Postanowienie II AKzw 497/22 Dnia 6 września 2022 r.

--- STRONA 1 --- [ . s . Sygn. akt II AKzw 497/22 Dnia 6 września 2022 r. ' Sąd Apelacyjny II Wydział Karny w R. na posiedzeniu w składzie : SAO RAT ata Skr spdowy Magiel Krys przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Tarnobrzegu del. do Prokuratury (...) w R. -B. B. po rozpoznaniu w sprawie skazanego 7: P zażalenia obrońcy skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 12 lipca 2022 r. sygn. akt III. K. 387/22/wz w przedmiocie odmowy udzielenia warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności na podstawie art. 437 $ 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 1 $ 2kk.w. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie ip rz e Ka z a ć sprawę Sądowi Okręgowemu w Krośnie do ponownego rozpoznania. Postanowieniem z dnia 12 lipca 2022 r., sygn. akt ILL. K. 387/22/wz, Sąd Okręgowy w Krośnie odmówił skazanemu T. P. warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbywania reszty kary 3 łat pozbawienia wolności (orzeczonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 19 czerwca 2018 r., sygn. akt II K 18/18), uznając, że brak jest po stronie skazanego pozytywnej prognozy kryminologiczno-społecznej. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł obrońca skazanego, który zaskarżonemi orzeczeniu zarzucił: 1) , Obrazę przepisów postępowania mający wpływ na treść zaskarżonego postanowienia (j. art. 7 k.p.k. poprzez dokonanie oceny przeprowadzonych dowodów w sposób dowolny, sprzeczny z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, że skazany nie spełnia przesłanki materialnej do skorzystania z instytucji warunkowego przedterminowego zwolnienia, podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy prowadzi do jednoznacznego wniosku, że W stosunku do skazanego T. P. istnieje uzasadnione przekonanie, że po opuszczeniu Zakładu Karnego nie wróci on do przestępstwa i będzie przestrzegał porządku prawnego, przede wszystkim mając na uwadze treść opinii o skazanym z Zakładu Karnego w J., z której wynika, że skazany jest zaangażowany w proces swojej społecznej reintegracji, odbywa karę pozbawienia wolności w systemie programowego oddziaływania, pracuje odpłatnie w systemie bez konwojenta i korzysta ze wszelkich możliwości aktywności organizowanych na terenie jednostki penitencjarnej, 2) --- STRONA 2 --- . | | Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia i mający wpływ na jego treść, polegający na uznaniu, że postawa skazanego T. P. jego właściwości i warunki osobiste, sposób życia przed i po popełnieniu przestępstwa oraz zachowanie w czasie odbywania kary, jak również okoliczności popełnienia przestępstwa nie uzasedniają przekonania, że w trakcie odbywania kary nastąpiła taka trwała i pozytywna ewolucja postawy skazanego, iż po zwolnieniu będzie on przestrzegał porządku prawnego (zwłśszcza nie popełni ponownie przestępstwa), podczas gdy postawa skazanego, w szczególności fakt że: - skazany pracuje odpłatnie poza obrębem zakładu karnego w systenie bez konwojenta i zawsze w terminie wraca do jednostki, a w miejscu pracy cieszy się dobrą opinią, a zatem został on sprawdzony w warunkach wolnościowych i próba ta wypadła pozytywnie, - odbywa karę pozbawienia wolności w systernie programowego oddziaływania, - w czasie odbywania kary pozbawienia wolności był on wielokrotnie nagradzany, - w czasie jego pobytu w zakładzie karnym nie był on karany dyscyplinarnie, - przestępstwo popełnił w związku z uzależnieniem od alkoholu, bardzo żałuje on, że do jego popełnienia w ogóle doszło, kolejno sam zgłosił się na posterunek policji, a następnie dobrowolnie poddał się karze, - przed popełnieniem przestępstwa na stałe pracował, aktualnie posiada on promesę zatrudnienia na stanowisku starszego inspektora w zakresie ochrony zwierząt, - dobrowolnie stawił się w zakładzie kamym, celem odbycia kary pozbawienia wolności, na co posiada stosowny dokument, - na terenie jednostki penitencjarnej angażuje się on we wszelkie organizowane tam aktywności, - brał udział w programach resocjalizacyjnych realizowanych na terenie jednostek penitencjarnych, - po opuszczeniu zakładu karnego iiie zetkńie się on ze środowiskiem kryminogennym lecz z prawidłowo funkcjonującą, wspierającą go rodziną, z którą pozostaje on w stałym kontakcie, w tym z jego 11 letnim synem, na którego rzecz regularnie uiszcza alimenty, prowadzą do wniosku, że orzeczenie wobec skazanego warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności jest w pełni uzasadnione. W zażaleniu obrońca skazanego wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez udzielenie skazanemu warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności. Sąd Apelócyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zażalenie obrońcy skazanego, o ile cksponuje nicrozważenie przez Sąd I instancji wszystkich okoliczności istotnych z punktu widzenia rozpoznawanego wniosku, zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu Okręgowego w Krośnie na obecnym etapie odbywania kary skazany T. P. nie daje gwarancji prawidłowego postępowania po opuszczeniu zakładu karnego, mimo dobrego zachowania w jednostce penitencjarnej i właściwego przebiegu procesu jego resocjalizacji, ze względu na charakter popełnionego przestępstwa cechującego się znacznym stopniem społecznej szkodliwości. . "To dość Japidame stanowisko Sądu Okręgowego nie odpowiada jednak rzeczywistej treści art. 77 $ 1 k.k, i w konsekwencji doprowadziło do wadliwej, gdyż niezupełnej oceny przesłanek warunkowego przedterminowego zwolnienia, które zawarte są w tym przepisie. Należy bowiem podkreślić, że warunkiem ustalenia pozytywnej prognozy wobec sprawcy przestępstwa, uzasadniającej decyzję o udzieleniu warunkowego przedterminowego zwolnienia jest uwzględnienie wszystkich okoliczności dotyczących tego sprawcy, jakie zostały ujawnione w toku postępowania o, warunkowe przedterminowe zwolnienie, z punktu widzenia kryteriów przewidzianych w art. 77 $ 1 k.k. Zgodnie z tym przepisem natomiast skazanego na karę pozbawienia wolności sąd może warunkowo zwolnić z odbycia reszty kary tylko wówczas, gdy jego postawa, właściwości, warunki osobiste, okoliczności popełnienia przestępstwa oraz zachowanie po jego popełnieniu i w czasie odbywania kary uzasadniają przekonanie, Że skazany po zwolnieniu będzie stosował --- STRONA 3 --- / | B / : // / się do orzeczonego środka karnego lub środka zabezpieczającego i przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni " przestępstwa. ' Tak szczegółowe określenie materialnoprawnych kryteriów, przy uwzględnieniu których powinna być podejmowana decyzja o warunkowym zwolnieniu, jak w art. 77 $ 1 k.k., stawia jednocześnie precyzyjne wymogi w zakresie rozważenia określonych okolicztości w postępowaniu w przedmiocie zastosowania tej instytucji. W konsekwencji postępowanie to powinno być tak ukierunkowane, by poza uwagą sądu orzekającego na podstawie art. 77 $ I k.k. nie pozostały żadne doniosłe okoliczności dotyczące skazanego, należące do kategorii określonych w tym przepisie, a które mogłyby być podstawą do wyciągnięcia wniosków co do prognozy wobec jego osoby. Ustalenie pozytywnej prognozy, o której mowa w art. 77 $ 1 k.k. musi bowiem stanowić bowiem wynik rozważań kompleksowych, dotyczących wszystkich okoliczności faktycznych i ustawowych kryteriów warunkowego zwolnienia, a nie efekt wybiórczego eksponowania jedynie części z nich. Pominięcie okoliczności, które mają doniosły charakter z punktu widzenia zastosowania art. 77 $ I k.k., będzie zawsze wskazywać na rażące naruszenie art. 7 k.pk., bez wątpienia mające wpływ na treść postanowienia o' warunkowym przedterminowym zwolnieniu Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, o czym przekonuje treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Nie ulega wątpliwości, że Sąd I instancji negatywną prognozę kryminologiczno-społeczną ustalił tylko w oparciu o charakter popełnionego przestępstwa, niewątpliwie (czego Sąd Apelacyjny w Rzeszowie nie kwestionuje) cechującego się znacznym stopniem społecznej szkodliwości. Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się na temat znaczenia okoliczności popełnienia przestępstwa i ich wpływu na budowanie prognozy kryminologiczno-społecznej. Wskazywał, że okoliczności popełnienia przestępstwa mają w sprawie o warunkowe zwolnienie tyłko takie znaczenie, iż mogą wyrażać cechy osobowości, które skazany przejawiał, popełniając przestępstwo, istotne dla prognozy jego przyszłego zachowania, a to ze względu na przesłankę materialną warunkowego przedterminowego zwolnienia, za jaką należy uznać pozytywną prognozę kryminologiczną. Mają one zatem znaczenie w odniesieniu do tej prognozy o charakterze negatywnym, a w konsekwencji tego i dla negatywnej decyzji w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia, o ile wskazują na takie cechy skazanego, które mogą być przyczyną popełnienia przez niego kolejnego przestępstwa. Innymi słowy, charakter popełnionych przestępstw nie może wpływać na decyzję sądu penitencjarnego w przedmiocie udzielenia warunkowego przedterminowego zwolnienia, skoro okoliczność ta nie należy do ustawowych przesłanek przewidzianych w art. 77 $ 1 k.k. (por. m.in. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. I KZP 2/17, OSNKW 2017, 2. 6, poz. 32; postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 maja 2018 r., TV KK 71/18, LEX nr 2498075; z. dnia 24 maja 2017 r., V KK 82/17, LEX nr 2319706, z dnia 2 lipca 2019 r., sygn. akt V KK 358/18) Sąd Okręgowy w Krośnie w zaskarżonym orzeczeniu w żaden sposób nie ustalił takich indywidualnych cech osobowościowych skazanego, ujawnionych w trakcie popełnienia przez skazanego przestępstwa, które w sposób jednoznaczny sprzeciwiałyby się udzieleniu skazanemu warunkowego przedterminowego zwolnienia i które prowadziłyby do konkluzji, że wcześniejsze opuszczenie przez skazańiego zakładu karnego wiązałoby się z nicuzasadnionym ryzykiem pomyłki prognostycznej. Zdaniem Sądu odwoławczego nie można przejść obojętnie obok informacji zawartej w opinii o skazanym z Zakładu Karnego w J., że żadne agresywne zachowania w jednostce penitencjarnej nie zostały odnotowane ze strony skazanego, które w pośredni sposób mogłyby nawiązywać do charakter popełnionego przestępstwa i ujawniać cechy osobowościowe skazanego, które dyskwalifikowałyby skazanego do udzielenia warunkowego przedterminowego zwolnienia. O ile Sąd Okręgowy dostrzegł okoliczności przemawiające na korzyść skazanego, jak właściwy przebieg procesu resocjalizacji w trakcie odbywania kary pozbawienia wolności, otrzymanie nagród regulaminowych, odbywanie kary w systemie programowanego oddziaływania, pozostawanie w zatrudnieniu, o tyle w żaden sposób nie dokonał ich oceny w kontekście prognozy kryminologiczno- społecznej. Nie sposób pominąć, że skazany od samego początku pobytu w zakładzie karnym zaangażował się w proces własnej resocjalizacji, Konsekwentnie realizuje założenia opracowanego indywidualnego programu oddziaływania. W trakcie odbywania kary nie sprawiał żadnych problemów wychowawczych, stosował się do przepisów regulaminu i porządku wewnętrznego, do przełożonych odnosił się regulaminowo a w gronie współosadzonych funkcjonował prawidłowo. Za swoje właściwe zachowanie stale otrzymywał nagrody regulaminowe. Nie można również pominąć, że skazany popełnionego przestępstwa dopuścił się w związku z. rozpoznanym uzależnieniem -od alkoholu. Niemniej jednak Sąd Okręgowy w żaden sposób nie wziął pod uwagę, że skazany ukończył w --- STRONA 4 --- . [] . | Oddziale Terapeutycznym Zakładu Karnego w J. program podstawowej psychoterapii uzależnienia, uczestniczył w oddziaływaniach terapeutycznych, podpisał kontrakt długoterminowy, w którym zobowiązał się do utrzymania abstynencji i udziału w mitingach AA. Uczęszczał także na rozmowy z psychologiem w celu utrzymania motywacji do zachowania abstynencji. Powyższe okoliczności zostały w zupełności zlekceważone przez Sąd Okręgowy, a przecież ich znaczenie nie pozostaje bez wpływu na budowanie prognozy kryminologiczno-społecznej. Istotną okolicznością pozornie uwzględnioną przez Sąd Okręgowy w Krośnie przy ocenie przesłanek warunkowego przedterminowego zwolnienia było zatrudnienie skazanego. Od razu należy naprowadzić, że skazany pozostaje w zatrudnieniu poza zakładem karnym w systemie bez konwojenta, a z powierzonych obowiązków pracowniczych wywiązuje się w stopniu zadawalającym. Okoliczność ta ma istotne znaczenie, bo przecież skazany swoim właściwym zachowaniem poza jednostką penitencjarną udowodnił, że jest w stanie funkcjonować w warunkach wolnościowych i bez wzmożonego nadzoru i kontroli had jego zachowaniem, przestrzegać obowiązujących go zasad. Właściwe zachowanie skazanego poza jednostką penitencjarną nabiera dodatkowego znaczenia, jeśli weźmie się pod uwagę rozpoznane uzależnienie skazanego od alkoholu. Skazany poza zakładem karnym udowodnił, że nie tylko potrafi przestrzegać obowiązujących zasad w warunkach wzmożonej samokontroli, ale także zachować abstynencję. Na koniec nie można pomijać również faktu, że skazany po czteromiesięcznym okresie odroczenia wykonania kary, mimo wezwania do zakładu karnego nie stawił się do niego w celu odbycia kary pozbawienia wolności. Z ustaleń funkcjonariuszy Policji wynikało, że wyjechał za granicę, Z tego powodu zaszła konieczność poszukiwania skazanego listem gończym. Okoliczność ta jedynie pozomie przemawia na niekorzyść skazanego, jeśli weźmie się pod uwagę fakt, że skazany osobiście zgłosił się na posterunek Policji w P., a następnie został przekonwojowany i osadzony w zakładzie karnym. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy w Krośnie rozpoznając ponownie sprawę uzupełni podstawy prognozy o elementy wskazane w uzasadnieniu niniejszego postanowienia Sądu odwoławczego, co znajdzie odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanego przez niego orzeczenia. , Sąd Okręgowy w Krośnie rozpoznając ponownie sprawę i dokonując prognozy kryminologiczno-społecznej weźmie pod uwagę: a) postawę, właściwości i warunki osobiste skazanego, . b) okoliczności popełnienia przestępstwa, c) zachowanie skazanego po popełnieniu przestępstwa, d) zachowanie skazanego w czasie odbywania kary, - a następnie oceni czy wymienione przesłanki dotyczące skazanego uzasadniają przekonanie, że po wcześniejszym zwolnieniu z zakładu karnego będzie stosował się do orzeczonego środka karnego lub zabezpieczającego i przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni ponownie przestępstwa, W tym celu postępowanie wykonawcze przed Sądem T instancji powinno zostać powtórzone w całości — i dlatego na podstawie przepisów art. 437 $ Z k.pk. w zw. z art. 1 $ Z k.k.w. należało orzec jak w treści niniejszego postanowienia.