Postanowienie II AKzw 949/14 POSTANOWIENIE Dnia 11 czerwca 2014 roku Sąd Apelacyjny w Gdańsku w II Wydziale Karnym

--- STRONA 1 --- Sygn. akt II AKzw 949/14 POSTANOWIENIE Dnia 11 czerwca 2014 roku Sąd Apelacyjny w Gdańsku w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący: SSA Beata Fenska-Paciorek Protokolant: sekr. sąd Anna Tracewska przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Gdańsku Janusza Krajewskiego po rozpoznaniu w sprawie K. B. zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia (…) w przedmiocie nieuwzględnienia wniosku o odroczenie grzywny i zarządzenia wykonania zastępczej kary pozbawienia wolności na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k.w. postanawia: 1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie; 2. zwolnić skazanego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, którymi obciążyć Skarb Państwa. Uzasadnienie Zażalenie jest bezzasadne. Stosownie do treści art. 46 § 1 k.k.w. w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 stycznia 2012 r. w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r., Nr 240, poz.1431), jeżeli skazany, mimo możliwości, nie uiści grzywny w terminie (…) i zostanie stwierdzone, że nie można jej ściągnąć w drodze egzekucji, sąd orzeka wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności przyjmując, że jeden dzień pozbawienia wolności jest równoważny dwóm stawkom dziennym. --- STRONA 2 --- W niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że skazany pozbawiony był możliwości podjęcia zatrudnienia, do czego został zobowiązany w postanowieniu o warunkowym przedterminowym zwolnieniu wydanym przez Sąd Okręgowy w S. 18 lipca 2013 r. w sprawie III Kow (…)/13. Jak wynika z przeprowadzonego w sprawie wywiadu środowiskowego, K. B. posiada średnie wykształcenie ekonomiczne ( o specjalizacji finanse i rachunkowość), a także zawód dekarza. Jest osobą zdrową fizycznie oraz psychicznie (nie posiada orzeczenia stwierdzającego niepełnosprawność do podejmowania określonego rodzaju prac) Pomimo składanych deklaracji i posiadania kwalifikacji pozwalających na znalezienie pracy, nie wywiązuje się on z nałożonego obowiązku, prezentując w tej kwestii brak dostatecznej aktywności wynikającej z niechęci do podjęcia stałego zatrudnienia. W doktrynie wskazuje się, że rozważając kwestię „możliwości uiszczenia przez skazanego grzywny”, o której mowa w powołanym na wstępie przepisie ustawy, sąd winien w pierwszej kolejności ustalić, czy nastąpiła istotna zmiana sytuacji majątkowej lub osobistej skazanego od momentu wydaniu wyroku, w którym karę tą orzeczono. Możliwość taką bowiem oceniał w ramach narady na wyrokiem Sąd kształtujący ramy odpowiedzialności skazanego, a skoro wymierzył taką właśnie karę to ocenił ją pozytywnie. W przeciwnym razie, to jest w sytuacji gdyby stwierdził, że dochody sprawcy, jego stosunki majątkowe lub możliwości zarobkowe uzasadniają przekonanie, iż tenże grzywny nie uiści i nie będzie jej można ściągnąć w drodze egzekucji, to odstąpiłby od jej orzeczenia w oparciu o dyrektywę art. 58 § 2 k.k. Jeżeli zatem w podlegającym wykonaniu wyroku karę takową orzeczono, to jedynie wydatne pogorszenie sytuacji majątkowej i osobistej skazanego mające miejsce po jego wydaniu może uzasadniać odstąpienie od orzeczenia zastępczej kary pozbawienia wolności i ewentualne umorzenie grzywny (zob. Z. Hołda, K. Postulski, Komentarz do art.46 Kodeksu karnego wykonawczego [w:] Kodeks karny wykonawczy. Komentarz , LEX/Arche 2008). Tymczasem, jak prawidłowo ustalił to Sąd I instancji, w omawianej sprawie takie okoliczności nie zaistniały, a z wywiadu kuratorskiego wynika, że to w głównej mierze postawa skazanego warunkuje nie możność świadczenia przez niego stałej pracy zarobkowej. Co więcej, podejmował on prace dorywcze – jak wynikało z wcześniejszych wywiadów kuratora, a mimo to nie dokonał on żadnej wpłaty na poczet orzeczonej grzywny. 2 --- STRONA 3 --- W tym stanie rzeczy, Sąd Odwoławczy w pełni podzielił stanowisko Sądu I Instancji, iż w omawianej sprawie po wydaniu wyroku wobec K. B. nie zaistniały okoliczności, które zmieniłyby jego możliwości w zakresie uiszczenia wymierzonej grzywny w stosunku do stanu, jaki istniał w chwili wyrokowania, a brak aktywności skazanego co do poszukiwania stałej pracy zarobkowej jest rezultatem przyjętej postawy. Skoro zatem skazany świadomie pozbawia się możliwości pozyskania środków na zapłatę kwoty wymierzonej kary, wszczęta egzekucja komornicza okazała się bezskuteczna, a liczba określonych stawek grzywny przekracza 120, koniecznym stało się – jak trafnie wskazał Sąd meriti - orzeczenie w jej miejsce zastępczej kary pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny nie znalazł również podstaw do korekty, bądź uchylenia zaskarżonego orzeczenia w części dotyczącej rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia wniosku skazanego o odroczenie wykonania grzywny. Należy przede wszystkim wskazać, że z treści art. 49 §1 k.k.w. w brzmieniu sprzed dnia 1 stycznia 2012 r. w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz niektórych innych ustaw wynika, że zastosowanie instytucji odroczenia grzywny jest zawsze fakultatywne. Powyższe implikuje wniosek, iż sąd powinien badać przede wszystkim, czy ewentualne udzielenie odroczenia jest celowe. W niniejszej sprawie Sąd Okręgowy słusznie – w przekonaniu Sądu II instancji – uznał, że nie zachodzą okoliczności przemawiające za przychyleniem się do wniosku skazanego. Jak bowiem trafnie i przekonywująco akcentowano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, skazany nie wskazał w nim na przesłanki, które dawałyby uzasadnioną podstawę do przyjęcia, że uiści on grzywnę w podanym przez siebie terminie jednego roku. Stwierdzenie skarżącego, iż odbycie kursu organizowanego przez Urząd Pracy w lipcu 2014 roku, umożliwi mu zdobycie zatrudnienia i „swobodną” zapłatę grzywny – bacząc na dotychczasowe jego zachowanie skazanego, stosunek do nałożonego nań obowiązku podjęcia stałej pracy zarobkowej oraz konieczności zapłaty grzywny wynikającej bądź co bądź z wyroku wydanego w 2009r. - Sąd II instancji uznał za deklarację „gołosłowną” . Niemniej jednak, Sąd Apelacyjny zwraca uwagę na to, że ustawodawca nadal daje skazanemu możliwość zwolnienia się z zastępczej kary pozbawienia wolności w przypadku złożenia przezeń kwoty pieniężnej przypadającej jeszcze do uiszczenia tytułem grzywny ( vide: art. 47 § 2 k.k.w. ) Podsumowując, z omówionych względów orzeczono jak w części dyspozytywnej 3 --- STRONA 4 --- postanowienia. Sąd Apelacyjny na podstawie art. 626 § 1 k.p.k., art. 634 k.p.k. w zw. z art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k.w. zwolnił skazanego od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, uznając, że w jego sytuacji ich poniesienie byłoby dla niego nadmiernie uciążliwe i obciążył nimi Skarb Państwa. 4