§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
odszkodowanie

Postanowienie II C 13Sr

odszkodowanie

Teza / krótkie omówienie

odszkodowanie

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akt II C 13Sr’1O Q Na podsiawie uslawy 2 dnia 6.09.2001 r. 0 dostqepie WYROK WIMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIE1 do informacji publicznei Dz. U. H2 poz. H98 2 pdén. zm przekazann iniormarfle publicznq w formie ' dokumenlu iub w ior ' przeiwurzonej Dnia 19 Wrzeénia 2012 r. Q ; MAG . I» ' £500/U\ ' ‘ . . ' 1, .................. Sqd Okrqgowy W Warszawle II Wydzlalr CyW1lny W skladzne nastopujqcymz Mtbt ' Przewodnlczqcy: SSR (deI.) Katarzyna Waseflczuk “ Protokolant: "Daria Szaohnowska po rozpoznaniu W dniu 12 Wrzeénia 2012 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powodztwa A. S. przeciwko Skarbowi Pafistwa  Ministrowi Skarbu Pafistwa 0 zap}atQ I. ocldala powodztwo,  II. nie obciqia powoda obowiagkiem zwrotu kosztow postzgpowania. Sygn. akt II C 138f10 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 21 stycznia 2010 r. A. S.Wni6s% 0 zasaglzenie najego rzecz od pozwanego Skarbu Pafistwa reprozentowanego przez Ministra Skarbu Pafistwa kwoty 20 980 000 2% tyiukem wynagrodzenia szkocly majqtkowej powstaflej W wyniku zanieohania Iegislacyjnego W Wydaniu, do dnia 1 wrzeénia 2004 r., aktu normatywnego W postaci ustawy umozliwiajqcej domaganie siq odszkodowania za szkody wynikajape z niewydania decyzji administracyjnej. W uzasadnieniu WSKZIZEIL it poczqwszy od roku 1991 toczq siq postqpowania administracyj ne, ktorych celom jest uzyskanie zgody na real izacjq inwestycji bildowlanych, na stanowiqcychjego Wiasnoéé, ' dZiE1fi{3Ch gruntu zlokalizowanych w P., ktoro do dnia dzisiejszego nie zostaky zakoficzone. Wskazah Zc pozwem z 1 paidziemika 1998 r. Wniosi 0 odszkodowanie od gminy (...)za szkodq powstalqw wyniku uniemozliwienia zabudowy opisanych nieruchomoéci na skutek niewydania decyzji administracyjnych W zqdanym przez niego zakresio, jednak pozcw zosta% odrzucony 2; uwagi na czasowq niedopuszczalnoéé drogi sqdowej. Wskazah Ze W Styczniu 2003 roku wystqpil do Sqdu Okrqgowego W Piotrkowie Trybunalskim Z Zqdaniem odszkodowania 2a“ szkodq spowodowanq W Wyniku uniemoiliwienia uzyskania odszkodowania od gminy (...)przed Sqdami apelacji (...)za szkodq; powstamw Wyniku uniemozliwienia zabudowy nieruchomoéci na skutek 1j1iewydan"ia decyzji administracyjnych mimo istnienia prawnego obowiqzku W tym zakresie, skierowanym przeciwko Skarbowi Pafistwa — Sqdowi Apelacyj nemu w Lodzi, Sqdowi Okrqgowemu w Piotrkowie Trybun»:llskim oraz gminie (...). Stwierdzil, Ze Sqd Apelacyjny W Warszawie, rozstrzygaj qc ostatecznie 0 bezzasadnoéci roszczenia powoda, argumentowa}, i2 zqdanie takie nie mog%o byé przedmiotem oceny sqdow powszeohnych az do dnia 1 wrzeénia 2004 r., od ktérej to ' daty W obowiqzujqcym systemie prawnym pojawila sic; ustawa, W oparciu 0 ktérq istnieje prawo domagania siq odszkodowania za szkody wynikaj ape z nicwydania decyzji administracyjnej. W tych okolicznoéciach, zdaniem powoda, Sqd Apelacyj ny dokonzfl wiqzapej oceny zaniechania legislacyj nego pozwanego Skarbu Paflstwa, ktory do dnia 1 Wrzeénia 2004 r. nie wprowadzfl do obowiqzujqccgo porzqdku prawnego aktu normatywnego W postaci ustawy umozliwiajapej domaganie siq odszkodowania za szkody wynikaj qce z niewydania decyzji administracyjnej, zamykaj ap tym samym powodowi drogq procesu cywilflego dla wynagrodzenia szkody maj qtkowej cloznanej na skutek niewydania decyzji administracyjnych. Stwierdzii, ze na kwotq Zqdanego odszkodowania sldrada siq naleznoéé, ktorq powod még%by uzyskaé na mocy orzeczenia sqdu powszeohncgo, W sytuacji gdy w stanie prawnym istniejapym do dnia 1 wrzesinia 2004 r. istniaiaby ustawa umozliwiajqca domaganie siq wyphacenia oclszkodowania za zaniechanie Wydania decyzji adininistracyjnej (pozew k§ 11 1, 82). ' W odpowiedzi na pozew z dnia 12 maja 2010 r. pozwany Skarb Paflstwa, reprezentowany przez Ministra Skarbu Pafistwa, wniosl o oddalenie powodztwa W oaloéoi, kwestionujqoje zaréwno co do zasadyjak i co do Wysokosici oraz o zasqdzenie od powoda z_Wrotu kosztow zastqpstwa procesowego wg norm prawem przewidzianych. W uzasadnicniu Wskazah Ze Wqtpliwoéci budzi przede wszystkim wskazany przez powoda sposob reprezentowania --- STRONA 2 --- Skarbu Panstwa W niniej szym postopowaniu i podkroélil, 2o nio 2aWs2e jak nie da sir; ustalié Wlasloiwogo stationes fis_cz'jost nim Minister Skarbo Panstwa. Zarzucii takzo powodowi brak sprecyzowania daty od jakiej mia%by istnieé obowiqzek Skarbu Pailstwéz Wydania, Wskazanej przez powoda, ustawy i b1ak“Wska2ania kiody doldadnio powod ponio_s12"tego"tytuE1u 's_2kodEg._Podkreé1i1, 26 to uniemoiliwia pehle odniesienie siq do roszczenia powoda i jego przeanalizowanie W ikonti:k§cie przopisow mogapych znalcié zastosowanie do jogo ocony, a takze W kontokéoie ewentualnego przedawnicnia. StWiord2i1, 2e poWod nie Wskazai 2 jakim dziaianiem lub zaniechaniem pozwanego Wiage siq i'os2o2enie'; P'odkreé_li1, 2e mimo braku tych informacji Wskazaé nalo2y, 2e o odpowiedzialnoéoi odszkodowawczej Sioarbu Pafistwa 'mo2na mowié Wylqcznic W Wypadku Wyrzqdzonia szkody przoz niewydanio aktu norm atywnego, ktorogo obowiqzek Wydania przewidywai przepis prawa. Podkreélii, 2e art. 4171 k.p.o. zostai dodany do kodeksu cylilnogo od 1 Wrzeslnia 2004 r., a 2 twierdzefi powoda Wynika, 2e domaga siq odszkodowania 2a niewydanie aktu normatywnego przed 1 Wrzeénia 2004 r., co oznacza, 2e odpowiedzialnoéé Skarbu Pafistwa nalezy oconiaé Wg treéci art. 417 k.c. Nadto Wskaza1, i2  Wbrew twierdzeniom powoda  rowniei przed rokiem 2004 istnialy unormowania umozliwiajape doohocizenio odszkodowania 2 ty1u1u bozczynnoéci organu administracji, w postaci an. 41 '7 k.c., a ponadto istniaia mozliwoéé ziozenia skargi na bezczynnoéé organu administracji, m.in. W przypadku niewydania decyzji administraoyjnej. Podkreélil, 2c w zWia_zku 2 istnieniem skargi na bozczynnoéyé organu Sqd nie mogiby samodzielnie badaé tej kwestii W postqpowaniu toczqcym siq na podstawio art. 417 k.o. Z ostroznoéci pozwany podniosi zarzut przedawnienia roszczefi powoda (odpowicdi na pozew k. 8992). Na rozprawio w dniu 22 lipca 2010 r. powod wniosi o dopozwanie Unii Europejskiej i zazqdai zasqdzonia solidarnie od Skarbu Pafistwa i Unii Europej skiej odszkodowania 2 tytuiu utraconych korzyéci zWia_2anych 2 uniemo21iWieniem prywatyzaoji (...)W S., Wykonania prywatyzacji i wydania tego przodsiqbiorstwa spo1ce 2 0.0. W pl§n'1i6 2 8 Wrzeénia 2012 1'. oraz na rozprawie 13 wrzeénia 2012 r. powod 21o2y1wniosek o dopozwanie Skarbu Panstwa Ministra Sprawiedliwoéci oraz Skarbu Pafistwa Prezesa Sqdu Okrqgowego W Piotrkowie Trybunalskim, ktorzy union1o2liWili éoiganie Winnych zbrodni W rozumicniu Kodcksu Karnogo na prawaoh powoda W postaci nioruohomoéoi W P.w zakresie mo21iWos'.ci ich zabudowy, zamykajqc W161) sposob powodowi prawo do domagania sio wynagrodzenia szkody. Zqdania te zostaly wy1qc2one do odrrgbnego postopowania. Sqd L1stali1nastQpujapy stan faktyczny: W czerwcu i Wrzeéniu 1991 roku oraz 20 kwietnia 1993 r., poprzednik prawny powoda L. S.wystqpi1 do gminy (...) 2 Wnioskiem o V1.'SZCZQCiC postopowafi administracyjnyoh, ktoryoh przodrniotom bylo Wyra2onie zgody na:  zabudowcg nieruchomoéci przy ul. (...) obiektem produkcyjnoushlgowym 2 przeznaczeniem produkcji piokarniczej,  zabudowo nieruchomoéci przy ul. (...) (renowaojq) budynkiem produkcyjnomieszkalnym,  zabudowo nieruohomosici przy ul. (...) budynkiem usiugowohandlowym. W dniu 7 kwietnia 1993 r. organ Gminy Wyda1 dccyzjc; nakazujqoq L. S. rozbiorko Wzniesionej przez niego samowolnie budowii na nieruchomoéci przy ul. (...). ' Po émieroi poprzednika prawnego Wspo1W1aécicie1ami tych nioruohomoéoi stai siq powod i pozostali spadkobieroy L. 5.. Powod wstqpii w miejsce L. S. do toczqcych siq postqpowafi administracyjnych. Powod nie skiadai nigdy skarg na przewlekioéé postopowafi administracyjnych (zeznania powoda k. 180I 82). W roku 1998 A. S.Wystqpi12 pozwem przeciwko gminie_ (...), Zqdajqc zasqdzonia na jego rzocz odszkodowania tytuiem naprawienia szkody wynikiej 2 uniemozliwienia przez pozwanego zakonczenia rozbudowy budynku trzykondygnaoyj nogo po}o2onego W P., co do ktorej — decyzjq Z 7 kwietnia 1993 1". — Wydany zo stal nakaz rozbiorki. Postanowieniern 2 dnia 26 pa2dziernika 2000 1. Sqd Okrqgowy w Piotrkowie Trybunalskim przedmiotowy pozew odr2uoi1, uznaj a_c i2 powocl dochodzi odszkodowania 2 tytuiu szkody spowodowancj wydaniem docyzji _ administfacyjnej, a W takim Wypadku, Wniesionie powodztwa do sqclu powszechnego Winno byé poprzedzone postqpowaniem administracyjnym Wtf}/11116 art. 160 k.p.a. Postqpowanio takic natomiast W sprawie tej sio nie toczy1o, co przesqdza o przedwczesnosici i tym samym niedopuszczalnoéci powodztwa (uzasadnienie Wyroku 2 4 sicrpnia 2006 r., k. 7, postanowienio k. 16, aktI C 841/03). . --- STRONA 3 --- Pozwom 2 dnia 8 styoznia 2003 r. A. S.Wystapi1 przociwko gminie (...), Skarbowi Pafistwa reprezontowanemu przez Ministra Sprawiedliwoéci, Prezesa Sadu Apelacyjnego W Lodzi, Prozesa Sadu Okrqgowego W Piotrkowio Trybunalskim i (...)2 Zadaniern zapiaty odszkodowania za szkodo spowodowana W Wyniku uniemoiliwienia uzyskania odszkodowania od gminy P.przed Sadami apelacji (...), a tak2o niesprawowaniem Wymiaru sprawiedliwoéci przoz sa_dy apolacji (...). Powod Wskazai takio, 2o roszczenie przociwko gminio uzasadnione jest faktem jej bezczynnoéci W toczacych sir; postqpowaniach administracyjnych i zmowa 2 pozostatymi pozwanymi W celu ubozskutooznienia dziaian przed sadem. Wyrokiem 2 dnia 15 listopada 2005 r. Sad Okrqgowy W Warszawie (...)oddali1 powodztwo W caioéci (Wyrok k. 205, akt I C 841103). W uzasadnieniu Wskaza1, 2e W dzia1aniu Sadu Okreggowogo W Piotrkowie Trybunalskim i Sadu Apolaoyj ncgo W Lodzi brak byio bezprawnoéci dziaiania, a zarzuty o odmowie sprawowania przez te Sqdy Wymiaru sprawiedliwosici sq nieuzasadnione. Sad Okrqgowy p0dlG‘6§1Hl'(§WI‘!i€Z, 2e Wydano orzeczenia nie 2amknq1y powodowi drogi do dochodzenia odszkodowania, gdyz Wskazywaiy jedynie czasowa niedopuszczalnoéé drogi sadowej.  Sad Apolacyjny W Warszawie, na skutek Wniesionej przcz powoda apelacji, oddalfl jet wyrokiem 2 dnia 4 sierpnia 2006 r. W uzasadnicniu Sad Apelacyjny stwierdzil, 2e W sprawie nie zaohodza przesianki odpowiodziainoéci Wspolno dla art. 417 i 418 k.c. tj. be2praWno§é dziaiania, szkoda i zwiztzek przyczynowy miodzy dziaianiem a szkoda. Z uwagi na to, 2e W apolacji powod 2ar2uci1 pominiqcio przoz Sad Okrogowy, 2c domagai siq odszkodowania nie 2a Wydanie tylko 2a nicwydanie decyzji administracyjnej, Sad Apelacyj ny odnoszac sic; do tego zarzutu stwierdzii, 2e W éwietle art. 160 § 4 i 5 k.p.a. Sad powszechny nie mogi rozpatrywaé sprawy o  odszkodowanie przed zakonczeniem procedury administracyjnej, a przed 1 Wizoénia 2004 r. nie byio mozliwoéci dochodzonia przed sadem powszoohnyrn odszkodowania z powodu niewydania takioj deoyzji, a jedyna droga zwalczania be2czynno§ci organu administracyjnego byiy érodki przewidziano W kodeksie postggowania _I1§gg_ or:12 skarga na bozozynnoéé W indywidualnych sprawach adrninistracyjnych. Sad Apelacyj ny W'Sk&Z3.'i1IE:1kZ8, 2e od 1 Wrzeénia 2004 r. istnieje podstawa do domagania sio odszkoclowania 2a szkody Wynikajace 2 niewydania decyzji administracyjnoj (art. 417' § 3 k.c.), przy czym niezbqdny jest projudykat W postaci stwiordzcnia We Wiaéoiwyrn postqpowaniu niezgodnosici 2 prawom niowydania decyzji (Wyrok k. 6, uzasadnienie k. 6v.11). Powyzszy stan faktyczny Sad ustalii na podstawie powoianych dokumcntow, znajduj qoych sio W aktach sprawy, aktach I C 841/'03 Sa_du Okrrggowego W Warszawie oraz czqsioiowo W oparoiu o zeznania powoda A. S., ktore W istotnych dla rozstrzygniqcia toj sprawy kwestiach by1y spojne 2 pozostaiym zobranym W sprawie materiaiem doWodoWym, a pr2o2 to Wiarygodno. Sad zwazyi, co nastopujo: Powodztwo nie byio zasadne i podlega1o oddaleniu. Powod A. S. Zadai zasadzenia na jego rzccz odszkodowania 2 tytuiu szkody, jakiej miai doznaé na skutek zaniechania logislaoyjnego pozwanego Skarbu Panstwa. Wskazywanym przez powoda zdarzeniem sprawozym byio niewydanie przod dniem 1 Wrzeénia 2004 r. przez organ Wiadzy ustawodawczoj aktu normatywnego o oharakterze generalnym (abstrakcyjnym), statuujacego odpowiedzialnoéé Skarbu Panstwa za niewydanie ostatccznej decyzji administracyj nej . Odnoszac siq do pow)/Zszego Sad zwa2y1, i2 w obowiazujatcym stanie prawnym odpowieclzialnoéé Wiadzy publiozncj 2a zaniechanie Icgislacyjne rcgulujo art. 417' § 4 k.c., Wprowadzony W Zycic na podstawie ustawy 2 dnia 17 czorwoa 2004 r. o zmianie ustawy — Kodeks oywilny oraz niektérych innych ustaw ( Dz.U. N1‘ 162, pOZ. 1692). ' Istotno dla okolioznoéci tej sprawy skutki czasowe tego aktu zostaly Wyrainio okresllone W art. 5 ustawy, Wskazujacym na prospektywny (na przyszioéé) i nieretroaktywny charakter przepisu art. 417 1 § 4 k.c. PoWy2s2e oznaoza, i2 Wspomniany art. 417 1 § 4 k.c. znajduje zastosowanie tylko do zdarzen, ktore zasziy po jego Wcj siciu W 2ycie, tj. po dniu 1 Wrzeénia 2004 r., natomiast odnoénie do zdarzofi, ktore miaiy miej sce Wczeéniej, sto suje sir; przepisy dotychozasowe, tj. art. 417. art. 419. aft. 420, a1j._420 1, alt. 421] 2 i art. 421 Kodoksu o_\Qgi1_nogg. W rozpoznawanej sprawie powod jednoznacznie Wskazywai, i2 irodiem jego szkody jest zaniechanie pozwanogo majaco miejsco pI‘Z6d dniem 1 Wrzoénia 2004 r., a wiqo przed dniem Wejécia W 2ycie oytowanogo art. 41'? 1 § 4 k.c. Oczywistym pozostaje zatem, i2 dla oceny roszczenia powoda, p0Wy2szy przopis nie znaj duje zastosowania, a owontualno rozpatrywanio odpowiodzialnoéci pozwanego mo2e nastapié Wyiaoznio na gruncio przepiséw --- STRONA 4 --- obowiazujacyoh do toj daty.  przopiséw dotyohczasowyoh, tj. art. 417. art. _4_19_,_art. 420. art. 4201, art. 420 2,1 £111.. 421 Kodeksu cmilnogo.  .= W sprawie tej powod nie Wyjasinii ostatocznie, od kiody datuje sio zarzucane przoz niego zaniechanio normatywno. Powod posirednio Wskazywai tylko na data Wszczocia pierwszcgo 2 postqpowan administracyjnych tj. na rok 1991, jako na moment, od ktorego, W zwiazku 2 opieszaioécia organow administracji publicznoj, nalezaioby ustalaé powstanie po jego stronie szkody oraz na rok 1998, kiedy to wytoczyi powodztwo o odszkodowanie W zwiazku 2 uszczerbkiom, jakiego doznai Wskutek przewlekle prowadzonych postopowafi administracyjnyoh. W ooenie Sadu zatem, do tych dat nalezatoby odnosié roszczenie powoda, uznajao, i2 istotny dla jego sytuacji faktycznoj stan zaniechania normatywncgo rozpoozaj siq W roku 1991, Wzglqdnie W roku 1998. ‘ Problem odpowiedzialnoéci za szkodo Wyrzadzona obywatelowi przez wiadzo publicznaw zwiazku 2 zaniechaniem norm atywnym przod wejéciem W Zycie obowiazujacej Konsggcji, tj.. przed dniom 17 pa2d2ierni1<a 1997 r. byijuz W judykaturze przedmiotem szeregu rozwazafi. W kwestii tej zdaje siq prezentowaé niezmiennie jednolita linio 0I'ZBCZ1'l1OZ8,_1'6Wl"l1BZ i Sad Najwyzszy. Miqdzy innymi W uchwale 2 dnia 24 listopada 2005 r. (HI CZP 82/Oi, Biul. SN 2005, nr I 1) Sad Najwyzszy Wyrazi1 poglad, ktory W pe1nipoc12ie1atak2e Sad W skiadzie rozpoznaj acym przedmiotowa sprawq, i2 ,,W okresie przed Woj éciem W Zycie Konstgcji 2 1997 r. pafistwo nio odpowiadaio na zasadaoh prawa oywilnego 2a nastopstwa bezczynnoéci prawotworozej. Braio sio to ziugruntowanogo przokonania o suweronnoéci W1ad2y, emanujacej stanowieniem prawa i naturze jej sprawowania, Wyn1agajacej panowania, a nio tiumaozaccj sio 2 dziaiania lub zaniechania”. Stanowisko takie Wypiywaio zarowno 2 treéci Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej 2 1952 r., ktora Wy1'o2nia1a Sojm jako najwyiszy organ Wiadzy pafistwowej, potwierdzaj ac W ten sposob Wyiaczenie t2W. legislatywy spod dziaiania innych W1adz,jak i na tle praktyki orzeozniozoj Wynikajapej 2 przepisow ustawy 2 dnia Iilistopada 1956 r. o odpowiodzialnqéqi Pafistwa 2a szkody WyI‘Z€:1_CiZ0I16_pI‘Z6Z.fUI"!1(0j0I1flIi.11.SZ§QD§lfiSWYQW¥Qh, ktora Wyiaczaia odpowiedzialnoéé pafistwa 2a tak zwano akty genoralno — ustawodawcze i 2b1i2one do nioh (Dz.U. Nr 54, poz. 243). Rownioi pod rzadem Kodcksu Cflilnego 2 19% zarowno W doktrynie, jak i W orzeozniotwie przyjmowano, 2c pafistwo nio ponosi odpowiedzialnoéci Z8." zaniechania normatywne ( por. uchwafa skiadu siedmiu sqdziéw SN z dnia 20 kwfemia 1970 1'. HI CZP 4/70, OSNCP 1970, nr 9, poz. I 46 1' uchwaia pelnego skiadu Izby Cywilnej Sqdu Najwyzszego z dnia 15 lutego 197] r., HI CZP 33/70, OSNCP 1971, nr 4, poz. 59). Analogiczne stanowisko znaiaz10 odzwierciedlenie takie W najnowszej uchwalo Sadu NajWy2s2ogo 2 dnia 19 maja 2009 r. (sygn. aktfff CZP 139/08, Biul. SN 2009/5/78). Uznaé zatem na1e2y, i2 ustawodawca nie dopusicii odpowiedzialnoéci Skarbu Panstwa 2a tak zwane bezprawie legislacyjne, rozpoczote przed dniem 17 pa2d2iemika 199’? r., co W sprawie tej ma istotne znaczenie 2 punktu Widzenia roszczen powoda, o ozym ponizej. " Przoiomom W podejéciu do zagadnienia odpowiedzialnoéci pafistwa 2a bezprawie normatywne byto uchwalenie Ustawy Konstytucyjnej 2 dnia 2 kwietnia 1997 r. i podniesionie W nioj do rangi konstytucyjnoj zasady obowiazku naprawienia szkody Wynikloj 2 bezprawnego dziaiania Wladzy publicznej (art. 77 ust. 1 Konstgcj i). PoWo1any przopis art. 77 ust. 1 K0nSt§@c]'i WpI‘0WadZi1ZflSB.dQ, 2e ka2dy ma prawo do Wynagrodzenia szkody, jaka zostala mu Wyrzadzona przoz niezgodne 2 prawem dziaianie organu Wiadzy publicznej, a znaczenie tej zasady Wyjaéni1 Tryb unai Kon stytucyjny przede wszystkim W Wyroku 2 dnia 4 grudnia 2001 r., SK 18100, W ktorym stwierdzii, 2e W rozunlieniu art. 77 ust. I Konst§@cji poj Qcie Wiadzy publicznej obejmuje Wszystkio W'i&dZ€ W sensio konstytucyj nym (ustawodawczq, Wykonawozai sadoWnic2q)iu2na1, i2 konstytucyjnie niezdefiniowane pojocie d2ia1ania organu Wiadzy publicznej obejmuje zaréwno zachowanio ozynno, jak i biorne tego organu. Konsekwencja powoianogo Wyroku byio dopuszczenie mozliwoéci rozpatrywania odpowiedzialnoéci ustawodawcy, ktory Wbrew obowiazkowi prawnomu, nie stworzyi wymaganych regulacji, z tyrn, 2ojej podstawa nie stai siq stosowany bezpoérednio art. 77 ust. 1 Konsggoii, a obowiazujace W tym czasie przepisy ogélne, dotyczape odpowiedzialnoéci za szkodo Wyrzadzona przy Wykonywaniu Wiadzy publicznej, a W szczegélnoéci art. 417 § 1 k.c. intcrprctowany Wiaénie W éwietle powoianej normy konstytucyjnej. Zgodnie 2 wytyoznymi Trybunaiu Konstytucyjnego powoiany przepis art. 417 § 1 k.c., Zawierai formula dostatocznie pojemna, aby thlmaczony W zgodzic 2 art. 77 ust. 1 Konstflucii mog1 byé uznany 2a podstawo odpowiedzialnosici za zanicohanio legislacyjne. Analogiczne stanowisko zajai Sad NajWy2s2y W orzeczeniach 2 dnia 24 Wrzeénia 2003 r. ( I CK 143/03, OSNC 2004, nr J], poz. 179) i 2 dnia 6 lipca 2006 r. (HI CZP 37/06, OSNC 2007, nr 4, poz. 56). Stwierdzié nalezy zatem, i2 W okresie od dnia Wejéoia W 2)/cio Konstyjtgcji do dnia 1 Wr2e§nia 2004 r. podstawq odpowiedzialnoéci odszkodowawczej Skarbu Pafistwa za niowydanie aktu norm atywnogo odnoénie zaniechafi normatywnych, ktére rozpoczoiy sit; po dniu Wej écia W 2}/oio Konst§@oji i Wyr2a,d2i1y szkodq, stanowi art. 412 k.c., interpretowany W zwiazku 2 Odnoszac poczynione ro2Wa2ania do okolicznoéci rozpoznawanej sprawy, na1o2a1o W pierwszej kolejnoéci podkreélié, i2 ro2nie zatem ksztattowaia silo odpowiedzialnoslé Skarbu Pafistwa 2a bozprawio normatywno W kazdym 2 powoianych przez powoda okrosow. W przypadku, gdyby zarzuoane przez powoda zaniechanie legislaoyjne rozpoozoio siq W roku 1991,'tj. 2 chWi1a, Wszozooia pierwszego 2 postopowafi administraoyj nych, brak byioby W --- STRONA 5 --- ogole podstawy prawnej dla dochodzenia przez powodajego roszczen. Skutki W€j§CiEl W 2ycie art. 77 ust. 1 Konst§@o1'i nie obejmujabowiem okresu przed dniem 17 paidziemika 1997 r. i przepis ten nie mo2e byé podstawa odpowiedziainoéci 2a zaniechania normatywne rozpoczete przed ta data. Nie ‘ma przy tym znaczenia, ozy stan zanieohania normatywnego trwa1r6Wnie2 po tym dniu, stanowiao nadal 2r6d1o szkody, kiedy powstaia lub ujawniia sie szkoda ora2 ozy ma ona oharakter narastajaoy W czasie. Z punktu Widzenia prawa miedzyczasowego, gdy akt prawny nie zawiera przepisow rozwiqzujapych okreélony problem intertemporalny, istotna pozostaje chwila .poWstania okreélonego stanu prawnego, a W1QC W tym przypadku chwila rozpoczeoia zaniechania normatywnego, a ta  W tym Wypadku — miaiaby miej sce W roku 1991. Miarodajny dla ooeny okreélonego zdarzenia jest bowiem stan prawny obowiazuj acy W chwili jego zaistnienia ( tempus regit actum). Podobne Wypowiedzial sie Sad Najwyzszy W cytowanej _ju2 uchwaie 2 dnia 19 maja 2009 r. W przypadku zatem, gdyby powod Wiazai swoje roszozenia 2 data Wszczecia postepowan administraoyj nyoh, co do ktorych organy Wiadzy publioznej dopuécily sio zaniechafi W Wydaniu decyzji, Skarb Panstwa nie odpowiadaiby W ogole za bezprawio legislacyjne, bowiem pazed 17 pa2d2iernika 1997 r. nie by1o podstaw prawnych do przypisania Skarbowi Panstwa odpowiedzialnoéci odszkodowawczej 2a zanieohanie prawodawcy. Oparte zatem na takiej podstawie powodztwo podlegaio oddaleniu Wprost. ..k Nieoo odmiennie ksztaltowaia sie natomiast sytuacja, gdyby badaé stan zaniechania legislacyjnego pozwanego W dacie Wszczecia przez powoda pierwszego powodztwa o odszkodowanie, tj. W roku 1998, ku ktorej to koncepcji zdaje sic5 przyohylaé powod, Wywodzac, i2 W dacie tej powinny istnieé regulacje prawne umo21iWiaja,ce mu uzyskanie stosownego odszkodowania. W poWy2S2ym okresie Skarb Paftstwa odpowiadai ju2 bowiem na 2asad2ie art. 417 § 1 k.c. za szkode Wyrzadzona przy Wykonywaniu wladzy publicznej, a W1QC r6Wnie2 2a szkode spowodowana zaniechaniem legislacyjnym. Powyzszy przepis, interpretowany W zgodzie 2 art. 77 ust. 1 Konst},/1goji,jako przesianki takiej odpowiedzialnoéci wymieniaiz 1) Wystapienie szkodyg 2) bezprawne zachowanie organu W1ad2y publicznej; 3) normalny zwiazek przyczynowy pomiodzy takim zachowaniem a Wystapieniem szkody. Dla skutecznoéci 2a,dania odszkodowania na gruncie powoianego przepisu, poW6d musiaiby zatem udowodnié, i2 W okresie pomiedzy Wejéciem W Zycie Konstygcji, a dniem 1 Wrzeénia 2004 r. pozwany dopuéoii sie zanieohania legislacyjnego W postaoi niewydania ustawy umozliwiajapej dochodzenie roszczen odszkodowawczych 2 tytuiu niewydania decyzji administracyjnej, i2 takie zachowanie pozwanego by1o bezprawne, a nadto, i2 powod doznai ' Wskutek powyzszego zaohowania pozwanego szkody. W ocenie Sadu, powod, na ktorym stosownie do treéoi przepisu art. 6 k.c. spoc2yWa1cie2ar dowodu, nie udowodnii Wystepowania zadnej 2 powyzszych przesianek. Przede Wszystkim Sad nie pod2ieli1 twierdzefi powoda, i2 po Wejéoiu W 2yoie Konstygcji a przed 1 Wrzeénia 2004 r. nie istnia1a podstawa prawna do dochodzenia odszkodowania 2 tytuiu niewydania przez organ administracji publicznej ostateoznej deoyzji administracyjnej. Wbrew twiordzeniorn powoda r6Wnie2 nie brak odpowiednich przepisow by} podstawa odrzucenia po2Wu 21o2onego W 1998 roku. Wskazaé nalezy, 2e pozew 21o2ony przez powoda zostat odrzucony — co podkreélat roWnie2 Sad Apelacyjny rozpoznaj acy apelacjq W sprawie 1 C 841/03  2 powodu niewyczerpania przez powoda drogi postepowania administracyjnego Wskazanej W art. 160 § 4 i 5 k.p.a. Poza ocenaw niniejszym postepowaniu pozostaje, czy W postopowaniu tamtym powod domagai sie odszkodowania za Wydanie, ozy te2 2a niewydanie decyzji adrninistracyjnej — niewatpliwie orzeczenie to dotyczyio sytuacji, W ktorej decyzja zostaia Wydana i dotyozyio zapewne decyzji nakazujacej powodowi rozbiorke budynku. Nie2a1e2nie od tego co byio przedmiotem pozwu powoda W tamtej sprawie, stwierdzié nalezy, 2e gdyby ro szczenia powoda dotyczyiy odszkodowania 2a niewydanie decyzji administraoyjnej to roWnie2 istniaia W tym czasie podstawa prawna do doohodzenia takiego roszczenia. W ocenie Sadu W stosunku do organow administraoji pafistwowej podstawataka byi kilkakrotnie ju2 przywolywany art. 417 k.c., natomiast W stosunkow do organow jednostek samorzadu texytorialnego art. 4201 k.c., ktory stanowii, i2 je2e1i szkoda zostaia Wyrzadzona pr2e2 funkojonariuszajednostki samorzadu terytorialnego przy wykonywaniu powierzonej mu czynnoéoi, odpowiedzialnoéé 2a szkode ponosi tajednostka samorzadu terytorialnego, W ktorej imieniu czynnoéé byia Wykonywana. Przepisy po_Wy2s2e (art. 4'17 14201 k.c.) obejmowaiy kazdy przejaw zachowania sie, jakie W ramach obowiazuj acego porzadku prawnego byiy przypisywane Wiadzy publicznej, 2 Wyj qtkiem jedynie tych sytuacji, W ktérych odpowiedzialnoéé tych podmiotow zostaia uregulowana odrebnie W przepisach szczegohqych. Art. 420 i k.c. odnosii sir; zatem --- STRONA 6 --- rowniei do skutkow niewydania deoyzji administracyjnej (0 ile takie zaniechanie organu Wtadzy publioznoj rnogio byé uznane 2a bezprawne i powoduj ace szkoda pozostaj aca W normalnym (adekwatnym) 2Wia2ku przyczynowym 2 tym2e zaniechaniem) nie istnial bowiem 2aden przepis szozegolny, ktéry traktowaiby o odpowiedzialnosci jednostki samorzadu terytorialnego 2a zaniechanio Wydania decyzji. W szezegolnosci zastosowania W tym przypadku nie znaj dowai art. 160 i 161 k.Q.a., ktére obejrnowaty sytuaoje Wydania decyzji Wadliwoj, a nie niewydania decyzji W ogole. Nie mo2na rowniez zapominaé 0 tym, 2e od 23 mama 1980 r. istnial W kqdeksie postqpowania adn3_i_n_istracyjn_ego przepis umo2liWiaj aoy 21o2enie skargi na przewlekie zaiatwianie spraw, a od 30 sierpnia 2002 r. bezczynnoéé ta zostala poddana kontroli sadowej (art. 3 ustawy prawo o p0S1QpOW&DiU_pIZQd.§fld8mi administraoyjnymi). Ponadto, zgodnie 2 art. 154 powoianej ustawy, od 30 sierpnia 2002 r., W przypadku niewykonania Wyroku uwzgladniaj acego skarga na bezczynnoéé lub dalszej bezczynnoéoi organu, osobie, ktéra poniosla szkodg Wskutek niewykonania orzeczenia sadu, s1u2y1o roszczenie o odszkodowanie na zasadaoh okreslonych W Kodeksie cygilnyl. Skiadaj ac zeznania W niniejszejsprawie powod przyznat, ze skargi takiej nie skiadai. W swietle poWy2s2ego, nie mo2e zatem byé mowy o zaniechaniu pozwanego W uchwaieniu przepisow, ktore 1‘ umo21iWia1yby powodowi dochodzenie szkody 2a niewydanie decyzji administraoyjnej, skoro takie uregulowania W obowiazuj acym stanie prawnym funkojonowaly i na ich podstawie powod mogi mobilizowaé organy adrninistracji do podj Qcia dziaiania i dochodzié odszkodowania. Niewatpiiwie, uksztaitowany W art. 77 ust. 1 Konstygcji model odpowiedzialnosci Wiadzy pubiicznej Wnosii nowe treéci W obowiazujacy porzadek prawny i ostatecznie determinowai rozwiazania prawne przyjate W ustawie 2 dnia 17 czerwca 2004 1'. 0 zmianie ustawy — Kodeks cywilny oraz niektorych innych ustaw. Fakt jednak2e samodzielnego, szczegélnego uregulowania po dniu 1 Wrzeénia 2004 r. niektérych przejawow wykonywania Wiadzy publicznej nie przesadza automatyoznie o braku odnosnych regut przed ta data, bowiem jeszcze diugo przed Wejsoiem W Zyoie noWe1i 2 2004 r. Trybunai Konstytuoyjny ustalii W Wyroku 2 dnia 4 grudnia 2001 1'. taki kierunek interpretacji art. 417 k.c. i 4201 $9,, ktory dostosowywai stan prawny do Wymagafi art. 77 ust. 1 Konstytgoii. Podkroélenia jednoczeénie Wymaga, 2e obowiazuj acy obeonie art. art. 4171 § 4 k.c. przewiduje odpowiedzialnoéé Skarbu Pafistwa 2a niewydanie aktu normal}/Wnego Wyiaoznie W sytuacji gdy obowiazek jego Wydania przewiduje przepis prawa. PoWy2s2e ustaienia czynia zbednyrn badanie Wystqpowania dalszych przesianek odpowiedzialnoéci pozwanego, tj. istnienia szkody i adekwatnego zwiazku przyczynowego porniedzy ta szkoda a zachowaniem pozwanego i uzasadnia oddalenie Wnioskow doWodoWyoh powoda, zmierzajaoyoh do wykazania tych okolicznoéoi, a ostatecznie oddalenie poW6d2tWa Woaiosoi jako bezzasadnego. W éwietle poWy2s2ych ro2Wa2af1 zbqdne byio r6Wnie2 szozegoiowe ustalanio W przedmiotowej sprawie stanu faktycznego, a W szczegélnosci przebiegu i los6W postqpowan administraoyjnyoh, gdy2 niezaleinie od Wyniku tyoh ustalefi, nie rnialyby one Wplywu na treéé rozstrzygniacia. Reasumujac, nie2ale2nie od faktu, czy powod Wiazai powstanie stanu zaniechania legislacyjnego pozwanego 2 momentem zaszlym przed czy po Wejéciu W Zycie Konstytuoji, powodztwo i tak podiegaio oddaieniu. W pierwszyrn przypadku, brak byio W ogole podstaw prawnych dla Wywiedzenia takiej odpowiedzialnosoi, natorniast W drugim powod nie Wykazai, aby doszlo do powoiywanego przez niego zanieohania Iegislacyjnego, bowiem W ocenie Sadu, mo21iWe byio dochodzenie odszkodowania za zanieohanie organu administracji samorzadowej W Wydaniu ostatecznej decyzji na _ podstawie art. 420‘ k.c. W tym miejscu podkreélenia Wymaga, 2e Sad Apelacyjny W Warszawie nie analizowai szozegolowo W uzasadnieniu swojego wyroku mozliwosoi dziaiania W przypadku bezczynnoéci organu administracji pubiicznej i 2Wr6ci1 jedynie uwage na mo2liwo§.é wniesienia skargi na bezczynnosé organu przewidziana W kodeksie postggowania administraoyjnego. Nie przesadza to W Zaden sposob  Wbrew twierdzeniom powoda — o istnieniu zaniechania legislacyj nego 2e strony Skarbu Pafistwa, co Wyj aéniono powyzej. W tych okolicznoéciach Sad Zadanie powoda oddalil, orzekajac jak W punkcie 1 sentencji Wyroku. Wskazaé na1e2y jednoczeénie, 2e Wobec oczywistejbezzasadnosci powodztwa Sad uznai, 2e bezcelowe jest poszukiwanie Wlasiciwego statio fisci Skarbu Pafistwa, szczegolnie wobec problemow zjego ustaleniem 2 uwagi na skape informaoje o stanie faktycznym sprawy i fakt reprezentowania Skarbu Paristwa przez Prokuratoriq Generalna. Sad odstapii od obcia2ania poWoda obowiazkiem 2Wrotu kosztow procesu na rzeoz strony przeciwnej, majac na uwadze trudna sytuacja rnaterialnai osobista powoda, co umo2liWia1o zastosowanie art. 102 k.p.c. W odniesieniu do A. S..

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sad Apelacyjny W Warszawie nie analizowai szozegolowo W uzasadnieniu swojego wyroku mozliwosoi dziaiania W przypadku bezczynnoéci organu a#II C 13Sr#art. 4171 k.p.o.#art. 417 k.c.#art. 417 k.o.#art. 160 k.p.a.#art. 5 ustawy#art. 421 Kodoksu#art. 77 ust. 1 Konstgcj#art. 77 ust.#art. 77 ust. 1 Konsggoii#art. 417 § 1 k.c.#art. 77 ust. 1 Konstflucii#art. 412 k.c.#art. 77 ust. 1 Konst#art. 6 k.c.#art. 4201 k.c.#art. 3 ustawy#art. 154 powoianej#art. 77 ust. 1 Konstygcji#art. 77 ust. 1 Konstytgoii.#art. 4171 § 4 k.c.#art. 102 k.p.c.