§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
Orzecznictwo

Wyrok IC

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akt: IC '756f09 WYROK Na podstawie ustawy 2 dnia 6.03.200‘: r. 0 dustapie doinfnrmaciipubliczneiDz.11.112 poz. T1913 2 péin. zrn. przekazanc infurmania pubiicznq w inrmie W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ dokumemu iub W fame przwwflmneg Dnia 6 czerwca 2012 roku imig i nazwisko wnioskudawcy Sad Owgowy W \varmw1e, wydzial I Cywilny adres wnéoskodawcy w sldadzie: Przewodniczqcaz SSO Boiena Chlopecka Protokolantt staiysta Agnieszka Makawiecka po rozpoznaniu na rozprawie W dniu 31 maja 2012 roku w Warszawie, sprawy Z powédztwa W. G. przcciwko Skarbowi Pa:'1stwa  Ministrowi Sprawiedliwofici 0 odszkodowanie ' I. powédztwo oddala, II. nie obciqza powoda cbowiaczkiem zwrotu kosztéw postqpowania na rzecz pozwanego. Sygn. akt 1 c 156109 Uzasadnienief Pozwern Z dnia 6 lipca 2009 l‘0l<ll W. G. wniésI 0 zasqdzenie 0d Skarbu Paflstwa — Ministra Sprawiedliwoéci kwoty 100 000 2% z odsetkami w Wysokoéci 11,5 % od dnia wniesienia pozwu, miesigcznie. Powéd wniésl 0 stwierdzenie naruszenia clébr usobistych przez Ministra Sprawiedliwoéci poprzez razape zaniedbanie powierzonych obowiqzkéw polegajqce na przedmiotowym traktowaniu wnoszonych pism przez powoda z dnia 30 marca 2009i 1 kwietnia 20091". i 2 tego tytuhl powéd clomaga} siq zadoééuczynienia za doznanq krzywdq (k.3 9). W odpowiedzi na pozew z dnia 1 I paidziernika 2009 roku pozwany Skarb Pafistwa reprezentowany przez Ministra Sprawiedliwoéci zastqpowany przez Prokuratoriq Generalnq Skarbu Pafistwa wnic'Js% 0 oddalenic powéclztwa oraz zaszgdzenie ed powoda na rzecz pozwanego kosztéw zastqpstwa procesowego wedhlg norm przypisanych. W uzasadnieniu pozwany podniésl, Ze tak sformulowana przez powoda podstawa faktyczna powédztwa nie moze wykazywaé bezprawnoéci dziahmia organu wladzy publicznej ani przeshnek odpowiedzialnoéci odszkodowawczej Skarbu Pafistwa (k.'77 — 83). W dalszym toku postcgpowania stanowisko stron nie ulegio zmianie. Sqd ustalil nastgpuj qcy stan faktyczny: Powéd W. G.pismami z dnia 30 marca 2009 roku oraz 1 kwiemia 2009 roku zwraczfl sis; do Ministra Sprawiedliwoéci  Prokuratora Generalnego RP 0 z}02enie kasacji od wyroku Sqclu Apelacyjnego w P.z dnia 5 czerwca 2003 r0k_u 0 sygn. akt II Alia 234103 (okolicznoéé bezsporna). Pisrnem Z dnia 1'? kwietnia 2009 roku, znak (...), Minister Sprawiedliwoéci udzielil powoclowi informacji, Ze akta prowadzonej przeciwko niemu sprawy przed Sqdem Okrqgowym "w P. 0 sygn. akt III K 145f01 byly jut dwulzrotnie poddane analizie pod kagem mozliwoéci wniesienia kasacji od wydanego wyroku skazujqcego. Przeprowadzona analiza akt nie wykazaha, aby W toku postQpowania mialy micjsée uchybienia wskazane w art. 523 § 1 kpk, co Czyniio bczpodstawnym zaskarzenie} przez Prokuratora Generalnego wyroku Sqdu Apelacyjnego w P. z dnia 5 czerwca 2003 Iflkll, utrzyrnuj apego w mocy wyrok Sqdu Okrqgowego w P. z dnia 17 maja 2002 roku 0 sygn. akt III K 145.101 (dowédz pismo — k. S4 — 85). " ' " . . --- STRONA 2 --- POW6d zostal prawornocnie skazany Wyrokiern z dnia 17 maja 2002 roku Sqdu Okregowego W P. W sprawie 0 sygn. akt. III K 145;’01. Orzeczenie to zostalo utrzymane W rnocy Wyrokiem Sqdu Apelacyjnego W P. z dnia 5 czenvca 2002 roku W sprawie 0 sygn. akt II AKZ 23 4,"0] (okolieznoéé bezspoma). Pow)/Zszy stan faktyczny Sa_d ustalfl na podstawie dowodéw Z dokumentéw zI020nycI1 przez strony procesu. Dokumenty te nie byIy przez nie kwestionowane, cllatego tez stan faktyczny ustalony na ich podstawie nie buclzi W5J.'pII\\'0§CI. Sqd zwaiyl, co nastepuje: W ocenie Sqdu powédztwo jest bezzasadne inie zashlguje na uwzglednienie. Powéd zglosiik swe Zqdanie opieraj 24: je na odpowiedzialnoéci prawnej z tytuhl ochrony clébr osobistych, a precyzujqc powéd Wia_Ze swoje roszczenie gIéwnie w zwiqzku ze zdarzenieln jakim byio niewyniesienie kasacji od wyroku Sa_du Apelacyjnego W P. z dnia 5 czerwca 2003 roku, utrzymujqcego WII10C}" wyrok Sqdu Okregowego W P. z dnia 17 maja 2002 roku 0 sygn. akt III K 145r'01. I Dokonuj ap analizy prawnej zgioszonego przez powoda Zaglania, W pierwszej kolejnoéei wskazaé naIeZy, i2 kwestiq odpowiedzialnoéci Skarbu Pafistwa za dzizflania fimkcj onariuszy paflstwowych oceniaé naleiy przez pryzmat przepiséw prawa obowiqzujqcych W dacie zaistnienia zdarzefl rodzqcych te odpowiedzialnoéé. W chwili zdarzefi, ktére powéd uczyniI pcclstawq faktyeznq powédztwa problematyke odpowiedzialnoéci Skarbu Pafistwa za szkody wyrzaglzone przez fimkcjonariusza pafistwowego regu10WaI przepis art. 417 § I k.c., zgodnie z ktérym za szkocle v»yrzaLcl7.011q przez niezgodne z prawem dziaIanie Tub zaniechanie przy wykonywaniu WIadzy publicznej ponosi odpowiedzialnoéé Skarb Pafistwa Iub jednostka samorzqdu terytorialnego lub inna osoba pravma Wykonuj a_ca te WIadze z mocy prawa. W myél pnwcflanego przepistr odpowiedzialnoéé Skarbu Pafistwa uzalezniona jest od Iztcznego spehfienia przesianek: szkody wyrzqdzonej przez niezgodne z prawem dziahmie (bezprawne) Iub zaniechanie przy Wykonywaniu Whidzy publicznej oraz istnienia normalnego zwiqzku przyczynowego pomiedzy tym zdarzeniem, ktére WyWOIal0 szkode, a szkodq. 1rmy"misI0wy zakres odpowiedzialnoéci odszkodowawczej wynikajagzej z komentowanego Wy26j przepisu obejmuje Wszelkie zachowania sie (dziaiania lub zaniecllania} ZWiBtZ2ll‘lC z wykonywaniern WIaclzy publicznej, ktére pozostajz1 W sprzeeznoéci z powszechnie obowiqzujagzym porzqdkiem prawnyrn. W kaidym przypadku wywodzenia odpowiedzialnoéei Skarbu Pafistwa za dziaiania Iub zaniechania Whiéciwych organéw, niezbeclne jest poza Wykazaniem przez wystepuj Qcego z roszczeniem takich przeslanek odpowiedzialnoéei 0dsz.k0d0WaWczej,ja1< fakt powstania okreélonego uszczerbku W majqtku ]JOSZI(0CI.0WEl1}€g0, adekwatnego zwiqzku przyczynowo H skutkowego pomiedzy clziaIaniem sprawcy, a zaistnialym zdarzeniem W postaci szkocly — elementu podstawowego tj. bezprawnoéci dziaiania (art. 6 14.0.). Poclkreélié przy tym naleiy, iz przesianka bezprawnoéci dziahnia ujmowanajest W prawie cywilnym szeroko, jako kaide dziaianie sprzeczne z nonnami prawnymi Iub zasaclami sp0Iecznyn"1i. Ieclnakie istniejapkolicznoéci WyIqcza_j gee bezprawnoéé CIZIEI.'IEiIlIfl. Mime, ii na gruncie prawa cywilnego nie istnieje zarnlmiety katalog przyczyn Wylqczajapych bezprawnoéé, to nie budzi WEfEp1IWO§CI, ii podstawowym kontratypem jest dziaianie W granieach porzqclku prawnego. Rozpoznaj ap niniejszq sprawe, Sqcl miai takze na Wzgledzie przepisy art. 6 k.c., art. 3 k.p.c. oraz art. 232 k.p.c. Zgodnie bowiem z przepisem art. 6 k.c. ciezar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, ktéra z faktu tego Wywodzi skutld prawne. Z przepisern tym odpowiednio skorelowane sq przepisy art. 3 k.p.c. I art. 232 k.p.c., zgodnie z ktérymi to na stronach spoczywa obowiqzek przedstawiania clowodéw, 00 do clkolicznoéci sprawy oraz to, Ze to strony obowiqzane S21 Wskazywaé dowody dla stwierdzenia faktéw, z ktfivrych Wywodzq skutki prawne. W konsekwencji stwierclzié nalezy, i2 to na powodzie spoczywa} ciezar udowodnienia przesianek skiadaj Qcych sie na odpowiedzialncéé pozwanego Skarbu Pafistwa. Wskazaé nalety, 2e Zqdanie musi bye Wykazane uzasadniaj apymi je faktami, a IIIBSPBIHIBHI6 tego obowiqzku naraia strong na oczywiste konsekwencje W postaci nie Wykazania zasadnoéci dochodzonego roszczenia. Zdaniem Sqdu powéd nie ud0W0duiI wymaganych przeslanek odpowieclzialnoéci oclszkodowawczej pozwanego, nie WykazaI istnienia szkody, jej rozmiaru ani zwiqzku przyczjmowegd pomieclzy clziaianiem czy zaniechaniem ze strony podmiotu wyrzqdzajqcego Szkodcg a szkodq. Twierdzenia powoda zostaly uznane za g0I0sIOWne, bowiem nie zostahv poparte Zadnyrni dowodarni, budzq one W3j3pIiW0§Ci co do zgodnoéci Z rzeczywistym stanem faktycznym. Odnoszqc sie zaé do kwestii Wywodzenia odpowiedzialnoéci Skarbu Palistwa za dziatania lub zaniechania wlaéciwych organéw, W kazdym przypadku niezheclne jest poza wykazaniem przez wystepuj apego z roszczeniem takich przesIanek odpowiedzialnoéci odszkodowawczej jak fakt powstania . okreélonego uszezerbku w majqtku poszkodowanego, adekwatnego zwiqzku przyczynowo — skutkowego pomiedzy dziaIaniem sprawcy, a zaistnialym zdarzeniem W postaci szkody — elementu podstawowego tj. bezprawnoéci clziaiania (art. 6 k.c.). Bezprawnoéé dziahania jest bowiem zaréwno podstawowa, przeslankq odpowiedzialnoéci odszkodowawczej sensu stricto, " znaj duj ape} Swe norrrlatywne uregulowanie W przepisach art. 415 k.c. — 439 k.c., jak I odpowiedzialnoéci za naruszenie dobra osobistego. Niezaleznie 0d powyzszego ustalenia, ktére mialo znaczenie pierwszorzqdne, wskazaé naleiy, ii powéd nie Wykazal takze pozostaiych, przytoczonych juz Wyiej okolicznoéci stanofiviqcych przesIanke odpowiedzialnoéci oclszkodowawczej pozwanego. Zgodnie bowiem 2. przepisem art. 6 k.c. ciezar udowodnienia faktu spoczywa na Osobie, ktéra z faktu tego Wywoclzi skutki prawne. Z przepisem powyzszym odpowiednio skorelowane sa_ art. 3 k.p.c. i 232 k.p.c.  zgodnie, z ktérymi to na stronach spoczywa obowiqzek przedstawiania d0Wod6W, co do" okolicznoéci sprawy oraz to, 2e to strony obowiagane sq Wskazywaé dowody dla stwierdzenia faktéw, z ktélych Wywodzq skutki prawne. Zestawiajqc ze sobq dyspozycje przyWOIaneg0 przepisu z przepisami norrnuj Qcymi odpowiedzialnoéé odszkodowawczq za czyny nied0zW010ne (art. 415 i nast. k.c.) szwierdzié nalezy, ii to na powodzie sp0ezyWa% ciezar udowodnienia faktu powstania szkody, jej rozmiaru, zawinionego, bezpravmego clzialania pozwanego i istnienia adekwamego zwiqzku przyczynowoskutkowego miedzy clzialaniem pozWanego a zaistnieniem szkody. Tymczasem, Zadna z tych okolicznoéci nie zostaha. przez powocla wykazana. Analizujag: Zqclanie powoda W pIaszczy2nie instytucji zadoééuczynienia Sqd uznaI, 2e p0W6d nie WSI{_328.I' podstaw W'ylICZ6I1I& Zqclanej kwoty zadoééuczynienia, ktérego dochodzi W niniejszym proeesie. Podkreélié nalezy, i2. zadoééuezynienie stanowi forme rekompensaty pienieznej Z _tytuh1 szkody ' --- STRONA 3 --- niernaj atkowej. Podstawa zaclania z art. 445 k.c. jest doznana krzywda niernajatkowa W postaci ujernnych przezyé zwiazanycll z cierpieniami psyehicznymi i fizycznymi pokrzywdzonego W Wyniku uszkodzenia ciaia lub rozstroju zdrowia. Powod nie \V)’k€iZ3i, aby Wskutek dziaiania funkejonariuszy pafistwowych doznat krzywdy poprzez uszkodzenie ciaIa lub rozstroj zdrowia. Twierdzenia powoda nie poparte Zadnymi dowodami majajeclynie'cha1'akter golosiowny. Na uwzglednienie nie zashlguje rowniez roszczenie 0 ochrone naruszonych dobr osobistyeh. W pierwszy rzqdzie naleizy podkreélié, iz powod nie wykazai, Ze closzIo do naruszenia jego dobr osobistych bowiern na powyzsze nie przedstawii Zadnych dowodow. Stosownie do treéci art. 23 k.c. dobra osobiste cziowiekajak W szczegoinosci: zdrowie, Wolnoéé, czeslé, swoboda sumienia,nazWisko1ub pseuclonim, Wizerunek, taj emnica korespondencji, niotykalnoslé mieszkania, tworczoéé naukowa, artystyczna, Wynalazcza i racjonaiizatorska pozostaja pod oehrona prawa cywiinego niezaleznie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Zaclanie powoda nalezy rozpatrzyé W oparciu o przepis art. 24 k.c. ktory stanowi, Ze ten czyje dobro osobiste zostaje zagrofzone cudzyrn dziataniem mote Zadaé zaniechania tego dziatania, chyba Ze nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia rnoze on takie Zadaé azeby osoba, ktora dopuéciia sic; naruszenia, dopetnita czynnosoi potrzebnych do usuniecia jego skutkow, W szczegolnosci aieby zIoZyIa oswiadczenie odpowiedniej tresci i w odpowiedniej formie. Jezeli Wskutek naruszenia dobra osobistego zostaia Wyrzadzona szkoda maj atkowa poszkodowany moie Zadaé jej naprawienia na zasadach ogolnych. Wykiadnia powyiszego przepisu prowadzi do Wniosku, 2e ochrona dobr osobistych przystuguje jedynie przed dziataniem bezprawnym, a tym samyln dziaianiem sprzecznym z przepisami prawa, porzadkiem prawnym oraz z zasadami wspoizycia spotecznego. Jak juz zostato vvyjaénione, dziatanie pozwanego nie nosilo znamion bezprawnoéci, co Wyiacza zastosowanie ochrony dobr osobistych przewidzianej W przepisaph prawa, W tym W art. 24 § 1 k.c. Gdy chodzi 0 re czeéé podstawy faktycznej pozwu, w ktorej W. Gwskazuje na to, i2 krzywde swa Wiaze z bezzasadnym i bezprawnym zachowaniem pozwanego, ktore rniaio postaé niewniesienia kasacji od prawornocnego Wyroku Sadu II instancji przez Ministra Sprawiedliwosci — Prokuratora Generalnego. Sad analizuj ac nie dopatrzyI sie W ' zachowaniu funkcj onariuszy Skarbu Paristwa bezprawnosci dziaiania rozumianej W sposob opisany poWy2ej. Brak bezprawnoéci clziaiania slmtkuje oddaleniem powodztwa bez badania, czy tego rodzaju zachowanie wywoiato uszezerbek 11a zclrowiu powoda, czy rozstroj jego zdrowia. Przenoszac povwisze rozwazania na grunt rozpoznawanej sprawy Sad doszedi do przekonania, Ze powodztwo jest niezasadne i nie zashlguje na uWzgI<gdnienie. W ocenie Sqdu stan faktyczny ustalony W niniejszej sprawie nie daje poclstaw do przyjecia, Ze spehiione zostaiy przestanki odpowiedzialnoéci odszkodowawczej Skarbu Pafistwa. W ooenie Sadu argumenty powoda dotyczace nieprawidiowosoi W procedowaniu W sprawie karnej przez. Sad pierwszej jaki i drugiej instancji nie moga byé przedrniotern badania Sadu W toku niniejszego postepowania albowiem orzeezenia zapadte byi juz analizowane W postepowaniu odwolawczyrn. Podkreélenia Wymaga fakt, iz postepowanie karne zostaio prawomocnie zakoficzone, mia%a takie miejsce jego analiza przez Ministra Sprawiedliwosci — Prokuratora Generalnego pod katem przesianek do Wniesienia kasaoji. Poworywanie sie przez powoda ponownie na btedy postepowafl karnych jest caikowicie bezzasadne i W Zadriym razie nie mote stanowié podstawy do przyj ecia odpowiedziainoéci Skarbu Pafistwa reprezentowanego przez Ministra Sprawieclliwosci, nie sq Wystarczajaloe zupelnie ‘oezpodstawne twierdzenia powoda o zaniechaniu wniesienia kasacji. W rzeczy samej pozew W niniej szej sprawie stanowi polernike z prawomocnymi orzeézeniami i ich uzasadnieniarrii i nie rnoZe uzasadniaé Winy funkoj onariusza paristwowego i odpowiedzialnosci zajego clziatemia Skarbu Pafistwa. Sad stoi na stanowisku, Ze W niniej szej sprawie nie ma Zadnych podstaw do uznania, 2e na skutek niewniesienia kasacji od Wyroku Sadu Apelacyjnogo W P. 2 dnia 5 czerwca 2003 roku o sygn. akt II AKa 234103, zostaia wyrzadzona powodowi jakakolwiek szkoda. Przegranie procesu 2wykle Wiaze sie z uj enmymi konsekwenej ami clla strony nieuzyskuj acej pozytywnego rozstrzygniqcia sadowego, jednakowoz nie oznacza to automatycznie, Ze zachodza przeslanki oclpowiedzialnoéci Skarbu Pafistwa. Jakjuz zostaio Wyj aénione, dziaianie pozwanego nie nosiio znamion bezprawnoéci, co wytacza zastosowanie ochrony clobr osobistych przewidzianej W przepisach prawa, W tym W art. 24 § 1 k.c. Podsumowuj ac stwierdzié naleiy, Ze powod podozas niniejszego procesu nie skonkretyzowat ochrony jakiego dobra osobistego Zacla, ograniozyl Sig jedynie na subiektywnych spostrzezenia dotyczacych naruszenia jego prawjako strony W postepowaniu karnyrn. Zauwaiyé naleiy, Ze postepowanie karne, do ktorego wzmszenia powod claiyl zostalo Zakoficzone prawomocnyrni Wyrokami. Argurnenty powoda dotyozace uchybiefi czy tei nieprawidiowosci, jakie miafy lniejsce W trakcie postepowania karnego sa niezasdne i nie moga byé podstawa analizy w toku niniejszego postepowania. Stosownie do treéci dyspozycji art. 512 kpk, ktory przewicluje fakultatywnoéé W Wniesieniu kasacji od kazdego prawomocnego orzeczenia Sadu koficzacego postepowanie W sprawie. Przepis nie nakiada obowiazku wniesienia tego nadzwyczajnego sroclka zaskarzenia. Nie mozna straoié 2; pola Widzenia okolicznoéci, Ze sprawa byia analizowana pod katem przeslanek kasacyjnych przez procesj onainy zespoi, ktory nie znalazt podstaw do Wniesienia kasacji. Zgoclzié sie co prawda naiezy z pogladem Sadu Najwyzszego wyrazonym w wyroku z dnia 26 listopada 2003 roku (I PK 585/'02, nie publ.), ze prawo do sadu nie oznacza przyzwolenia na konstruowanie wszelkich mozliwych roszczefi i woluntarystyczne olcreélanie ich wysokosci, gdyz strona winna mieé éwiaclomosé tak formuiowanych roszczeri, takze W zalcresie kosztow postqpowania. Reasumuj ac, Sad uznat, 2e powod nie Wykazai W Zaden sposob bezprawnosci dziaiania pozwanego, z ktorych dziatalnoécia Wiaze odpowiedzialnosé pozwanego, dlatego tez jego iaclanie podlegaio odclaleniu i to niezaleznie od przyjetej podstawy prawnej . Z tych Wszystkich Wzgiedow orzeczono jak W sentencji Wyroku, rozstrzygniecie o kosztach opieraj ac na treéci art. 102 kpc. Pomirno, Ze powod przegrai proces to z uwagi na jego sytuacje materialnaniezasadnym byio obciazanie go kosztami przeclrniotowego postepowania. _ Z tych Wszystkich Wzgledow orzeczono jak W wyroku.

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Warszawa#IC#art. 523 § 1 kpk#art. 6 k.c.#art. 3 k.p.c.#art. 232 k.p.c.#art. 415 k.c.#art. 445 k.c.#art. 23 k.c.#art. 24 k.c.#art. 24 § 1 k.c.#art. 512 kpk#art. 102 kpc.