Postanowienie II C 263/14 1

--- STRONA 1 --- Sygn. akt II C 263/14 1)W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 maja 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek (...) w R. Wydział II Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Artur Żymełka Protokolant: Agnieszka Jaskulska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2015 r. w R. sprawy z powództwa K. U. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę i ustalenie 1) zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz powoda K. U. kwotę 101.000 zł (sto jeden tysięcy złotych); 2) ustala na przyszłość odpowiedzialność pozwanego wobec powoda za skutki wypadku z dnia 23 września 2013 r.; 3) zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; 4) nakazuje pobrać od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodka (...) w R. kwotę 6.429,80 zł (sześć tysięcy czterysta dwadzieścia dziewięć złotych i osiemdziesiąt groszy) tytułem należnych w sprawie kosztów sądowych. Sygn. akt II C 263/14 UZASADNIENIE Powód K. U. w dniu 1 lipca 2014 r. wniósł do Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodka (...) w R. pozew domagając się zasądzenia na jego rzecz od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w W. kwoty 100.000 zł z tytułu dopłaty do zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę, zasądzenia od pozwanego na jego rzecz odszkodowania w wysokości 1.000 zł, ustalenia odpowiedzialności pozwanego na przyszłość oraz zasądzenia od pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powód podał, że w dniu 23 września 2013 r. miał miejsce wypadek komunikacyjny, za skutki którego odpowiedzialność ponosi pozwany jako ubezpieczyciel sprawcy wypadku. Powód stwierdził, że w wyniku tego wypadku doznał poważnych obrażeń ciała, w tym takiej deformacji twarzy, że nie jest rozpoznawany przez znajomych, uzasadniających dochodzenie zadośćuczynienia w wyżej wskazanej kwocie ponad już wypłacone zadośćuczynienie, odszkodowania i ustalenia odpowiedzialności pozwanego na przyszłość, ponieważ skutki wypadku odczuwać będzie do końca życia. Pozwany (...) Spółka Akcyjna w W. w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. --- STRONA 2 --- W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew pozwany przyznał, że ponosi odpowiedzialność za skutki wypadku z dnia 23 września 2013 r., ale jednocześnie zarzucił, że wszystkie roszczenia powoda wynikające z tego zdarzenia zostały już zaspokojone w związku z czym dochodzone powództwo winno zostać oddalone jako bezzasadne. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 23 września 2013 r. około godziny 11:10 w S. na ulicy (...) miał miejsce wypadek drogowy spowodowany przez A. W., kierującego samochodem marki H. (...) o nr. rej. (...), który doprowadził do zderzenia czołowego z prawidłowo poruszającym się samochodem marki M. (...) o nr rej. (...) kierowanym przez powoda. Sprawca wypadku mimo reanimacji przez Zespół Pogotowia Ratunkowego zmarł na miejscu wypadku, a okoliczności sprawy wskazywały na to, że sprawca doprowadzając do wypadku chciał w ten sposób popełnić samobójstwo. Pojazd sprawcy zdarzenia w momencie wypadku był ubezpieczony z tytułu OC w pozwanym Zakładzie. (dowód: notatka urzędowa Policji z dnia 23 września 2013 r. k.8, postanowienie o umorzeniu śledztwa w sprawie sygn. akt 1 Ds 626/13 z dnia 30 grudnia 2013 r. k. 9-10 ) W wyniku wypadku powód (urodzony w dniu (...)) doznał przemieszczenia górnego masywu twarzy, ran skóry powieki dolnej oka lewego oraz okolicy nasady nosa. Miał krwiaki powieki górnej i dolnej obu oczu. Doznał także uszkodzenia zwieracza źrenicy oka lewego, jaskry wtórnej oka lewego. Powód został przewieziony z miejsca wypadku do Szpitala Urazowo-Ortopedycznego w W., a następnie do Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w R., gdzie wykonano tomografię komputerową głowy i twarzoczaszki. Tego samego dnia przewieziono go na Oddział Chirurgii Szczękowo- Twarzowej (...) Publicznego Szpitala (...) w K., gdzie 26 września 2013 r. przeszedł operację – repozycję i osteosyntezę stabilną (...) i repozycję kości nosa. Na Oddziale tym przebywał do 1 października 2013 r. Został wypisany do dalszego leczenia ambulatoryjnego w Poradni Chirurgii Szczękowej. Powód podczas pobytu w szpitalu i w ciągu 8 tygodniu przyjmował tylko płynną dietę. (dowód: wyniki badania z dnia 23 września 2013 r. k. 11, karta informacyjna z porady w szpitalnym oddziale ratunkowym z dnia 23 września 2013 r. k. 12, opis operacji z dnia 26 września 2013 r. k. 13, karta wypisowa z dnia 1 października 2013 r. k. 14-15, opinia lekarska o doznanym urazie z dnia 4 października 2013 r. k.16, karty wizyt w Poradni Chirurgii Szczękowo-Twarzowej k. 17-19 ) Powód przed wypadkiem nie miał żadnych problemów zdrowotnych. Był osobą zdrową i aktywną. Realizował się w roli męża i ojca dwuletniej córki M.. Z zawodu jest ślusarzem-spawaczem, w zawodzie pracował jednak przez krótki okres czasu. Od 2007 r. pracował jako kierowca samochodu ciężarowego, co sprawiało mu przyjemność. Powód aktualnie nadal odczuwa skutki wypadku. W wyniku doznanych obrażeń twarz powoda uległa deformacji. Powód wygląda zupełnie inaczej niż przed wypadkiem. Nos powoda i cała jego twarz ma inne rysy. Występuje u niego asymetria twarzy spowodowana zniekształceniem nosa. Ma szpecącą i widoczną bliznę na twarzy. Na skutek zmiany rysów twarzy znajomi przestali poznawać powoda. Również członkowie najbliższej rodziny powoda mieli trudności z przyzwyczajeniem się do mieszkania z człowiekiem, który nie wygląda jak ich mąż i ojciec. Mieli wrażenia, że mają do czynienia z obcym mężczyzną. Również córka powoda mająca wówczas dwa lata reagowała na powoda jak na obcą osobę, co dodatkowo wpływało na zwiększenie cierpień powoda. Powód od czasu wypadku zamknął się w sobie, zaczął unikać kontaktu z innymi osobami, ograniczając się do członków najbliższej rodziny. Powód miał problemy ze snem. Do dnia dzisiejszego odczuwa silne bóle głowy, a także bóle nosa, które nasilają się w szczególności na zmianę pogody. Z tego powodu musi niemal codziennie zażywać silne środki przeciwbólowe. Na skutek obrażeń ciała doznanych w wyniku wypadku u powoda występuje również sztywność górnej wargi, przez co powód ma nieustanne wrażenie czegoś obcego w ustach. Z tego powodu odczuwa również dyskomfort w czasie spożywania posiłków. W wyniku urazów doznanych w wypadku powód utracił również węch, który powrócił jedynie częściowo. Na cierpienia psychiczne powoda wpływ miało również to, że będąc od lat kierowcą zawodowym obawiał się czy będzie w stanie wrócić do pracy w charakterze kierowcy zwłaszcza w związku z obrażeniami wzroku. --- STRONA 3 --- Trwałym następstwem urazu doznanego przez powoda w wyniku wypadku jest szeroka reaktywna źrenica będąca następstwem uszkodzenia zwieracza źrenicy oka lewego. U powoda rozwinęła się także zaćma pourazowa w oku lewym. Szeroka źrenica jest następstwem trwałym, powodującym światłowstręt zwłaszcza przy dużym natężeniu światła, łzawienie, niewyraźne widzenie i dlatego wymaga korekcji. Najbardziej odpowiednią u powoda metodą jest obecnie korekcja efektu szerokiej źrenicy poprzez noszenie soczewki kontaktowej stenopeicznej. Dlatego też celowym był zatem zakup takiej soczewki przez powoda na co powód przeznaczył we własnym zakresie kwotę 1.000 zł, ponieważ wydatek ten nie jest refundowany. Powód miał obniżoną ostrość widzenia w oku lewym, w najlepszej korekcji do 0,9. Uszczerbek na zdrowiu z punktu widzenia okulistycznego wynosił 2,5%. W czasie pobytu, w okresie od 11 maja do 13 maja 2015 r., w Uniwersyteckim Centrum Okulistyki i Onkologii Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w K. powód w dniu 12 maja 2015 r. przeszedł operację zaćmy pourazowej i wszczepienia sztucznej soczewki. Powód w związku z uszkodzeniem lewego oka nadal leczy się w Klinice Okulistycznej. Powód również po operacji musi stosować soczewkę i okulary. Pomimo przebytej operacji należy uwzględnić utratę akomodacji soczewki i uszczerbek z punktu widzenia okulistycznego zwiększył się także przy założeniu, że poprawiła się ostrość widzenia. Przebyty uraz oka zwiększa ryzyko odwarstwienia siatkówki. Dodatkowo takie ryzyko zwiększa ciężka praca fizyczna, dźwiganie ciężarów. Dlatego takie prace są niewskazane jako profilaktyka powikłań pourazowych. Przebycie operacji zaćmy dodatkowa zwiększa takie ryzyko. Aby zminimalizować ryzyko powikłań pourazowych przeciwwskazane jest więc dźwiganie ciężarów i ciężka praca fizyczna. Obecnie nie ma okulistycznych przeciwwskazań do wykonywania przez powoda zawodu kierowcy, jednakże w związku z wyżej wskazanymi przeciwwskazaniami powód nie może np.: samodzielnie zmieniać koła czy pomagać przy rozładunku przewożonego towaru, przez co zakres pracy jaką może świadczyć jest ograniczony, co wpływa na obniżenie jego atrakcyjności jako pracownika, a co rodzi dodatkowe cierpienia z powodu obawy o utrzymanie pracy i zapewnienie odpowiedniego poziomu życia rodzinie. Powód nie może wykonywać również żadnych cięższych prac przy domu, co do czasu wypadku robił bez ograniczeń. Powód w konsekwencji zaistniałego wypadku przez pół roku przebywał na zwolnieniu lekarskim. Obecnie powrócił do wykonywanej przez siebie pracy, nie jeździe jednak samochodami ciężarowymi, tylko mniejszymi. Po usunięciu zaćmy pourazowej powód może pracować także jako ślusarz-spawacz, jednakże również przy uwzględnieniu przeciwwskazań do ciężkiej pracy fizycznej. Powód wymaga i będzie wymagał stałej kontroli okulistycznej. Uszczerbek na zdrowiu powoda w zakresie urazów twarzoczaszki wynosi 13%, z czego złamanie kości twarzoczaszki wygojone z przemieszczeniem odłamów 5%, złamanie kości nosa wygojone z przemieszczeniem odłamów 5 %, szpecąca blizna skóry nosa 3%. Powód odczuwa i będzie odczuwał skutki wypadku. U powoda występuje przedłużona reakcja na stres i zaburzenia adaptacyjne w związku z wypadkiem, z komponentą lękowo-depresyjną. Uszczerbek na zdrowiu w tym zakresie wynosi 5%. Zaburzenia adaptacyjne powstałe w odpowiedzi na przeżycie ostrej reakcji stresowej w następstwie osłabienia mechanizmów kompensacyjnych, traktowane są jako objawy zaburzeń funkcji Ośrodkowego Układu Nerwowego – tym samym wyczerpują przesłanki do uznania, że u powoda doszło do wystąpienia uszczerbku na zdrowiu. Powód w dalszym ciągu pozostaje w gotowości do reagowania lękiem. Przez większość czasu czuje się napięty i zdenerwowany. Często martwi się o przyszłość. Martwi go stan swojego zdrowia. Zdarza się, że miewa napady paniki. Konsekwencje wypadku zmieniły jakość życia powoda, spowodowały ograniczenia w aktywności życiowej – wypadek zaburzył ustalony rytm życia powoda i jego rodziny. Objawy te stanowią przeszkodę w codziennym funkcjonowaniu powoda i powodują przeżywanie psychicznego cierpienia. Diagnostyka jego osobowości wskazuje na istnienie symptomów o charakterze chronicznym, wywołanych przez utrzymujący się od czasu wypadku stan stresu psychicznego. Zaburzenia rozpoznane u powoda mają charakter zaburzeń reaktywnych i jest szansa, że przeminą z czasem. Dobre efekty terapeutyczne daje w takim przypadku psychoterapia, jak i okresowa farmakoterapia. Rokowania na przyszłość, jak i tempo pracy terapeutycznej, a co za tym idzie tempo wygaszania objawów lękowo-depresyjnych jest zależne m.in. od indywidualnych predyspozycji samej osoby, jak i jej gotowości do skonfrontowania się z przeżytą traumą. (dowód: zdjęcia powoda k. 7, skierowanie na leczenie zaćmy oka lewego wraz z zaleceniami k. 20,22, dowód przelewu kwoty 1.000 zł na zakup soczewki k. 21, karta informacyjna leczenia szpitalnego z 13 maja 2015 r. k. 175-176, opinia sądowo-lekarska biegłej sądowej z zakresu chorób oczu A. S. z dnia 30 listopada 2014 r. k. 124-127, opinia sądowo- lekarska biegłego sądowego z zakresu chirurgii szczękowej dr. n. med. M. Ś. z dnia 21 listopada 2014 r. k. 132-133, opinia sądowa psychiatryczno-psychologiczna z dnia 4 grudnia 2014 r. k. 135-141, zeznania świadka L. U. na rozprawie --- STRONA 4 --- w dniu 25 września 2014 r., przesłuchanie powoda na rozprawie w dniu 25 września 2014 r. oraz uzupełniające zeznania powoda na rozprawie 19 maja 2015 r. ) Powód zgłosił roszczenie odszkodowawcze stronie pozwanej, co skutkowało uznaniem przez pozwanego swojej odpowiedzialności co do zasady, ustaleniem uszczerbku na zdrowiu powoda w wysokości 38% i wypłaceniem na rzecz powoda 50.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz 1.107,01 zł tytułem odszkodowania, w tym kwoty 830 zł tytułem kosztów przejazdu i kwoty 277,01 zł tytułem kosztów leczenia. (dowód: pismo pozwanego z dnia 14 stycznia 2014 r. k. 23, akta szkody o numerze PL2013101200245 k.61-109 ) Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości. Z uwagi na to, że źródłem roszczenia o zadośćuczynienie, odszkodowanie i ustalenie był czyn niedozwolony, zobowiązanym do zaspokojenia roszczeń powoda byłby sprawca wypadku a odpowiedzialność z tych tytułów ponosi również odpowiadający za niego ubezpieczyciel. Podstawą prawną odpowiedzialności sprawcy, gdyby przeżył wypadek, byłby art. 436 § 2 zd. 1 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c., art. 445 § 1 k.c. i art. 189 k.p.c. Z kolei podstawą prawną odpowiedzialności pozwanego w niniejszej sprawie, jako ubezpieczyciela sprawcy wypadku, jest art. 34 i 35 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U.2013.392 j.t.) w zw. z art. 822 k.c. i w zw. z art. 444 § 1 k.c., art. 445 § 1 k.c. i art. 189 k.p.c. Zgodnie z art.34 ust.1 powołanej wyżej ustawy z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. W myśl art. 35 w/w ustawy ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu. Stosownie do art. 822 § 4 k.c. uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia w wyżej wskazanym zakresie bezpośrednio od ubezpieczyciela. Odpowiedzialność pozwanego za sprawcę wypadku była okolicznością bezsporną. Kwestią sporną była natomiast wysokość dochodzonego przez powoda zadośćuczynienia, dochodzone roszczenie odszkodowawcze oraz ustalenie odpowiedzialności pozwanego za skutki wypadku na przyszłość. Stosownie do art.445§1 k.c. w zw. z art.444§1 k.c. w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Przepis art. 445 k.c. nie daje wyraźnych wskazówek, jak należy określać wysokość zadośćuczynienia w konkretnych wypadkach. Zadośćuczynienie pełni funkcję kompensacyjną i ma na celu przede wszystkim wynagrodzenie krzywdy (szkody niemajątkowej) ujmowanej jako cierpienie fizyczne, a więc ból i inne dolegliwości fizyczne, a także cierpienie psychiczne i inne ujemne niematerialne następstwa wypadku rzutujące na dotychczasowe życie pokrzywdzonego. Jego celem jest złagodzenie doznanych cierpień fizycznych i psychicznych, a także cierpień mogących pojawić się w przyszłości. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że zadośćuczynienie winno mieć charakter całościowy i stanowić rekompensatę pieniężną za doznaną krzywdę. Przepis mówi bowiem o „odpowiedniej sumie” tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę, w konsekwencji czego nie może mieć ono charakteru symbolicznego. Sąd Najwyższy w swoich orzeczeniach wielokrotnie podkreślał, że ze względu na kompensacyjny charakter zadośćuczynienia jego wysokość musi przedstawiać odczuwalną wartość ekonomiczną. Zwracał uwagę, że nie można akceptować stosowania taryfikatora i ustalania wysokości zadośćuczynienia według procentów trwałego uszczerbku na zdrowiu, że zdrowie ludzkie jest dobrem o szczególnie wysokiej wartości, w związku z czym zadośćuczynienie z tytułu uszczerbku na zdrowiu powinno być odpowiednio duże. Przy ustalania --- STRONA 5 --- odpowiedniego zadośćuczynienia należy brać pod uwagę wszystkie okoliczności danego wypadku, mające wpływ na rozmiar doznanej krzywdy. Zadośćuczynienie nie może być uznane za nadmierne, nawet gdyby przy uwzględnieniu przeciętnego poziomu życia i zamożności społeczeństwa mogłoby być tak postrzegane, jeżeli jest ono adekwatne do stopnia odniesionych obrażeń i związanych z nimi następstw dla zdrowia i egzystencji poszkodowanego (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z 30 stycznia 2004 r., I CK 131/03, OSNC 2005/2/40; wyrok Sądu Najwyższego z 22 czerwca 2005 r., sygn. akt III CK 392/04, LEX nr 177203; wyrok Sądu Najwyższego z 9 listopada 2007 r., sygn. akt V CSK 245/07, LEX nr 369691; wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 22 stycznia 2014 r., I ACa 717/13, LEX nr 1454635). Przenosząc te ogólne rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że strona pozwana nie kwestionowała, że w związku z wypadkiem z 23 września 2013 r. powód nabył roszczenie o zadośćuczynienia. Pozwany zarzucał jedynie, że roszczenie to zostało zaspokojone w związku z wypłatą powodowi przez pozwanego z tytułu zadośćuczynienia łącznie kwoty 50.000 zł. Ten zarzut pozwanego był bezpodstawny, ponieważ w świetle ustalonych okoliczności sprawy z pewnością nie można uznać, że wypłacona dotychczas przez pozwanego kwota stanowi „odpowiednie” zadośćuczynienie w rozumieniu wyżej przytoczonego art. 445 § 1 k.c. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w pełni uzasadnionym było dochodzenie zadośćuczynienia w zgłoszonej przez powoda wysokości, nawet przy uwzględnieniu wypłaconej już przez pozwanego w/w kwoty z tytułu zadośćuczynienia. Biorąc pod uwagę wszystkie wyżej ustalone i opisane okoliczności sprawy, w tym rodzaj i rozmiar doznanych obrażeń, w tym zmianę wyglądu jego twarzy, przebyte operacje twarzy oraz usunięcia zaćmy pourazowej, intensywność i czas trwania cierpień fizycznych i psychicznych, stosunkowo młody wiek powoda, w którym doznał wyżej opisanych bardzo poważnych obrażeń ciała, wystąpienie trwałego uszczerbku na zdrowiu powoda, złe rokowania na przyszłość w zakresie braku szans na powrót do pełnego wyzdrowienia, uciążliwości towarzyszące powodowi praktycznie na co dzień oraz ograniczenia, które towarzyszyć mu będą do końca życia, stwierdzić należało, że żądanej w sumie kwoty 150.000 zł (tj. wypłaconej przed procesem kwoty 50.000 zł i zasądzonej w niniejszej sprawie kwoty 100.000 zł) nie można uznać za zawyżonej i nieadekwatnej do doznanej przez powoda krzywdy. Podkreślić należy, że wypadek z dnia na dzień całkowicie odmienił na stałe życie powoda, który do tego momentu był osobą niemającą problemów zdrowotnych. Powód jest osobą stosunkowo młodą, która dożywotnio będzie borykać się ze skutkami wypadku. Podkreślić przy tym należy, że doznane obrażenia twarzy nie są obrażeniami, które powód jest w stanie ukryć. Będące wynikiem doznanych w w/w wypadku urazów trwałe zniekształcenie twarzy, które jak potwierdził m.in. biegły sądowy z zakresu chirurgii szczękowej M. Ś. może powodować utrudniony kontakt z otoczeniem (k.133 verte), spowodowało zmiany rysów twarzy w takim stopniu, że powód może nie być rozpoznawany przez inne osoby, a nadto widoczna szpecąca blizna twarzy codziennie przypominają powodowi o przebytym wypadku m.in. za każdym razem gdy spojrzy w lustro, niezależnie od tego, że przypomina mu o tym niemal codzienny ból uzasadniający stosowanie leków przeciwbólowych. Jest to konsekwencją tego, że powód przeszedł operację rekonstrukcji kości szczękowych i kości nosa, w toku której zamontowano mu 8 płytek i 24 śrubki. Powód cierpiał nie tylko z tego powodu, że nie był rozpoznawany przez bliskich i znajomych, ale początkowo sam siebie nie poznawał, twarz którą widział w lustrze wydawała mu się obca i której wyglądu nie zaakceptował do chwili obecnej. Bardzo dużą dolegliwością jest również uszkodzenie narządu wzroku, także na co dzień przypominające powodowi o przebytym wypadku i to nie tylko z powodu szerokiej reaktywnej źrenicy będącej następstwem uszkodzenia zwieracza źrenicy oka lewego, rzutującej na komfort widzenia, ale również przebytej operacji pourazowej zaćmy i będącego wynikiem obrażeń dużego ryzyka odwarstwienia siatkówki przez co powód także na co dzień – jak wynika z opinii biegłej sądowej z zakresu okulistyki - unikać musi wykonywania cięższych prac zarówno w pracy zarobkowej jak i przy domu, które do momentu wypadku wykonywał bez jakichkolwiek ograniczeń. Codziennie o przebytym wypadku przypomina mu również sztywność górnej wargi, którą to dolegliwość potwierdził w/w biegły z zakresu chirurgii szczękowej, a co – jak wynikało z przesłuchania powoda – sprawie mu dyskomfort przy spożywaniu posiłków. Powód cierpi nie tylko z tego powodu, że fizycznie stał się inną osobą dla rodziny, ale również z tej przyczyny, że obawia się o swoją przyszłość zawodową, ponieważ dla niego jako pracownika fizycznego fakt przeciwwskazań do cięższej pracy, w tym podnoszenia cięższych przedmiotów, skutkuje dodatkowymi obawami o zachowanie pracy, a w konsekwencji o przyszłość rodziny. Powód zatem codziennie doznaje cierpień fizycznych i psychicznych. Z opinii biegłej psychiatry wynika m.in., że cały czas pomimo upływu blisko dwóch lat od wypadku utrzymuje się u niego stan stresu, napięcia, zdenerwowania, nawet napadów paniki, częstych obaw o przyszłość i stan jego zdrowia, skutkujących --- STRONA 6 --- ograniczeniem aktywności życiowej, stanowiących przeszkody w codziennym funkcjonowaniu i powodujących zmianę jakości nie tylko życia powoda ale i jego rodziny. W pełni potwierdzało to przesłuchanie powoda i zeznania jego żony przesłuchanej w charakterze świadka o ogromnym cierpieniu psychicznym powoda oraz towarzyszących mu również obecnie dolegliwościach bólowych – a nie tylko w okresie ciężkiej rekonwalescencji powypadkowej związanej m.in. z bolesnym zdejmowaniem opatrunków i wyciąganiem szwów, przyjmowaniem przez 8 tygodni tylko płynnej diety - których w żadnym wypadku nie oddaje procentowe określenie uszczerbku na zdrowiu. Podkreślić należy, że nie ma żadnego uzasadnienia ustalanie wysokości zadośćuczynienia w przeliczaniu na procent trwałego uszczerbku na zdrowiu. Procentowy stopień uszczerbku na zdrowiu w żaden sposób nie determinuje zakresu doznanej krzywdy, ani w sensie czasowym, ani rozmiaru doznawanych cierpień. Innymi słowy nawet niewielki uszczerbek na zdrowiu skutkować może znacznymi cierpieniami, a tym samym wpływać na rozmiar krzywdy (por: wyrok Sądu Apelacyjnego w K.z 5 sierpnia 2014 r. sygn. akt I ACa 350/14 LEX nr 1498921; wyrok Sądu Apelacyjnego w S.z 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I ACa 255/14, LEX nr 1499045). Zresztą na marginesie wskazać można, że o orientacyjnym charakterze procentowo określonego uszczerbku na zdrowiu świadczy fakt, że jak wskazał pozwany w odpowiedzi na pozew strona pozwana wysokość trwałego uszczerbku na zdrowiu powoda w toku swojego przedsądowego postępowania określiła na 38%. Na koniec tej części rozważań wskazać należy, że jak wynikało z przesłuchania powoda oraz zeznań jego żony, wypadek - jak sugerowali to powodowi funkcjonariusze policji i co pośrednio wynika z dokumentacji dotyczącej wypadku - nie był wynikiem nieumyślnego zachowania sprawcy wypadku, a jego celowego działania, co zwiększyło poczucie krzywdy powoda, że sprawca chcąc sam pozbawić się życia przedmiotowo potraktował powoda doprowadzając do jego bardzo dolegliwych, wyżej opisanych obrażeń ciała, których skutki towarzyszyć będą powodowi do końca życia. Reasumując stwierdzić należy, że skoro dochodzona z tytułu zadośćuczynienia kwota nie mogła zostać uznana za wygórowaną, Sąd na podstawie wyżej wskazanego przepisu zasądził tą kwotę w całości. W ocenie Sądu zdrowie jest dobrem szczególnie cennym. Przyjmowanie niskich kwot zadośćuczynienia w przypadkach tak rozległych następstw wypadku prowadziłoby do niepożądanej deprecjacji tego dobra. Zgodnie z art. 444 § 1 zd. 1 k.c. w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. Przepis ten uzasadniał uwzględnienie w całości roszczenia odszkodowawczego powoda o zwrot poniesionej przez niego kwoty 1.000 zł na zakup soczewki stenopeicznej. Z przedłożonego potwierdzenia przelewu (k.22) wynikało, że w dniu 24 stycznia 2014 r. powód poniósł koszt zakupu soczewki stenopeicznej w wysokości 1.000 zł. Z opinii biegłej sądowej z zakresu chorób oczu A. S. jednoznacznie wynikało, że był to zakup celowy, konieczny, nierefundowany i pozostający w związku z leczeniem skutków wypadku z dnia 23 września 2013 r. Pomiędzy w/w wypadkiem oraz poniesionym przez powoda kosztem zakupu soczewki zachodził zatem adekwatny związek przyczynowy w rozumieniu art. 361 k.c., który w świetle powołanych przepisów uzasadniał uwzględnienie w całości roszczenia o zwrot poniesionej kwoty 1.000 zł. Zgodnie z art. 189 k.p.c. powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. W orzecznictwie sądowym podnosi się, że po wprowadzeniu w życie art. 442 1 k.c. pokrzywdzony może nie mieć interesu prawnego w żądaniu ustalenia odpowiedzialności pozwanego za szkody mogące powstać w przyszłości, ze względu na regulację zawartą w art. 442 1 § 3 k.c., która eliminuje niebezpieczeństwo upływu terminu przedawnienia roszczenia o naprawienie szkody na osobie wcześniej niż szkoda ta się ujawniła. Wyeliminowanie niebezpieczeństwa upływu terminu przedawnienia roszczenia samo przez się nie oznacza jednak, że powód nigdy nie będzie miał interesu prawnego, w żądaniu ustalenia odpowiedzialności pozwanego za szkody mogące powstać w przyszłości, ponieważ interes ten może być uzasadniony złagodzeniem trudności dowodowych w ewentualnym przyszłym procesie, powodowanych upływem czasu między wystąpieniem zdarzenia wywołującego szkodę a dochodzeniem jej naprawienia (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w K.z dnia 20 stycznia 2014 r., I ACa 763/13, LEX nr 1428063). Pod rządem art. 442 1 § 3 k.c. powód dochodzący naprawienia szkody na osobie może mieć zatem interes prawny w ustaleniu odpowiedzialności pozwanego za szkody mogące powstać w przyszłości (por. --- STRONA 7 --- uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2009 r., III CZP 2/09, OSNC 2009/12/168, OSP 2010/6/63, Biul.SN 2009/2/10, M.Prawn. 2009/17/951-952). Powód w toku niniejszej sprawy udowodnił, że ma interes prawny w ustaleniu na przyszłość odpowiedzialności pozwanego za szkody jakie mogą powstać w związku z wypadkiem z dnia 23 września 2013 r. Jak wynikało bowiem z opinii biegłych sądowych skutki wypadku na zdrowiu powoda nie tylko będą utrzymywać się do końca jego życia – w związku z czym powód wymaga i będzie wymagał stałej kontroli okulistycznej - ale istnieje realne niebezpieczeństwo pogorszenia stanu jego zdrowia np.: związane z ryzykiem odwarstwienia się siatkówki, czy też niezakończonym procesem leczenia skutków psychicznych wypadku. Pozwany z uwagi na uwzględnienia powództwa w całości jest stroną przegrywającą proces w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 98 § 1, 3 i 4 k.p.c. w zw. z § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.461) zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Jednocześnie Sąd na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U.2014.1025 j.t.) w zw. z art. 98 § 1 k.p.c. nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodka (...) w R. kwotę 6.429,80 zł z tytułu należnych w sprawie kosztów sądowych, na które złożyły się wydatki w łącznej wysokości 1.379,80 zł na wynagrodzenie biegłych sądowych, którzy wydali opinie w niniejszej sprawie oraz opłata stosunkowa od pozwu w wysokości 5.050 zł, której powód nie miał obowiązku uiszczać w związku ze zwolnieniem go od kosztów sądowych postanowieniem z dnia 29 lipca 2014 r. ZARZĄDZENIE 1) odnotować; 2) odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełn. pozwanego; 3) akta przedłożyć z wpływem lub za miesiąc. R., 11 czerwca 2015 r.