Postanowienie II C 189/13 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 listopada 2013 roku Sąd Okręgowy w

--- STRONA 1 --- Sygn. akt II C 189/13 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 listopada 2013 roku Sąd Okręgowy w Łodzi II Wydział Cywilny Przewodniczący SSO Adam Kmieciak Protokolant Monika Bartos po rozpoznaniu w dniu 29 października 2013 roku w Łodzi sprawy z powództwa W. K. przeciwko Skarbowi Państwa – Sąd Okręgowy w Ł., Skarbowi Państwa – Sąd Rejonowy (…) w Ł. o zapłatę 1. umarza postępowanie w sprawie co do żądania zapłaty; 2. oddala powództwo w pozostałej części; 3. zasądza od powoda na rzecz Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego kwotę 1.560 (jeden tysiąc pięćset sześćdziesiąt) złotych. UZASADNIENIE W pozwie, który wpłynął do Sądu Okręgowego w Łodzi w dniu 09 maja 2011 r., powód W. K. wniósł o zasadzenie od Skarbu Państwa – Ministra (…) kwoty 20.000 zł tytułem odszkodowania za szkodę wyrządzoną powodowi przez bezpodstawne i bezprawne --- STRONA 2 --- pozbawienie go prawomocnymi postanowieniami sądowymi konstytucyjnego prawa do sądu w obronie prawa powoda naruszonych przez pracodawcę w procesie oceny pracownika samorządowego, co przyczyniło się do znacznego pogorszenia sytuacji powoda. Powód zdarzenia szkodzącego upatrywał w wydaniu w dniu 22 stycznia 2008 r. przez Sąd Rejonowy (…) w Ł. Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie o sygn. akt X P 1073/07 postanowienia o odrzuceniu pozwu przeciwko pracodawcy – Urzędowi Miasta Ł. – o uchylenie oceny pracownika samorządowego (pozew k. 2-3). W postanowieniu wydanym w dniu 03 czerwca 2011 r. Sąd Okręgowy w Łodzi uznał się za niewłaściwy i przekazał sprawę do rozpoznania do Sądu Rejonowego dla Warszawy- Śródmieścia w Warszawie (postanowienie k. 6). W piśmie procesowym z dnia 05 września 2011 r. powód zmodyfikował powództwo , żądając odszkodowania/zadośćuczynienia w kwocie 5.000 zł oraz oficjalnego przeproszenia go przez Ministra Sprawiedliwości za niesłuszne potraktowanie przez wymiar sprawiedliwości poprzez odmówienie prawa do sądu (pismo – zmiana pozwu k. 14). W odpowiedzi na pozew z dnia 02 lutego 2012 r. pozwany Skarb Państwa – Minister (…) w oparciu o art. 67 § 2 k.p.c. wniósł o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego w miejsce Skarbu Państwa – Ministra (…): Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego dla (…) w Ł. i Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Okręgowego w Ł. jako że źródłem roszczeń powoda są czynności podejmowane przez funkcjonariuszy tych Sądów oraz o przekazanie sprawy do rozpoznania właściwemu Sądowi Rejonowemu w Ł. na podstawie art. 29 k.p.c. Z ostrożności procesowej pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (odpowiedź na pozew k. 24-26). W piśmie procesowym z dnia 02 maja 2012 r. W. K. zmodyfikował powództwo w ten sposób, że wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa – Ministra (…) kwoty 10.000 zł tytułem odszkodowania/zadośćuczynienia . Powód wskazał jako sąd właściwy do rozpoznania sprawy Sąd Rejonowy w Ł. oraz jako pozwanego : Skarb Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego (…) w Ł. oraz Skarb Państwa – Prezesa Sądu Okręgowego w Ł. (pismo z 02.05.2012 r. k. 34). W piśmie procesowym z dnia 07 maja 2012 r. powód wniósł o przekazanie sprawy według właściwości do Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi (pismo z 07.05.2012 r. k. 39). Postanowieniem wydanym w dniu 11 maja 2012 r. w sprawie o sygn. akt I C 1351/11 Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie : zwolnił od udziału w sprawie w charakterze pozwanego Skarb Państwa – Ministra (…) , wezwał do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Skarb Państwa – Sąd Okręgowy w Ł. i Skarb Państwa – Sąd --- STRONA 3 --- Rejonowy (…) w Ł. oraz stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu (…) w Ł. (postanowienie k. 42). Postanowieniem wydanym w dniu 17 lipca 2012 r. w sprawie o sygn. akt I C 804/12 Sąd Rejonowy (…) w Ł. stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Ł. jako właściwemu rzeczowo (postanowienie k. 57). W piśmie procesowym z dnia 21 września 2012 r. powód cofnął żądanie oficjalnego przeproszenia go przez Ministra (…) za niesłuszne potraktowanie go przez wymiar sprawiedliwości poprzez odmówienie prawa do sądu, o którym mowa w pozwie (pismo z 21.09.2012 r. k. 67) . W odpowiedzi na pozew z dnia 12 kwietnia 2013 r. pozwani : Skarb Państwa – Sąd Okręgowy w Ł. i Sąd Rejonowy (…) w Ł. zastępowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa wniósł o oddalenie powództwa w całości jako bezzasadnego i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego Skarbu Państwa kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. Pozwany podniósł również zarzut przedawnienia dochodzonego przez powoda roszczenia , albowiem w chwili wniesienia pozwu upłynęły trzy lata od daty kiedy powód dowiedział się o rozstrzygnięcia sądu odwoławczego oddalającego jego zażalenie na postanowienie o odrzuceniu pozwu (odpowiedź na pozew k. 87-92). Na rozprawie w dniu 16 lipca 2013 r. powód ponownie zmodyfikował powództwo, cofając pozew o zapłatę i wnosząc o przeproszenie go przez pozwanego na piśmie za przyczynienie się do naruszenia jego dobra osobistego w postaci prawa do sądu i czci (protokół rozprawy z 16.07.2013 r. – 00:00:54). W piśmie z dnia 30 lipca 2013 r. powód sformułował tekst żądanych przeprosin za uniemożliwienie mu obrony jego czci na drodze postępowania sądowego (pismo powoda z 01.08.2013 r. k. 105). W piśmie z dnia 02 września 2013 r. pozwany Skarb Państwa – Sąd Okręgowy w Ł. i Sąd Rejonowy (…) w Ł. zastępowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa , wniósł o oddalenie powództwa w kształcie określonym pismem z 30 lipca 2013 r. oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego Skarbu Państwa kosztów procesu według norm przepisanych , w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. Jednocześnie, wobec cofnięcia pozwu o zapłatę, stosownie do art. 203 § 2 k.p.c. pozwany wniósł o przyznanie od powoda kosztów procesu , w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa – prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa , według norm przepisanych. Pozwany podniósł, że jego działanie nie nosiło znamienia bezprawności, a nadto powód nie wykazał ani nawet nie uprawdopodobnił, że wyniku działań pozwanego doszło do --- STRONA 4 --- obiektywnego naruszenia jakiegokolwiek z jego dóbr osobistych (pismo pozwanego k. 108- 110). W piśmie złożonym na rozprawie w dniu 29 października 2013 r., stanowiącym replikę na stanowisko pozwanego, powód wywiódł, że zasadność żądania przez niego przeprosin wynika z bezprawności orzeczeń sądów , albowiem w okolicznościach sprawy, przy zastosowaniu prawidłowych technik interpretacji stanu prawnego, wobec jego zupełnej jasności, nie istniała możliwość dojścia do dwóch sprzecznych ze sobą wyników , miedzy którymi sądy musiałyby dokonywać wyboru, ważąc różne względy. Wadliwość rozstrzygnięć sądów nie była wynikiem niejasnego stanu prawnego, lecz tendencyjnego rozpoznania sprawy. Skutkiem odmówienia powodowi prawa do sądu było wypowiedzenie mu przez pracodawcę umowy o pracę . Sądy wprawdzie nie naruszyły bezpośrednio czci powoda, ale odmawiając bezpodstawnie i bezprawnie prawa do sądu w sprawie dotyczącej ochrony dobrego imienia – czci naruszonej wydaniem niesprawiedliwej oceny , przyczyniły się do tego, że naruszenie czci powoda mogło zostać dokonane (pismo powoda z 28.10.2013 r. k. 114-115) . Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Powód W. K. od 11 marca 2003 roku był pracownikiem Urzędu Miasta Ł. , zatrudnionym na stanowisku inspektora w Biurze (…), podlegającym na mocy art. 17 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych okresowej ocenie kwalifikacyjnej pracownika samorządowego. W październiku 2007 r. przełożony powoda wystawił mu ocenę negatywną. Powód złożył odwołanie w sprawie oceny kwalifikacyjnej do Prezydenta Miasta Ł. , który pismem z dnia 30 listopada 2007 r. poinformował powoda o utrzymaniu w mocy przyznanej oceny negatywnej. W dniu 20 grudnia 2007 r. W. K. złożył w Sądzie Rejonowym (…) w Ł. pozew o uchylenie wystawionej mu oceny pracownika samorządowego. W ocenie powoda, podczas procedury dokonywania oceny doszło do szeregu nieprawidłowości , które powinny skutkować uchyleniem oceny i ponownym jej przeprowadzeniem. (arkusz oceny okresowej k. 7-15, odwołanie k. 16-19, , decyzja k. 20 , pozew k. 2-4 załączonych akt sprawy X P 1073/07 Sądu Rejonowego (…) w Ł., zeznania powoda – protokół rozprawy z 29.10.2013 r. – 00:12:00). Postanowieniem wydanym w dniu 22 stycznia 2008 r. w sprawie o sygnaturze akt X P 1073/07 Sąd Rejonowy (…) w Ł. odrzucił pozew W. K. na podstawie art. 199 § 1 pkt 1 k.p.c. , to jest z uwagi na niedopuszczalność drogi sądowej. --- STRONA 5 --- W ocenie sądu rejonowego, przepisy art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 22.03.1990 r. o pracownikach samorządowych , § 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania ocen kwalifikacyjnych pracowników samorządowych oraz regulamin dokonywania okresowych ocen kwalifikacyjnych pracowników Miasta Ł. zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych oraz kierowników jednostek organizacyjnych Miasta Ł. zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych oraz kierowników jednostek organizacyjnych Miasta Ł. w sposób kompleksowy regulują tryb i sposób dokonywania oceny kwalifikacji pracownika samorządowego i sposób oraz tryb wnoszenia odwołania od oceny kwalifikacji. Przepisy te nie przewidują możliwości odwołania się pracownika samorządowego od dokonanej oceny kwalifikacji do sądu pracy (postanowienie k. 45-49 załączonych akt sprawy X P 1073/07 Sądu Rejonowego (…) w Ł.). W. K. od powyższego rozstrzygnięcia wywiódł zażalenie , które Sąd Okręgowy w Ł. postanowieniem wydanym w dniu 25 kwietnia 2008 r. w sprawie o sygn. akt VII Pz 37/08 oddalił , podzielając w całości ocenę sądu pierwszej instancji (postanowienie k. 76-79 załączonych akt sprawy X P 1073/07 Sądu Rejonowego (…) w Ł.). Odpis postanowienia doręczono powodowi osobiście w dniu 05 maja 2008 r. (zwrotne poświadczenie odbioru k. 83 załączonych akt sprawy X P 1073/07 Sądu Rejonowego (…) w Ł.). W maju 2008 r. powodowi wypowiedziano umowę o pracę z trzymiesięcznym okresem wypowiedzenia. W. K. po poradę prawną w przedmiocie ewentualnego złożenia skargi kasacyjnej udał się w maju 2008 roku do dwóch adwokatów. Prawnicy odradzali wniesienie skargi , wskazując na wysokie koszty i małe szanse na jej uwzględnienie, wobec czego powód zrezygnował z zamiaru zaskarżenia postanowienia sądu odwoławczego skargą kasacyjną . W. K. zdecydował się wnieść pozew w sprawie niniejszej po tym jak przeczytał w dzienniku „(…)” wycinek prasowy odnoszący się do orzeczenia Sądu Najwyższego z 2009 r. w sprawie II PK 226/08 , w którym Sąd Najwyższy uznał za dopuszczalną drogę sądową w sprawie, w której mianowany pracownik samorządowy kwestionuje okresową ocenę dokonaną na podstawie art. 17 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych i po uzyskaniu wglądu w treść uzasadnienia orzeczenia , w którym Sąd Najwyższy użył takiej samej argumentacji jak powód w pozwie do sądu pracy i zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu pozwu (zeznania powoda – protokół rozprawy z 29.10.2013 r. – 00:08:53, 00:20:15) Powyższy stan faktyczny był między stronami bezsporny. --- STRONA 6 --- Sąd zważył, co następuje: Powództwo jako bezzasadne podlegało oddaleniu. W niniejszej sprawie powód wystąpił o nakazanie przeproszenia go przez stronę pozwaną za naruszenie jego dóbr osobistych . Kwalifikacja materialnoprawna jego roszczeń może następować zatem na gruncie art. 23 k.c. i art. 24 k.c.. W myśl art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Powołany przepis nie zawiera definicji dóbr osobistych, jak również nie stanowi zamkniętego katalogu tych dóbr. Jego treść wyraźnie wskazuje, że oprócz przykładowo wskazanych dóbr osobistych istnieją także inne, z których każde zasługuje na ochronę. Ochrona dóbr osobistych może być realizowana za pomocą różnych środków i mieć zarówno charakter niemajątkowy, jak i majątkowy. Zgodnie z art. 24 § 1-2 k.c. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Cywilnoprawna ochrona dóbr osobistych przysługuje więc przed bezprawnym naruszeniem dobra osobistego, rozumianym jako zachowanie sprzeczne z normami prawa lub zasadami współżycia społecznego, bez względu na winę, a nawet świadomość sprawcy. Bezprawność naruszenia dobra osobistego jest przy tym objęta domniemaniem, co wynika wprost z treści art. 24 § 1 k.c. W sprawie o ochronę dóbr osobistych, Sąd powinien w pierwszym rzędzie ustalić, czy do ich naruszenia doszło. Dopiero w razie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie, jest uprawniony oceniać czy działanie pozwanego naruszyciela było bezprawne (tak: wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 13.03.2013 r. , sygn. I ACa 24/13, Lex nr 1312017, wyrok Sądu Najwyższego z 12 lipca 2002 r., sygn. V CKN 1095/00, LEX nr 74494, wyrok Sadu Apelacyjnego w Katowicach z 15.11.2011 r., sygn. I ACa 509/11, Lex nr ). Dowód, że dobro osobiste zostało zagrożone lub naruszone, ciąży na osobie poszukującej ochrony prawnej. Osoba ta winna również podać, jakie dobro osobiste zostało naruszone (bądź zagrożone). Natomiast na tym, kto podjął działanie zagrażające dobru osobistemu innej osoby lub naruszającej to dobro, spoczywa ciężar dowodu, że nie było ono bezprawne. --- STRONA 7 --- W niniejszej sprawie powód żądanie pozwu uzasadniał faktem pozbawienia go możliwości ochrony swoich praw przed sądem (konstytucyjnego prawa do sądu) i pośrednie przyczynienie się przez stronę pozwaną do naruszenia czci powoda . Powoda obciążał obowiązek wykazania, że na skutek prawomocnego odrzucenia pozwu w prawie X P 1073/07 Sądu Rejonowego (…) w Ł. zostało naruszone jego dobro osobiste. Na taką wykładnię art. 24 i art. 448 k.c. wskazuje doktryna i utrwalone orzecznictwo (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 7 kwietnia 2009 r. I PK 210/08, M.P. Pr. 2009/12/642, z dnia 17 czerwca 2004 r. V CK 609/03, niepubl.). Do wypełnienia tego obowiązku nie doszło w rozpoznawanej sprawie, ponieważ powód powoływał się na naruszenie prawa do sądu. Prawa do sądu przewidziane w art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i w art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4 listopada 1950 r. (dalej E.k.p.c.), nie można zaliczyć do kategorii dóbr osobistych objętych art. 23 k.c. Obecnie w doktrynie i judykaturze przeważa pogląd, że dobra osobiste, ujmowane są w kategoriach obiektywnych, jako wartości o charakterze niemajątkowym, ściśle związane z człowiekiem, decydujące o jego bycie, pozycji w społeczeństwie, będące wyrazem odrębności fizycznej i psychicznej oraz możliwości twórczych, powszechnie uznane w społeczeństwie i akceptowane przez system prawny. Nierozerwalne związanie tych wartości, jako zespołu cech właściwych człowiekowi, stanowiących o jego walorach, z jednostką ludzką wskazuje na ich bezwzględny charakter, towarzyszący mu przez całe życie, niezależnie od sytuacji w jakiej znajduje się w danej chwili. Katalog dóbr osobistych, wymienionych w art. 23 k.c., pozostających pod ochroną prawa cywilnego jest otwarty i wraz ze zmianami stosunków społecznych mogą pojawiać się i znikać pewne dobra, co jednak nie oznacza, że należy do niego zaliczyć prawo do sądu. Jest ono gwarantowane wymienionymi przepisami E.k.p.c. i Konstytucji nie może być zaliczone do kategorii wartości stanowiących dobro osobiste jednostki, ponieważ jest uprawnieniem przyznanym jej tymi regulacjami w związku z funkcjonowaniem w określonej sferze życia społecznego. Nie ma podstaw do przyjęcia, że wszystkie prawa podstawowe objęte E. k.p.c. oraz wolności i prawa osobiste wymienione w Konstytucji (art. 38 do 56) powinny być chronione za pomocą środków wskazanych w art. 24 k.c., do czego dojść może, jeśli naruszenie ich doprowadzi zarazem do pogwałcenia dobra osobistego. W świetle powyższego zapatrywania , wyrażonego przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 06 maja 2010 r. w sprawie o sygn. akt II CSK 640/09 , podzielanego przez Sąd orzekający w sprawie niniejszej , brak jest podstaw do uznania, że na skutek działania pozwanego doszło do naruszenia dobra osobistego określanego przez powoda jako prawo do sądu. Nawet jednak w razie przyjęcia odmiennego poglądu, w realiach sprawy niniejszej nie można uznać że powód został pozbawiony prawa do sądu . Powód skorzystał z możliwości zaskarżenia niekorzystnego dlań orzeczenia do sądu odwoławczego i świadomie zrezygnował z wniesienia skargi --- STRONA 8 --- kasacyjnej pod wpływem opinii dwóch adwokatów. Ryzyko wyboru doradców prawnych spoczywało na powodzie. W. K. w toku procesu nie wykazał ani nawet nie uprawdopodobnił , że w wyniku działań podjętych przez pozwanego doszło do naruszenia jakiegokolwiek innego dobra osobistego. Na gruncie polskiego prawa cywilnego przyjmuje się obiektywna teorię pojmowania naruszenia dóbr osobistych . Ocena, czy doszło do zagrożenia naruszeniem bądź naruszenia dobra osobistego dokonywana jest pod kątem skutków wywołanych w świecie zewnętrznym. Ocena ta musi być przy tym dokonana przy stosowaniu kryteriów obiektywnych. Istotne jest bowiem nie subiektywne odczucie osoby żądającej ochrony prawnej, ale obiektywna reakcja opinii publicznej (tak: Sąd Najwyższy w wyroku z 26 października 2001 r., V CKN 195/01, LEX nr 53107; por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 28 sierpnia 1996, I ACr 341/96, OSP 2/97, poz. 42, wyrok SA w Warszawie z 12.03.2013 r., sygn. I ACa 1034/12 , Lex nr 1298984 ). Jeśli chodzi o cześć człowieka, o tym czy do naruszenia dóbr osobistego doszło , decyduje obiektywna ocena okoliczności a nie subiektywne odczucie zainteresowanej osoby (tak SN w wyroku z 06.10.1969 r. sygn. I CR 305/69, Lex nr 6576). W sprawie najwyższej brak jest okoliczność świadczących o obiektywnym naruszeniu czci powoda. Sam W. K. w treści przeprosin , jakich żądał od strony pozwanej , wskazał, że do naruszenia doszło w jego subiektywnym odczuciu, co stwarza podstawy do oddalenia powództwa. Wreszcie, na marginesie rozważań można również podnieść, że nawet jeśli uznać za zasadny zarzut naruszenia czci powoda na skutek otrzymania negatywnej oceny okresowej pracownika samorządowego, to brak jest znamienia bezpośredniości działania pozwanego . W judykaturze i piśmiennictwie prawa cywilnego podnosi się , że z treści art. 24 § 1 zdanie pierwsze k.c. wynika, że ochronie podlega jedynie to dobro, które zostało naruszone bezpośrednio w takim rozumieniu, że tego naruszenia musi dokonać "bezpośrednio" sprawca szkody (wyrok SA we Wrocławiu z 21.11.2012 r., sygn. I ACa 1170/12, Lex nr 1289588) . Powód sam uznał, że strona pozwana jedynie w sposób pośredni przyczyniła się do naruszenia jego czci negatywną oceną okresową dokonana przez pracodawcę . Brak znamienia bezpośredniości naruszenia był kolejnym argumentem za oddaleniem powództwa . Wreszcie, nawet jednak w razie uznania , że pozwany naruszył dobro osobiste powoda, działaniom Skarbu Państwa w sprawie W. K. nie sposób przyznać znamienia bezprawności. Każde naruszenie dobra osobistego uznawane jest zasadniczo za bezprawne, tj. sprzeczne z normami prawa stanowionego, jak i zasadami współżycia społecznego. W świetle treści art. 24 § 1 k.c., w zakresie ochrony dóbr osobistych istnieje domniemanie bezprawności naruszenia dobra osobistego. To zatem strona pozwana, której przypisuje się naruszenie cudzego dobra osobistego winna wykazać, że naruszenie to nie było bezprawne. --- STRONA 9 --- Do okoliczności wyłączających bezprawność należą np. zgoda poszkodowanego, działanie w ramach obowiązku prawnego, wykonywanie własnego prawa podmiotowego, obrony koniecznej, czy wreszcie działanie podjęte w obronie uzasadnionego interesu społecznego lub prywatnego. Zarówno Sąd Rejonowy (…) w Ł. jak i Sąd Okręgowy w Ł. działały w ramach obowiązującego porządku prawnego . Działanie w ramach obowiązującego porządku prawnego, by wyłączyć bezprawność, musi być dokonane w granicach określonych tym porządkiem prawnym, to jest pozostawać w zgodzie z obowiązującymi przepisami, powinno być rzeczowe, obiektywnie podjęte z należytą ostrożnością i przez osobę uprawnioną. Nie może wykraczać poza niezbędną dla określonych prawem celów potrzebę w zakresie wyrażonych ocen (wyrok SA w Łodzi z 10.10.2012 r. , sygn. I ACa 707/12, Lex nr 1237055). Orzeczenia Sądu Rejonowego (…) w Ł. i Sądu Okręgowego Ł. spełniają opisane powyżej warunki. Okoliczność , że po prawomocnym odrzuceniu pozwu w sprawie W. K. zapadło przed Sądem Najwyższym orzeczenie , które pozwalałoby mu oceniać orzeczenia z 22 stycznia 2008 r. i 25 kwietnia 2008 r. jako błędne , nie czyni działania pozwanego bezprawnym. Pogląd Sądu Najwyższego wiąże Sąd tylko w danej sprawie. Pozwany nie zamknął powodowi drogi do wniesienia skargi kasacyjnej , to powód zdecydował się jej nie wnosić. Pozwany Skarb Państwa nie może w tym procesie ponosić odpowiedzialności za kształt obowiązującego prawa w zakresie procedury wnoszenia skargi kasacyjnej ani za skutki zaniechania powoda. Nie jest zresztą powiedziane , że w razie skutecznego złożenia skargi kasacyjnej, zapadłoby orzeczenie tożsamej treści z tym wydanym w sprawie II PK 226/08, korzystne dla W. K. . Niejednokrotnie w historii Sądu Najwyższego zdarzało się bowiem , że to samo zagadnienie prawne było rozstrzygane w sposób odmienny w innym składzie orzekającym. Z uwagi na podniesione powyżej argumenty, Sąd oddalił powództwo o ochronę dóbr osobistych – nakazanie przeproszenia powoda przez pozwanych. W. K. na rozprawie w dniu 16 lipca 2013 r. cofnął powództwo w zakresie roszczenia majątkowego. Stosownie do treści art. 203 § 1 k.p.c. pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia - aż do wydania wyroku. Pozew cofnięty nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa. Na żądanie pozwanego powód zwraca mu koszty, jeżeli sąd już przedtem nie orzekł prawomocnie o obowiązku ich uiszczenia przez pozwanego (art. 203 § 2 k.p.c.) W myśl art. 355 k.p.c. , Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew lub jeżeli wydanie wyroku stało się z innych przyczyn zbędne lub niedopuszczalne. Strona pozwana nie sprzeciwiła się cofnięciu pozwu, wnosząc o zasądzenie od powoda na podstawie art. 203 § 2 k.p.c. kosztów procesu, w tym --- STRONA 10 --- kosztów zastępstwa procesowego. Wobec braku podstaw do uznania że cofnięcie pozwu jest niedopuszczalne z uwagi na sprzeczność z prawem lub zasadami współżycia społecznego bądź zmierzanie do obejścia prawa (art. 203 § 4 k.p.c.) , Sąd umorzył postępowanie w sprawie (punkt 1 wyroku). O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. , statuującego zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Zgodnie z powołanym przepisem, strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony (art. 98 § 3 k.p.c.). Stronom reprezentowanym przez radcę prawnego lub rzecznika patentowego oraz Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa zwraca się koszty w wysokości należnej według przepisów o wynagrodzeniu adwokata (art. 99 k.p.c.) . Stawka minimalna wynagrodzenia radcy Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa w sprawach o ochronę dóbr osobistych wynosi 360 zł , natomiast w sprawach, w których wartość przedmiotu sporu wynosi od 5.000 do 10.000 zł – 1.200 zł (zgodnie z § 6 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu- tekst jednolity – Dz.U. z 2013 r. , poz. 461 w związku z art. 203 § 2 k.p.c.). W razie zmiany w toku postępowania wartości stanowiącej podstawę obliczenia opłat, bierze się pod uwagę wartość zmienioną, poczynając od następnej instancji (§ 5 ust. 2 cytowanego rozporządzenia).