Postanowienie II C 252/10

--- STRONA 1 --- | Sygn. akt II C 252/10 | WYROK | W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ | Dnia 14 września 2011r. | Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek (... w R. Wydział II Cywilny | w składzie: Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Renata Kopala | Protokolant: Jolanta Bober po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2011r. w R. sprawy z powództwa Z. Ł. (Ł.) | przeciwko Skarbowi Państwa — Prezesowi Sądu Okręgowego w G. i Prezesowi Sądu Okręgowego w O. o zapłatę | 1) | oddala powództwo, | 2) | oddala wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. | Sędzia: | Sygnatura akt IIC 252/10 | Powód Z. Ł. wnosił o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezesa Sądu Okręgowego w.G. i Prezesa Sądu Okręgowego wO. kwoty 319.900 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 17 sierpnia 2010 roku i zasądzenie kosztów postępowania. (k.1i 52) Na dochodzoną kwotę składać się miały: kwota 284.900 zł tytułem należnej powodowi renty inwalidzkiej wstrzymanej w okresie od 13 maja 1998 roku do dnia wypłaty, 27,500zł z tytułu nieotrzymywanego przez powoda węgla w naturze, kwota 7500 zł z tytułu niemożności korzystania z ulg przy leczeniu w Polsce od roku 1998 r. | W sprecyzowanym na rozprawie w dniu 27 kwietnia 201 r (k. 52) uzasadnieniu pełnomocnik powoda wyjaśniał, że w/w kwot domaga się z tytułu szkody wyrządzonej powodowi wadliwymi orzeczeniami: wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodka (...) w R. z dnia 22 września 2002 roku w sprawie IX U 588/01 i wyrokiem Sądu Okręgowego wo. z dnia 15 maja 2007 roku w sprawie V U 1307/07 . Zdaniem powoda wyroki te są sprzeczne z art. 1 pkt 4 i art. 7 umowy polsko-niemieckiej z 1975 roku. Za szkodę do dnia wszczęcia postępowania przez Wydział R. Zagranicznych Zakładu (...) w O. odpowiedzialność zdaniem powoda ponosi Skarb Państwa — Prezes Sądu Okręgowego w Gliwicach, a Prezes Sądu Okręgowego w Opolu ponosi odpowiedzialność za szkodę od dnia „kiedy sprawa trafiła do ZUS w O. do nadal. Szkoda powodowi została wyrządzona przez fakt bezprawnego wstrzymania wypłaty renty wypadkowej , a wadliwe orzeczenia w/w sądów spowodowały, że renta ta powodowi nie jest wypłacana do dnia dzisiejszego. | | | | --- STRONA 2 --- | | Pozwany Skarb Państwa wnosił o oddalenie powództwa podnosząc, że — co strona powodowa sama przyznała - nie zostały wydane żadne orzeczenia stwierdzające niezgodność z prawem orzeczeń uznawanych przez powoda za wadliwe, zatem brak jest przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego wskazanej w art. 417'$kpc, na który to przepis powoływał się powód. Ponadto pozwany podniósł zarzut przedawnienia roszczenia wynikający z art. 442 '$1 kc podnosząc że wiedzę zarówno o powstałej hipotetycznie szkodzie jak i osobie zobowiązanej do jej naprawienia powód posii dał już w momencie zakończenia postępowań sądowych w sprawach IX U 5882/01, co miało miejsce w dniu wydania wyroku Sądu Apelacyjnego w K.w dniu 12.09.2006 roku (III AUa 979/06) , a w przypadku sprawy toczącej się przed Sądem Okręgowym wO.- w dacie wyroku w sprawie VU 1307/09 w dniu 15.05.2007 roku. Podniósł ponadto to że powód nie wykazał by na wskutek działań strony pozwanej poniósł jakikolwiek uszczerbek o charakterze majątkowym. (k. 25-30, 63-66) | | Sąd ustalił następujący stan faktyczny (dla przejrzystości zdarzeń i faktów przedstawiony w sposób chronologiczny w punktach) : | | 1: 13 września 1978 roku — Powód Z. Ł. uległ wypadkowi w pracy, który spowodował uraz kręgosłupa i inwalidztwo IL a później III grupy, W związku z tym posiadał przyznane w dniu 2.01 stycznia 1980 r. przyznano powodowi prawo do renty wypadkowej. Rentę tę powód otrzymywał do 31 marca 1989 roku , R. ta została mu wstrzymana wobec wyjazdu powoda do Niemiec. 2 | od 01 lutego 1990 roku powód w Niemczech otrzymał rentę z tytułu niezdolności do wykonywania zawodu , która nie jest rentą wypadkową gdyż zdarzenia nie uznano za wypadek przy pracy według prawa niemieckiego. 3. 28 września 1999r powód wystąpił w Polsce o przyznanie renty wypadkowej w związku z wypadkiem przy pracy z 13 września 1978 roku 4. 14 kwietnia 2000 roku- Biuro Rent Zagranicznych ZUS wydaje decyzję odmawiającą rozpatrzenia wniosku wskazując, że właściwym organem jest właściwa niemiecka instytucja ubezpieczeniowa na podstawie umowy z 09 października 1975 roku między Polską Rzeczpospolitą Ludową a Republiką Federalną Niemiec o zaopatrzeniu emerytalnym i wypadkowym albowiem powód w 1989 roku przesiedlił się i zamieszkuje w Niemczech. Powód wniósł odwołanie. 5. 05 lipca 2000 roku - wyrok Sądu Okręgowego w W. oddalający odwołanie powoda. Następnie powód wniósł do Sądu Okręgowego wG. o nakazanie organowi rentowemu wydania decyzji przyznającej mu rentę wypadkową. | 6. 06 grudnia 2000 r. - wyrok Sądu Okręgowego w Gliwicach oddalający odwołanie powoda o nakazanie wydania decyzji ZUS O/R.. TA 31 marca 2001 r Powód złożył ponowny wniosek o rentę wypadkową i uzyskał informację o braku podstaw do wszczęcia postępowania | --- STRONA 3 --- | | 8. | 12 czerwca 2001 r.- kolejny wniosek powoda, który to wniosek organ rentowy rozstrzygnął w ten sposób, że poinformował powoda pismem z dnia 24 lipca 2001 , iż do rozpoznania wniosku właściwą jest niemiecka instytucja ubezpieczeniowa. Powód wniósł odwołanie w trybie art. 477ze znaczkiem 984 kpc w związku z niewydaniem decyzji przez ZUS O/R. (k.2 -odwołanie powoda) | 9. | 22 października 2002 roku - wyrok Sądu Okręgowego w Gliwicach, Ośrodka (...) w R. i sprawie IX U 5882/01 oddalający odwołanie.( k. 66- wyrok). Powód wniósł apelację. | 10. 21 lipca 2004 r. — wyrok Sądu Apelacyjnego w K. w sprawie III AUa 435/03 zmieniający wyrok Sądu Okręgowego w G., Ośrodka (...) w R. w sprawie IX U 5882/01z dnia 22 października 2002 roku i ustalający , że renta z tytułu wypadku przy pracy należna ubezpieczonemu Z. Ł. przysługuje od 13 maja 1998 roku. (k. 98- wyrok). Od tego wyroku kasacje wniósł pozwany ZUS O/ R.. | 11. 07 marca 2006 r.- wyrok Sądu Najwyższego uchylający zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 21 lipca 2004r. i przekazujący sprawę Sądowi Apelacyjnemu w K. do ponownego rozpoznania (k. 152- wyrok) | 12: 12 września 2006 r. —wyrok Sądu Apelacyjnego wK., którym Sąd uchyla zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję ZUS O/R. z dnia 24 lipca 2001 roku | i sprawę przekazuje do rozpoznania bezpośrednio do Biura Rent Zagranicznych | Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W..(k. 182) | 13. | 07.11.2006 Biuro Rent Zagranicznych ZUS W W. przekazało sprawę do (...) Biura (...) w ZUS O /W.(k. 197 -pismo ZUS O/R. z 12.12.2006 r). Powyższe Sąd ustalił na podstawie akt IX U 5882/01 Sądu Okręgowego w Gliwicach, Ośrodka (...) w R, zgodnie z numerami kart wskazanymi w nawiasach. 14. | | 05 stycznia 2007 roku — decyzja ZUS O/O. Wydziału (...) Umów Międzynarodowych odmawiająca wnioskodawcy prawa do przyznania renty wypadkowej- w wykonaniu wyroku Sądu Apelacyjnego wK. z dnia 12 września 2006 roku. Odtej decyzji Z. Ł. składa odwołanie do Sądu Okręgowego w O. (k. 6) | 15. | 15 maja 2007 roku — wyrok Sądu Okręgowego w Opolu oddalający odwołanie. Od tego wyreku powód nie wywiódł skutecznie środka zaskarżenia i wyrok ten uprawomocnił się . (k. 31-wyrok) | | Powyższe Sąd ustalił na podstawie akt Sądu Okręgowego w O.V U 1307/07. | 16. | 11 stycznia 2010 r. Z. Ł. złożył do organu rentowego wniosek o podjęcie wypłaty renty z tytułu wypadku przy pracy . Rozpoznając ten wniosek organ rentowy zwrócił się do niemieckiej instytucji ubezpieczeniowej celem ustalenia czy zaistniały przesłanki wskazane w art. 114 ustawy z dnia 17.12.198 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych pozwalające na wznowienie postępowania w sprawie o rentę wypadkową zakończonego prawomocnymi decyzjami z dnia 05.01.2007 roku i zdnia 10.03.2008 r. Do dnia dzisiejszego nie została podjęta decyzja w :j sprawie. --- STRONA 4 --- dz 26 stycznia 2010 r. — ZUS O/ O. skierował do Z. Ł. pismo informujące o czynnościach ZUS wskazanych w punkcie 16. 18. 03.02.2010 —powód składa odwołanie od „decyzji” z dnia 26 stycznia 2010 roku do Sądu Okręgowego w G., Ośrodka (.)wR. 19. 20. 13 lipca 2010r. Sąd postanowieniem w sprawie IX U 652/10 odrzuca odwołanie , a Sąd Apelacyjny w K. postanowieniem z dnia 11 października 2010 roku oddala zażalenie powoda na postanowienie z dnia 13 lipca 2010 roku wydane w sprawie IX U 652/10 Powyższe ustalono na podstawie kart: 2, 6, 16,20,30 akt IX U 652/10 Powód otrzymuje obecnie tzw. rentę starczą(emeryturę) za przepracowane lata przyznaną mu przez organ rentowy w Niemczech w wysokości ok. 1100 euro miesięcznie. Korzysta w Niemczech z odpowiedniego ubezpieczenia i możliwości bezpłatnego leczenia . Sąd zważył: Powód wymienionych w pozwie kwot domagał się z tytułu szkody jaką poniósł w związku | z bezprawnym zdaniem powoda wstrzymaniem wypłaty renty wypadkowej, którą przyznano mu w związku z wypadkiem przy pracy z dnia 13 września 1978r. Rentę tą wstrzymano powodowi od 01 kwietnia 1989 roku. Szkoda jaką poniósł z tytułu niewypłacania mu renty wypadkowej Z. Ł. wiąże z wydaniem wadliwych (w ocenie. powoda) orzeczeń: wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodka (...) w R. z dnia 22 września 2002 roku w spławie IX U 588/01 i wyrokiem Sądu Okręgowego w O. z dnia 15 maja 2007 roku w sprawie V U 1307/07. Jako podstawę prawną roszczenia powód wskazał art. 417'$2 ke który stanowi : „Jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej”, Z wyżej wskazanego przepisu wynika, że przesłanką odpowiedzialności Skarbu Państwa wyrządzonej przez wydanie orzeczenia jest : - po pierwsze - wydanie prawomocnego orzeczenia, - po drugie stwierdzenie we właściwym postępowaniu niezgodności tego orzeczenia z prawem. | Przepis art. 417!$2 kc zgodnie z. art. 4 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U.10.155.1037) ma zastosowanie do orzeczeń , które uprawomocniły się od 17 października 1997 roku, przy czym termin przedawnienia roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej wydaniem prawomocnego orzeczenia, które uprawomocniło się po 17 października 1997 r. a przed 01 września 2004 r. nie rozpoczyna biegu przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ( tj. 25 września 2010 roku). Ponadto zgodnie z ust.3 cytowanego wyżej art.4 od orzeczeń które uprawomocniły się w okresie od 17 października 1997 roku do 01 września 2004 roku skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona w terminie 2 lat od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. W stosunku do wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach , Ośrodka (...) w R. zdnia 22 września 2002 roku w $prawie IX U 588/01 nie została spełniona przesłanka prawomocności o której mowa w art. 417'$2 kc . Wyrok ten nigdy się nie --- STRONA 5 --- | | | | uprawomocnił, a na skutek kolejnych orzeczeń Sądu Najwyższego z 07 marca 2006 roku (pkt 11 stanu faktycznego) i wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z dnia 26 września 2006 roku (pkt 12 stanu faktycznego) został uchylony. Brak zatem podstaw do przyjęcia odpowiedzialności Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Okręgowego w G. za szkodę wyrządzoną wydaniem tego wyroku i powództwo w tym zakresie jest nieuzasadnione . | Co do wydania wadliwego wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 15 maja 2007 roku w sprawie V U 1307 podnieść należy, że wyrok ten uprawomocnił się zdniem 06 czerwca 2007 roku bowiem powód nie zaskarżył go, a jeg0 wniosek o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem jako wniesiony po terminie został odrzucony. ( k.37 akt Sądu złe w Opolu V U 1307/07.) Z. Ł. nie złożył w odpowiednim terminie skargi o stwierdzenie niezgodności z priwem tego orzeczenia. | Warunkiem dochodzenia od Skarbu Państwa odszkodowania zgodnie z art. 417 '$2 kc jest uzyskanie prejudykatu stwierdzającego , że prawomocne orzeczenie „które wyrządziło szkodę jest niezgodne z prawem. Brak takiego orzeczenia w stosunku do wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 15 maja 2007 roku w sprawie V U 1307/07 oznacza, że przesłanka ta nie została spełniona i nie ma podstaw do uznania odpowiedzialności Skarbu Państwa- Prezesa Sądu Okręgowego wO. za szkodę wyrządzoną wydaniem wyżej wymienionego wyroku. | Mając powyższe na uwadze powództwo należało oddalić. | Z uwagi na skomplikowany charakter prawny niniejszej sprawy, oraz fakt, że powód postanowieniem z dnia26 października 2010 roku w sprawie II Co 61/10 został częściowo zwolniony od kosztów sadowych Sąd mA zasadzie art. 102 kpe odstąpił od obciążania go kosztami postępowania, a wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów mimo oddalenia powództwa oddalil. | | l l | | | | I | | | | | | | | | | |