Postanowienie II AKz 406/06

--- STRONA 1 --- Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 29 listopada 2006 r. II AKz 406/06 TEZA aktualna Przepis art. 114 § 4 k.k. zawiera jedynie ustawowy zakaz pogarszania sytuacji skazanego po przyjęciu kary do wykonania. Brak jest w nim natomiast ustawowego nakazu polepszania tej sytuacji. Jak trafnie zatem podnosi Sąd I instancji ingerencja sądu polskiego w wymiar kary orzeczonej przez sąd zagraniczny możliwa byłaby jedynie w takiej sytuacji, gdyby kara orzeczona za granicą była w Polsce niemożliwa do orzeczenia ze względu na jej wysokość przekraczającą ustawowe progi zagrożenia. Potrzeba dostosowania kary w drodze orzeczenia sądowego zachodzić może bowiem tylko wtedy, gdy wymiar kary orzeczonej w wyroku skazującym przekracza górną granicę zagrożenia przewidzianego przez prawo państwa wykonania. UZASADNIENIE Skład orzekający Przewodniczący: Sędzia SA Janusz Jaromin. Sędziowie: SA Maciej Żelazowski (spr.), SO del. Piotr Brodniak. Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Błaszkowska. Prokurator Prokuratury Apelacyjnej: Ewa Szatkowska. Sentencja Sąd Apelacyjny w Szczecinie po rozpoznaniu w sprawie skazanego Marka D. zażalenia wniesionego przez skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 7 listopada 2006 r., w przedmiocie określenia kwalifikacji prawnej czynu i kary na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanawia zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy Uzasadnienie faktyczne Postanowieniem z dnia 7 listopada 2006 r., Sąd Okręgowy w Szczecinie określił, że czyn popełniony przez Marka D. w dniu 18 marca 2000 r. w Bratysławie (Słowacja) stanowi przestępstwo z art. 43 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 4 § 1 k.k. oraz określił, że wykonaniu podlega kara za ten czyn w rozmiarze 10 lat pozbawienia wolności, na poczet, której zaliczeniu podlega okres odbywania kary w sprawie sp. zn. 1T 39/00 Sądu Krajowego w Bratysławie (Słowacja). Nadto Sąd I instancji obciążył skazanego kosztami postępowania. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Sąd Okręgowy w Szczecinie wskazał, że obywatel polski Marek D. został skazany przez Sąd Krajowy w Bratysławie (Słowacja) na karę 10 lat pozbawienia wolności za przestępstwo polegające na tym, że w dniu 18 marca 2000 r. przemycał ze Słowacji do Austrii 51,374 kg heroiny ukrytej w schowkach w samochodzie. Czyn ten kwalifikowany według prawa polskiego w dacie jego popełnienia stanowi udział w obrocie narkotykami, przy czym dotyczy ich znacznej ilości i zagrożony jest karąpozbawienia wolności do lat 10. Sąd I instancji stwierdził zatem, że skoro kara orzeczona w Słowacji mieści się w ustawowych granicach orzekania kary w Polsce, to podlega ona wykonaniu w Polsce bez zmiany. Sąd polski nie jest upoważniony do oceny prawidłowości wyroku sądu słowackiego. Ingerencja w wymiar kary możliwa byłaby jedynie w takiej sytuacji, gdyby kara orzeczona za granicą była w Polsce niemożliwa do orzeczenia jako zbyt surowa. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł skazany. Podniósł on, że zgadzając się na wykonanie kary w Polsce myślał, że zostaną wobec niego zastosowane uregulowania zawarte w polskim kodeksie karnym i zostanie osądzony tak jak za czyn popełniony w Polsce. Tymczasem Sąd I instancji utrzymał w mocy wyrok wydany przez sąd słowacki nie biorąc w ogóle pod uwagę tego, że przez ponad 7 lat przebywał w ciężkich warunkach odizolowany od rodziny, ani też tego, że jest on człowiekiem młodym, który pomimo popełnionego błędu powinien powrócić do normalnego życia. Jego zdaniem za czyn, który popełnił odbył już wystarczająco surową karę. Mając powyższe na uwadze, żalący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez "częściowe złagodzenie kary". Uzasadnienie prawne Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: II AKz 406/06 - Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Szczecinie --- STRONA 2 --- Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów Sądów Powszechnych. Zażalenie skazanego nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do dyspozycji przepisu art. 611c § 1 k.p.k. po przejęciu do wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem państwa obcego, sąd polski określa kwalifikację prawną czynu według prawa polskiego oraz karę i środek podlegające wykonaniu. Paragraf drugi tego przepisu stanowi natomiast, że określając karę lub środek podlegające wykonaniu, sąd stosuje odpowiednio przepis art. 114 § 4 k.k. zgodnie z treścią, którego w razie przejęcia obywatela polskiego, skazanego prawomocnie przez sąd obcego państwa, do wykonania wyroku na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, sąd określa według polskiego prawa kwalifikację prawną czynu oraz podlegającą wykonaniu karę lub inny środek przewidziany w tej ustawie; podstawę określenia kary lub środka podlegającego wykonaniu stanowi wyrok wydany przez sąd państwa obcego, kara grożąca za taki czyn w polskim prawie, okres rzeczywistego pozbawienia wolności za granicą oraz wykonana tam kara lub inny środek, z uwzględnieniem różnic na korzyść skazanego. W doktrynie przyjął się natomiast pogląd, że gdy orzeczona kara mieści się w granicach ustawowego zagrożenia w państwie wykonującym, ale różni się od kar zwykle orzekanych w takich przypadkach, to jej adaptacja nie może służyć przystosowaniu do polityki karnej państwa wykonania. Byłoby to właściwie orzekanie o karze na nowo, wobec czego celowość uprzedniego wymierzania kary w państwie przekazującym byłaby wątpliwa. (L. Gardocki: Zarys prawa karnego międzynarodowego, Warszawa 1985, s. 229). Trzeba także zauważyć, że każde inne stanowisko podważyłoby ideę rozważanej tutaj instytucji, której celem jest przecież jedynie przejęcia orzeczenia do wykonania, a nie kształtowanie tego orzeczenia zgodnie z obowiązującą w kraju polityką karną. Skazany bowiem wie już jaką karę wobec niego wymierzono i wie, że procedura przekazania ma umożliwić jedynie wykonanie całej lub reszty tej kary w państwie wykonania. W świetle powyższego, należało podzielić pogląd Sądu I instancji, że kara orzeczona w Słowacji podlega wykonaniu w Polsce bez zmiany. Marek D. został skazany przez Sąd Najwyższy w Bratysławie (Słowacja) na karę 10 lat pozbawienia wolności za przestępstwo polegające na tym, że w dniu 18 marca 2000 r. przemycał ze Słowacji do Austrii 51,374 kg heroiny ukrytej w schowkach w samochodzie. Czyn ten kwalifikowany według prawa polskiego w dacie jego popełnienia stanowi udział w obrocie narkotykami, przy czym dotyczy ich znacznej ilości i zagrożony jest karą pozbawienia wolności do lat 10. Słusznie więc uznał Sąd Okręgowy w Szczecinie, że skoro kara orzeczona przez sąd słowacki mieści się w ustawowych granicach zagrożenia karą za takie samo przestępstwo w Polsce, to podlega ona wykonaniu w Polsce bez zmiany. Przepis art. 114 § 4 k.k. zawiera jedynie ustawowyzakaz pogarszania sytuacji skazanego po przyjęciu kary do wykonania. Brak jest w nim natomiast ustawowego nakazu polepszania tej sytuacji. Analogiczne uregulowanie znajduje się też w art. 11 wiążącej Polskę Konwencji o przekazywaniu osób skazanych sporządzonej w Strasburgu dnia 21 marca 1983 r. Powyższe rozwiązania legislacyjne są konsekwencją obowiązywania zasady zgodnie, z którą sąd państwa przyjmującego orzeczenie do wykonania nie jest upoważniony do oceny prawidłowości wyroku sądu zagranicznego, w którym nastąpiło skazanie. Jak trafnie zatem podnosi Sąd I instancji ingerencja sądu polskiego w wymiar kary orzeczonej przez sąd zagraniczny możliwa byłaby jedynie w takiej sytuacji, gdyby kara orzeczona za granicą była w Polsce niemożliwa do orzeczenia ze względu na jej wysokość przekraczającą ustawowe progi zagrożenia. Potrzeba dostosowania kary w drodze orzeczenia sądowego zachodzićmoże bowiem tylko wtedy, gdy wymiar kary orzeczonej w wyroku skazującym przekracza górną granicę zagrożenia przewidzianego przez prawo państwa wykonania. Zaskarżone postanowienie należało więc utrzymać w mocy, a argumenty dotyczące długości odbytej kary, jej uciążliwości poprzez rozłąkę z bliskimi oraz młodego wieku skazanego i jego chęci powrotu do normalnego życia nie miały żadnego znaczenia.