Postanowienie II C 159112

--- STRONA 1 --- Sygn. akt II C 159112 {la podslewie uslauqr z dnfa 6.09.2061 r. 0 dostepie WYROK do lniurmacjz publicznej Dz. U. 112 poz. 1193 2 péin. 2m. _ Przekazano informacje publiczna w rnrmie W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 1 1 _i “” “@1111 111211wzonei ........... 1' time r na wlsko wnioskudawcy Dnia 22 listopada 2012 1. '  .......1...... ............... ................. Sqd Okregowy w Warszawie II Wydzial Cywilny w skladzie nastepujapym: was ”“i°Sk°daw°*' Przewodniczqcy: SSR (de1.) Katarzyna Waseficzuk Protokolant: Aleksandra Pawlowska . po rozpoznaniu W Warszawie na rozprawie w dniu 22 listopada 2012 r. sprawy ~ z powédztwa K. P. i A. P. przeciwko Skarbowi Pafistwa reprezentowanemu przez Wojewode (...) i Ministra Trensportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej 0 zaplate I. oddala powédztwo, II. nie obciaga K. P. i A. P. obowiqzkiem zwrotu na rzecz Skarbu Palistwa Prokuratorii Generalnej Skarbu Paiistwa kosztéw zastepstwa procesowego. Sygn. akt 11 c 159/12 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 24 lutego 2012 r. powodowie K. P. oraz A. P. wniesli 0 zasddzenie ed Skarbu Pafistwa — " Prezydenta W. kwot po 267 000 21 na rzecz kazdego z nich wraz z ustawowymi odsetkami 0d dnia Wydania wyroku do dnia zapiaty z tytulu szkody, jakq poniesli w zwiagku z wydaniem wadliwego orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia 16 Iipca 1954 r., utrzymanego nastepnie W mocy decyzjq Ministerstwa G0 spodarki Komunalnej z dnia 29 listopada 1954 r., odmawiaj apych przyznania prawa wlasnosci czasowej na podstawie dekretu z dnia 26 paidziernika 1945 1'. 0 wlasnosci i uzytkowaniu gruntéw na obszarze W., co skutkowalo utratq praw do nieruchomosci polozonej u zbiegu ulic (...) w W., hip. (...) (...). W uzasadnieniu wskazali, Ze Minister Infrastruktury stwierdzil niewainosé tych decyzji decyzjq z dnia 17' grudnia 2007 r., utrzymanq W mocy, W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, decyzjq z dnia 26 sierpnia 2008 r. Podnieéli, Ze sq nastepcami prawnymi (W 1/3 kazde z nich) dawnego wspélwlaéciciela W ‘/2 czesci opisanej powyiej nieruchomoéci. Powyzsze otworzylo powodom droge do domagania sie od Skarbu Pafistwa odszkodowania za pozbawienie ich praw do przedmiotowej nieruchomosci i oddanie gruntu we wladanie innym osobom. Jako podstawe dochodzonych roszczefi wskazali art. 160 k.p.a. Stwierdzili takze, Ze 21020113’ pozew jest wyrazem przekonania, Ze ewentualny zarzut przedawnienia powinien zostaé potraktowany jako . naduiycie przez pozwanego prawa, gdyz powédka niezwiocznie vvystqpila 0 odszkodowemie do wlasciwego l organu, a powodem przedawnienia bylo opieszale rozpoznawanie przez te organy skiadanych wnioskéw. Ponadto powodowie wniesli 0 zasqdzenie od pozwanego na rzecz kaidego Z nich kosztéw postepowania, W tym kosztéw zastepstwa procesowego wedhlg norm przepisanych, a. takie 0 zawieszenie niniejszego p0 stepowania do czasu zakoficzenia postepowania administracyj nego 0 odszkodowanie, toczapego sie W trybie art. 215 ustawy 0 gospodarqe nieruchomosciami (pdzew Wraz z uzasadnieniem k. 16). . W odpowiedzi na pozew pozwany Skaib Pa.r'1stwa — Prezydent W. zastepowany przez Prokuratorie Generalnq Skarbu Pafistwalwniésl 0 oddalenie powbdztwa i zesqdzenie kosztdw procesu, podnoszap i2 Prezydent W. nie jest wiasciwym statio fisci Skarbu Paflstwa W niniejszym postepowaniu, gdyi nie jest nastepcq prawnym organéw, ktdre wydaly Wadliwe decyzj e, tj. Prezydium Rady Narodowej W. oraz Ministerstwa Gospodarki Komunalnej. Jednoczesnie wniési 0 oznaczenie Wojewody (...) oraz Ministra Transponu Budownictwa i --- STRONA 2 --- Gospodarki Morskiej jako materialnoprawnych reprezentantéw Skarbu _Pa1'1stWa, a takze 0 oddalenie Wniosku powodéw o zawieszenie postepowania Z uwagi na brak przeslanek z art. 177 § 1 pkt 3 k.p.c. Podniosl ponadto zarzut przedawnienia roszczenia (odpowiedi na pozew k. 4550). Sqd ustalii nastepuj apy stan faktyczny: Nieruchomosé polofzona u zbiegu u1ic(...)w W., objeta hip. (...) (...) stanowila Wspéiwlasnosé P. P. i C. D. (1) W czesoiach réwnych, to jest po ‘/2. Przedmiotowa nieruchomosé jest poioiona na obszarze objetym dzia1anien1 dekretu Z dnia 26 paidziernika 1945 r. 0 Wlasnosci i uzytkowaniu gnlntow na obszarze W. (bezsporne). Z dniem Wejscia W Zycie dekretu (...), tj. z dniem 21 paédziernika 1945 r. nieruchomosci (...), W tym grunt przedmiotowej nieruchomoéci, na podstawie art. I dekretu przesziy na W13.SI‘10§é gminy W., a od 1950 r., z chwfla, likwidacji gmin na wlasnoéé Skarbu Pafistwa. W dniu 27 maja 1990 r. przedmiotowy grunt stal sie w1asno§cia,Dzie1nicy Gminy (...), zaé. w dniu 25 marca 1994 r. przeszedl na w1asno§é Gminy (...) ‘ Obecnie powyzsza niemchomoéé polozona jest W obrebie (...) i wchodzi W sldad dzialek ewidencyj nych oznaczonych numerami: nr (...)  bedqcych W uzytkowaniu wieczystym lub stanowiqcych W18.SI10§¢ oséb fizycznych. Spadek p0 P. P., zmarlym W dniu 20 paidziernika 1974 r., nabyliz G. P., J. A., K. P. i A. P. po ‘A czesci spadku kazde z nich. Spadek po G. P., zmaflej W dniu 14 listopada 1992 r., nabyliz J. A., K. P. i A. P. p0 113 czesci spadku kazde z nich. Spadek po J. A., zmarlej w dniu 24 wrzeénia 1997 r., naby1a G. W. W caiosoi. Spadek po C. D. (1), zmar1ej W dniu 2 sierpnia 1978 r., nabyli: S. D. (1), T. D. (1) i H. S. po 1/3 czeéci spadku kazde Z nich. Spadek po H. S., zmaflej W dniu 291istopada 1985 r., nabyl D. L. W calosci. Spadek po S. D. (1) nabyli: C. D. (2), S. D. (2), A. C. oraz M. D.. Spadek po S. D. (2), zmarlym W dniu 271ist0pada 1997 r., nabyli: A. D. (1), P. D. oraz R. D.. Spadek po C. D. (2), zmartej wdniu 13 lipca 2002 r., nabyli: A. C. W 2/6 czesci, M. D. W 2/6 czesci, P. D. W 116 czesci oraz R. D. W U6 czeéci. Spadek po T. D. (1), zmarlym W dniu 12 paidziernika 1995 r., nabyliz T. D. (2), 1. P. oraz J. D. po 1/3 czesci spadku kaide z nich. Spadek po T. D. (2), zmarlej W dniu 22 maja 2000 r., nabyliz I. P. oraz I. D. po 112 ozesci spadku kazde z nich. Spadek p0 J. D., zmarlyrn W dniu 23 marca 2009 r., nabyli: K. S. oraz A. D. (2) po 1/2 czeéci spadku kazde z nich. W dniu 20 grudnia 1948 r. dotyohczasowi Wlaéciciele nieruchomosci (...) P. P. i C. D. zlozyli Wniosek 0 przyznanie prawa W%asn0sci czasowej do przedmiotowej nieruchomosci na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 paidziemika 1945 r. 0 WiIE1S110§C1 i uzytkowaniu gruntow na obszarze W.. Orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej W (...) z dnia 16 lipca 1954 r. odméwiono bylyin W'1flSC1C1€1OH1 ustanowienia prawa Wlasnosci czasowej do przedmiotowej nieruchomosci, uzasadniajqc odmowe tym, Ze zgodnie 2 planem zagospodarowania przestrzennego teren nieruchomosci (...) przy ul. (...) rdg (...) jest przeznaczony pod spéidzielcze budownictwo mieszkaniowe i dalsze korzystanie z przedmiotowego gruntu przez dotychczasowych Wlascicieli, W ocenie organu 0rzekaja,cego, nie da sie pogodzié z przeznaczeniem terenu przewidzianym W planie zagospodarowania przestrzennego, W zwizgzku z czym organ nie mégk przyznaé wnioskodawcom Zqdanego prawa. Decyzjqz dnia 29 listopada 1954 r., 111' (...), Minister Gospodarki Komunalnej utrzymai W mocy powyisze orzeczenie. » . ‘ ' Decyzjqz dnia 17 grudnia 2007 r., nr nr (...), Minister Infrastruktuty stwierdzil niewaznosé deoyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia 29 listopada 1954 Ar. i utrzymanego niqw mooy orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W W. z dnia 16 lipca 1954 r. W uzasadnieniu podniesiono, Ze zardwno orzeozenie adrninistracyjne Prezydium Rady_Nar0d0wej W W., jak rowniez deoyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej byly wadliwe, gdyi zgodnie z planem zagospodarowania, grunt przedmiotowej nieruchomosci byl przeznaczony pod zabudowe mieszkaniowa, zas W orzeczeniu z dnia 16 Iipea 1954 r. nie ustalono, czy korzystaniez p0Wy2sz_ej niemchomosci byio rzeczywiécie sprzeczne z jej przeznaczeniem W obowiqzuj etcym Wowczas planie zabudowy. Zaznaczono réwniez, Ze organy Wyciajape Wadliwe decyzje nie przeprowadziiy W sposéb Wnikliwy postepowania dowodowego ani nie wyj asni1y Wyczerpuj acco stanu --- STRONA 3 --- prawnego i faktycznego przedrniotowej sprawy. W tresci decyzji Wskazano, Ze jest ona ostateczna, a odwoianie od niej nie przyshlguje (k. 1015). ' 1 Decyzjq z dnia 26 sierpnia 2008 r. Minister Infrastruktuty utrzymal W mocy deoyzje Z dnia 17 grudnia 2007 r. (k. 1 6 1 9). W dniu 19 grudnia 2008 r. K. P., powolujqc sie na decyzje Ministra Infrastruktury I11‘ (...), 2102}/1a Wniosek do Urzedu W. Biura Gospodarki Nieruchomosciami Wydzialu Spraw Dekretowych i Zwiqzkow Wyznaniowych o przyznanie odszkodowania za utraconq dzialke (k. 20). Pismem z dnia 28 kwietnia 2009 1'. Urzqd Miasta W. poinformowak powodke, Ze W zwiqzku z uchyleniem decyzji odmawiaj a,cych przyznania Wiasnosci czasowej do rozpoznania pozostaje Wniosek 0 jej przyznanie, a zgodnie z Wyrokiem Naozelnego Sqdu Administracyj nego z dnia 19 lutego 1998 r., dopiero odmowa uwzglednienia Wniosku 0 ustanowienie uzytkowania Wieczystego lub umorzenie postepowania administracyjnego W tej kwestii daje podstawe do rozstrzygniecia sprawy  odszkodowania. W zwiqzku z powyzszym Urzqd W. przekazal wniosek Wraz z dokumentacjq do Dzialo Nieruchomosci Dekretowych Miasta W. W celu jego rozpatrzenia w trybie art. 7 dekretu z dnia 26 paédkiernika 1945 r. o Wiasnosci i uzytkowaniu gruntow na obszarze W. (k. 2122). W Wyniku rozpoznania wniosku dekretowego, decyzjqz dnia 20 stycznia 201 1 r., Prezydent Miasta W. odn16Wi1 ustanowienia prawa uiytkowania Wieczystego do przeclmiotowego gruntu stanowiqcego obecnie dzia1ki W obrebie (...): nr (...), po1oZonego przy ul. (...). W uzasadnieniu Wskazal, Ze teren ten mogkby zostaé oddany W uzytkowanie Wieczyste by1ym W1a§cicieIom z uwagi na spelnienie Warunkow przewidzianych przez art. 7 dekretu, ale obecnie nie jest to mozliwe 2 uwagi na fakt, Ze ezesé nieruchomosoi pozostaje W uiytkowaniu Wieczystym, a ezesé stanowi przedmiot prawa wiasnosci osob fizycznych (k. 2327). W dniu 30 maroa 2011 r. powodka Wysta,pi1a do Prezyclenta W. z kolejnym Wnioskiein o ustalenie . odszkodowania za utraoonq nieruchomosé polozonqw W. przy ul. (. ..) r6g ul. (. ..), oznaczonq hip. (.. .) (. . .)(k. 28). W odpowiedzi na powyzszy Wniosek U1zed Miasta W. poinformowal, iz z uwagi na koniecznosé zgromadzenia ca1osci dokurnentacji dotyezapej zajeeia powyiszej nieruchomosoi pod inwestycje, nie jest moiliwe rozpatrzenie Wniosku o odszkodowanie za Wyzej Wymienionq nieruchornosé W terminie okreslonym W art. 35 § 3 k.p.a. Jednoozesnie na podstawie art. 36 § 1 Ic.1g.a. Urzqd Miasta W. poinformowal, Ze decyzja W przedmiotowej sprawie zostanieWydana do dnia 31 paidziernika 2011 r. (k. 29). Wobec niedotrzymania przez Urzagzl Miasta W. zakreslonego terminu zakoficzenia sprawy, powédka K. P. zwrocila sie o pomoc do profesj onalnego pelnomocnika i ustalila, 2e postepowanie 0 przyznanie odszkodowania toozy sie na podstawie art. 21,5,ustaWy_o_go_spodarce nieruchonlosoiaini i nie ma nic wspolnego ze stwierdzeniem niewainoéci decyzji z I954 roku. ‘ W zwiqzku z tym, W dniu 24 lutego 2012 r. wnieéli do Sqdu Okregowego W Warszawie II Wydzialu Cywilnego przedmiotowy pozew z tytu1u szkody poniesionej W zwiqzku z Wydaniem niezgodnych z prawem decyzji 2 1954 roku. dowodyr decyzja Ministra Infrastruktury z dnia 1 7 grudnia 2007 r. k. I015. decyzja Minz'stra Infrastruktwfy z dnia 26 sierpnia 2008 r. k. 1 619, wniosekpowddki do Urzegdu Miasta W. z dnia 19 grudnia 2008 r. Zc. 20, pismo Urzegdu Miasta W z dnia 28 kwietnia 2009 r. k. 2122, decyzja Prezydenta Miasta W. z dnia 20 stycznia 2011 r. k. 2327, wniosekpowédki do Prezydenra Miasta W z dnia 30 marca 2011 r. k. 28, pismo Urzedu Miasta W z dniu 27 czerwca 20.11 r. k. 29 Powyzszy stan faktyczny Sa,d usta1i1 na podstawie wyzej wymienionych dowodow W postaci ziozonych do akt niniejszej sprawy kopii dokumentow, takich jak decyzje administraeyjne, wnioski K. P. z dnia 19 grudnia 2008 r. oraz Z dnia 30 marca 2011 r. kierowane do Urzedu Miasta W. i Prezydenta W., a takie pisma Urzedu Miasta W. z dnia 28 kwietnia 2009 roku oraz z dnia 27 czerwca 2011 r. kierowane do powodow. Prawdziwosé i autentycznosé powyiszych dokumentow 11.16 byla kwestionowana przez Zadna, ze stron postepowania. Zaznaczyé trzeba, Ze ustalaj do stan faktyczny W zakresie ustalenia komu W dacie Wej scia W Zycie dekretu z 1945 roku przys1ugiWa1o prawo Wlasnoéci, a takze jakie osobysa, spadkobiercami bylych WiflSC1C1611 Sqd oparl sie na uzasadnieniu decyzji administracyjnych, gdyi — po pierwsze okolicznosci te nie by1y kwestionowane, a po drugie  Wobee uwzglednienia zarzutu przedawnienia dalsze badanie" tych kwestii by1o zbedne. --- STRONA 4 --- Sad zWa2y1 co nastepuje: Po zapoznaniu sie ze zgromadzona W sprawie dokumentacja Sad uznai, Ze zgioszony przez pozwanego zarzut przedawnienia roszczenia powodow jest uzasadniony. , W pierwszej kolej nosci naiezy sie odniesé do zarzutu niewlasciwego oznaczenia statio fisci Skarbu Panstwa W niniej szej sprawie. Rada Narodowa W. stanowiia terenowy organ Wladzy pafistwowej i podstawowy organ tzW. samorzadu spoieoznego istniej acy W W. i W WojeW6dztWie(...) odpowiednio W latach 19441990 i 19751990. Na mocy ustawy z 20 marca 1950 o jednolitosci Wiadzy pafistwowej, zlikwidowario urzad prezydenta W.oraz (...) starostwa miejskie, przeksztaicajac je W 6 dzielnic ( (...), (...), (...), (...), (...) i(...)). Dzielnicowe Rady Narodowe, zgodnie z zasada zwierzchnosci, Zostaly podporzqdkowaiie Radzie Narodowej W., a ta Radzie Patistwa. Urzad prezydenta miasta Zostai zastapiony przez organ kolegialny — Prezydium Rady Narodowej W., bedace jednoczesnie Wewnetrznym organem Rady. Prezydium Rady Narodowej W. bylo organem terenowej, jednolitej administracji paaistwowej stopnia wojewodzkiego. Obecnie organem administracji pafistwowej szczebla Woj ewodzkiego dzialaj acym na obszarze wlasciwosci Sadu Okregowego W Warszawie jest Wdj e_Woda (...). Z kolei Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej jest nastepca, prawnym Ministra Gospodarki Komunalnej, bedacego organem Wiasciwym do rozpoznawania odwoiafi od negatywnych orzeozefi Prezydium rady Narodowej W W. W przedmiocie odmowy ustanowienia prawa Wiasnosci ozasowej W oparoiu o przepisy dekretu Z dnia 26 paidziernika 1945 roku. W zwiazku z powyzszym Prezydenta W. zwolniono od udzialu W sprawie i Wskazano, jako jednostki wlasciwe do reprezentowania Skarbu Pafistwa W niniej szym postepowaniu Woj ewode (...) i_Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej . Powodowie Wnosiii o przyznanie im odszkodowania za szkode,jaka,ponies1i W Wyniku Wydania Wadliwych decyzji administracyjnych, tj. orzeozenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia 16 lipca 1954 r. oraz deoyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia 29 listopada 1954 r., utrzyrnuj acej W mocy powyzsze orzeczenie, na podstawie ktorych odmowiono im przyznania prawa Wiasnosci czasowej (obeonie uzytkowania wieczystego) do nienichomosoi polozonej W W. przy ul. (...) rog ul. (...) oznaczonej hip. (...) (...). W niniejszym postepowaniu dochodzili odszkodowania za czesé tej nieniehomosci, zgodnie z udziaiern swoj ego poprzednika prawnego Wynoszaoego %, przy uwzglednieniu udzia16W poWod6W W spadku (tj. po 11’3). Kwestie odpowiedzialnosci odszkodowawozej organow administraoji pafistwowej za szkode Wyrzadzona, decyzja administracyj nan, reguluje W obecnie obowiamijacym stanie prawnym art. 417 1 § 2 k.c., ktory Wszedl W Zycie W dniu 1 Wrzesnia 2004 r. W nastepstwie uchwalenia ustawy 11i_a'_17 gze1jWca. 200_4_r o Z1T11§J}16 t_1_staW\§_ z d . Kodeks cyj»gi1i1y_o_ra;z_nie1<t_61'ych innych ustaw (Dz. U. Nr 162, poz. 1692). Ustawa ta postanowieniem z it_._2_ M uchyliia art. 160 k.;g.a. W caiosci W jego dotychczasowym brzmieniu. Jednoozesnie jednak, zgodnie zart; 5 Wspomnianej ustawy nowelizuj acej z dnia 17 czerwca 2004 r., do zdarzefi i stanow prawnych powstaiych grzed dniem Wejscia W Zycie niniejszej ustawy stosuje sic; przepisy a1jt_._417, art. 419, art. 420. art. 4201. art. 420 i art. 421 k,e_, oraz art. 153. art. 160__i_art,__16_1 §_5 k.p.a., W brzmieniu obowiazujacym do dnia Wejscia W Zyeie niniejszej ustawy. " W zwiazku z tym, i2 zdarzenia prawne, ktorych dotyczy niniej sze rozstrzygniecie miaiy miej see przed dniem 1 Wrzesnia 2004 r., zastosowanie W niniej szej sprawie znajdzie art. 160 k.p.a. W jego brzmieniu obowiazuj acym przed dniem I Wrzesnia 2004 r. » . Artyku1 160 k.p.a. zakladal dwuetapowy tryb dochodzenia odszkodowania, W ktoryrn W pierwszej kolejnosci orzekai organ administracji publicznej (art. 160 § 4 k.p.a.). Z kolei stosownie do art. 160 § 5 k.p.a. strona niezadowolona z przyznanego jej odszkodowania przez organ mogla Wniesé powodztwo do sadu powszechnego. Cytowane przepisy okreslaiy kolejnosé czynnosoi, ktorych podj ecie Winno poprzedzaé Wytoczenie powodztwa przed sadem powszechnym. A Na tle sformuiowania art. 5 ustawy zmieniaj acej powstaly Watpliwoéci, co do zakresu stosowania art. 160 przy ozym generalnie W orzeczniotwie nie bylo Watplixvosci, 2e po uchyleniu ;_a_1 administracyjna droga dochodzenia odszkodowania jest Wylaczona, a powodztwo naleiy skierowaé od razu do sadu powszechnego. Spor dotyozy1natomiastzakresu dalszego stosowzmia art. 160 § 1. 2. 3 i 6 1g,p,a, Ostatecznie Watpliwosoi te Wyjasnii S€(C1.Naj,Wy2SZYW uchwale peinego skiadu Izby Cywilnej z dnia 31 marca 2011 roku (III CZP 112;’ 10), W ktorej Wskazai, i2 W sprawach o naprawienie szkody Wyrzadzonej Wydaniem decyzji administracyj nej Zdarzeniem Wywoiuj acym szkode W rozumieniu art. 5 ustawy nowelizuj acej jest samo --- STRONA 5 --- Wydanie ostatecznej Wadliwej decyzji. Jeieli zatem ostateczna Wadliwa decyzja zostaia Wydana przed dniem 1 Wrzesnia 2004 r., do odpowiedzialnosci odszkodowawozej ma zastosowanie art. 160 § 1. 2. 3 i 6 k.p.a_._, choéby ostateezna decyzje nadzoroza Wydano po dniu 31 sierpnia 2004 r. Jednoczesnie Sad Najwyzszy podkreslii, ze dla stanow faktycznyoh odpowiadajacych sprawie niniejszej nie znaj duje zastosowania art. 160 § 4 i 5 k.]_g.a. przewiduj acy odrebny, aclministracyjny tryb dochodzenia odszkodowania przez osobe poszkodowana Wadiiwa deoyzja administracyjna. Uzasadnii to stanowisko wynikiem dzialania podstawowej, W dziedzinie prawa procesowego, reguiy hezposredniego stosowania nowego p1"aWa(Wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 16 kwietnia 2009 roku, I CSK 524/08). PoWo1ana uehwaia Sadu Naj Wyzszego jest niewatpliwie uwaiana za najwazniej sza W zakresie ustalenia zakresu stosowania art. 160 k.p.a., jednak — jak juz zaznaczono powyzej — identyozne stanowisko odnoénie braku podstaw do stosowania art. 160 § 4 i 5 k.p.a. W sytuacji, gdy decyzja niezgodna Z prawem zosta1a Wydana przed 1 wrzesnia 2004 r., a decyzje stwierdzajaca ta okolicznosé po tym dniu, Sad Najwyzszy iNacze1ny Sad  Administracyjny zaj moWa1 W Wielu Wczesniej szych orzeczeniach (m.in. W uchwale Sadu Najwyzszego z dnia 6 iistopada 2008 r., III CZP 101/08, Wyroku Naczelnego Sqdu Administracyjnego W Warszawie z dnia 24 _ Wrzesnia 2009 r., I OSK 1388708, Wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 4 pazdziernika 2006 r., I OSK 207706, niepub1.). W konsekwencji naleiy uznaé, 2e W doktrynie i orzecznictwie generalnie nie bylo Watpliwosci, ze art. 160 § 4 i 5 k.p.a. (tryb administracyjny dochodzenia roszcze1i)nie bedq miaiy zastosowania do rozpoznawania Wnioskow o odszkodowanie, gdyz W1asoiWe do dochodzenia oclszkodowania za szkode Wyrza,dzona, Wadliwa, deoyzja administracyjna podjeta przed tym dniem jest  bez wzgiedu na dziefi Wydania ostatecznej decyzji nadzorczej  tylko postepowanie przed sadami powszechnymi, a administracyjna droga clochodzenia odszkodowania jest W tych sprawach Wylaczona. W zwiazku z tym art. 160 § 4 k.p.a. nie mogi mieé zastosowania W odniesieniu do ostatecznej deoyzji nadzorczej z 2007 roku, a Wystapienie przez powodke z Wnioskami o odszkodowanie W trybie administracyj nym nie stanoWi1o czynnosci przed organem powolanym do rozpoznawania tego rodzaju spraw i nie przerywalo biegu przedawnienia. Zgodnie z art. 160 § 1 k.p.a. (ktory biorac powyzsze rozwazania pod uwage znaj duje zastosowanie W przedmiotowej sprawie), stronie, ktora poniosia szkode na skutek Wydania decyzji z namszeniem przepisu a_rt. 156 § 1 k.p.a. albo stwierdzenia niewainosci takiej decyzji, sluzy roszozenieo odszkodowanie za poniesiona rzeczywista szkode, ohyba ze ponosi ona Wine za powstanie okolieznosci Wyrnienionych W tym przepisie. W mysl art. 160 § 3 k.p.a., odszkodowanie przysiuguje od organu, ktory Wydai deeyzje z naruszeniem przepisu i art. 156 § 1 k.p.a., chyba ze Wine za powstanie okolicznosci Wymienionych W tym przepisie ponosi inna strona postepowania dotyczacego tej decyzji; W tym ostatnim przypadku roszczenie 0 odszkodowanie siuzy W stosunku do strony Winnej powstania tych okolicznosci. Zgodnie z art. 160 § 6 k.p.a., roszezenie 0 odszkodowanie przedawnia sie z uplywem trzech lat od dnia, W ktorym staia sie ostateezna deoyzja stwierdzaj aoa niewaznosé deoyzji Wydanej z naruszeniem przepisu _ albo decyzja, W ktorej organ stwierdzii, W mysl art. 158 § 2 k.p.a., Ze zaskarzona decyzja zostaia Wydana z naruszeniem przepisu ;iu*t_. 156 § 1 k.p.a. Na tle sformuiowania art. 160 § 6 k.g.a. Sad Najwyzszy podkreslit, i2 mozliwosé Zadania naprawienia szkody otwiera sie z chwila Wydania ostatecznej decyzji nadzorczej, ktorej irodiem jest wylacznie Wydanie wadliwej decyzji. Zgodnie z art. 127 § 3. k.p.a. od decyzji Wydanej W pierwszej instancji przez ministra lub samorzadowe kolegium odwoiawcze nie s1u2y odwolanie, jednakze strona niezadowolona z decyzji moie zwrocié sie do tego organu z Wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje sic; odpowiednio przepisy  dotyczace odWo1ai'1 od decyzji. ‘ Stwierdzié nalezy, ze decyzjaostatecznaw rozumieniu art. 16. 127 § 3 i 160 §__6_k.p.a. jest pierwsza decyzja sainorzadowego kolegium odWo1aWczego (a zatem i ministra), gdyz nie przysiuguje od niej odwoianie W administracyj nym toku instancji, nawet Wtedy, gdy strona ziozy Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o ktorym mowa W art. 127 § 3 I<.Q.E1. (tak: Sad Najwyzszy W wyroku z dnia 21 1istopada_2008 r., V CSK 204/08, OSNCZD 2009/'4/94 i SA W Warszawie W Wyroku z dnia 14 Wrzesnia 2011 r., I AC8. 258/1 1, LEX nr 1120101). ' ' W konsekwencji nalezy uznaé, ze W przedmiotowej sprawie ostateczna decyzja stwierdzajaca niewaznosé decyzji dekretowyoh Z 195.4 roku, W rozumieniu alt. 160 § 6 k.1Z1.8.., zostala Wydana W dniu 17 grudnia 2007 r. i --- STRONA 6 --- od tej daty (a nie od daty decyzji Wydanej W wyniku rozpoznania Wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) zaczai biec trzyletni termin przedawnienia roszczenia o odszkodowanie. Terrnin ten upiynai zatem W dniu 17 gmdnia 2010 r. — a nie jak twierdza poWodoWie W sierpniu 2011 roku (na marginesie nalezy Wskazaé, Ze z akt nie Wynika data jej doreczenia, Wiec termin moie roznié sie o kilka dni, co nie ma znaezenia d1a rozstrzygniecia). W tyrn tei terminie powodowie powinni ziozyé powodztwo do sadu powszechnego o przyznanie odszkodowania za utracone nieruchomosci. Pozew W przedmiotowej sprawie zostai Wniesiony do Sadu dopiero W dniu 24 lutego 2012 r., a Wiec po uptywie ok. roku i 3 miesieey od momentu up1yWu terminu przedawnienia. W tym miej sou nalezy podkresiié, Ze gdyby nawet — W zwiazku z rozbieinodciami W orzecznictwie — powodowie mieli watpliwosci, czy W ich sprawie ma zastosowanie termin przedawnienia Wynikaj any z art. 160 § 6 1(.Q.&. (trzy iata od daty Wydania ostatecznej decyzji), czy termin przedawnienia przewidziany W art. 4421 15,9, (trzy Iata od dnia, W ktorym poszkodowany dowiedzial sie 0 szkodzie i 0 osobie obowiazanej do jej A . naprawienia), to i tak nalezy stwierdzié, ze roszczenie uleglo przedawnieniu W tym samy momencie. Wwdacie Wydania ostatecznej decyzji administracyjnej powodowie mieli juz swiadomosé, ze decyzje dekretowe Byly niezgodne z prawem. Wiedzieli jakie nieruchomosci stanowiiy wiasnoéé ich poprzednika prawnego i Wiedzieli — lub z iatwoscia mogli ustalié na podstawie jawnej tresci ksiag Wieczystyeh przedmiotowych nieruohomosei stan prawn)’ nieruchomosci. Na tej podstawie mieli mozliwosé stwierdzenia, Ze fizyozny zwrot tychze nie bedzie mozliwy, gdyz prawa do niemchomosci przysluguja osobom trzecim. Nawet gdyby W toku ' postepowania pozwany podnosi1, Ze przed ponownym rozpoznaniem Wniosku dekretowego ustalenia tego dokonaé nie mozna, to istniaia mozliwosé (tak jak sie dzieje W wielu innych sprawach) zawieszenia postepowania do czasu jego rozstrzygniecia. Na podstawie zgromadzonego W spraWie materiaiu dowodowego mozna W oeenie Sadu stwierdzié, Ze Wiedze W zakresie braku moiliwosci fizycznego zwrotu nieruchornoéci powodowie posiadali, gdyz nigdy nie domagali sie jej fizycznego zwrotu, tylko od razu Wystapili 0 odszkodowanie. Fakt posiadania takiej Wiedzy przyznali zresztaw pismie z dnia 10 paidziernika 2012 r. (k. 60). Powyzsze oznacza W ocenie Sadu, Ze juz W momencie Wydania ostateeznej decyzji administracyjnej W 2007 roku poWodoWie mieli mozliwosé dokonania ooeny rozmiarow szkody i znali osobe zobowiazana do jej naprawienia. Twierdzenie, iz skorzystanie z prawa zgloszenia zarzutu przedawnienia jest sprzeczne Z zasadami Wspoizycia spoieeznego, Wyrnaga Wskazania, jakie konkretne zasady Wspolzycia spo1ecznego zostaiy przez to naruszone oraz udowodnienia faktow uzasadniaj aeych ten zarzut. Strona poWodoWa z tego obowiazku zdaniern Sadu sie nie Wywiazala. ' Podstawowym zarzutem powodow bylo przewlekle dziatanie pozwanego przy Wydawaniu kolej nyeh decyzji adrninistracyj nych, m.in. powoiywali sie na fakt, ii pomiedzy Wydaniem przez organ administracji publicznej deoyzji kasacyjnej z dnia 26 sierpnia 2008 r., a ponownym rozpoznaniem Wniosku dekretowego W dniu 20 styeznia 2011 r. mineiy ponad 2 Iata, natomiast organ administracyjny nie zatatwil sprawy W zakreslonym przez przepisy postepowania administracyj nego terminie, co przyczynilo sie do przedawnienia doehodzonego W niniej szej sprawie roszczenia. Zgodnie z trescia art. 35 § 3 k.p.a. zaiatwienie sprawy wymagaj acej postepowania Wyjasniajacego pOW1I1I‘10 nastapié nie poiniej niz W ciagu miesiaca, a sprawy szczegélnie skomplikowanej  nie poiniej niz W ciagu dwoch miesiecy od dnia Wszczecia postepowania, zas W postepowaniu odwoiawczym  W oiagu miesiaca od dnia otrzymania odwoiania. Na mocy art. 37 § 1 k.p.a; (W brzemieniu przed 2011 rokiem) na niezaiatwienie sprawy W terminie okresionym W art. 35 iub ustalonym W mysl art. 36 lub na przewlekte prowadzenie postepowania stronie s1u2y zazalenie do organu wyzszego stopnia. Zgodnie z _§i cytowanego przepisu organ Wymieniony W _§_1, uznaj ac zaialenie za uzasadnione, Wyznacza dodatkowy termin zaiatwienia sprawy oraz zarzadza Wyjasnienie przyczyn i ustalenie osob Winnych niezaiatwienia sprawy W terminie, a W razie potrzeby takze podjecie srodkow zapobiegaj aoych naruszaniu terminow zaiatwiania spraw W przysz1osci.  Maj ac na. uwadze tresé powyzszyeh przepisow nalezy Wskazaé, Ze przekroezenie terminow lub niedopeinienie Wymaganyoh formalnosci powoduje, Ze organ administracji jest W zW1oce. W takiej sytuacji strona jest uprawniona do Wniesienia zazalenia. Moze Wniesé je rowniez W sytuacji, gdy uznaje, ze wyznaczenie nowego terminu zaiatwienia sprawy nie jest zasadne. Po Wyczerpaniu srodkow zaskarzenia W administracyj nym toku . --- STRONA 7 --- instancji stronie przysfuguje moiliwosé wniesienia skargi na bezczynnosé organu administracji do wojewodzkiego sqdu administracyjnego, na ktorego obszarze wlasciwosci ma siedzibq organ administracji publicznej, ktorego dzialalnosé zostala zaskarzona. Powyisza skarga realizuje dwa celc. Z jednej strony sluiy zdyscyplinowaniu organu, ktoxy doprowadza do przcwlckloéci postqpowania administracyjnego i nie dotrzymuje terrninow rozpatrzenia sprawy, a Z drugiej, gdy W ogole nie podejmuje Zadnej czynnoéci, uwazaj qc, 2e nie istnieje oboudqzek prawny zobowiqzuj apy go do dziahmia. W tym miejscu nalezy podkreslié, Ze powodowie nie skorzystali z powyiszych slrodkow ochrony prawnej, przysluguj qcych jej na mooy powyzszych przepisow W sytuacji przewleklego dzialania organu administracji publicznej. W toku postqpowania nie zostaio wykazane, Ze brak dzialafl powodow W tym zakresie bylo usprawiedliwione Wyj qtkowymi okolicznosoiami._ W konsekwencji ~ zdaniem sqdu — nie moie powolywaé sit; obecnie na tq okolicznosé i uzasadniaé W ten sposob wniosku o nieuwzglqdnienie zarzutu przedawnienia w oparciu 0 zasacly wspolzycia spolecznego. Niewqtpliwie powodom jako osobom fizycznym, nie posiadajatcymwyksztaicenia prawniczego, trudno jest ' zrozurnieé niektore przepisy i Wybraé Wiasciwy tok postqpowania. Takie problcmy nie sqjednak wyj ajckowe gdyz ma je wiqkszoéé obywateli, ktorzy jednak muszq sobie radzié z zawitoéciami prawa. Sam brak dostateoznego rozeznania nie uzasadnia zatem nieuwzglqdnienia zarzutu przedawnienia roszczenia, gdyz stawialo by to powodkq W uprzywilej owanej sytuacji W stosunku do pozostaiych osob, a brak jest podstaw do przyj Qcia, Z6 terminy przedawnienia majq zastosowanie wylqcznie W przypadku dzia%a.nia przez profesjonalistow. Powodowie wskazywali takze, 2e przyczynq przedawnienia sic; ich roszczefi bylo nadanie przez organy administracji niepraWid%oWego biegu zlozonym Wnioskom 0 odszkodowanie. Stwierdzié naleiy, Ze wnioski powodki o przyznanie odszkodowania nie mogly zostaé — wbrew zarzutom powodki  potraktowane inaczej niz jako Wnioski zlotone W trybie art. 215 ustawv 0 gospodarce lgipruchomoécialni, a W konsekwencji powod nie mial powoclow aby wyj aéniaé o jakie odszkodowanie powodce chodzi. Jak juz powyzej Wskazano, od 1 Wrzesnia 2004 r., tj. od momentu uchylenia art. 160 k.p.a. i Wprowadzenia art. 417 ( 1) § 2 k.c. jedynym trybem _ do dochodzcnia odszkodowafi za szkody poniesione W zwiqzku z wydaniem Wadliwej decyzji administraoyjnej, ktorej niewaznosié zostala stwierclzona byla droga sqdowa. Niezgodne z prawdqjest takze twierdzenie powodki, Ze organy nie informowaly jej o zamiarze rozpoznawania Wniosku na podstawie gt1.7215 ustawy o gospodarce nieruchomosoiami. W pismie z dnia 28 kwietnia 2009 1'. (a zatem przed uplywem terminu przedawnienia) Urzqd miasta W. Wyraz'nie powodkq poinfonnowai, Ze ,,kWestie odszkodowafi za nieruchomosoi przej Qte WW. dekretem reguluje obecnie art. 215 ustawy o gospodarce niemchomosgiami”. W ocenie Sqdu inforrnacja ta jednoznacznie wskazuje na to W jakim trybie organ ma zamiar rozpoznaé Wniosek — by} to zresztqjedyny ' mozliwy tryb dochodzenia odszkodowania przed organem administracji. Powodka miala zatem ozas na owentualne skonsultowanie siq z prawnikiem juz' wowczas (co zrobila dopiero na poczqtku 2012 roku) lub zwrocenie siq 0 Wyj asnienia do urzodu i z pewnosciq uzyskalaby informacjc o Wlasoiwym trybie postqpowania. Podkresiienia talcze wymaga, ze W zlozonym wniosku powodka nie Wskazzfia, Ze dochodzi odszkodowania za Wydanie niezgodnej z prawem decyzji administracyjnej, a jedynie, Z6 domaga sir; odszkodowania za utraconq nieruchomosé. W zwiqzku z powyiszym zdaniem Sqdu to zaniedbania powodow, a nie celowe dzialania pozwanego doprowadzily do przedawnienia siq roszczenia i brak jestjakichkolwiek podstaw do obarczania odpowiedzialnoéciq za uplyw tcrminu przedawnienia pozwanego. Podstaw takich W katdym razie powodowie W niniej szej sprawie nie udowodnili, a to na nich spoczywal ciqzar wykazania naruszenia przez pozwanego zasad Wspolzycia spoiecznego. Skorzystanie z zarzutu przedawnienia roszczenia maj qtkowego, moze byé uznane za sprzeczne z zasadami Wspotzycia spolecznego (art. 5 k.c. ) jedynie w wyj qtkowych okolicznosciach, a istnienia takich W przedmiotowej sprawie powodowie nie wykazali. Z tych wzglqciu Sqd uznai, ze brak jest W éwietle zasad Wspotzycia spolecznego przeslanek do uznania, Ze powolywanie sir; przoz pozwanego na zarzut przedawnienia stanowi naduzycie prawa orazjest sprzeczne z zasadami wspolzycia spolecznego. Skutcczno podniesienie przez strong pozwanq zarzumprzedawnienia jest wystarozaj qoe do oddalenia powodztwa, tj. staje sis; zbqdne badanie pozostalych przeslanek ewentualnej odpowiedzialnoéci odszkodowawczej Skarbu Pafistwa. _ ' Z tych Wszystkich Wzglqdow i na podstawie Wyiej powolanych przepisow Sqd Okrqgowy oddalil powodztwo. --- STRONA 8 --- Kieruj qc siq dyspozycjq art. 102 k.p.c. Sqd nie uwzglodnil wniosku pozwanego o przyznanie kosztow zastqpstwa procesowego inie oboiqzyl powodow obowiqzldem zwrotwna rzecz strony pozwanej tych kosztow. Przepis ten stanowi, ii W wypadkach szczegolnie uzasadnionych Sqd mote zasqdzié od strony przegrywaj qcej tylko czqéé kosztow albo nie obciagaé jej W ogole kosztami. Zdaniem Sqdu W rozpatrywanej sprawie taki szczegolny wypadek niewqtpliwie zachodzi. W tym miejscu nalezy Wskazaé, i2 podmioty reprezentuj ape pozwanego sqto instytucje pafistwowe — pafistwowe jednostki organizacyjne powolane W celu zapewnienia ochrony prawnej praw i interesow Skarbu Palfistwa, a WiQC podmiotu niewqtpliwie ekonomicznie silniej szego. Powodowie natomiast sq osobami starszymi, ktorych jedynym irodlem utrzymania sq niezbyt wysokie éwiadozenia z ZUS. Nie posiadaja; W zasadzie Zadnego majqtku. Nadto nie ma realnych perspektyw na znaczqce polepszenie ich sytliacji materialnej W przysziosci. Sqd wziql rowniez pod uwagq, 2e W niniej szej sprawie powodowie probowali sir; domagaé odszkodowania za majqtek utracony W Wyniku nieprawidlowych dzialafl pozwanego Skarbu Pafistwa i — pomimo skutecznosci podniesionego zarzutu przedawnienia — uznai, 2e dodatkowe obciqianie powodow kosztami byloby sprzeczne z zasadami Wspolzycia spolecznego. Powyzsze okolicznosci skutkowaiy zatem decyzjq Sqdu co do nieobciqzania powodow obowiqzkiem zW?'1"ot'u pozwanemu kosztow zastgpstwa procesowego na podstawie an. 102 k.p.c.