Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt : II AKa 214111] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 sierpnia 2010 r. Sa_d Apelacyjny W Katowicach W II Wydziale Karnym W skladziez Przewodniczapy SSA Michal Marzec . . SSA Piotr Mirek (spr.) Sqdzlowle SSO del. Wieslaw Kosowski Protokolant Dariusz Bryla przy udziale Prokuratora P1'ok.’OkrQg. del. do Prok. Apel. Tomasza Pa1ki p0 rozpoznaniu W dniu 12 sierpnia 2010 r. sprawy L. M., s. J. i 13., ur. (...) W S. oskarzonego z art. 1'/'3 § 4 k.k. i an. 177 § 1 i 2 k.k. przy zast. art. 11 § 2 k.k. _ _ ' na skutek apelacji pelnomocnika oskariyciela posilkowego J. S. (1) i obroficy oskarionego 0d Wyroku Sa_du Okrqgowego W Katowicach . z dnia 9 marca 2010 r. sygn. akt. XXI K. 132/09 1. zmienia zaskariony Wyrok W ten sposéb, Ze: W pkt. 7 Wyroku ustala, Ze zasqdzone na rzeoz pehlomocnika z urzqdu oskariyciela posilkowego J. S. (1) koszty nieopltaconej pomocy prawnej ponosi Skarb Pafistwa, W pkt. 8_.Wyr0ku_usta.1a Wysokoéé wydat1(6W;zasqdz0nych 0d oskarjonego na rzecz Skarbu Pafistwa W Wysokoéci 6992,63 (szeéé tysiqcy dziewiqéset dziewiqédziesiagc dwa Z1 63,1100) 21, 2. W pozostalym zakresie zaskariony Wyrok 1'1t1zymuje W mocy; 3. zasqdza od Skarbu Pafistwa (Sqd Okrqgowy w Katovyicach) na rzecz adw. P. B. (Kancelaria Adwokacka W K.) pelnomocnika z urzqdu oskarzyciela posiikowego J. S. (1) kwotq 232 (Siedemset trzydzieéci dwa) Z1 W tym 22 % podatku VAT tytulem nieoplaconych kosztéw pomocy prawnej udzielonej z urzqdu . w postqpowaniu odwoklwczym; 4. zasagflza 0d oskarionego na rzecz oskariycieli posilkowych E. B. (1), E. B. (2), A. O. i A. W. kwoty po 600 (szeééset) zl tytulem kosztéw zastqpstwa adwokackiego W postqpowaniu odwolawczym; 5. zwalnia oskariyciela posflkowego J. S. (1) z ponoszenia przypadajapej od niego czqéci kosztéw sqdowych za postqpowanie odwoiawcze, obciagaj qc nimi Skarb Pafistwa; 6. zasqdza od oskarzonego na rzecz Skarbu Pafistwa koszty sqdowe za postqpowanie odwtfiawcze, W tym oplatq za II instancje; W kwocie 30 (trzydzieéci) 2}. Sygn. aktIIAK21214/10 A UZASADNIENIE Sqd Okrqgowy W Katowicach wyrokiem z dnia 9 marca 2010 roku, wydanym W sprawie XXI K 132/09 skazal oskarionego L..M.za przestqpstwo Z arr. 173 § 2 k.k. W zw. z art. 173 § 4 k.k. polegajqce na nieumyélnyrn sprowadzeniu W dniu 7 stycznia 2009 roku W K. zagraiajqcej zdrowiu wieku 0s6b katastrofy W mchu lqdowym, w ten sposéb, 2'6 1d6n1ja.csamochodem Sygn. akt : II AKa 214111] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 sierpnia 2010 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący SSA Michał Marzec . . SSA Piotr Mirek (spr.) Sędzlowle SSO del. Wiesław Kosowski Protokolant Dariusz Bryła przy udziale Prokuratora Prok. Okręg. del. do Prok. Apel. Tomasza Pałki po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2010 r. sprawy Ł. M., s. J. i B., ur. (...) w S. oskarżonego z art. 173 § 4 k.k. i art. 177 § 1 i 2 k.k. przy zast. art. 11 § 2 k.k. _ _ ` na skutek apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego J. S. (1) i obrońcy oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego W Katowicach . z dnia 9 marca. 2010 r. sygn. akt. XXI K 132/09 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: - W pkt. 7 wyroku ustala, że zasądzone na rzecz pełnomocnika z urzędu oskarżyciela posiłkowego J. S. (1) koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponosi Skarb Panstwa, - W pkt. 8 _.wyroku ustala wysokość wydatkówzasądzonych od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa W wysokości 6992,63 (sześć tysięcy dziewięćset dziewięćdziesiąt dwa zł 63,"1 00) zł, 2. W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje W mocy; 3. zasądza od Skarbu Państwa (Sąd Okręgowy W Katowicach) na rzecz adw. P. B. (Kancelaria Adwokacka W K.) pełnomocnika z urzędu oskarżyciela posiłkowego J. S. (1) kwotę ?32 (śiedemset trzydzieści dwa) zł w tym 22 % podatku VAT tytułem nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu _ w postępowaniu odwoławczym; 4. zasądza od oskarżonego na rzecz oskarżycieli posiłkowych E. B. (1), E. B. (2), A. O. i A. W. kwoty po 600 (sześćset) zł tytułem kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu odwoławczym; 5. zwalnia oskarżyciela posiłkowego J. S. (1) z ponoszenia przypadającej od niego części kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążaj ąc nimi Skarb Państwa; 6. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe za postępowanie odwoławcze, W tym opłatę za II instancję W kwocie 30 (trzydzieści) zł. sygn. na 11-AKa214/10 Å UZASADNIENIE Sąd Okręgowy W Katowicach wyrokiem z dnia 9 marca 2010 roku, wydanym w 'sprawie XXI K 132/09 skazał oskarżonego Ł..M.za przestępstwo z art. 173 § 2 k.k. W zw. z art. 173 § 4 k.k. polegające na nieumyślnyrn sprowadzeniu W dniu 7 stycznia 2009 roku w K. zagrażającej zdrowiu wieku osób katastrofy W ruchu lądowym, W ten sposób, że kierL1jąc- samochodem
--- STRONA 2 ---
marki F. (...) 0 nr (...), jadac droga1crajoWam(...)W kierunku K. nieumyélnie naruszyl zasady bezpieczefistwa W ruchu drogowym, okreélone W art. 3 ust. 1, art. 19 ust 1 i 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20.06. 1997 r. Prawo 0 nlchu drogowym W ten sposob, Ze nie zachowujac Wymaganej ostroinoéci, nienaleiycie obserWoWa1 przedpole jazdy i zbyt poéno podjaj manewr hamowania, W Wyniku czego uderzyl W tyi oczekujacego na moiliwoéé skretu W lewo z drogi krajowej nr (...) W ulice (...) autobusu marki C. 0 nr rej. (...) kierowanego przez A. W., powodujac przemieszczenie autobusu na przeciwlegly pas ruchu 'i uderzenie W jadacy W kienmku przeciwnym kierowany przez G. B. samochod ciezarowy marki V. o nr (...) Wraz z naczepom M. K. 0 nr rej. (...), skutkiem, czego oba pojazdy zj eohaiy do przydroinego rowu, W wyniku czego nieumyélnie spowodowai u J. S. (2) i E. D. obraienia skutkujace ich zgonem, u S. S., E. B. (2), E. B. (1), I. C., A. 0., B. K. ciezki uszczerbek na zdrowiu i u A. W. obraienia skutkujace rozstrojem zdrowia na okres powyiej 7 dni i za to na podstawie art. 173 § 2 k.k. W zw. z art. 173 §.4 k.k. Wymierzyl mu kare 2 lat pozbawienia Wolnoéci. Na mocy art. 69 § 1 i 2 kk., art. 70 § 1 pkt I kk. Wykonanie tej kary Warunkowo zawiesil oskarionemu na okres proby 5 lat. Po myéli art. 42 § 1 i arc. 43 § 1 kk. orzek1 Wobec oskarionego érodek kamy zakazu prowadzenia wszelkich pojazdéw mechanioznych W ruchu ladowym na okres 2 lat, zobowiazujac go jednoczeénie do zwrotu prawa jazdy do Wydziahl Komunikacji Urzedu Miejskiego W S.. Na mooy art. 71 § 1 kk. art. 33 § 1 i 3 k.k. Wymierzy1 oskarionemu grzywne W Wysokoéci 150 stawek dziennych, przyjmujac Wysokoéé jednej stawki za 1ownowaina, kwocie 20 zlotych. Zasadzil od oskarzonego na rzecz oskariycieli posilkowych kwoty zastepstwa adwokackiego W kwotach po 1320 21. Na mocy art. 618 § 1 pkt 11 kpki art. 29 ust z dnia 26 maja 1982 1'. Prawo o adwokaturze zasadzi1 od oskarzonego na rzecz pelnomocnika z urzedu oskariyciela posilkowego J. S. (1) kW0tQ 1171, 20 z1 W tym 211, 20 Z1 podatku VAT, tytulem zwrotu kosztow nieoplaconej pomocy prawnej. Zasadzik od oskarionego na rzecz Skarbu Pafistwa koszty sadowe obejmujace Wydatki W kwocie 5821, 43 Z1 orazoplatq W kwocie 600 Z1. Powyiszy Wyrok zaskariony zostal apelacjami obroficy oskarionego i pelnomocnika oskarzyciela posilkowego J. S. (1). _ ' Obrofica oskarionego zaskariyl Wyrok W zakresie orzeczenia 0 érodku karnym i kosztach procesu, zarzucaj ac mu: ' + nieshlszne zastosowanie érodka karnego okreélonego W art. 42 § 1 kk., art. 43 § 1 kk. W postaci zakazu prowadzenia pojazdow meohanicznych W ruchu ladowym na okrres 2 lat, podczas gdy zgromadzony material dowodowy przemawia za nie orzekaniern tego érodka, ktory jest fakultatywny, natomiast jego orzeczenie uniemoiliwia oskarzonemu Wykonywanie pracy, jako kierowcy, a tym samym pozbawia go mozliwoéci zarobkowania oraz uniemoiliwia mu zaspokojenie roszczefi pokrzywdzonych, a zatem érodek karny nie spehii swej funkcji, nie zaspokoi poczucia sprawiedliwoéci osob pokrzywdzonych, — naruszenie prawa materialnego, a to art. 624 § 1 kpk, gdyi Sad prawidlowo ustalil stan faktyczny sprawy i zbada1 sytuacjq osobista oskarionego, W tym Wysokoéé jego zarobkow oraz brak majatku, to jednak, choé okolicznoéci sprawy przemawialy za zwolnieniem oskarionego W caloéci od zaplaty na rzecz Skarbu Pafistwa kosztéw sadowych, nie zWo1ni1 oskarionego z tego obowiazku, mime ie istnialy podstawy do uznania, Ze uiszczenie tych kosztow jest dla oskariyciela zbyt uciazliwe ze wzgledu na sytuacje majatkowai Wysokoéé dochodow, tym bardziej, Ze oskarzony musi zaplacié ogromne dla niego koszty zastepstwa procesowego pehtomocnikom oskariycieli posilkowych, jak tei przernawialy za tym Wzglqdy shtszznoéci, bowiem oskariony popeh1i1 przestepstwo nieumyélne, na drodze file zaprojektowanej i sprzyj ajacej kolizjom drogowym, obecnie z tego powodu przebudowanej. Stawiajao to zarzuty apelujacy wniosl 0 uchylenie zaskarionego Wyroku W pkt 3 i nie orzekanie 0 zastosowaniu wobec oskarionego érodka karnego W postaci prowadzenia Wszelkich poj azdow mechanicznych W ruchu Iadowym, a tym samym uchylenie marki F. (...) o nr (...), jadąc drogą krajowąnr (...) W kierunku K. nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym, określone W art. 3 ust. 1, art. 19 ust 1 i 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20.06. 1997 r. Prawo o ruchu drogowym W ten sposób, że nie zachowując wymaganej ostrożności, nienależycie obserwował przedpole jazdy i zbyt późno podjął manewr hamowania, W wyniku czego uderzył W tył oczekującego na możliwość skrętu w lewo z drogi krajowej nr (...) W ulicę (...) autobusu marki C. 0 nr rej. (...) kierowanego przez A. W., powodując przernieszczenie autobusu na przeciwległy pas ruchu "i uderzenie W jadący w kierunku przeciwnym kierowany przez G. B. samochód ciężarowy marki V. o nr (...) wraz z naczeporn M. K. o nr rej. (...), skutkiem, czego oba pojazdy zj echały do przydrożnego rowu, w wyniku czego nieumyślnie spowodował u J. S. (2) i E. D. obrażenia skutkujące ich zgonem, u S. S., E. B. (2), E. B. (1), I. C., A. O., B. K. ciężki uszczerbek na zdrowiu i u A. W. obrażenia skutkujące rozstrojem zdrowia na okres powyżej 7 dni i za to na podstawie art. 173 § 2 k.k. w zw. z art. 173 §.4 kk. wymierzył mu karę 2 lat pozbawienia wolności. Na mocy art. 69 § 1 i 2 kk., art. 70 § 1 pkt I kk. wykonanie tej kary warunkowo zawiesił oskarżonemu na okres próby 5 lat. Po myśli art. 42 § 1 i art. 43 § 1 kk. orzekł wobec oskarżonego środek karny zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 2 lat, zobowiązując go jednocześnie do zwrotu prawa jazdy do Wydziału Komunikacji Urzędu Miejskiego w S.. Na mocy art. 71 § 1 kk. art. 33 § 1 i 3 kk. Wymierzył oskarżonemu grzywnę W wysokości 150 stawek dziennych, przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 20 złotych. Zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżycieli posiłkowyeh kwoty zastępstwa adwokackiego w kwotacli po 1320 zł. Na mocy art. 618 § 1 pkt 11 kpk i art. 29 ust z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze zasądził od oskarżonego na rzecz pełnomocnika z urzędu oskarżyciela posiłkowego J. S. (1) kwotę 1171, 20 zł W tym 211, 20 zł podatku VAT, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Zasadził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe obejmujące wydatki W kwocie 5821, 43 zł oraz--opłatę W kwocie 600 zł. Powyższy wyrok zaskarżony został apelacjami obrońcy oskarżonego i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego J . S. (1). _ " Obrońca oskarżonego zaskarżył wyrok W zakresie orzeczenia o środku karnym i kosztach procesu, zarzucaj ąc mu: ' ¬ niesłuszne zastosowanie środka karnego określonego w art. 42 § 1 kk., art. 43 § 1 kk. W postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych W ruchu lądowym na okres 2 lat, podczas gdy zgromadzony materiał dowodowy przemawia za nie orzekaniem tego środka, który jest fakultatywny, natomiast jego orzeczenie uniemożliwia oskarżonernu wykonywanie pracy, jako kierowcy, a tym samym pozbawia go możliwości zarobkowania oraz uniemożliwia mu zaspokojenie roszczeń pokrzywdzonych, a zatem środek karny nie spełni swej funkcji, nie zaspokoi poczucia sprawiedliwości osób pokrzywdzonych, - naruszenie prawa materialnego, a to art. 624 § 1 kpk, gdyż Sąd prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i zbadał sytuację osobistą oskarżonego, w tym wysokość jego zarobków oraz brak majątku, to jednak, choć okoliczności sprawy przemawiały za zwolnieniem oskarżonego w całości od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, nie zwolnił oskarżonego z tego obowiązku, mimo że istniały podstawy do uznania, że uiszczenie tych kosztów jest dla oskarżyciela zbyt uciążliwe ze względu na sytuację majątkowąi wysokość dochodów, tym bardziej, że oskarżony musi zapłacić ogromne dla niego koszty zastępstwa procesowego pelnomocnikom oskarżycieli posiłkowych, jak też przemawiały za tym względy słuszności, bowiem oskarżony popełnił przestępstwo nieumyślne, na drodze żle zaprojektowanej i sprzyj ającej kolizjom drogowym, obecnie z tego powodu przebudowanej. Stawiając te zarzuty apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku W pkt 3 i nie orzekanie 0 zastosowaniu wobec oskarżonego środka karnego W postaci prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych W ruchu lądowym, a tym samym uchylenie
--- STRONA 3 ---
A Wyroku W pkt 4 i pozostawienie oskarzonemu dokumentu prawa jazdy, a takze o zmiane pkt S i zwohiienie oskarionego z koniecznosci ponoszenia kosztow sadowyeh na rzecz Skarbu Paiistwa. Pelnomocnik oskarzyciela posi1koWego J. S. (1) zaskar2y1 Wyrok na niekorzysé oskarionego W zakresie orzeczenia o karze, srodku karnym, a takie W zakresie przyznanego pehiomocnikowi Wynagrodzenia za éwiadczonaz urzqdu pomoc prawna. Zarzucil zatem skarionemu Wyrokowi: — raiaca, niewspohniernoéé kary orzeczonej Wzgledem rodzaju i stopnia naruszenia ciaiacych na oskarionym obovviazkow Wynikajacych z przepiséw i zasad ruchu drogowego, a takie Wzglqdem rodzaju i rozmiaru ujernnych nastepstw przestepstwa W tym W szczegolnoéci utraty iycia przez dWie osoby i odniesieniu przez szeéé oséb cieikiego uszczerbku na zdrowiu, — obraze przepiséw postqpowania, majaca istotny wplyw na treéé orzeczenia, a W szczegélnosci przepisu art. 618 § 1 pkt 11 kpk W zw. 2 art. 627 kpk W zw. z art. 29 ust 1 ustaWy Z dnia 26 maja 1982 roku Prawo 0 adwokaturze poprzez zasadzenje 11a rzecz pehiomocnika z urzedu oskariyciela posilkowego J. S. (1) kosztow nie0p1aconej pomocy prawnej od oskarionego, podczas gdy koszty nieoplaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata 2 urzedu ponosi Skarb Pafistwa. Stawiajac te zarzuty apelujacy wniosl 0 zmiane zaskarionego Wyroku poprzez skazanie oskarzonego na kare pozbawienia W01110SCi W wymiarze powyiej 2 lat, orzeczenie zakazu prowadzenia Wszelkich pojazdow mechanicznych W ruchu ladowyln na okres 10 Iat oraz zasadzenie od Skarbu Palistwa 11a rzecz pehiomocnika z urzedu oskariyciela posiflcowego J. S. (1) kvvoty 1171, 20 Z1 tytulem zwrotu kosztéw nieoplaconej pomocy prawnej. Sad _Ape1_aeyjny stwierdzii, co nastepuje; _ _ _ _ _ Apelacja. obroficy‘ oskarionego jest bezzasadna, iiatomiast apelacja Wywiedziona przez peinomocnika oskariyciela posiikowego nie jest pozbawiona racji Wyiacznie W zakresie dotyczacyln kosztéw pomocy prawnej udzielonej Z urzedu. Majac W polu Widzenia niekwestionowane przez skariacych okolicznoéci czynu przypisanemu oskarionemu, nie mote rowniei budzié zastrzeiefi Wymierzona L. M. kara i orzeezony érodek kamy. Odnoszac sie W pierwszym rzedzie do podnoszonej W apelacji p6h'1OII10C»111ka oskariyciela posiikowego kwestii zaostrzenia kary pozbawienia Wolnoéci przyjpomnieé naleiy, it zgodnie z podstawowq zasada postepowania odwolawczego Sad odwolawczy moie orzec na niekorzyéé oskarionego tylko W granicach zaskarienia. W niniej szej sprawie trudno byloby okreélié te granice, skoro srodek odwolawczy, choé zos1:a1 sporzadzony przez podmiot profesjonalny Wnosi jedynie o Wymierzenie kary pozhawienia Wolnoéci W Wymiarze powyiej 2 lat. Domagajac sie zaostrzenia Wymierzonej oskarionemu kary pozbawienia Wolnoéci apelujacy zdaje sie zapominaé, Ze ustawodawca okreélajac W art. 53 klc zasady i dyrektywy modelowego orzekania 0 karze pozostawia Sadowi okresiony zakres swobody W jej Wymierzaniu. Wyldadnikiem granic ,,uznaniowoéci” sadu jest Wskazana W przepisie art. 438 pkt 4 kpk raiaca niewspéhniemoéé kary. Stad tei nawet dostrzegana przez strone lub nawet Sad odwoiawczy niewspéhniema lagodnoéé lub surowosé kary nie daje podstaw do Weryfikacji kary Wymierzonej przez‘Sa,d I instancji. Dla skutecznosci srodlca odWo1aWczego koniecznym jest Wykazanie nie tylko tego, Ze orzeczona kara jest niewspohniernie iagodna, ale réwniei tego, Ze ta niewspo1miernoéé ma charakter raiacy. W ocenie Sadu Apelacyjnego nie sposob dowodzié, ie kara pozbawienia Wolnoéci Wymierzona oskarionemu nosi cechy kary razaco niewspoimiernej. Orzekajac 0 karze pozbawienia Wolnosci Sad I instancji rozwaiyl i ta sama miara ocenil zarowno okolicznoéci przemawiajace na korzysé oskarionego jak i éwiadczace przeciwko niemu. Dai temu Wyraz W pisenmych motywach Wyroku. Przedstawiony W nich tok rozumowania Sadu Okregowego A wyroku W pkt 4 i pozostawienie oskarżonemu dokumentu prawa jazdy, a także o zmianę pkt 8 i zwolnienie oskarżonego z konieczności ponoszenia kosztów sądowych na rzecz Skarbu Państwa. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego J. S. (1) zaskarżył wyrok na niekorzyść oskarżonego W zakresie orzeczenia o karze, środku karnym, a także W zakresie przyznanego pełnomocnikowi wynagrodzenia za świadczonąz urzędu pomoc prawną. Zarzucił zatem skarżonemu wyrokowi: _ rażącą niewspółmierność kary orzeczonej względem rodzaju i stopnia naruszenia ciążących na oskarżonym obowiązków wynikających z przepisów i zasad ruchu drogowego, a także względem rodzaju i rozmiaru ujenmych następstw przestępstwa W tym W szczególności utraty życia przez dwie osoby i odniesieniu przez sześć osób ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, - obrazę przepisów postępowania, mającą istotny wpływ na treść orzeczenia, a W szczególności przepisu art. 618 § 1 pkt ll kpk W zw. z art. 627 kpk W zw. z art. 29 ust l ustawy z dnia 26 maja 1982 roku Prawo o adwokaturze poprzez zasądzenie na rzecz pełnomocnika z urzędu oskarżyciela posiłkowego J. S. (1) kosztów nieopłaconej pomocy prawnej od oskarżonego, podczas gdy koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu ponosi Skarb Państwa. Stawiając te zarzuty apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez skazanie oskarżonego na karę pozbawienia wolności W wymiarze powyżej 2 lat, orzeczenie zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych W ruchu lądowym na okres 10 lat oraz zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika z urzędu oskarżyciela posiłkowego J. S. (1) kwoty 1171, 20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej 'pomocy prawnej. Sąd _Apelacyjny stwierdził, co następuje: _ _ _ _ _ Apelacja obrońcy oskarżonego jest bezzasadna, natomiast apelacja Wywiedziona przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego nie jest pozbawiona racji wyłącznie W zakresie dotyczącym kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Mając W polu widzenia niekwestionowane przez skarżących okoliczności czynu przypisanemu oskarżonemu, nie może również budzić zastrzeżeń wymierzona Ł. M. kara i orzeczony środek karny. Odnosząc się W pierwszym rzędzie do podnoszonej W apelacji' pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego kwestii zaostrzenia kary pozbawienia wolności przypomnieć należy, iż zgodnie z podstawową zasadą postępowania odwoławczego Sąd odwoławczy może orzec na niekorzyść oskarżonego tylko W granicach zaskarżenia. W _niniej szej sprawie trudno byłoby określić te granice, skoro Środek odwoławczy, choć został sporządzony przez podmiot profesjonalny wnosi jedynie o wymierzenie kary pozbawienia wolności W wymiarze powyżej 2 lat. Domagając się zaostrzenia wyrnierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności apelujący zdaje się zapominać, że ustawodawca określając W art. 53 kk zasady i dyrektywy modelowego orzekania o karze pozostawia Sądowi określony zakres swobody W jej wymierzaniu. Wykładnikiem granic „uznaniowości” sądu jest wskazana W przepisie art. 438 pkt 4 kpk rażąca niewspółmiemość kary. Stąd też nawet dostrzegana przez stronę lub nawet Sąd odwoławczy niewspółmierna łagodność lub surowość kary nie daje podstaw do weryfikacji kary wymierzonej przezSąd I instancji. Dla skuteczności środka odwoławczego koniecznym jest wykazanie nie tylko tego, że orzeczona kara jest niewspółmiernie łagodną, ale również tego, że ta niewspółmierność ma charakter rażący. W ocenie Sądu Apelacyjnego nie sposób dowodzić, że kara pozbawienia wolności wymierzona oskarżonemu nosi cechy kary rażąco niewspółrniernej. Orzekając o karze pozbawienia wolności Sąd I instancji rozważył i tą samą miarą ocenił .zarówno okoliczności przemawiające na korzyść oskarżonego jak i świadczące przeciwko niemu. Dał temu Wyraz W pisemnych motywach wyroku. Przedstawiony W nich tok rozumowania Sądu Okręgowego
--- STRONA 4 ---
jest spojny i logiczny. Orzeezenie 0 karze zastuguje zatem na aprobate, tym bardziej Ze apelujacy nie przedstawil argumentow, ktore w skuteczny sposob mog1oby podwazaé jego shisznosé. Nie mozna oczywiscie nie dostrzegaé tragicznych nastepstw przypisanego oskarionemu przestepstwa. Nie sa one jednak jedynym Wyznacznikiem jego odpowiedzialnosci. Specyfika Wypadkow komunikaeyjnych jest przeeiei to, Ze poza Wina osoby sprowadzajaeej to zdarzenie, ich skutki zaleia od Wielu innych, czesto przypadkowych ezynnikow. Sprawia to, Ze niekiedy skutki raiacego i umyslnego naruszenia zasad bezpieczefistwa W ruchu drogowym sq niewielkie, a niekiedy nawet nieumyslne naruszenie takich zasad pociaga za soba skutki Wyjajtkowo tragiczne. Stad tei ocena skutkow sprowadzonej przez oskarionego katastrofy poprzez piyzmat jego winy, a W szczegolnosei nieumyéhiego nanlszenia zasad bezpieczeristwa W mchu drogowym prowadzi do Wniosku, is Wymierzona mu kara, jest adekwatna do winy i stopnia spotecznej szkodliwosci czynu, a takie spelnia stawiane przed nia zadania W zakresie spolecznego i Wychowawczego oddzialywania. Stanowiska tego W Zadnym Wypadku nie przekresla zastosowariie wobec L. M. dobrodziejstwa Warunkowego zawieszenia Wykonania kary pozbawienia Wolnosci. Skazany spelnia przes1ank:i Wymienione W przepisie art. 69 § I kk., a orzeczona grzywna i zastosowany srodek kamy stanowia realna dolegliwosé. Zabezpiecza to realizacje ce16W kary i sprawia, 2e nie pozostaje ona W sprzecznosei ze spolecznym poczuciem sprawiedliwosci. Wbrew zarzutom zaWartym_W obu apelacjach, jako trafne ocenié naleiy rozstrzygniecie Sadu I instaneji W zakresie srodka karnego. Nie ma racji obrofica oskarzonego staraj ac sie wykazaé, Ze W przypadlcu oskarionego nie zachodzaw ogole przesianki orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdow mechanieznych. To, Ze orzeczony przez Sad I instancji srodek karny pozbawi oskarionego moiliwosci Wykonywania zawodu nie stanowi okolicznoéci, ktora musialaby deeydowaé o odstapieniu od stosowania érodka karnego. Przeciwnie, racja, dla ktorej siegnieto po ten érodek karny jest to, aby oskarionemu tmiemoiliwié Wykonywanie zawodu kierowcy. Ustawodawca Wyra:Enie okreélii, fie przewidziana W aft. 42 § 1 kk. instytueja ma na celu eliminowanie z ruchu drogowego sprawcow takich przestepstw, ktoiyoh okolieznosci popelnienia Wskazuja, _ Ze prowadzenie przez nich pojazdu zagraia bezpieozefistwu W komunikacji. Sytuacja taka zachodzi W przypadku oskarfconego. Niezaleinie od stopnia zawinienia oskarionego, Wykazana przez niego nieumiejetnosé zachowania Wymaganej ostroinosci, naleisytego obserwowania przedpola jazdy i podejmowania We Wiasciwym czasie manewru hamowania jednoznacznie dowodzi, Ze oskariony nie dysponuje taka technikajazdy i takimi umiejetnosciami prowadzenia samochodu, aby dawal rekojmie bezpiecznego uczestniczenia W ruchu drogowym. Tym bardziej, Ze choé poziom bezpieczefistwa drogi, ktora poruszal sie oskariony moie budzié zastrzeienia, to do sprowadzenia tragieznego W skutkaoh zdarzenia, doszto W Warunkach, ktore W Zadnym wypadku nie moga bye okreslane, jako ekstremalne a nawet trudne i nie mogly stanowié dla oskarionego zaskoczenia. Rodzaj naruszonych zasad bezpieczefistwa, ifieumyslnosé oskarionego, skutki sprowadzonej katastrofy nie pozwala skuteeznie kwestionowaé oznaezonej przez Sad I instancji dhgoéei okresu zakazu prowadzenia Wszelkich pojazdow mechanicznyeh. Zakaz ten zostal okreélony dosyé szeroko, jednakie nie wykracza poza ramy okreslone W art. 42 § 1 kk. i rzeczywiste potrzeby Wykluczenia oskarionego z uczestnictwa W ruchu ladowym. W Wyniku rozpoznania apelacji pelnomocnika oskariyciela posflkowego, koniecznym stalo sie dokonanie zmiany zaskarionego Wyroku W pkt 7. Nie ulega przeciez jakiejkolwiek Watpliwosci, Ze koszty nieoplaoonej pomocy prawnej udzielonej z urzedu ponosi Skarb Paristwa. Wynika to Wprost z art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze. Stad tez kwote naleina pehiomoonikowi z tytulu pomocy prawnej udzielonej 2 urzedu oskarzéyeielowi posilkowemu J. S. (1) zasadzié naleialo od Skarbu Pafistwa, jednoczeénie zwiekszajac o te kwote Wysokosé Wydatkow zasadzonyeh od oskarionego na rzeez Skarbu Pafistwa. jest spójny i logiczny. Orzeczenie o karze zasługuje zatem na aprobatę, tym bardziej że apelujący nie przedstawił argumentów, które w skuteczny sposób mogłoby podważać jego słuszność. Nie można oczywiście nie dostrzegać tragicznych następstw przypisanego oskarżonemu przestępstwa. Nie są one jednak jedynym wyznacznikiem jego odpowiedzialności. Specyfiką wypadków komunikacyjnych jest przecież to, że poza winą osoby sprowadzającej to zdarzenie, ich skutki zależą od wielu innych, często przypadkowych czynników. Sprawia to, że niekiedy skutki rażącego i umyślnego naruszenia zasad bezpieczeństwa W ruchu drogowym są niewielkie, a niekiedy nawet nieumyślne naruszenie takich zasad pociąga za sobą skutki wyjątkowo tragiczne. Stąd też ocena skutków sprowadzonej przez oskarżonego katastrofy poprzez pryzmat jego winy, a w szczególności nieumyśhiego naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym prowadzi do wniosku, że wymierzona mu kara, jest adekwatna do winy i stopnia społecznej szkodliwości czynu, a także spełnia stawiane przed nią zadania W zakresie społecznego i wychowawczego oddziaływania. Stanowiska tego W żadnym wypadku nie przekreśla zastosowanie wobec Ł. M. dobrodziejstwa waiunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności. Skazany spełnia przesłanki Wymienione W przepisie art. 69 § I kk., a orzeczona grzywna i zastosowany środek karny stanowią realną dolegliwość. Zabezpiecza to realizację celów kary i sprawia, że nie pozostaje ona w sprzeczności ze społecznym poczuciem sprawiedliwości. Wbrew zarzutom zawartymw obu apelacjach, jako trafne ocenić należy rozstrzygnięcie Sądu I instancji w zakresie środka karnego. Nie ma racji obrońca oskarżonego starając się wykazać, że w przypadku oskarżonego nie zachodząw ogóle przesłanki orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. To, że orzeczony przez Sąd I instancji środek karny pozbawi oskarżonego możliwości wykonywania zawodu nie stanowi okoliczności, która musiałaby decydować o odstąpieniu od stosowania środka karnego. Przeciwnie, racja, dla której sięgnięto po ten -środek karny jest to, aby oskarżonemu uniemożliwić wykonywanie zawodu kierowcy. Ustawodawca wyraznie określił, że przewidziana w art. 42 § 1 kk. instytucja ma na celu eliminowanie z ruchu drogowego sprawców takich przestępstw, których okoliczności popełnienia wskazują, _ że prowadzenie przez nich pojazdu zagraża bezpieczeństwu w komunikacji. Sytuacja taka zachodzi w przypadku oskarżonego. Niezależnie od stopnia zawinienia oskarżonego, wykazana przez niego nieumiejętność zachowania wymaganej ostrożności, należytego obserwowania przedpola jazdy i podejmowania we właściwym czasie manewru hamowania jednoznacznie dowodzi, że oskarżony nie dysponuje taką technikąjazdy i takimi umiejętnościami prowadzenia samochodu, aby dawał rękojmie bezpiecznego uczestniczenia w ruchu drogowym. Tym bardziej, że choć poziom bezpieczeństwa drogi, którą poruszał się oskarżony może budzić zastrzeżenia, to do sprowadzenia tragicznego w skutkach zdarzenia, doszło W warunkach, które W żadnym wypadku nie mogą być określane, jako ekstremalne a nawet trudne i nie mogły stanowić dla oskarżonego zaskoczenia. Rodzaj naruszonych zasad bezpieczeństwa, nieumyślność oskarżonego, skutki sprowadzonej katastrofy nie pozwala skutecznie kwestionować oznaczonej przez Sąd I instancji długości okresu zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Zakaz ten został określony dosyć szeroko, jednakże nie wykracza poza ramy określone w art. 42 § 1 kk. i rzeczywiste potrzeby wykluczenia oskarżonego z uczestnictwa W ruchu lądowym. W wyniku rozpoznania apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, koniecznym stało się dokonanie zmiany zaskarżonego wyroku W pkt 7. Nie ulega przecież jakiejkolwiek wątpliwości, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. Wynika to wprost z art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze. Stąd też kwotę należną pełnomocnikowi z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu oskarżycielowi posiłkowemu J. S. (1) zasadzić należało od Skarbu Państwa, jednocześnie zwiększając o tę kwotę wysokość wydatków zasądzonych od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa.
--- STRONA 5 ---
J Oczywistym jest bowiem, 2e ponoszenie tych kosztow oboiaia W koficowym rozliczeniu oskarionego, ponoszaeego Wydatki postepowania, do ktorych po mysli art. 618 § 1 pkt 11 kpk naleia Wyptaty Skarbu Pafistwa z tytutu nieoptaconej przez strony pomocy prawnej udzielonej z urzedu przez adwokatow. Wbrew Wywodom obroficy oskarzonego Sad Apelacyjny, nie znajduje podstaw do Weryfikaeji skarionego Wyroku W zakresie kosztow sadowych. To, 2e na skutek orzeozenia srodka kamego oskariony nie bedzie mogl Wykonywaé dotychczasowego zawodu nie jest rownoznaezne z niemoiliwoscia ponoszenia kosztow sadowych. Oskariony nie posiada nikogo na utrzymania, jest osoba mloda, zdolna do przekwalifikowania sie i starania sie 0 podj ecie innego zatrudnienia. 0 kosztach procesu za postepowanie odwolawcze orzeezono po mysli art. 636 § 2 kpk i art. 624 § lkpk. Wobec tego, fie eo do istoty rozstrzygniecia obie apelacje nie zostaty uwzglednione i koniecznym byloby obciaienie kaidego ze skariacyeh kosztami zwiazaiiylni ze swoja sprawa, Sad Apelacyjny kierujac sie Wzgledami shlsznoéci zWo1ni1 oskarzyciela positkowego J. S. (1)2 przypadajacej od niego oplaty i Wydatkow zwiazanych z ponoszeniem kosztow dzialajacego W jego imieniu pelnomocnika z urzedu. W pozostalym zakresie kosztami procesu za postepowanie odwotawoze obciazono oskarionego. J Oczywistym jest bowiem, że ponoszenia tych kosztów obciąża w końcowym rozliczeniu oskarżonego, ponoszącego wydatki postępowania, do których po myśli art. 618 § l pkt ll kpk należą wypłaty Skarbu Państwa z tytułu nieopłaconej przez strony pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokatów. Wbrew wywodom obrońcy oskarżonego Sąd Apelacyjny, nie znajduje podstaw do weryfikacji skarżonego wyroku W zakresie kosztów sądowych. To, że na skutek orzeczenia środka karnego oskarżony nie będzie mógł wykonywać dotychczasowego zawodu nie jest równoznaczne z niemożliwością ponoszenia kosztów sądowych. Oskarżony nie posiada nikogo na utrzymania, jest osobą młodą, zdolna do przekwalifikowania się i starania się o podjęcie imrego zatrudnienia. 0 kosztach procesu za postępowanie odwoławcze orzeczono po myśli art. 636 § 2 kpk i art. 624 § lkpk. Wobec tego, że co do istoty rozstrzygnięcia obie apelacje nie zostały uwzględnione i koniecznym byłoby obciążenie każdego ze skarżących kosztami związanymi ze swoją sprawą, Sąd Apelacyjny kierując się względami słuszności zwolnił oskarżyciela posiłkowego J. S. (1 )z przypadającej od niego opłaty i wydatków związanych z ponoszeniem kosztów działającego W jego imieniu pełnomocnika z urzędu. W pozostałym zakresie kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciążone oskarżonego.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Apelacyjny w Katowicach w#II AKa 214111#art. 11 § 2 k.k.#art. 173 § 4 k.k.#art. 173 § 2 k.k.#art. 3 ust.#art. 19 ust#art. 70 § 1 pkt#art. 71 § 1 kk.#art. 618 § 1 pkt 11 kpki#art. 29 ust#art. 42 § 1 kk.#art. 43 § 1 kk.#art. 624 § 1 kpk#art. 618 § 1 pkt 11 kpk#art. 627 kpk#art. 53 klc#art. 438 pkt 4 kpk#art. 618 § 1 pkt#art. 53 kk#art. 29 ust. 1 ustawy#art. 636 § 2 kpk