Teza / krótkie omówienie
odmowy warunkowego przedterminowego zwolnienia
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
| mnnimy 7
Sygn. akt II AKzw 819/10
Dnia 20 października 2010r.
Sąd Apelacyjny w Szczecinie, II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: SSA Stanisław Kucharczyk
Protokolant: Natalia Wiśniewska
przy udziale prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Ewy Szatkowskiej '
po rozpoznaniu w sprawie J. T.
zażalenia wniesionego przez Dyrektora Zakładu Karnego w S.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Koszalinie
zdnia 27 września 2010r., sygn. III Kow 1420/10 wz +
w przedmiocie odmowy warunkowego przedterminowego zwolnienia
na podstawie art. 437 8 1 k.p.k. w zw. zart. 1$ 2k.k.w. 7
postanawia:
zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy.
Postanowieniem z dnia 27 września 2010r., Sąd Okręgowy w Koszalinie odmówił skazanemu J. T. udzielenia
warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbywania reszty kary pozbawienia wolności. W uzasadnieniu
stwierdził, iż chociaż zachowanie skazanego w zakładzie karnym nie budzi zastrzeżeń, to jednak na obecnym etapie
odbywania kary nie zasługuje on jeszcze na warunkowe zwolnienie. Samo spełnienie przesłanek wynikających z art.
77 $ 1kk. nie może przesądzać automatycznie o udzieleniu warunkowego zwolnienia, Sprzeciwiają się temu bowiem
dyrektywy wymiaru kary wymienione w art. 53 k.k., które poprzez art. 56 k.k. znajdują również zastosowanie do
warunkowego zwolnienia. Zastosowanie wobec skazanego tego dobrodziejstwa po odbyciu niewiele ponad połowy
kary, w sytuacji, gdy skazany w lipcu 2007r. karany był za przestępstwa z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii,
a następnie za wypadek drogowy pod wpływem narkotyków i alkoholu kolidowałoby z celami kary w zakresie
świadomości prawnej społeczeństwa i społecznym poczuciem sprawiedliwości.
Na powyższe postanowienie zażalenie wywiódł Dyrektor Zakładu Karnego w S..
W uzasadnieniu podniósł, że motywacja Sądu Okręgowego pozostaje w sprzeczności z treścią art. 7781 k.k., z którego
wynika, że poza okolicznościami popełnienia przestępstwa winny być uwzględnione postawa, właściwości i warunki
osobiste skazanego, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa, zachowanie po popełnieniu przestępstwa i w
czasie odbywania kary. Wymienione przesłanki stanowiły podstawę do prognozy kryminologiczno-społecznej na
przyszłość, a ta jest pozytywna i daje przekonanie, że po zwolnieniu skazany będzie przestrzegał porządku prawnego,
a w szczególności nie popełni ponownego przestępstwa. Sąd koncentrował się zaś głównie na okolicznościach
popełnionego czynu, pomijając zapis art. 7781 Kk. Skarżący powołując się na poglądy wyrażone w orzecznictwie
wskazał, że powoływanie się wyłącznie na okoliczności popełnionego przestępstwa nie jest usprawiedliwione.
Okoliczności te były już bowiem przedmiotem rozważań przez Sąd merytorycznie rozpoznający sprawę. Podobnie
--- STRONA 2 ---
nie mogą mieć znaczenia ogólnoprewencyjne cele kary. W uzasadnieniu wniosku o udzielenie _N
przedterminowego zwolnienia potwierdzono krytyczny stosunek do popełnionego przestępstwa, wzorowe zachowanie
w trakcie odbywania kary. Skazany ma sprecyzowane plany na przyszłość, co pozwala na ustalenie pozytywnej | *
prognozy kryminologiczno - społecznej oraz stwierdzenia, że proces resocjalizacji przebiega pomyślnie. Nie można :
powiedzieć w tym momencie, że proces ten został zakończony, gdyż instytucja warunkowego przedterminowego
zwolnienia daje możliwości kontynuowania tego procesu, pogłębiania pozytywnych postaw skazanego w warunkach
bardziej temu sprzyjających, aniżeli w warunkach izolacji od społeczeństwa do którego ma powrócić. Skazany będzie
miał przecież nałożone obowiązki do wypełnienia pod dozorem kuratorskim, z których będzie rozliczany i w przypadku
niedopełnienia warunków przedterminowego zwolnienia, pozostała część kary będzie mogła być odwieszona. Skazany
J. T. nie jest osobą zdemoralizowaną. Nie był wcześniej karany sądownie. Jest silnie emocjonalnie związany z
najbliższą rodziną czyli matką, rodzeństwem i ojczymem, jego sytuacja osobista jest uregulowana i stabilna: Ma
zapewnione mieszkanie, pracę i wsparcie osób mu najbliższych. Systematycznie korzysta z widzeń i przepustek
poza zakładem karnym, z których powraca w terminie i bez zastrzeżeń. Jest zatrudniony nieodpłatnie w systemie
bez konwojenta w Starostwie Powiatowym w S.. Karę pozbawienia wolności odbywa w systemie programowanego
oddziaływania, z zadań w nim zawartych wywiązuje się należycie co świadczy o głębokim zaangażowaniu w proces
resocjalizacji. Spłaca w miarę możliwości zasadzoną nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego. Ma również dobrą opinię
psychologiczną. :
Podnosząc powyższe argumenty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i udzielenie skazanemu
warunkowego przedterminowego zwolnienia.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne i jako takie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 77 $ 1 k.k. sąd
może warunkowo zwolnić skazanego z odbycia reszty kary tylko wówczas, gdy jego postawa, właściwości i
warunki osobiste, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa, okoliczności jego popełnienia oraz zachowanie
po popełnieniu przestępstwa i w czasie odbywania kary uzasadniają przekonanie, iż skazany po zwolnieniu będzie
przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni ponownie przestępstwa. Zasadniczą przesłanką
udzielenia skazanemu warunkowego zwolnienia jest ustalenie, że wszystkie cele kary zostały wobec skazanego
osiągnięte. W przedmiotowej sprawie pomimo tego, że skazany bardzo dobrze zachowuje się w warunkach izolacji
nie można póki co takiego wniosku wysnuć. Skazany nadto istotnie nie jawi się jako osoba zdemoralizowana,
chociaż zauważyć trzeba, na co słusznie uwagę zwrócił Sąd I instancji, a pomija skarżący, że w lipcu 2007r. J. T.
był karany z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, a następnie, pomimo tego, prowadził samochód pod wpływem
narkotyków i spowodował tragiczny w skutkach wypadek. Uznać zatem trzeba, że wcześniejsze skazanie przez Sąd
Rejonowy w Koszalinie wyrokiem z dnia 26 lipca 2007r. za przestępstwa z art. 62 ust. 1 i art. 58 ust. 2 ustawy o
przeciwdziałaniu narkomanii nie wpłynęło na postawę skazanego, a zastosowana wobec niego kara o charakterze
nieizolacyjnym okazała się nieskuteczna. Skazany bowiem zasady związane z warunkowym zawieszeniem wykonania
kary bezsprzecznie w sposób rażący naruszył, prowadząc pojazd pod wpływem narkotyków i alkoholu. Nie sposób
zatem wysnuć wobec niego jednoznacznie pozytywnej prognozy kryminologicznej. Zastrzeżenia może budzić także
zaangażowanie skazanego w proces resocjalizacji. W świetle bowiem tego, że skazany dopiero w dniu 18.02.2010r.
zdecydował się na realizację programu indywidualnego oddziaływania wychowawczego nie sposób uznać, jak czyni
to skarżący, że udział skazanego w procesie resocjalizacji był wystarczający, aby uznać, że skazany istotnie dąży do
zmiany swojej postawy. Nie można też nie dostrzegać, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia ze szczególnego
rodzaju przypadkiem, ponieważ odbywana przez skazanego kara ma na celu nie tylko i wyłącznie jego poprawę i
dokonanie zmian wjego osobowości oraz resocjalizację. Za słuszne wobec tego należy uznać stanowisko Sąd I instancji,
że eksponowanych przez Dyrektora Zakładu Karnego okoliczności w postaci poprawnego zachowania skazanego nie
można czynić zasadniczą podstawą rozstrzygnięcia, a samo dobre zachowanie skazanego w trakcie odbywania kary nie
warunkuje pozytywnej decyzji odnośnie przedterminowego zwolnienia. Istotne są również cechy skazanego ujawnione
wtrakcie popełnionego przestępstwa oraz strona podmiotowa czynu, przez co niezbędne jest rozważenie materialnej
treści przestępstwa (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 28 listopada 1998 r., sygn. II AKz
--- STRONA 3 ---
/. Skazany powodując pod wpływem alkoholu i narkotyków wypadek ze skutkiem śmiertelnym wykazał się
bowiem brawurą, skrajnym lekceważeniem przepisów ruchu drogowego oraz nie liczył się z bezpieczeństwem, a przez
to życiem i zdrowiem innych uczestników ruchu drogowego, co w efekcie doprowadziło do poważnych skutków.
Udzielenie warunkowego przedterminowego zwolnienia, nawet przy spełnieniu się przesłanek wynikających z art. 77
$ 1 k.k. ma zawsze charakter fakultatywny, bowiem wolą ustawodawcy stosowanie tej instytucji nie jest obowiązkowe,
a dodatkowo powinno być wyjątkiem odbywania kary w całości, w szczególności, gdy perspektywa opuszczenia przez
skazanego zakładu karnego jest odległa (13.06.2013r.). Warunkowe zwolnienie powinno być przy tym stosowane nie
tylko wtedy, gdyjest to przez skazanego zasłużone w wyniku prawidłowego przebiegu odbywania kary i ogólnie bardzo
dobrego zachowania, ale też zastosowanie tej instytucji powinno być celowe i sprawiedliwe (zob. postanowienie Sądu
Apelacyjnego w Krakowie z dnia 27 czerwca 2000r., sygn. II AKz 214/00, KS 2000/7-8/54). Na uwadze należy mieć
zatem, jak słusznie przyjął Sąd Okręgowy, przesłanki jakimi kierował się sąd merytorycznie rozpoznający sprawę,'tak
aby nie doszło do zdeprecjonowania prawomocnego wyroku i aby decyzji co do długotrwałości czasu wykonywania
kary nie przenosić na etap postępowania wykonawczego (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia
23 marca 1999 r., sygn. akt. II AKz 114/99, opubl. Prok. i Prawo 2000/7-8/poz. 89). Zdaniem Sądu Apelacyjnego
skrócenie skazanemu kary o prawie połowę byłoby, mając na uwadze okoliczności popełnionego czynu, zbyt dużą
ingerencją w prawomocny wyrok. Dodać jeszcze należy, że zgodnie z treścią art. 56 k.k. możliwe jest stosowanie do
warunkowego przedterminowego zwolnienia również przesłanek wymiaru kary określonych wart: 53 $ 1 k.k.„jeżeli ma
to znaczenie dla celów penitencjarnych, a takjestw ocenie Sąduw niniejszej sprawie. Kara nie spełniła bowiem jeszcze
wszystkich swoich celów wychowawczych, gdyż skrócenić jej prawie o połowę przy popełnieniu przez skazanego tak
drastycznego w skutkach przestępstwa mogłoby być poczytane jako zbytnia pobłażliwość wobec sprawców tego typu
czynów.
Poprawne zachowanie skazanego jest pozytywnie oceniane przez Sąd i niewątpliwie ma duże znaczenie, przez co
droga skazanego do warunkowego przedterminowego zwolnienia niejest zamknięta. Bardzo dobra postawa skazanego
jest również dostrzegana przez administrację zakładu karnego, skazany bowiem jest za taką postawę nagradzany, w
tym możliwością częstego opuszczania zakładu karnego również na dłuższe okresy, co czyni odbywanie kary przez
skazanego na pewno łatwiejszym, a przy tym nie narusza interesu wymiaru sprawiedliwości oraz bliskich osoby
pokrzywdzonej.
Mając powyższe na uwadze należało orzec jak w sentencji.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Szczecinie#II AKzw 819/10 Dnia 20 października 2010r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie#art. 53 k.k.#art. 56 k.k.#art. 7781 k.k.#art. 7781 Kk.#art. 62 ust.#art. 58 ust. 2 ustawy