#art. 47 Konstytucji#art. 24 k.c.#art. 6 k.c.#art. 7 ust. 2 pkt#art. 12 ust. 1 pkt#art. 14 ust. 6 ustawy#art. 14 ust. 6 prawa#art. 14 ust.#Art. 24 § 1 k.c.#art. 446 § 4 k.c.